Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2018–2019

31 066

Belastingdienst

Nr. 466

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN FINANCIËN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 14 maart 2019
In het debat over het toezicht op aangiften vennootschapsbelasting van
het midden- en kleinbedrijf (mkb) van 21 februari jongstleden (Handelingen II 2018/19, nr. 57, item 16) heb ik een aantal toezeggingen gedaan.
Voor zover mogelijk kom ik de toezeggingen met deze brief na.
Kamervragen over uitstaande belastingschuld
De leden Omtzigt (CDA) en Lodders (VVD) hebben mij vragen gesteld over
de uitstaande belastingschuld (ingezonden 14 februari 2019). In mijn brief
van 20 februari jongstleden heb ik aangegeven dat ik langer de tijd nodig
had om een volledige en gevalideerde analyse te maken van de
uitstaande vorderingen.1 De antwoorden op de vragen en de bijbehorende analyse vindt u bijgevoegd (Aanhangsel Handelingen II 2018/19, nr.
1908).
Steekproef op niet-beoordeelde aangiften mkb
Ik heb aan het lid Nijboer (PvdA) toegezegd om een kleine steekproef uit
te voeren op de aangiften vennootschapsbelasting over het jaar 2016 in
categorie 2 waarover in november 2018 is besloten om deze verder niet
handmatig te beoordelen. De Belastingdienst zal 225 aangiften (circa 1%)
beoordelen conform de systematiek voor aangiften die in categorie 1
terechtkomen. Ik zal uw Kamer voor de zomer informeren over de
resultaten van deze beoordeling.
Als uit de beoordeling van de aangifte over het belastingjaar 2016 blijkt
dat hiertoe aanleiding is, zal behandeling plaatsvinden van de aangifte
over het belastingjaar 2017. De behandeling van deze aangiften zal langer
duren, omdat daarvoor nodig is dat de aangifte binnen is en contact met
de belastingplichtige moet plaatsvinden.

1

kst-31066-466
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2019

Kamerstuk 31 066, nr. 457.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 31 066, nr. 466

1

Het leereffect bij het opstellen en aanscherpen van selectieregels
Het lid Lodders (VVD) heeft mij in het debat gevraagd waarop de keuze
voor de selectieregels voor aangiften vennootschapsbelasting van het
mkb wordt gebaseerd en hoe deze selectieregels worden aangescherpt.
De selectieregels worden ontwikkeld door vaktechnische experts in
samenwerking met data-analisten. Ze worden zo gekozen dat de aangiftebehandeling zo effectief mogelijk is. Daarbij zijn meerdere factoren van
belang, zoals nieuwe wet- en regelgeving, het risico, de uitstraling en het
voorkomen van voorspelbaarheid. Daarbij wordt rekening gehouden met
welke rubrieken in de aangifte het meest foutgevoelig zijn. Het weegt ook
mee of bij het achterwege blijven van een controle een fiscale claim
verloren kan gaan. De beschikbare capaciteit wordt ingezet op de
aangiften waar het risico op grond van de selectieregels als het hoogst
wordt geschat.
Ieder jaar worden de selectieregels opnieuw vastgesteld. Daarbij probeert
de Belastingdienst het ieder jaar weer beter te doen, door te leren van de
ervaringen uit voorgaande jaren. De Belastingdienst houdt ook rekening
met ontwikkelingen in het aangiftegedrag, bijvoorbeeld als uit de uitworp
blijkt dat in een bepaald onderdeel van de aangifte in een groot aantal
gevallen fouten worden gemaakt. Een concreet voorbeeld is het
onderwerp «kosten van de verwerving en vervreemding van deelnemingen». Hiervoor is een rubriek toegevoegd in de aangifte (voor het
eerst over het belastingjaar 2016) die belastingplichtigen helpt fouten in
de aangifte te voorkomen. Op deze manier worden de selectieregels
voortdurend verbeterd en aangepast aan de maatschappelijke
ontwikkelingen.
Het aantal correcties bij de beoordeelde aangiften Vpb
Ik heb aan het lid Omtzigt (CDA) toegezegd om een inschatting te geven
van het aantal correcties dat de Belastingdienst heeft opgelegd bij de
beoordeelde aangiften vennootschapsbelasting van het mkb in categorie
1 voor het belastingjaar 2016. Voor het belastingjaar 2016 zijn in totaal
58.500 aangiften aan categorie 1 toebedeeld. Voor circa 35.000 aangiften
wordt de aanslag na beoordeling door het geoefende oog conform
aangifte opgelegd. Van de resterende aangiften waren eind februari 2019
ruim 11.500 aangiften behandeld. Dat heeft in bijna 2.800 gevallen tot een
correctie geleid, met een totaalbedrag aan Vpb-grondslag van circa € 520
miljoen. Circa 12.000 van de aangiften uit categorie 1 zijn eind februari
nog niet afgedaan.
De 2.500 aangiften die in november 2018 uit categorie 2 zijn overgeheveld
naar categorie 1 zijn onderdeel van bovenstaande totalen. Van de circa
250 Vpb-aangiften van geëmigreerde dga’s zijn waar nodig signalen
doorgegeven naar de ontvanger voor het invorderen van de conserverende aanslag. De andere circa 2.250 aangiften waren aangiften van
stichtingen en verenigingen.
Van de 2.500 aangiften zijn inmiddels circa 1400 aangiften beoordeeld
door het geoefend oog. Van de 1.400 beoordeelde aangiften, zijn er 800
conform aangifte afgedaan. De 600 resterende aangiften (van stichtingen
en verenigingen) zijn behandeld door vaktechnisch experts. Zoals
aangegeven in mijn brief van 1 februari ging het hierbij onder meer om de
toets of stichtingen en verenigingen zijn vrijgesteld in de zin van artikel 6

