Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2021–2022

27 858

Gewasbeschermingsbeleid

Nr. 577

BRIEF VAN DE MINISTER VAN LANDBOUW, NATUUR EN
VOEDSELKWALITEIT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 12 juli 2022
Hierbij informeer ik uw Kamer over de voorgenomen Nederlandse
standpunten inzake de onderwerpen die ter stemming worden voorgelegd
aan het eerstvolgende Standing Committee on Plants, Animals, Food and
Feed (SCoPAFF) over regelgeving voor gewasbescherming. Het overleg
vindt plaats op 14 en 15 juli 2022. De standpunten zijn ambtelijk
voorbereid met de Ministeries van Infrastructuur en Waterstaat (lenW),
Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) en Volksgezondheid, Welzijn en
Sport (VWS), op basis van advisering door het College voor de toelating
van gewasbeschermingsmiddelen en biociden (Ctgb).
Ik informeer uw Kamer daarnaast over de uitkomst van de discussie over
de voorstel van de Europese Commissie (EC) over de te hanteren
beschermdoelen voor hommels en solitaire bijen binnen het bijenrichtsnoer.
De onderstaande punten staan op de agenda ter (mogelijke) stemming (de
zogenaamde B-punten).
De basisstof Calcium Propionaat
Deze nieuwe basisstof wordt gebruikt als fungicide in openbaar groen,
bloembollen- en bloemknollenteelt. De EC stelt voor deze stof niet goed te
keuren, omdat er indicaties zijn dat deze stof de ogen zou kunnen
beschadigen, er onvoldoende data was om een risicobeoordeling voor
mensen te kunnen uitvoeren en vanwege zorgen dat het beoogde gebruik
en dosering nadelige gevolgen heeft voor niet-doelwit organismen. Het
Ctgb adviseert positief op dit voorstel. De Nederlandse delegatie is
voornemens om in te stemmen met het voorstel van de EC.

kst-27858-577
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2022

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 27 858, nr. 577

1

De basisstof Black soap E470
Deze nieuwe basisstof is bestemd om te worden gebruikt als insecticide
en fungicide in akkerbouwgewassen, fruit en sierteelt. De EC stelt voor
deze stof niet goed te keuren omdat deze onder andere irriterende en
corrosieve eigenschappen heeft en omdat het door het ontbreken van
data niet mogelijk om de risico’s te beoordelen van de blootstelling van
toepassers, werkers, omstanders, omwonenden en consumenten. Het
Ctgb adviseert positief op dit voorstel. De Nederlandse delegatie is
voornemens om in te stemmen met het voorstel van de EC.
De laagrisico stof Fish oil (visolie)
Deze laagrisico stof wordt gebruikt als afweermiddel tegen wild. In
Nederland zijn geen middelen toegelaten op basis van deze stof. De EC
stelt voor de goedkeuring van deze laagrisico stof te hernieuwen. Het Ctgb
adviseert positief op dit voorstel. De Nederlandse delegatie is
voornemens om in te stemmen met het voorstel van de EC.
De laagrisico stof Sheep fat (schapenvet)
Deze laagrisico stof wordt gebruikt als afweermiddel tegen wild. In
Nederland zijn geen middelen toegelaten op basis van deze stof. De EC
stelt voor de goedkeuring van deze laagrisico stof te hernieuwen. Het Ctgb
adviseert positief op dit voorstel. De Nederlandse delegatie is
voornemens om in te stemmen met het voorstel van de EC.
De werkzame stof Penflufen
Deze stof wordt gebruikt als fungicide. In Nederland zijn geen middelen
meer toegelaten op basis van deze werkzame stof. De EC stelt voor de
goedkeuring van deze stof te hernieuwen met restrictie tot toepassingen
op zaden van graan voor of tijdens het zaaien, waarbij de toepassing is
gelimiteerd tot één maal per drie jaar toepassen op hetzelfde veld. De EC
doet dit voorstel om mogelijke risico’s voor grondwater weg te nemen.
Het Ctgb adviseert positief op dit voorstel. De Nederlandse delegatie is
voornemens om in te stemmen met het voorstel van de EC.
Tijdelijke verlenging goedkeuringsperiode van 45 werkzame stoffen
De EC stelt voor om de goedkeuring van 45 werkzame stoffen tijdelijk te
verlengen met één jaar omdat de besluitvorming buiten de schuld van de
aanvrager niet tijdig is afgerond. Deze procedure is vastgelegd in
verordening EG 1107/2009 (artikel 17). De herbeoordeling van werkzame
stoffen is zeer complex en vraagt grote zorgvuldigheid waardoor de
procedure soms langer duurt dan voorzien en gewenst. Zonder tijdelijke
verlenging zouden al deze werkzame stoffen van de markt worden
gehaald zonder dat een zorgvuldig beoordelings- en besluitvormingsproces is doorlopen.
In het pakket van 45 stoffen bevindt zich de werkzame stof difenoconazool. Dit is één van de vijf azolen waarover uw Kamer in 2013 een nader
gewijzigde motie van het lid Ouwehand (PvdD) heeft aangenomen om
deze stoffen van de markt te weren (Kamerstuk 27 858, nr. 222). De
Nederlandse delegatie is daarom voornemens om, in lijn met de reactie
op de motie (Kamerstuk 21 501-32, nr. 1181), het voorstel van de EC te
steunen maar zich met een stemverklaring te verzetten tegen de tijdelijke
verlenging van de werkzame stof difenoconazool.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 27 858, nr. 577

