Cijfers kinderopvang derde kwartaal 2015
De kwartaalcijfers over het gebruik van de kinderopvangtoeslag en de arbeidsparticipatie worden
gepubliceerd op de website van de Rijksoverheid bij het dossier kinderopvang. De ontwikkeling in
het gebruik van kinderopvangtoeslag, arbeidsparticipatie, het aantal instellingen en uurprijzen
worden hieronder weergegeven.
1. Gebruik kinderopvangtoeslag
Tabel 1 laat de ontwikkeling zien in het gemiddeld aantal kinderen met kinderopvangtoeslag. Het
aantal kinderen wordt vergeleken met het aantal kinderen in hetzelfde kwartaal vorig jaar. Met
deze vergelijking wordt over een periode van 12 maanden teruggekeken en daarmee wordt
gecorrigeerd voor seizoenseffecten. In het derde kwartaal van 2015 maken gemiddeld 643.000
kinderen gebruik van kinderopvangtoeslag. Dit zijn circa 11.000 kinderen meer dan in het derde
kwartaal van 2014. De toename is vooral te zien in de buitenschoolse opvang (+ 10.000 kinderen)
en in de gastouderopvang (+ 3.000 kinderen). Het aantal uren per kind is gedaald ten opzichte van
het derde kwartaal 2014.
Vergeleken met het tweede kwartaal 2015 is het aantal kinderen met kinderopvangtoeslag met
7.000 gedaald en is het gemiddeld aantal uren opvang per kind met 0,4 uur gedaald. Per saldo
heeft er een lichte daling plaatsgevonden: het aantal kinderen is met -1,1% gedaald en het aantal
uren is met 0,7% gedaald. Het seizoenseffect speelt hier een rol: in de zomer maken minder
kinderen gebruik van kinderopvang.

Tabel 1: Gebruik kinderopvangtoeslag (gemiddelden)1 1

3e
kwartaal

geheel

2e
kwartaal

3e
kwartaal

2012

2013

2014

2014

2015

2015

Totaal (peildatum BI juni 2015,
levering juli 2015)

693

632

632

636

650

643

Kinderdagcentra

293

259

252

255

256

251

Buitenschoolse opvang

300

277

282

283

293

292

Gastouderopvang 0 t/m 3 jarigen

50

48

50

49

52

53

Gastouderopvang 4 tot 12 jarigen

50

48

48

48

49

48

Totaal

67,2

61,9

59,4

59,8

57,9

57,5

Kinderdagcentra

95,6

88,1

84,9

85,4

82,8

82,3

Buitenschoolse opvang

41,6

38,7

37,4

37,5

36,7

36,7

Gastouderopvang 0 t/m 3 jarigen

74,5

71,3

69,9

70,2

69,1

68,7

Gastouderopvang 4 tot 12 jarigen

47,1

45,2

43,7

43,8

42,4

42,2

aantal kinderen (x 1000)

uren per kind per maand

Bron: Belastingdienst, vanaf 2014 o.b.v. peildatum september 2015, bewerking SZW

Tabel 2 laat de ontwikkeling in het gebruik van kinderopvangtoeslag naar verzamelinkomen zien.
Het aantal kinderen wordt vergeleken met het aantal kinderen in hetzelfde kwartaal vorig jaar. Met
deze vergelijking wordt over een periode van 12 maanden teruggekeken en daarmee wordt
gecorrigeerd voor seizoenseffecten.
Het totaal aantal kinderen met kinderopvangtoeslag is in het derde kwartaal met 1,8% gestegen.
De stijging is het grootst bij inkomens tussen 1,5x modaal en 3x modaal, met een stijging van
1
Gegevens over de kinderopvangtoeslag hebben als peildatum september 2015. Als gevolg van mutaties met
terugwerkende kracht kunnen deze nog wijzigen.

1

meer dan 5%. De grootste daling is te zien bij inkomens tussen 130% WML en modaal, namelijk
een daling van 8,4%. Het aantal uren per kind is met 3,1% gedaald ten opzichte van het derde
kwartaal 2014. De daling is het grootst bij inkomens tussen modaal tot 3x modaal. Per saldo neemt
het totale gebruik van de kinderopvangtoeslag met 1,3% af. Deze daling is lager dan de daling in
het tweede kwartaal, die 1,6% was.

