Voorzitter
- de motie-Kant over het wegnemen van tekorten aan
agenten (28684, nr. 173);
- de motie-Griffith over een landelijke vliegende brigade
(28684, nr. 174);
- de motie-Griffith over een landelijke aanpak van
probleemjongeren (28684, nr. 175).
(Zie vergadering van 25 september 2008.)
De voorzitter: Ik geef gelegenheid voor het afleggen
van een stemverklaring vooraf. Dat gaat bij iedereen wel
eens mis, dus voor de zekerheid zeg ik erbij: een
stemverklaring mag niet polariserend zijn, en wel omdat
het debat reeds is gesloten. Anders zouden wij het debat
opnieuw openen.
Het woord is aan de heer Brinkman.
©
De heer Brinkman (PVV): Voorzitter. Daar gaan wij dan.
De moties op de stukken nrs. 173 tot en met 175 van de
collega’s Kant en Griffith zijn – en nu komt het – politiek
correcte doekjes voor het bloeden. Het Marokkaanse tuig
aanhouden, straffen en desnoods uitzetten is de enige
echte weg, en daarom stemmen wij tegen deze moties.
In stemming komt de motie-Brinkman (28684, nr. 170).
De voorzitter: Ik constateer dat de aanwezige leden van
de fractie van de PVV voor deze motie hebben gestemd
en die van de overige fracties ertegen, zodat zij is
verworpen.
In stemming komt de motie-Brinkman (28684, nr. 171).
De voorzitter: Ik constateer dat de aanwezige leden van
de fractie van de PVV en het lid Verdonk voor deze motie
hebben gestemd en de aanwezige leden van de overige
fracties ertegen, zodat zij is verworpen.

gestemd en die van de overige fracties ertegen, zodat zij
is verworpen.
Het woord is aan de heer Vendrik.
De heer Vendrik (GroenLinks): Voorzitter. Mijn motie
24036, nr. 353 over de toepassing van een markteffectentoets op de vrije prijsvorming in de curesector is
aangenomen. Ik ben heel benieuwd hoe het kabinet, in
het bijzonder de minister van Economische Zaken, deze
motie gaat uitvoeren.
De voorzitter: Wij zullen het stenogram van dit gedeelte
van de vergadering doorgeleiden naar het kabinet.
De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.
Aan de orde is het debat naar aanleiding van een
algemeen overleg op 25 september 2008 over het Plan
van Scholen.
©
De heer Pechtold (D66): Voorzitter. Wij hebben vorige
week een debat met de staatssecretaris gehad over het
Plan van Scholen voor de jaren 2009, 2010 en 2011. Van
meer ervaren Kamerleden zoals de heer Van der Vlies
heb ik begrepen dat hij na al zijn jaren in de Kamer vindt
dat wij niet meer nauwkeurig per school moeten gaan
onderhandelen over de vraag wie er wel een vestigingsvergunning krijgt en wie niet. Ik vond het best aardig en
bemoei mij, nu het nog kan, toch graag nog één keer
daarmee. Immers, de staatssecretaris is naar mijn
mening toch wel heel strikt met de wet omgegaan,
waardoor twee scholen buiten de boot dreigen te vallen.
Daarom heb ik de volgende motie voorbereid.
Motie

In stemming komt de motie-Brinkman (28684, nr. 172).

De Kamer,

De voorzitter: Ik constateer dat de aanwezige leden van
de fractie van de PVV voor deze motie hebben gestemd
en die van de overige fracties ertegen, zodat zij is
verworpen.

gehoord de beraadslaging,

In stemming komt de motie-Kant (28684, nr. 173).
De voorzitter: Ik constateer dat de aanwezige leden van
de fracties van de SP, GroenLinks, D66, de PvdD, de VVD,
SGP en het lid Verdonk voor deze motie hebben gestemd
en de aanwezige leden van de overige fracties ertegen,
zodat zij is verworpen.

overwegende dat bij de vaststelling van het Plan van
Scholen 2009-2010-2011 de staatssecretaris bij de
bepaling van het voedingsgebied van scholen is
uitgegaan van reistijden van station tot station;
voorts overwegende dat in voorgaande Plannen van
Scholen is uitgegaan van reistijdberekening van woning
tot school, zoals ook bij wet is voorgeschreven in art. 48,
lid 1 en art. 69, lid 3 van de oude Wet voortgezet
onderwijs en de Beleidsregel Scholenplanning 2006 en
2007;

