1/2

Staten-Generaal

Vergaderjaar 2015–2016

22 660

Conferentie van commissies voor Europese
aangelegenheden uit de parlementen van de
lidstaten van de EU en van een delegatie uit het
Europees parlement

AM/ Nr. 62

VERSLAG
Vastgesteld 14 april 2016
Van zondag 7 tot en met maandag 8 februari 2016 vond in de Ridderzaal te
Den Haag onder Nederlands Voorzitterschap de voorzittersbijeenkomst
plaats van de Conferentie van commissies voor Europese aangelegenheden uit de nationale parlementen van de lidstaten van de Europese
Unie en van een delegatie uit het Europees parlement, hierna aangeduid
als de voorzitters-COSAC. Naast delegaties van deze parlementen namen
ook delegaties van de nationale parlementen van de kandidaat-lidstaten
van de Europese Unie deel als waarnemer, evenals delegaties van de
Raad van de Europese Unie, van de Europese Commissie en van het
Georgische, Noorse, IJslandse en Zwitserse parlement. De conferentie
werd voorgezeten door de Nederlandse delegatie, die bestond uit de heer
Elzinga (SP) van de Eerste Kamer en de heer Azmani (VVD) van de Tweede
Kamer. De ambtelijke begeleiding bestond uit de heer Bergman, mevrouw
Van den Driessche (Eerste Kamer), mevrouw Hessing-Puts, mevrouw Van
Keulen en de heer Middelkoop (Tweede Kamer).
De delegatie brengt als volgt verslag uit:
Voorbereiding van de conferentie
De Eerste en Tweede Kamer waren gezamenlijk gastheer en organisator
van deze conferentie in het kader van de parlementaire dimensie van het
Nederlands voorzitterschap van de Europese Unie. Het centrale thema van
de parlementaire dimensie is «Samen bouwen aan parlementaire controle
op EU-besluitvorming.» In het programma was dan ook veel aandacht
voor de vraag hoe parlementen in de praktijk invloed kunnen uitoefenen
op de Europese besluitvorming. Dit onderwerp werd verkend aan de hand
van casuïstiek met bijdragen van verschillende delegaties uit de zaal.
Verder was er aandacht voor het werkprogramma van de Europese
Commissie en de prioriteiten van de regering met betrekking tot het
Voorzitterschap.
De conferentie is voorbereid door de politieke voorbereidingsgroep
COSAC, bestaande uit de heer Backer (D66), de heer Elzinga (SP)

kst-22660-62
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2016

Staten-Generaal, vergaderjaar 2015–2016, 22 660, nr. 62

1

(Voorzitter van de PVG), de heer Schrijver (PvdA) en mevrouw Strik
(GroenLinks) namens de Eerste Kamer en de heer Azmani (VVD)
(Voorzitter van de PVG), mevrouw Maij (PvdA), de heer Rog (CDA) en de
heer Van ’t Wout (VVD) namens de Tweede Kamer. Het projectteam
parlementaire dimensie van het EU-voorzitterschap onder leiding van de
heren Westerhoff en De Vos ondersteunde de voorbereiding van deze
conferentie.
COSAC-Trojkabijeenkomst, 7 februari 2016
Op zondag 7 februari 2016 heeft een vergadering plaatsgevonden van de
delegaties van de Trojka van de COSAC. Hierin zetelen momenteel de
delegaties van de commissies voor Europese Zaken van de nationale
parlementen die het EU-Voorzitterschap dragen in de periode tussen 1 juli
2015 tot 31 december 2016, alsook een delegatie van het Europees
parlement. Nederland zat deze trojkabijeenkomst voor. Tijdens deze
bijeenkomst is gesproken over en ingestemd met de conceptagenda’s van
de COSAC-Voorzittersconferentie van 8 februari 2016 en van de plenaire
COSAC-conferentie van 12 en 13 juni, de met reacties op de ingekomen
brieven, alsook met de onderwerpen van de questionnaire voor het
halfjaarlijkse COSAC-rapport (25th Bi-annual report).
Opening
De bijeenkomst werd geopend door de voorzitter van de Eerste Kamer,
mevrouw Broekers-Knol, in aanwezigheid van de voorzitter van de
Tweede Kamer, mevrouw Arib. Mevrouw Broekers-knol benadrukte het
belang van COSAC als platform voor interparlementaire samenwerking in
tijden van crises. Ook onderstreepte ze dat parlementariërs een belangrijke rol spelen in het dichten van de kloof tussen EU-burgers en de
EU-instituties.
De heer Azmani leidde het programma van de conferentie verder in. De
agenda werd zonder wijzigingen aangenomen. De heer Azmani gaf aan
dat de huidige migratiecrisis laat zien dat eenheid binnen Europa niet
vanzelfsprekend is en herinnerde de deelnemers aan hun gezamenlijke
verantwoordelijkheid in het licht van de huidige uitdagingen.
Beleidsdebat: Parlementaire controle op Europese besluitvorming
De heer Azmani zat het ochtenddeel van de conferentie voor. Het
ochtendprogramma bestond uit een paneldiscussie op basis van concrete
casuïstiek: de Europol-verordening. Twee parlementariërs uit Frankrijk en
België werden geïnterviewd over de behandeling van dit voorstel door
hun parlementen. Negen andere delegaties voerden daarna het woord
over de behandeling van de ontwerpverordening en ging met name in op
de gezamenlijke parlementaire controlegroep. Een belangrijke conclusie
van de discussie was dat, om effectief controle te kunnen uitoefenen op
EU-besluitvorming, tijdigheid van belang is en alle beschikbare parlementaire instrumenten moeten worden ingezet. Het rapporteurschap of het
concept van een «EU promotor» kan daarbij een nuttig instrument zijn.
Procedurele zaken
De heer Azmani informeerde de deelnemers over de uitkomsten van de
Trojka en presenteerde het ontwerpprogramma van de plenaire COSAC in
juni. De heer Azmani stelde voor om te concentreren op de praktische
aspecten van interparlementaire samenwerking en op rechtsstatelijkheid.
Daarnaast is een korte sessie over de stand van zaken rondom de gele en
groene kaart voorzien. Voorts zal er aandacht worden besteed aan
parlementaire diplomatie, het werk van de Europese Rekenkamer en