2

Beschermdoelen voor hommels en solitaire bijen
Ik heb uw Kamer op 16 mei 2022 geïnformeerd (Kamerstuk 27 858, nr. 567)
over het voorstel van de EC over te hanteren beschermdoelen voor
hommels en solitaire bijen binnen het bijenrichtsnoer. Hierbij heb ik uw
Kamer laten weten dat mijn inzet een maximaal toelaatbare sterfte van 7%
is, conform de nader gewijzigde motie van het lid Ouwehand (Kamerstuk
21 501-32, nr. 1175) en de motie van het lid Wassenberg c.s. (Kamerstuk
35 570 XIV, nr. 50). Deze inzet heb ik meerdere malen (zowel mondeling
als schriftelijk) ingebracht bij de EC.
Tijdens de SCoPAFF-vergadering van 17 en 18 mei 2022 bleek echter dat
een meerderheid van de lidstaten, in tegenstelling tot Nederland, akkoord
gaat met het voorstel van de EC om geen vooraf vastgestelde drempelwaarde voor hommels en solitaire bijen aan te houden totdat meer data
beschikbaar komt. De EC heeft hierbij aangegeven altijd aanvullende
veldstudies te vereisen, behalve:
• Voor hommels en solitaire bijen wanneer uit de beoordeling voor
honingbijen en niet-doelwit arthodpoden blijkt dat de betreffende stof
geen effect heeft.
• Voor hommels en solitaire bijen wanneer semi-veldstudies (kooi- of
tunnelstudies) uitwijzen dat er geen effecten optreden.
• Voor hommels wanneer uit laboratoriumtesten blijkt dat de werkzame
stof niet toxisch is.
De EC zal EFSA nu vragen om het bijenrichtsnoer verder uit te werken aan
de hand van deze beschermdoelen. EFSA zal tevens op korte termijn een
publieke consultatie op het gehele bijenrichtsnoer starten. Wanneer de
uitwerking en de publieke consultatie zijn afgerond, zal het gehele
bijenrichtsnoer ter besluitvorming worden voorgelegd aan de lidstaten.
De EC streeft ernaar om de besluitvorming, waar ik uw Kamer vooraf over
zal informeren, eind dit jaar te laten plaatsvinden.
De Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit,
H. Staghouwer

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 27 858, nr. 577

3