In stemming komt de motie-Griffith (28684, nr. 174).
De voorzitter: Ik constateer dat de aanwezige leden van
de fractie van de VVD voor deze motie hebben gestemd
en die van de overige fracties ertegen, zodat zij is
verworpen.
In stemming komt de motie-Griffith (28684, nr. 175).
De voorzitter: Ik constateer dat de aanwezige leden van
de fracties van de SP en de VVD voor deze motie hebben

Tweede Kamer

Plan van Scholen

verzoekt de regering, de stichtingsaanvragen in het Plan
van Scholen 2009-2010-2011 die onder de oude Wet
voorgezet onderwijs zijn ingediend, opnieuw te
beoordelen volgens het in de oude Wet voorgezet
onderwijs geldende recht en daarbij voor de bepaling
van het voedingsgebied uit te gaan van de reistijd van
woning tot school,
en gaat over tot de orde van de dag.

30 september 2008
TK 7

7-405

Pechtold
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door de leden
Pechtold, Jasper van Dijk, Dibi en Dezentjé HammingBluemink. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan
voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 10 (31135).
De heer Van der Vlies (SGP): Voorzitter. Ik heb er al die
jaren plezier aan beleefd. U moet mij niet verkeerd
begrijpen, maar ik vond het wel goed dat wij nu een
nieuw traject inslaan.
Maar nu uw motie, mijnheer Pechtold. Ik heb de
staatssecretaris zo begrepen dat zij naast de wijze
waarop het afstandscriterium wordt gemeten, nog
andere doorslaggevende overwegingen heeft waarom de
initiatieven die hier achter liggen niet gehonoreerd
kunnen worden. Daar heb ik u nog niet op horen
reageren.
De heer Pechtold (D66): Voorzitter. Geen waardeoordelen over het verleden. Wel zijn de heer Van der Vlies en
ik het eens dat het goed is dat wij in de toekomst een
andere regeling hebben. Er waren inderdaad meer
criteria dan het naar mijn mening toch wel heel
belangrijke criterium van de reistijd. Het ging om het
verschil tussen adhesiebetuigingen en inschrijvingen. Het
is mij in het algemeen overleg niet duidelijk geworden
hoe het zit, want de staatssecretaris zei dat het adhesiebetuigingen waren, terwijl mijn informatie was dat het
wel degelijk om inschrijvingen ging die zelfs de norm –
het precieze aantal honderdtallen ontgaat mij even –
gehaald zouden hebben. Het gaat om twee scholen en ik
zou graag willen dat de staatssecretaris, als zij de
reistijdbepaling omarmt volgens het oude model, de
souplesse heeft om met deze twee scholen in overleg te
treden en nog eens goed te kijken of de andere criteria,
zoals het aantal inschrijvingen, wel of niet kloppen. Ik
denk het met de heer Van der Vlies eens te zijn dat
mochten die criteria niet kloppen, de twee scholen
natuurlijk niet in aanmerking komen.
©
De heer Jasper van Dijk (SP): Voorzitter. In het kader
van de schaalverkleining en diversiteit is het van groot
belang dat nieuwe scholen gesticht kunnen worden. Het
is niet goed als er bureaucratische belemmeringen zijn
zoals de regels rond de reistijd dat nu dreigen te worden.
Daarom heb ik de motie van de heer Pechtold mede
ondertekend. Naast meer mogelijkheden om kleine
scholen te stichten, moet de schaalvergroting in het
onderwijs bestreden worden. De regering komt nog met
een plan, maar daarmee wordt niets gedaan aan de
scholenfusies die op dit moment plaatsvinden. Ik weet
van fusies die gaande zijn in Amstelveen, Almere,
Alkmaar, Zaandam. Er spelen ongetwijfeld meer. Ik vind
dat deze fusies nu geen doorgang moeten vinden, zolang
de regering nog bezig is met voorstellen op dit punt.
Vandaar de volgende motie.
Motie