Staten-Generaal, vergaderjaar 2015–2016, 22 660, nr. 62

2

migratie. Het 25e halfjaarlijkse verslag van de COSAC zal bestaan uit drie
hoofdstukken 1) parlementaire controle; 2) de rol van nationale parlementaire in het beschermen van de rechtsstaat; 3) parlementaire diplomatie.
Mevrouw Hübner, lid van het Europees parlement, vroeg om ruimte te
maken in het programma voor de Europese kiesakte. De heer Azmani gaf
aan dat nader bekeken zal worden of dit mogelijk is.
Beleidsdebat: Europese prioriteiten 2016 en daarna
De heer Elzinga zat het middagdeel voor. De focus lag op de Europese
prioriteiten in 2016. De heer Elzinga wees erop dat het Nederlandse
Voorzitterschap een overzicht heeft gemaakt van de prioriteiten die door
verschillende nationale parlementen zijn vastgesteld uit het werkprogramma van de Europese Commissie voor 2016. De heer Elzinga
moedigde de overige nationale parlementen aan deze prioritering ook uit
te voeren en met elkaar te delen. Het overzicht zal worden aangeboden
aan de heer Timmermans, Vicevoorzitter van de Europese Commissie en
verantwoordelijk voor de relaties met nationale parlementen.
De Vicepresident van de Europese Commissie en commissaris voor
begrotingszaken, mevrouw Georgieva, lichtte het werkprogramma 2016
van de Europese Commissie toe. Dit programma bevat 23 initiatieven die
de Europese Commissie in 2016 wil nemen op onder meer de terreinen
Digitale Interne Markt, migratiebeheer, economie en duurzaamheid.
Mevrouw Georgieva riep op tot samenwerking tussen de lidstaten en de
verschillende instituties en benadrukte dat de bestaande crises vragen om
urgentie.
De Minister van Buitenlandse Zaken presenteerde aansluitend de
prioriteiten van het Nederlands EU-voorzitterschap. De Minister riep op tot
eenheid en solidariteit in de aanpak van de migratiecrisis en de conflicten
in de buurlanden van de EU. De Minister kondigde aan dat Nederland
tijdens het voorzitterschap verder werkt aan de interne markt, waarbij met
name aandacht wordt besteed aan gelijke lonen en de digitale interne
markt.
De Minister verzocht de aanwezige parlementariërs te zoeken naar een
balans tussen effectiviteit en democratische legitimiteit in de Europese
besluitvorming en de verdeling van competenties tussen de Unie en
verschillende lidstaten. De Minister was van mening dat de rol van
nationale parlementen in het EU besluitvormingsproces kan worden
verbeterd, zowel door een versterkt gebruik van gele en oranje kaarten,
evenals door gebruik van de politieke dialoog met de Commissie.
Daarnaast bepleitte hij ook meer parlementaire betrokkenheid bij het
proces van standpuntbepaling door de Lidstaten in de Raad en een
versterking van interparlementaire samenwerking in fora zoals COSAC en
de Artikel 13-Conferentie.
22 sprekers namen het woord tijdens het debat met de Vicepresident en
de Minister. Er was veel aandacht voor de migratiecrisis en er werden vele
suggesties voor oplossingen aan de hand gedaan. Daarnaast waren er
bijdragen op onder meer de terreinen klimaatverandering, terrorisme, de
groen kaart en de noodzaak tot adequate implementatie van Uniewetgeving.
De heer Elzinga vatte aan het einde van de sessie het debat samen en
verwees met name naar de discussies over parlementaire controle als een
goede opmaat naar de plenaire COSAC-bijeenkomst in juni. Mede namens

Staten-Generaal, vergaderjaar 2015–2016, 22 660, nr. 62

3

de heer Azmani, bedankte hij iedereen die heeft bijgedragen aan de
succesvolle conferentie.
Namens de delegatie,
De voorzitter van de vaste commissie voor Europese Zaken van de Eerste
Kamer,
Elzinga
De voorzitter van de vaste commissie voor Europese Zaken van de
Tweede Kamer,
Azmani

Staten-Generaal, vergaderjaar 2015–2016, 22 660, nr. 62

4