Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2014–2015

33 965

Wijziging van de Spoorwegwet en enige andere
wetten in verband met de implementatie van
richtlijn 2012/34/EU van het Europees parlement
en de Raad van 21 november 2012 tot instelling
van één Europese spoorwegruimte (PbEU 2012,
L 343/32)

Nr. 10

AMENDEMENT VAN DE LEDEN DE BOER EN VAN HELVERT
Ontvangen 31 maart 2015
De ondergetekenden stellen het volgende amendement voor:
I
Artikel I, onderdeel T, komt te luiden:

T
1. Het opschrift van hoofdstuk 5 komt te luiden: Hoofdstuk 5.
Dienstvoorzieningen en diensten
2. Na het opschrift van hoofdstuk 5 wordt een paragraafaanduiding
ingevoegd, luidende:
§ 1. Algemeen: Toegang tot dienstvoorzieningen en levering
diensten
II
Na artikel I, onderdeel W, wordt een onderdeel ingevoegd, luidende:
Wa
Na artikel 68a wordt een paragraaf ingevoegd, luidende:
§ 2. Verplichtingen voor een exploitant van dienstvoorzieningen
Artikel 68b
In deze paragraaf wordt onder exploitant van een dienstvoorziening
verstaan iedere publieke of privaatrechtelijke entiteit die verantwoordelijk
is voor het beheer van een of meer dienstvoorzieningen of voor het
verrichten van een of meer diensten voor spoorwegondernemingen als
bedoeld in bijlage II, punten 2 en 3, van richtlijn 2012/34/EU.

kst-33965-10
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2015

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 965, nr. 10

1

Artikel 68c
1. Onverminderd het bepaalde bij of krachtens de artikelen 67, tweede
lid, en 68, eerste lid, kan een exploitant van een dienstvoorziening eerst
nieuwe of gewijzigde voorwaarden voor toegang als bedoeld in artikel 67,
eerste lid, onderdeel b, of voor verlening van diensten als bedoeld in
artikel 67, eerste lid, onderdeel c, of nieuwe of gewijzigde vergoedingen
als bedoeld in artikel 68, eerste lid, invoeren nadat deze voorwaarden of
vergoedingen zijn goedgekeurd door de Autoriteit Consument en Markt.
2. De exploitant van een dienstvoorziening doet het verzoek tot
goedkeuring ten minste negen maanden voorafgaand aan de datum van
publicatie van de netverklaring van het dienstregelingsjaar waarop de in
het eerste lid bedoelde voorwaarden of vergoedingen van toepassing zijn.
3. De Autoriteit Consument en Markt beoordeelt binnen zes weken na
ontvangst van een verzoek tot goedkeuring, of de nieuwe of gewijzigde
voorwaarden of vergoedingen in overeenstemming zijn met hetgeen is
bepaald bij of krachtens de artikelen 67 en 68. Indien gegevens die de
Autoriteit Consument en Markt noodzakelijk acht voor een beoordeling
ontbreken, wordt de exploitant van de dienstvoorziening hiervan binnen
een week na ontvangst van het verzoek op de hoogte gesteld. De
desbetreffende exploitant wordt in de gelegenheid gesteld deze gegevens
binnen een redelijke termijn alsnog aan te leveren in een door de
Autoriteit Consument en Markt aan te geven vorm.
4. De Autoriteit Consument en Markt kan de termijn, bedoeld in het
derde lid, eerste volzin, eenmaal met zes weken verlengen. Zij doet
hiervan schriftelijk mededeling aan de exploitant van de dienstvoorziening
die het verzoek heeft ingediend.
5. Indien de Autoriteit Consument en Markt van oordeel is dat de
nieuwe of gewijzigde voorwaarden of vergoedingen in overeenstemming
zijn met hetgeen is bepaald bij of krachtens de artikelen 67 en 68, keurt zij
de invoering hiervan goed.
6. Indien de Autoriteit Consument en Markt van oordeel is dat de
nieuwe of gewijzigde voorwaarden of vergoedingen niet in overeenstemming zijn met hetgeen is bepaald bij of krachtens de artikelen 67 en
68, doet zij hiervan mededeling aan de desbetreffende exploitant van de
dienstvoorziening. Zij deelt hierbij mede op welke punten niet voldaan is
aan het bepaalde bij of krachtens de artikelen 67, eerste en tweede lid, en
68.
7. De exploitant van de dienstvoorziening deelt de Autoriteit Consument
en Markt binnen vier weken na de datum van de mededeling, bedoeld in
het zesde lid, schriftelijk mede in hoeverre de nieuwe of gewijzigde
voorwaarden of vergoedingen worden aangepast aan de mededeling van
de Autoriteit Consument en Markt. De Autoriteit Consument en Markt
beoordeelt binnen drie weken na ontvangst van de mededeling van de
exploitant van de dienstvoorziening, bedoeld in de eerste volzin, op het
verzoek tot goedkeuring, of de nieuwe of gewijzigde voorwaarden of
vergoedingen in overeenstemming zijn met hetgeen is bepaald bij of
krachtens de artikelen 67, eerste en tweede lid, en 68.
8. Artikel 68a is van toepassing op de voorwaarden of vergoedingen die
op grond van dit artikel zijn goedgekeurd.
9. Bij of krachtens algemene maatregel van bestuur kan nader worden
bepaald op welk soort dienstvoorziening of soort aanvullende dienst als
bedoeld in Bijlage II, punten 2 en 3, van richtlijn 2012/34/EU dit artikel
betrekking heeft. De voordracht voor een op grond van dit lid vast te
stellen algemene maatregel van bestuur wordt niet eerder gedaan dan
vier weken nadat het ontwerp aan beide kamers der Staten-Generaal is
overgelegd.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 965, nr. 10

