Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2017–2018

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

728
Vragen van het lid Kops (PVV) aan de Minister van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties over het bericht dat steeds minder starters een huis kunnen
kopen (ingezonden 21 november 2017).
Antwoord van Minister Ollongren (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties)
(ontvangen 18 december 2017).
Vraag 1
Kent u het bericht «Steeds minder starters weten hypotheek te bemachtigen»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Hoe groot is de groep starters die geen huis kunnen kopen, die niet in
aanmerking komen voor een sociale huurwoning en die een huurwoning in
de vrije sector niet kunnen betalen? Deelt u de mening dat het ongehoord is
dat steeds meer starters op de woningmarkt geen kant op kunnen, terwijl
asielzoekers van hun gratis woningen zitten te genieten? Zo nee, waarom
niet?
Antwoord 2
Helaas kan ik geen uitspraken doen over mensen die vanwege diverse
redenen besluiten om niet te starten op de woningmarkt als huurder dan wel
koper, ik beschik niet over de relevante data. In de studie van het Planbureau
voor de Leefomgeving (PBL) naar middeninkomens op de woningmarkt, die
ik samen met de Staat van de Woningmarkt naar de Tweede Kamer heb
gestuurd, worden voor verschillende inkomensgroepen de betaalmogelijkheden verkend. Echter ook hier is het om diverse redenen niet mogelijk om
potentiële starters te onderscheiden en de gevraagde berekening te maken.
Of iemand wil starten op de woningmarkt hangt namelijk sterk af van de
mogelijkheden die hij/zij ziet in de specifieke woningmarkt waar hij/zij wil
wonen, maar ook van diverse factoren die buiten de woningmarkt liggen.

1

ah-tk-20172018-728
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2017

FD.nl, 20 november 2017: https://fd.nl/ondernemen/1227821/steeds-minder-starters-wetenhypotheek-te-bemachtigen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

1

Daarbij is het sterk afhankelijk van de lokale en regionale woningmarkten of
starters een woning kunnen kopen.
Vraag 3
Beseft u dat startende huizenkopers het door de stijgende huizenprijzen én de
strengere leennormen steeds moeilijker krijgen op de woningmarkt? Deelt u
de mening dat markt en kabinetsbeleid hier niet op elkaar aansluiten? Zo ja,
wat gaat u hieraan doen? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 3
Het Nibud kijkt vanuit een onafhankelijke rol naar de betaalbaarheid van
hypotheken voor huishoudens. Bij het bepalen van de maximale leencapaciteit wordt rekening gehouden met andere financiële verplichtingen van
huishoudens, zoals uitgaven voor voedsel en kleding. De omvang van wat
mensen kunnen lenen blijft in 2018 voor huishoudens met een inkomen tot
ongeveer € 45.000 redelijk stabiel, daarbij gaat het Nibud uit van een
verwachte loonstijging van 2,2 procent in 2018.
Ondanks de gelijkblijvende leencapaciteit in 2018, maken grote prijsstijgingen
in sommige delen van Nederland de woningmarkt minder betaalbaar en
toegankelijk voor bijvoorbeeld starters. De lage rente heeft daarbij wel een
positief effect op de maximale leencapaciteit. De afgelopen jaren zijn ook
diverse maatregelen genomen om de lokale mogelijkheden om te sturen op
de woningvoorraad te vergroten. Daar waar sprake is van schaarste kan door
gemeenten via lokale planvorming worden gestuurd op de voorraad en zo de
toegankelijkheid voor diverse doelgroepen worden geborgd. Ik blijf in nauw
contact met betrokken partijen over hoe op lokaal niveau kan worden gezorgd
voor een passende woningvoorraad voor verschillende doelgroepen, zoals
starters.
Vraag 4
Deelt u de mening dat het, door het verder verlagen van de LTV-norm
(loan-to-value), zoals het kabinet in 2018 van plan is, nog moeilijker wordt om
een huis te kopen? Bent u ertoe bereid een streep te zetten door verdere
verlaging van de LTV-norm? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 4
De loan-to-value is de afgelopen jaren stapsgewijs afgebouwd en per
1 januari 2018 kan maximaal 100 procent van de woningwaarde worden
geleend. De bijkomende kosten van de koop van de eigen woning worden
door de koper zelf bekostigd. Zo beschermt de regelgeving de consument
tegen financiële risico’s, zoals restschulden, en draagt deze bij aan de
financiële stabiliteit op de woningmarkt. Dit is nodig, omdat tijdens de crisis
bleek dat het risicovol is om de koopwoningmarkt te betreden met een
potentiele restschuld op de woning. In het regeerakkoord is afgesproken om
de loan-to-value niet verder te verlagen dan 100 procent.
Vraag 5
Wat gaat u voor de starters doen? Waarom maakt u het hen zo moeilijk,
terwijl asielzoekers op hun wenken worden bediend?
Antwoord 5
Het kabinet neemt diverse maatregelen voor de toegang van starters tot de
woningmarkt. Zo wordt de maximale loan-to-value niet verder verlaagd om
de toegang van starters tot de koopwoningmarkt niet onnodig te belemmeren. Ook maak ik afspraken met medeoverheden, woningcorporaties en
andere stakeholders over het aanjagen van de woningbouwproductie. Het
woningaanbod moet zijn toegesneden op doelgroepen als starters. Dat kan
bijvoorbeeld met meer betaalbare huurwoningen in de vrije sector. Met de
samenwerkingstafels onder leiding van Rob van Gijzel wordt momenteel
gewerkt aan een vergroting van het middenhuursegment.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

2