Tabel 2: aantal kinderen met KOT en uren/kind naar verzamelinkomen (relatieve
mutatie 3e kwartaal 2015 t.o.v. 3e kwartaal 2014). 2

Verzamelinkomen

Mutatie aantal
kinderen

Mutatie uren per
kind

Totale mutatie

Negatief - tot 130% WML

-3,6%

-1,3%

-4,8%

130% WML - modaal

-8,4%

-1,2%

-9,4%

Modaal - 1,5 x modaal

-2,9%

-4,7%

-7,5%

1,5 x modaal - 2 x modaal

5,0%

-4,6%

0,2%

2 x modaal - 3 x modaal

7,7%

-3,1%

4,4%

3 x modaal en hoger

-1,3%

0,2%

-1,1%

Totaal

1,8%

-3,1%

-1,3%

Bron: Belastingdienst, peildatum september 2015, bewerking SZW

2. Netto arbeidsparticipatie ouders met jonge kinderen
In deze paragraaf wordt de ontwikkeling in netto arbeidsparticipatie van mannen, vrouwen en
ouders met jonge kinderen weergegeven3.
Tabel 3 laat de netto arbeidsparticipatie van vrouwen en moeders met jonge kinderen zien. De
arbeidsparticipatie van vrouwen in het derde kwartaal is ten opzichte van het tweede kwartaal licht
gestegen. Hierbij is in de leeftijd 35 tot 44 jaar sprake van een stijging en in de leeftijd 25 tot 34
jaar een lichte daling. In het derde kwartaal is de arbeidsparticipatie van het aantal alleenstaande
moeders gedaald, t.o.v. het tweede kwartaal. Wel ligt het percentage iets hoger dan in het derde
kwartaal van vorig jaar. De arbeidsparticipatie van moeders met jonge kinderen is vrijwel gelijk
gebleven ten opzichte van het tweede kwartaal. Uit vergelijking van de cijfers van het derde
kwartaal 2015 met de cijfers van het derde kwartaal vorig jaar, blijkt de arbeidsparticipatie van alle
groepen vrouwen (licht) te zijn gestegen.

2

Gegevens over de kinderopvangtoeslag hebben als peildatum september 2015. Als gevolg van mutaties met

terugwerkende kracht kunnen deze nog wijzigen.
3
De cijfers in deze rapportage verschillen iets van de gepubliceerde cijfers t/m 2014. Dat komt door een revisie
van de statistieken over de beroepsbevolking door het CBS. In deze rapportage wordt uitgegaan van de
internationale definitie van arbeidsparticipatie, waarbij de grens van meer dan 1 uur werk wordt gehanteerd en
wordt de beroepsbevolking gedefinieerd als tussen de 15-74 jaar. T/m 2014 werd gebruik gemaakt van de
nationale definitie met de grens van meer dan 12 uur werk.

2

Tabel 3. Netto arbeidsparticipatie vrouwen en moeders met jonge kinderen (in %, vierde kwartaal voor 2014
en eerder)
2010

2011

2012

2013

3e
kwartaal
2014

2014

2e
kwartaal
2015

3e
kwartaal
2015

Vrouwen 15-64

68,7

69,5

69,6

68,7

68,4

68,7

69,3

69,5

Vrouwen 25-34

82,5

81,1

80,6

79,6

78,9

79,6

79,9

79,6

Vrouwen 35-44

79,2

77,9

79,0

78,1

76,5

77,6

76,3

77,2

Moeders (lid van ouderpaar)

76,6

77,3

77,7

76,1

75,7

76,6

76,9

76,5

Alleenstaande moeders

66,0

64,5

64,3

62,2

58,7

59,7

59,8

59,1

Moeders met jonge
kinderen (0-11)

76,7

76,9

77,4

75,2

74,2

75,5

75,9

75,8

Bron: CBS

In tabel 4 wordt de ontwikkeling in netto arbeidsparticipatie bij mannen en vaders met jonge
kinderen weergegeven. De arbeidsparticipatie van mannen 15-64 jaar is ten opzichte van tweede
kwartaal licht gestegen, waarbij met name een stijging is in de leeftijd van 35-44 jaar. De
arbeidsparticipatie van alleenstaande vaders is met 2,2%-punten gedaald ten opzichte van een
kwartaal eerder. De arbeidsparticipatie van vaders met jonge kinderen daalde met 0,5%-punt ten
opzichten van het tweede kwartaal.