constaterende dat er breed draagvlak is voor schaalverkleining in het onderwijs en dat de regering komt met
een plan voor de menselijke maat;
overwegende, dat desalniettemin schaalvergroting en
fusies in het onderwijs aan de orde van de dag zijn;
verzoekt de regering, in het plan voor de menselijke
maat voorstellen te doen voor een fusietoets in het
onderwijs en tot die tijd een fusiestop in te stellen,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door de leden
Jasper van Dijk en Depla. Naar mij blijkt, wordt de
indiening ervan voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 11 (31135).
©
Mevrouw Vietsch (CDA): Voorzitter. De CDA-fractie hecht
aan betrouwbaarheid van bestuur. Wij willen dan ook
graag van de staatssecretaris vernemen of wij het goed
begrepen hebben dat in het verleden bij scholenplannen
altijd van station naar station gerekend is en dat nooit de
reistijd van station naar huis daarbij opgeteld is. Is dat
ook niet het geval bij het scholenplan 2006 bij de
oprichting van het Orion College in Breda? Zo ja, dan
voldoen de Isaac Beekman Academie en het Tjalling
Koopmans College niet aan de huidige stichtingseisen.
Zo nee, dan zal de staatssecretaris in onze ogen ook nu
anders moeten besluiten.
De staatssecretaris heeft ook aangegeven dat gestichte
scholen niet voldoen aan de criteria van de nieuwe, net
aangenomen wet inzake voorziening en planning
scholen. Die geeft dus geen ruimte voor die scholen. Bij
de behandeling van die wet, vlak voor het reces, hebben
wij gediscussieerd over afstanden. Onze fractie had
moeite met het begrip ’’hemelsbreed’’, als het om
afstand ging. Wij hebben ons evenwel neergelegd bij de
opvattingen van de meerderheid van de Kamer. Wat zien
wij nu? Een initiatief dat positief overkomt, is meteen de
gelegenheid om af te wijken van de wet die nog
nauwelijks droog is. Daarmee wordt dus ook afgeweken
van de vastgestelde afstandscriteria.
Het CDA is tegen gelegenheidspolitiek voor vriendjes
en dus, tenzij eerder anders gerekend is, kunnen wij
helaas niet meegaan met de moties over de stichting van
de genoemde scholen, hoe sympathiek deze scholen ook
mogen zijn.
De heer Pechtold (D66): Als je ’’politiek voor vriendjes’’
omdraait, is het: vriendjespolitiek. Beschuldigt u de vier
ondertekenaars van mijn motie daarvan?
Mevrouw Vietsch (CDA): Ik denk dat u inderdaad aan
gelegenheidspolitiek doet. Ik heb u namelijk gemist bij
het debat over de wet voor scholen. Dat stelt mij teleur.
Blijkbaar hecht u eraan, wanneer het iets is voor een
school waarmee u een bepaalde relatie hebt. Dat geldt
niet bij de algemene discussie. Waar was u toen het
wetsvoorstel behandeld werd?

De Kamer,
gehoord de beraadslaging,

Tweede Kamer

Plan van Scholen

De heer Pechtold (D66): Kunt u hard maken wat mijn
relatie is met Kapelle, Zeeland en Friesland, waardoor ik
opeens aan vriendjespolitiek zou doen? Laat ik het niet te

30 september 2008
TK 7

7-406

Vietsch
zwaar maken. Ik wil best met u praten over zelfs een nog
niet helemaal droge wet over afstanden. Als mijn fractie
op dat moment de implicaties, zoals die vandaag gelden,
niet door had, sta ik daar open voor. Ik hoop dat u dat in
de toekomst ook doet. Maar beschuldig mij niet op een
achternamiddag even vlot van vriendjespolitiek. Als ik
kijk hoe de staatssecretaris de afgelopen jaren is
omgegaan met afstandscriteria, zie ik nu dat dit anders
is. Wat de aard van de school is, zal mij een zorg zijn. Ik
kijk naar deze twee scholen onder de bevoegdheid van
de oude wet, zoals ik mij als parlementariër dien te
gedragen. Dat zou ook u moeten doen.

ik vind dat u dit soort insinuaties absoluut niet hier in de
Kamer voor mijn voeten kunt werpen. Ik hoop dat ik dit
goed heb weerlegd. Natuurlijk zijn wij vrijwel allemaal bij
de wetsbehandeling geweest. Dat neemt niet weg dat als
er verbeteringen mogelijk zijn, ook de gelegenheid daar
is om die verbeteringen hier aan te dragen. Het is aan u
om daar ja of nee tegen te zeggen, maar dat hoeft u niet
zo weg te zetten. Ik ken het CDA sowieso alleen maar als
een draaipartij.