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 31 066, nr. 466

2

van de Wet op de vennootschapsbelasting.2 Van deze 600 aangiften
bleken bij de behandeling ongeveer 320 stichtingen en verenigingen te
zijn vrijgesteld. Dat betekent dat de winst van deze stichtingen en
verenigingen niet belast is en dat verliezen niet verrekenbaar zijn. Deze
320 stichtingen en verenigingen hadden per saldo een bedrag van € 11
miljoen verlies aangegeven. Omdat de Belastingdienst bij de behandeling
echter heeft vastgesteld dat deze stichtingen en verenigingen zijn
vrijgesteld, kan dat bedrag niet meer verrekend worden.
Van de 2.500 aangiften worden 1.100 aangiften nog beoordeeld.
De kosten van het beoordelen van alle uitgeworpen aangiften
De Belastingdienst zet de beschikbare capaciteit steeds zo effectief
mogelijk in. Voor het belastingjaar 2016 betekende dat dat 120.000
aangiften vennootschapsbelasting van het mkb werden uitgeworpen,
waarvan uiteindelijk 58.500 aangiften met de grootste risico’s werden
beoordeeld en waar nodig behandeld. Ik heb aan het lid Leijten (SP)
toegezegd om een schatting te geven van de kosten van het controleren
van alle uitgeworpen aangiften. Dat betekent dat de Belastingdienst over
het belastingjaar 2016 61.500 aangiften meer zou beoordelen en waar
nodig behandelen.
Om deze inspanning (structureel) te leveren, zou circa 270 fte per jaar
extra nodig zijn. Deze inschatting is gemaakt op basis van de tijd die het
kost om de aangiften te controleren die nu in categorie 1 terechtkomen.
De extra kosten hiervoor bedragen circa € 26 miljoen per jaar structureel.
In deze berekening zijn de indirecte kosten die deze maatregel meebrengt
niet meegenomen. Het gaat dan bijvoorbeeld om het innen van
opgelegde correcties en het behandelen van eventuele bezwaar- en
beroepschriften.
Deze extra kosten zien op de aangiftebehandeling van Vpb-aangiften van
het mkb. Zoals ik in het debat heb aangegeven, zou het een onevenredige
capaciteitsuitbreiding vragen om alle aangiften te controleren. De
uitvoerings- en toezichtstrategie van de Belastingdienst is hier ook niet op
gericht. De Belastingdienst streeft ernaar dat burgers en bedrijven bereid
zijn uit zichzelf (fiscale) regels na te leven, zonder dwingende en kostbare
acties van de Belastingdienst.
De Staatssecretaris van Financiën,
M. Snel

2

Kamerstuk 31 066, nr. 453.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 31 066, nr. 466

3