Position paper KBO-PCOB

Afschaffing Wet Hillen:
boete op het jarenlang op orde hebben van het huishoudboekje
Een nieuw kabinet brengt nieuwe plannen en nieuwe vergezichten. Maar met het
afschaffen van de Wet Hillen ervaren senioren vooral dat zij worden gestraft voor het
jarenlang op orde hebben van het huishoudboekje. En dat gevoel is terecht. Ruim 80% van
de mensen die gebruikmaakt van de Hillen-aftrek is 55 jaar of ouder.1 Vanuit onze
achterban is het signaal helder: draai dit besluit terug!
Vele senioren hebben de afgelopen jaren ervoor gekozen om gehoor te geven aan de oproep
van de overheid om de hypotheekschuld af te lossen. En dat terwijl er nogal wat op hun
financiële pad kwam; denk aan het niet indexeren van pensioenen, stijging eigen bijdragen
voor zorg lokaal en nationaal en toenemende onzekerheid op de arbeidsmarkt. Genoeg
zorgen en onzekerheid. Maar ondanks deze uitdagingen hebben deze senioren toch hun
hypotheek afgelost. Dit kabinet wil nu de wet-Hillen geleidelijk afschaffen. Senioren ervaren
dit als een straf voor de eens gewaardeerde spaarzaamheid. Zij ervaren een onbetrouwbare
overheid die met deze plannen hen treft, terwijl zij in dit regeerakkoord toch al niet
vanzelfsprekend meeprofiteren van een aantrekkende economie.
Inconsistent beleid
Met het afschaffen van de wet-Hillen handelt de overheid inconsistent. Vanaf 2001 is
wetgeving ingevoerd om het aflossen van een woningschuld te stimuleren en fiscaal
aantrekkelijk te maken. De wet-Hillen regelt dat mensen zonder hypotheekschuld geen
belasting betalen over het eigenwoningforfait. Zo worden huiseigenaren gestimuleerd om
hun hypotheek af te lossen. Een deel van de Nederlanders heeft dit grotendeels keurig
gedaan, waaronder veel ouderen. Ruim 56% van de gebruikers van de Hillen-aftrek is 65plus, 80% is 55-plus. Zij hebben gehandeld in lijn met het beleid. En juist deze groep moet nu
toch weer belasting gaan betalen over hun afbetaalde woning. Met het afschaffen van de
Hillen-regeling handelt de overheid inconsistent en dat is slecht voor het vertrouwen.

(z.o.z.)

1 Staatssecretaris van Financiën (3 november 2017) Aanbieding voorstel van wet tot wijziging van de Wet

inkomstenbelasting 2001 tot het geleidelijk uitfaseren van de aftrek wegens geen of geringe eigenwoningschuld, pagina 3

1

Economisch niet handig

Het afschaffen van de wet-Hillen is niet alleen inconsistent, het is slecht voor de Nederlandse
economie. De hypotheekschuld in Nederland is onverantwoord hoog. Dat zegt ook De
Nederlandse Bank (DNB). DNB geeft juist aan dat het nodig is om het aflossen van
hypotheken verder te stimuleren.2 Maar in plaats daarvan dreigt de overheid dit te
ontmoedigen. Doorrekening van het Centraal Planbureau (CPB) laat daarnaast zien dat de
koopkrachtontwikkeling van senioren ook de komende jaren achterblijft bij die van
werkenden. Dit is niet bevorderlijk voor de economische dynamiek in Nederland; als de
oudere consument moet beknibbelen, scheelt dat voor ondernemers in de afname van hun
producten en diensten en voor de overheid in de btw-inkomsten.
Een maatregel met impact
Het kabinet geeft aan de maatregel geleidelijk in te voeren, waardoor de effecten tijdens de
volgende kabinetsperiode nog meevallen.3 Met deze redenering gaat het kabinet eraan
voorbij dat de aanschaf van een woning en het aflossen van de hypotheek een
langetermijninvestering vergen. Woningeigenaren die hun woning hebben afgelost, hebben
jarenlang geld opzij gelegd. Juist senioren met een klein pensioen hebben vaak lang
gespaard en verantwoordelijkheid genomen om hun financiële huishouding op orde te
brengen, in voorbereiding op de oude dag. Nu worden zij vervolgens geconfronteerd met
een oplopende aflosboete, uiteindelijk leidend tot een lastenverzwaring van € 1,1 miljard.4
Dat is met name slecht nieuws voor gepensioneerden, die er veel minder op vooruitgaan
dan werkenden. Naar verwachting zullen de aanvullende pensioenen de komende vier jaar
gering stijgen (ruim 1,5 procent). Dat is duidelijk minder dan de verwachte loonstijging van
13 procent.5 Het afschaffen van de Hillen-aftrek draagt bij aan de ongelijkheid in Nederland.
Dat ervaren senioren en bevestigen de berekeningen van het CPB.6
KBO-PCOB vindt het onterecht dat het kabinet spaarzame ouderen afstraft; de Hillen-aftrek
moet blijven.

2 De Nederlandse Bank (oktober 2017) Overzicht Financiële Stabiliteit; najaar 2017, pagina 23
3 Staatssecretaris van Financiën (3 november 2017) Aanbieding voorstel van wet tot wijziging van de Wet

inkomstenbelasting 2001 tot het geleidelijk uitfaseren van de aftrek wegens geen of geringe eigenwoningschuld, pagina 3
4 Staatssecretaris van Financiën (3 november 2017) Ramingstoelichting voorstel van wet tot wijziging van de Wet
inkomstenbelasting 2001 tot het geleidelijk uitfaseren van de aftrek wegens geen of geringe eigenwoningschuld, pagina 2
5 Nibud (27 oktober 2017) Koopkrachtberekeningen op basis van het regeerakkoord van het kabinet-Rutte III, pagina 15
6 CPB (10 oktober 2017) Analyse economische en budgettaire effecten van de financiële bijlage van het Regeerakkoord,
pagina 16

2