Mevrouw Vietsch (CDA): Dat doen wij ook. Vandaar dat
ik opnieuw de vraag gesteld heb: klopt het en heb ik het
goed begrepen in het algemeen overleg? Ik wil het
inderdaad zeker weten, voordat wij een oordeel over de
moties geven.

De voorzitter: Dat is ook een keuze.

Mevrouw Vietsch (CDA): Ik stel voor dat ik hierop geen
reactie geef.

©

Mevrouw Dezentjé Hamming-Bluemink (VVD): Ik voel
mij natuurlijk ook geroepen om te reageren, want hier
beticht worden van vriendjespolitiek vind ik nogal zwaar.
Dat werp ik verre van mij. Ik heb nooit op enigerlei wijze
contact gehad met die school, zelfs niet per e-mail. Dus

Staatssecretaris Van Bijsterveldt-Vliegenthart:
Voorzitter. Dank voor de inbreng van de Kamerleden in
het VAO. De heer Pechtold heeft het kort gehouden. Hij
heeft een motie ingediend om deze twee scholen toch de
ruimte te geven. Ik zal hem recht doen door op zijn
achterliggende vraag in te gaan waarom de aanvragen
van Kapelle en Hardegarijp niet zijn gehonoreerd. De
aanvragers maken gebruik van de mogelijkheid om naast
leerlingen binnen de 12 km ook leerlingen met een
reisduur van drie kwartier per openbaar vervoer mee te
tellen. In feite berusten beide aanvragen in hoofdzaak op
leerlingen die met de trein komen en een afstand van
tussen de 10 en 37 km. moeten afleggen, gemiddeld
circa 25 km. De gemiddelde reisafstand bij het huidige
scholenbestand van het voortgezet onderwijs is circa 8
km. Echter, die mogelijkheid hebben de aanvragers op
grond van de beleidsregels. Wij mogen nu nog beide
toepassen. In de nieuwe wet geldt hemelsbreed 10 km.
Hoewel de aanvrage correct is, is het zeer onwaarschijnlijk dat het vereiste aantal leerlingen ook daadwerkelijk de school gaat bezoeken, gelet op de hoge
treinkosten voor ouders van € 1000 à € 1800 per jaar.
Dezelfde beleidsregel bepaalt echter ook dat het gebied
binnen drie kwartier per openbaar vervoer van een
bestaande school van dezelfde soort en richting niet mag
worden meegeteld. Voor Kapelle mag Bergen op Zoom,
voor Hardegarijp mag Leeuwarden niet worden
meegeteld. Dat is wel bij de aanvrage opgeteld.
In een bestendige gedragslijn, gekoppeld aan de wet,
die hier heeft voorgehangen en die rechtszekerheid moet
bieden aan alle mensen die hiermee te maken hebben,
pas ik dit toe, uitgaande van een reistijd van station tot
station en van bushalte tot bushalte. Immers, voor- en
natransporttijd zijn discutabel bij elk vervoermiddel, en
zijn variabel in tijd. Het vestigingsadres van een school
kan veranderen en het werkt in het voordeel van nieuwe
scholen die er gemakshalve van uitgaan dat zij vlak bij
het station staan. Waar die lijn bij eerdere aanvragen is
gehanteerd, is het bestuurlijk niet juist om daar nu van af
te wijken. Dat is gewoon de consistentie die ik predikte in
het AO en die ik hier ook wil prediken.
Het gevaar van het hanteren van de drie kwartier
reistijd per openbaar vervoer blijkt ook wel uit de situatie
in Breda. In de praktijk blijkt dat het aantal aangetrokken
leerlingen lang niet overeenstemt met de prognoses. Ik
noem de pas gestichte AB-school voor havo en vwo in
Breda, het Orion college, als voorbeeld. Met drie
leerjaren zouden het 285 leerlingen moeten zijn, maar
het zijn er op dit moment slechts 51. Ik vind het daarom