Tabel 4. Netto arbeidsparticipatie mannen en vaders met jonge kinderen (in %, vierde kwartaal voor 2014 en
eerder)
2010

2011

2012

2013

3e
kwartaal
2014

Mannen 15-64

79,6

79,8

78,9

78,1

78,6

78,6

78,9

79,4

Mannen 25-34

90,5

89,9

87,6

85,4

86,6

87,3

86,5

86,4

Mannen 35-44

92,5

91,6

90,5

88,1

88,8

88,9

88,6

89,3

Vaders (lid van
ouderpaar)

91,9

92,0

91,0

89,6

90,4

90,9

90,7

90,2

Alleenstaande vaders

78,8

77,0

77,1

73,7

75,9

75,9

77,1

74,9

Vaders met jonge
kinderen (0-11)

94,3

94,6

93,7

91,5

92,7

93,4

93,3

92,8

2014

2e
kwartaal
2015

3e
kwartaal
2015

Bron: CBS

Tabel 5 laat de ontwikkeling in gewerkte uren zien voor vrouwen tussen de 15 - 74 en voor
moeders met jonge kinderen. Het aantal gewerkte uren is voor beide groepen licht gestegen ten
opzichte van het tweede kwartaal van 2015. Sinds 2014 ligt het aantal gewerkte uren van moeders
met jonge kinderen hoger dan bij de vrouwen in het algemeen.

Tabel 5. Ontwikkeling in gewerkte uren van vrouwen en moeders met jonge kinderen (gemiddelde
binnen de groep vrouwen met een baan van meer dan 1 uur, vierde kwartaal voor 2014 en eerder)
2010

2011

2012

2013

2014

2e kwartaal
2015

3e kwartaal
2015

Vrouwen 15-74

25,2

25,2

25,2

25,1

25,3

25,3

25,5

Moeders met jonge
kinderen (0-11 jaar)

24,0

24,4

24,7

25,1

25,4

25,5

25,6

Bron: CBS

3

3. Ontwikkeling gemiddelde uurprijs
Tabel 6 laat het verschil zien tussen de gemiddelde uurprijzen van de verschillende opvangsoorten
en de maximaal te vergoeden uurprijzen (hierna: maximum uurprijzen). De gemiddelde uurprijzen
zijn in het derde kwartaal in alle opvangsoorten heel licht gestegen. Hierdoor komt de gemiddelde
uurprijs voor de dagopvang met €0,02 iets boven de maximum uurprijs te liggen. In de andere
opvangsoorten lag de gemiddelde uurprijs al boven de maximum uurprijs.
Tabel 6: Ontwikkeling gemiddelde uurprijs4

2e
3e
kwartaal kwartaal
2015
2015

2012

2013

2014

Dagopvang (excl. gastouderopvang)

6,45

6,57

6,71

6,84

6,86

Buitenschoolse opvang (excl. gastouderopvang)

6,40

6,53

6,66

6,76

6,79

0 t/m 3 jarigen gastouderopvang

5,43

5,47

5,55

5,62

5,63

4 tot 12 jarigen gastouderopvang

5,40

5,44

5,54

5,63

5,64

Dagopvang

6,36

6,46

6,70

6,84

6,84

Buitenschoolse opvang

5,93

6,02

6,25

6,38

6,38

0 t/m 3 jarigen gastouderopvang

5,09

5,17

5,37

5,48

5,48

4 tot 12 jarigen gastouderopvang

5,09

5,17

5,37

5,48

5,48

Gemiddelde uurprijzen voor maximering
(tarieven ondernemers)

Maximum uurprijzen

Relatief verschil gemiddelde t.o.v. maximum uurprijzen
Dagopvang (exclusief gastouderopvang)

1,4%

1,7%

0,1%

0,0%

0,3%

Buitenschoolse opvang (excl. gastouderopvang)

7,9%

8,5%

6,6%

6,0%

6,4%

0 t/m 3 jarigen gastouderopvang

6,7%

5,8%

3,4%

2,6%

2,7%

4 tot 12 jarigen gastouderopvang

6,1%

5,2%

3,2%

2,7%

2,9%

Bron: Belastingdienst, peildatum september 2015, bewerking SZW

4. Aanbod kinderopvang
Het aantal instellingen in de dagopvang en bso is het derde kwartaal gestegen. Tegelijkertijd is het
aantal gastouderlocaties verder gedaald.
Tabel 7: aantal kinderopvang- en gastouderlocaties
jan
2012

jan
2013

jan
2014

jan
2015

april
2015

juli
2015

oktober
2015

Dagopvang

5.862

6.220

6.187

6.446

6.403

6.431

6.547

BSO

6.735

6.682

6.417

6.336

6.315

6.329

6.432

Gastouders

48.887

46.578

40.148

36.807

36.165

35.700

34.844

Bron: DUO rapportage Landelijk Register Kinderopvang en Peuterspeelzalen

4

Deze cijfers over de gemiddelde uurprijs zijn gebaseerd op de uurprijzen die ouders aan de
Belastingdienst/Toeslagen doorgeven. Het is onduidelijk in hoeverre ouders een wijziging van de uurprijs
doorgeven.

4