2

III
Artikel IV komt te luiden:

ARTIKEL IV
1. In bijlage 1 van de Algemene wet bestuursrecht wordt in de zinsnede
met betrekking tot de Spoorwegwet «artikel 71, derde lid» vervangen
door: hoofdstuk 5, paragraaf 2, en artikel 71, tweede lid.
2. In de artikelen 4, 7 en 11 van bijlage 2 van de Algemene wet
bestuursrecht wordt in de zinsnede met betrekking tot de Spoorwegwet
«71, derde lid» telkens vervangen door: hoofdstuk 5, paragraaf 2, en
artikel 71, tweede lid.
Toelichting
Dit amendement beoogt ex ante toezicht door de Autoriteit Consument
en Markt (hierna: ACM) in te voeren op tarieven en voorwaarden die door
exploitanten van dienstvoorzieningen worden gehanteerd. Bij dienstvoorzieningen gaat het om voorzieningen zoals opgenomen in bijlage II,
punten 2 en 3 van richtlijn 2012/34/EU. Hierbij valt te denken aan toegang
tot passagiersstations, het (mede)gebruik van stationsportfolio (loketruimte, servicepunten, wachtruimte, plaatsen van betaalpaaltjes en
andere stationsdiensten en activiteiten) en aan andere aanvullende
diensten en voorzieningen waarvan bijvoorbeeld andere vervoerders
afhankelijk zijn of waarmee een kostenvoordeel behaald kan worden.
In het wetsvoorstel krijgt de ACM de mogelijkheid van ex-post toezicht
inzake de voorwaarden en tarieven waartegen andere vervoerders gebruik
kunnen maken van dienstvoorzieningen. Hier moet tevens ex ante toezicht
door de ACM op komen. Transparante en evenwichtige prijzen en
voorwaarden die op voorhand getoetst zijn door de ACM, kunnen
voorkomen dat er achteraf gerechtelijke procedures worden opgestart
over de hoogte van de vergoeding of het niet tijdig bieden van transparantie over deze tarieven.
Het is van belang dat een exploitant van dienstvoorzieningen redelijke
tarieven vraagt van de andere vervoerders. Daarbij geldt als minimumvoorwaarde dat een tarief pas redelijk is, als zij efficiënt, transparant en
non-discriminatoir is. De bewijslast daarvoor ligt bij de partij die het tarief
voorstelt. De ACM is bevoegd om de redelijkheid van de tarieven te
toetsen en voorts, om aan de tarieven nadere regels te stellen. Indien
andere vervoerders te hoge of anderszins onredelijke tarieven zouden
betalen voor de dienstvoorzieningen dan heeft dat gevolgen voor het level
playing field.
De ACM heeft de bevoegdheid om beleidsregels vast te stellen met
betrekking tot de haar in het kader van dit ex ante toezicht toekomende
bevoegdheden.
Het wetsvoorstel verplicht NS en Prorail om met een website te komen
waarop de voorwaarden en tarieven voor het gebruik van «stationsportfolio» door andere vervoerders worden opgenomen. Ze worden met dit
wetsvoorstel verplicht om transparantie te bieden. Op zich is dat positief
maar om onenigheid en gerechtelijke procedures over de toegang en de
hoogte van de tarieven te voorkomen is het goed dat de ACM ex ante
toetst in plaats van achteraf.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 965, nr. 10

3

Dit wordt wetstechnisch vormgegeven door invoeging van een nieuwe
paragraaf in hoofdstuk 5 van de Spoorwegwet. In deze paragraaf 2 wordt
ex ante toezicht door de ACM geregeld.
De exploitant van de dienstvoorziening als bedoeld in bijlage II, punten
2 en 3, van richtlijn 2012/34/EU is op basis van het voorgestelde artikel 68c
verplicht nieuwe of gewijzigde voorwaarden voor toegang en voor
verlening van diensten, bedoeld in artikel 67, en nieuwe of gewijzigde
vergoedingen, bedoeld in artikel 68, voorafgaand aan invoering eerst ter
goedkeuring aan de ACM voor te leggen. De ACM kan op grond van
artikel 12j Instellingswet Autoriteit Consument en Markt een bindende
aanwijzing opleggen, indien deze voorwaarden of vergoedingen niet in
overeenstemming zijn gebracht met de vereisten gesteld bij of krachtens
de artikelen 67 en 68.
Op grond van lid 9 van artikel 68c kan bij algemene maatregel van
bestuur nader worden bepaald op welke dienstvoorzieningen of aanvullende diensten het ex ante toezicht betrekking heeft. In deze amvb kunnen
uitzonderingen worden gemaakt voor dienstvoorzieningen en aanvullende
diensten waarop het ex ante toezicht niet van toepassing is. Het gaat dan
om voorzieningen en diensten waarvan in de praktijk is gebleken dat er
zich geen of nauwelijks problemen voordoen op het gebied van concurrentie en toegang tot voorzieningen. Daarbij worden de ervaringen van de
ACM op dit gebied als richtsnoer genomen. De amvb wordt voorgehangen bij beide kamers van de Staten-Generaal, zodat parlementaire
betrokkenheid is verzekerd.
De Boer
Van Helvert

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 965, nr. 10

4