Tweede Kamer

30 september 2008
TK 7

De heer Jasper van Dijk (SP): Ik neem afstand van elke
insinuatie over vriendjespolitiek. Die laat ik geheel voor
uw rekening. U noemt zelf het Orion College in Breda,
dat in 2006 wel toestemming kreeg, terwijl de betrokken
scholen nu op dezelfde gronden worden afgewezen. Dan
is er nog een school, een onafhankelijk college in
Zaandam. Dat is in 2007 afgewezen, omdat het de tijden
van station naar station hanteerde. Wat is nu uw
onafhankelijke visie? Wilt u kansen creëren voor nieuwe
scholen of gaat u mee in bureaucratische belemmeringen?
Mevrouw Vietsch (CDA): Bij de behandeling van het
wetsvoorstel heb ik onze visie mogen verwoorden.
Inderdaad dachten wij over afstanden anders dan de rest
van de Kamer. Maar heel duidelijk is dat wij ons erbij
neerleggen als er een wet is aangenomen door de
meerderheid van de Kamer. Dat geldt ook voor bestuurlijke betrouwbaarheid. Als wij een regeling 28 jaar lang
op een bepaalde manier hebben uitgelegd, vind ik dat
wij die regeling ook in het laatste jaar voordat zij wordt
afgeschaft op dezelfde manier moeten uitleggen, tenzij
wij vooruitlopend op de wet tot een overbrugging
zouden besluiten. Maar dat is hier niet het geval.
De voorzitter: Het gaat hier om een VAO. U heeft deze
discussie al uitputtend gevoerd in het AO. Dus u kunt
nog een korte afsluitende opmerking maken.
De heer Jasper van Dijk (SP): U zegt dat het CDA zich
heeft neergelegd bij het besluit van de Kamer. Wij staan
hier nu juist om dat besluit te herzien. U bent daar
volledig vrij in. Het zou u sieren als u dat gewoon deed,
in plaats van u te verbergen achter Kamermeerderheden.
Mevrouw Vietsch (CDA): Nee, wij staan hier niet vrij in,
want wij horen ons wel aan de wet te houden. Daar
kunnen wij op gelegenheden niet van afwijken. Anders
moeten wij een wetsvoorstel indienen om dat alsnog te
veranderen, maar dat zie ik geen van de aanwezigen
doen.

Plan van Scholen

7-407

Van Bijsterveldt-Vliegenthart
niet verantwoord om de aangevraagde scholen voor
Hardegarijp en Kapelle op het scholenplan te plaatsen.
Bovendien hebben beide provincies negatief geadviseerd.
Mevrouw Vietsch heeft gevraagd of nooit eerder het
beleid van deur-tot-deurvervoer is toegepast. De
beleidslijn die al een aantal jaren wordt gevolgd, houdt
in dat er gebruik wordt gemaakt van openbaar vervoer
van station tot station. Dat is inderdaad steeds de
consistente lijn geweest. Die is voorgehangen in de
Kamer, wordt als zodanig toegepast en biedt daardoor
zekerheid.
Bij de aanvraag voor de AB-school voor havo en vwo
in Breda is niet gerekend op grond van de afstand van
deur tot deur. Wel is er in 2006 per ongeluk geen aftrek
gedaan voor omliggende AB-scholen binnen een straal
van 45 minuten van station Eindhoven tot station Tilburg.
Het betreft een goedkeuring van drie jaar geleden.
Evidente fouten scheppen geen precedenten. Ik zeg
nogmaals dat het niet gaat om een precedent die
betrekking had op vervoer van deur tot deur en dat deze
school 258 leerlingen moest hebben in plaats van 51. Wij
spreken nu wel over belastinggeld.
Ik ontraad de Kamer om de motie-Van Dijk/Pechtold
aan te nemen.
Ik kom op de motie-Van Dijk/Depla. Bij de voorstellen
voor de menselijke maat wordt ook de mogelijkheid van
de fusietoets overwogen. Dat hebben wij ook toegezegd.
Het lijkt mij niet nodig om op voorhand een fusiestop in
te stellen. Die discussie wacht ik graag af en ik ontraad
de Kamer om die reden die motie aan te nemen.
De heer Jasper van Dijk (SP): Dat is heel merkwaardig.
De staatssecretaris zegt dat zij de discussie wil afwachten
alvorens een fusiestop te overwegen. Mijn punt is juist
dat er nu wordt gefuseerd. Fusies kunnen worden
goedgekeurd voordat de Kamer daarover heeft gesproken. Als de staatssecretaris echt iets geeft om die
menselijke maat, moet zij nu tegen het veld zeggen dat
er niet moet worden gefuseerd voordat daarover met de
Kamer is gesproken. Daarna kunnen wij verder zien.
Staatssecretaris Van Bijsterveldt-Vliegenthart: Wij
debatteren toch eerst met de Kamer? Daarna nemen wij
besluiten, passen wij beleid aan of geven wij dat vorm.
Vervolgens voeren wij het beleid uit. Dat vind ik ook ten
aanzien van de scholen de correcte lijn. De heer Van Dijk
spreekt over megafusies. Ik schat overigens in dat ik er
niet aan toe kom om voor december 2008 een verstandige afweging te maken over de fusie in Noord-Holland
waarop de heer Van Dijk doelt. Dat lijkt mij dan ook niet
het probleem. Ik meen mij te herinneren dat er ook een
fusie voorhanden is van twee kleinere scholen die het
noodzakelijk achten om die stap te zetten. Zodoende
kunnen zij namelijk overeind blijven. Ik zou het niet goed
vinden als ik tot die tijd niets kon doen met dat type
aanvragen. Ik zal die aanvragen naar eer en geweten
beoordelen en uiteindelijk een afweging maken.

De staatssecretaris zou kunnen zeggen dat zij voor alles
openstaat maar dat men even geduld moet hebben: even
geen fusies en schaalvergrotingen.
Staatssecretaris Van Bijsterveldt-Vliegenthart: Wij
moeten ook wat dit betreft voor scholen een heldere lijn
uitzetten, opdat zij weten waarop zij kunnen rekenen. Op
dit moment is er geen fusiestop in de wet vastgelegd. Ik
moet daarom ordentelijk omgaan met een weloverwogen
verzoek van scholen. Ik dien die verzoeken netjes op een
aantal punten te toetsen. Voor het mbo kan ik dat wel
doen maar voor het vo niet. Zo lang wij dat niet hebben,
kan ik niet zo maar een fusiestop bedenken. Dat is niet
rechtmatig. Zonder wetswijziging kan ik dat niet. Ik heb
dat netjes te beoordelen. Sommige ideeën zullen mij in
ieder geval veel tijd kosten. Ik neem daarom aan dat die
december wel zullen halen, maar met het oog op het
huidige wettelijke kader moet ik correct zijn in de richting
van de scholen.
Mevrouw Vietsch (CDA): Voorzitter. Ook de CDA-fractie
hecht aan kleine scholen. Zowel bij de begroting 2007 als
bij die van 2008 hebben wij om de criteria gevraagd,
maar ze zijn er nog steeds niet. Wanneer komen die? Hoe
lang moeten wij daar nog op wachten? Het is al meer
dan twee jaar geleden. Wat gebeurt er in de tussentijd?
Staatssecretaris Van Bijsterveldt-Vliegenthart: Ik heb
zojuist geschetst wat er in de tussentijd gebeurt. De
premier heeft twee weken geleden toegezegd, naar
aanleiding van een eerdere toezegging, dat de notitie
over de menselijke maat, met deze kwestie daarin
opgenomen, voor de begroting van Onderwijs, Cultuur
en Wetenschap in de Kamer ligt.
Mevrouw Vietsch (CDA): Dat duurt niet lang meer, want
die begroting behandelen wij binnenkort. Waarom is een
overbrugging dan niet mogelijk? Met de afhandeling van
dit soort afvragen is altijd tijd gemoeid. Voor nieuwe
aanvragen kan de maximale tijd worden genomen. Dan
kan binnen de wettelijke mogelijkheden worden gekeken
of de nieuwe criteria zo maximaal mogelijk kunnen
worden gebruikt.
Staatssecretaris Van Bijsterveldt-Vliegenthart: Ik kan
dat niet zo stellig toezeggen. Er ligt een aantal aanvragen. Ik schat in dat ik die voor december naar eer en
geweten niet netjes kan afhandelen. Er ligt ook een
aanvraag van twee kleinere scholen. Ik moet die op zijn
merites beoordelen en er ordentelijk mee omgaan. Als ik
wat dit betreft al rekening zou houden met de fusietoets,
houdt dat eigenlijk in dat alles stilstaat, maar dat is niet
correct, want ik heb nog geen basis waarop ik dat kan
doen.
Mevrouw Vietsch (CDA): Uit de woorden van de
staatssecretaris maak ik wel op dat er geen maximumtermijn voor de beoordeling is.

De heer Jasper van Dijk (SP): Met alle respect zeg ik
dat dat niet kan. Er is nu geen beleid. In het voortgezet
onderwijs is er nu niets en de scholen fuseren. In het
coalitieakkoord staat dat schaalverkleining belangrijk is
en dat daarvoor voorstellen worden gedaan. Dat akkoord
is nog geen twee jaar geleden opgesteld. Wij hebben nu
nog niets en intussen gaan de scholen door met fuseren.

De heer Depla (PvdA): Voorzitter. Ik kom eerst te spreken
over de motie over de fusietoets. Wij hebben vorige

Tweede Kamer

30 september 2008
TK 7

Plan van Scholen

Staatssecretaris Bijsterveldt-Vliegenthart: Dat kan ik
nu niet zeggen. Als de Kamer daarover nadere informatie
wenst, wil ik die zonder meer geven, maar dan zet ik dat
eerst op schrift.

7-408

Van Bijsterveldt-Vliegenthart
week over deze kwestie gedebatteerd. Iedereen is op
zoek naar de menselijke maat om ervoor te zorgen dat
de publieke sector weer meer van ons allemaal wordt.
Het is dan toch mooi, juist omdat het verhaal over de
menselijke maat binnen nu en twee maanden naar de
Kamer komt, om daarover een helder signaal af te
geven? Anders lopen wij het risico dat wij blijven steken
in het uitspreken van onze wens wat betreft die
menselijke maat, en dat wij niet durven doorzetten als
het erop aankomt. Wil de staatssecretaris uitspreken dat
zij weer aan de slag gaat met het toetsen van nieuwe
scholen als dat nieuwe beleid er is?
Staatssecretaris Van Bijsterveldt-Vliegenthart:
Voorzitter. Ik kijk eerst na hoe het zit met de termijnen.
Misschien is het geen probleem, maar dat durf ik nu niet
te zeggen. Laten wij afspreken dat de Kamer binnen een
dag hierover nadere informatie van mij krijgt op dit punt.
Dan kan de Kamer weloverwogen naar de motie kijken.
De heer Depla (PvdA): Dank voor de toezegging.
Dan nog iets over de ingewikkelde motie van de heer
Pechtold over de drie kwartier van station naar station.
Stel dat wordt geconcludeerd dat wat in die motie over
de reistijden wordt gevraagd voor de hand ligt en dat de
staatssecretaris andere argumenten heeft om de
desbetreffende school niet toe te laten tot het Plan van
Scholen. Welke zijn die dan? Gesteld dat sprake zou zijn
van die andere norm, zou deze school dan wel mogen
worden gesticht? Gaat het alleen om die drie kwartier
van station naar station, of om de reis van deur tot deur,
wat heel logisch klinkt? Hoe zit het met scholen die
binnen de twaalf kilometer liggen? Van station naar
station kan de reisduur anderhalf uur zijn, terwijl het met
de fiets een stuk korter is.
Staatssecretaris Van Bijsterveldt-Vliegenthart: Dan
wordt er gefietst; dat is het verschil. In dit geval hebben
wij het over een afstand van soms wel 38 km. Inderdaad
wordt altijd uitgegaan van een reistijd van station naar
station. Deze 12 km leverde ook altijd vragen op als: hoe
fiets je? Daarom is nu uiteindelijk gekozen voor een
afstand hemelsbreed. Dit is het gemakkelijkst te meten
en het beste te objectiveren. Dat is dus de reden.
De voorzitter: Tot slot, mijnheer Depla.
De heer Depla (PvdA): Stel nu dat wij wel meegaan met
de gedachte van de heer Pechtold en een reistijd van 45
minuten van deur tot deur nemen. Hebt u dan toch nog
de mogelijkheid om deze scholen toe te laten of niet?
Staatssecretaris Van Bijsterveldt-Vliegenthart: Als ik
kijk naar de adhesiebetuigingen, zitten ze zelfs samen ver
onder de grens van 720 inschrijvingen.
De beraadslaging wordt gesloten.
De voorzitter: De staatssecretaris heeft toegezegd dat
de Kamer een aparte brief ontvangt met nadere
informatie over de termijnen. Volgende week dinsdag
zullen wij stemmen over de ingediende moties.
De vergadering wordt van 16.17 uur tot 16.30 uur
geschorst.

Tweede Kamer

Verklaring regering

Aan de orde is de verklaring van de regering over
de situatie op de internationale financiële markten.
De voorzitter: Tijdens de verklaring kunnen de
woordvoerders niet interrumperen. Na de verklaring
wordt geschorst. Daarna volgt het debat over de
verklaring.
©
Minister Balkenende: Voorzitter. Ik bedank de Kamer
voor de uitnodiging om vandaag, samen met minister
Bos, een toelichting te geven op de huidige situatie rond
Fortis. Ik denk dat het goed is om hierover met elkaar
van gedachten te wisselen. De turbulente situatie op de
financiële markten houdt eenieder van ons bezig. Het
kabinet kan de omstandigheden op de beurzen niet
beslissend beïnvloeden. Wel kan het bijdragen aan
oplossingen die het vertrouwen vergroten en het geld
van klanten van banken beschermen. Het kabinet is
hierop aanspreekbaar en draagt zijn verantwoordelijkheid. Deze verantwoordelijkheid hebben de minister van
Financiën en ik in nauwe samenwerking met de
president van De Nederlandsche Bank en andere
hoofdrolspelers de afgelopen dagen genomen. Op dit
handelen geeft het kabinet vandaag in hoofdlijnen een
toelichting. Ook legt het verantwoording af over de
genomen beslissingen.
Het is goed te melden dat de Kamer voor aanvang van
de algemene financiële beschouwingen een brief zal
bereiken, met daarin de details van de maatregelen die
de Nederlandse regering heeft genomen om Fortis te
ondersteunen. Het is duidelijk dat de financiële crisis bij
uitstek een internationaal vraagstuk is, dat deels
internationale oplossingen behoeft, allereerst op
mondiaal niveau. Vorige week heb ik in de Algemene
Vergadering van de Verenigde Naties gepleit voor snelle
actie. De financiële sector en de regelgevende instanties
moeten de aanbevelingen van het financiële stabiliteitsforum snel implementeren. Deze aanbevelingen zijn:
strikter toezicht, betere risicobeheersing, grotere
transparantie en een strengere verantwoordingsplicht.
Ook het IMF heeft een centrale rol.
Uiteraard volgen wij met grote aandacht de ontwikkelingen in de Verenigde Staten. Zoals minister Bos in de
media al zei, hoopt het kabinet dat Congres en Senaat
toch overeenstemming weten te bereiken over een
financieel reddingsplan. Uit de reacties van de markten
in de afgelopen dagen op de verwikkelingen rondom het
plan blijkt het grote belang van de stabiliseringsinspanningen die de Amerikaanse overheid voor ogen
heeft. Op Europees niveau zal extra tempo moeten
worden gemaakt met versterking van de samenwerking
op financieel toezicht en financiële stabiliteit. Concrete
voorbeelden zijn de versterking van de rol van de
toezichthouders, in het bijzonder bij grensoverschrijdende bedrijven. Ook zal worden gekeken naar
additionele leningen van de Europese Investeringsbank
voor het mkb. Het is ook van groot belang dat de
lidstaten bij de crisismanagementmaatregelen die zij
treffen rekening houden met effecten in andere lidstaten.
Volgende week komen de ministers van Financiën bij
elkaar, gevolgd door de regeringsleiders op 15 en
16 oktober. Het kabinet houdt nauw contact met de

30 september 2008
TK 7

7-409