Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2018–2019

34 766

Wijziging van enkele wetten van het Ministerie
van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
(Verzamelwet SZW 2018)

Nr. 18

BRIEF VAN DE MINISTER VAN SOCIALE ZAKEN EN
WERKGELEGENHEID
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 26 november 2018
Uw Kamer heeft op 14 november 2017 een motie van de leden Dijkgraaf
en Nijkerken de Haan aangenomen over een gelijkwaardiger uitvoering
van het hybride stelsel (Kamerstuk 34 766, nr. 15). De motie verzoekt de
regering te onderzoeken hoe een gelijkwaardiger uitvoering van het
hybride stelsel kan worden vormgegeven en met het oog daarop het
voorgenomen beleid op te schorten tot 1 januari 2019. Het ging in het
debat specifiek over de toepassing van de systematiek van Voortschrijdend Cumulatief Rekenen (VCR) door private uitvoerders. In deze
brief ga ik nader in op de reeds gezette stappen.
Hybride markt: Een zo gelijk mogelijk speelveld
Het doel van de hybride markt is dat de verschillende spelers elkaar
scherp houden en zo bijdragen aan effectieve preventie van en
re-integratie bij ziekte en arbeidsongeschiktheid. Randvoorwaarde is dat
er een zo gelijk mogelijk speelveld is. Het speelveld is echter complex. Ten
eerste moet er een zo goed mogelijk evenwicht zijn tussen UWV als
publieke uitvoerder en werkgevers die hebben gekozen voor eigenrisicodragerschap. Ten tweede moet er een zo goed mogelijk evenwicht zijn
tussen werkgevers die eigenrisicodrager in eigen beheer zijn en eigenrisicodragers die gebruik maken van een private dienstverlener. Tot slot moet
er moet een zo goed mogelijk evenwicht zijn tussen de publieke
uitvoerder en de private partijen op de markt. Ik schrijf hier bewust «een
zo goed mogelijk evenwicht» omdat de partijen hun eigen rol en
verantwoordelijkheid in de hybride markt hebben die verschillen met zich
mee brengen.1 Tegelijk is een zo goed mogelijk evenwicht wel van belang.
Anders kunnen deze partijen elkaar immers niet scherp houden op het
gebied van effectieve preventie van en re-integratie bij ziekte en arbeids1

kst-34766-18
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2018

UWV heeft bijvoorbeeld een acceptatieplicht die private partijen niet hebben. Private partijen
hebben echter weer extra kosten om producten onder aandacht van werkgevers te brengen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 34 766, nr. 18

1

ongeschiktheid. Vanuit dit uitgangspunt werk ik de motie DijkgraafNijkerken de Haan uit en kom ik tot twee maatregelen die leiden tot een
gelijkwaardiger uitvoering van het hybride stelsel.
Voortschrijdend cumulatief rekenen apart toepassen over loon en
uitkering
Zoals ik hiervoor heb aangegeven is in het debat dat gevoerd is rond de
indiening van de motie Dijkgraaf – Nijkerken-De Haan met name
gesproken over VCR. VCR is een methodiek om de premie-afdracht van de
werknemer te berekenen. UWV past deze methodiek alleen toe over de
uitkering van de uitkeringsgerechtigde. Private uitvoerders die namens
eigenrisicodragers de uitkeringen betalen moeten de methodiek van VCR
toepassen over de som van loon én uitkering van de werknemer die ziek is
geworden. Het toepassen van VCR over zowel loon als uitkering is voor
private uitvoerders lastig en duur. De private uitvoerder moet dan
namelijk ook inzicht hebben in de loonadministratie van de betreffende
werkgever. Om VCR toe te passen moeten loon en uitkering bij elkaar
worden opgeteld. Dit leidt tot een onevenwichtigheid tussen UWV en
private uitvoerders. Om de uitvoering op dit punt meer gelijk te trekken
heb ik overleg gevoerd met de Belastingdienst en UWV. Op basis daarvan
bereid ik een voorstel voor dat er toe leidt dat niet langer VCR hoeft te
worden toegepast over de som van loon én uitkering. De private
uitvoerder hoeft daardoor geen inzicht meer te hebben in de loonadministratie van de betreffende werkgever waarmee het proces van toepassen
van VCR dus aanmerkelijk eenvoudiger wordt. Dit voorstel heeft ook
betrekking op werkgevers die eigenrisicodrager in eigen beheer zijn.
Daarmee wordt de gelijkheid op dit punt tussen werkgevers en private
uitvoerders ook gewaarborgd.
Ik zal het voorstel in de komende periode verder uitwerken en de details
afstemmen met de verschillende uitvoerders in de hybride markt. Om te
voorkomen dat private uitvoerders alsnog per 2019 VCR moeten
toepassen heb ik, in afwachting van de uitwerking van deze maatregelen,
de Belastingdienst verzocht om het huidige gedoogbeleid te verlengen.
Dezelfde premies over uitkeringen
In het debat over VCR heb ik toegezegd ook breder te kijken naar een
evenwichtige uitvoering tussen de partijen in de hybride markt. Daarbij
heb ik nog een ongelijkheid in het hybride stelsel geconstateerd waarvoor
ik een wijzigingsvoorstel zal doen. Het gaat om het volgende: in de
hoofdregel wordt over uitkeringen een andere premie voor de werkhervattingskas2 geheven dan over loon, namelijk een gemiddeld premiepercentage. Wanneer de werkgever eigenrisicodrager is of wanneer de
betaling van de uitkering via de werkgever loopt wordt echter de
individuele of sectorale premie betaald voor zover premie is verschuldigd.
Dit betekent dat werkgevers die eigenrisicodrager zijn veelal een andere
premie over uitkeringen betalen dan het UWV betaalt over uitkeringen
voor werkgevers die bij het UWV verzekerd zijn.
Om deze ongelijkheid weg te nemen zal ik met een voorstel komen
waarbij voor premies over uitkeringen het gemiddelde premiepercentage
van de ZW en WGA gaat gelden voor zover premies verschuldigd zijn.
Wanneer er sprake is van eigenrisicodragerschap voor zowel de ZW als de
WGA hoeft er geen premie te worden afgedragen voor deze componenten. Hier vindt geen aanpassing in plaats. Wanneer er sprake is van
2

De premie voor de werkhervattingskas betreft een component voor de Ziektewet (ZW) en een
component voor de Werkhervattingsregeling voor gedeeltelijk arbeidsgeschikten.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 34 766, nr. 18

2

eigenrisicodragerschap voor één van beide componenten zal voor de
andere component de gemiddelde premie gaan gelden. Hierdoor betaalt
de eigenrisicodrager dezelfde premie voor de werkhervattingskas als het
UWV over het gedeelte van de uitkering waarvoor hij geen eigenrisicodrager is en wordt dus gelijkwaardiger uitvoering gegeven aan het
hybride stelsel. Ook dit voorstel zal ik in de komende periode uitwerken en
afstemmen met de verschillende uitvoerders in de hybride markt. Het
voorstel zal ook voor uitvoeringstoets worden voorgelegd aan het UWV
en de Belastingdienst.
In het wetsvoorstel arbeidsmarkt in balans (Kamerstuk 35 074) is
voorgesteld dat over uitkeringen altijd de lage premie AWf is verschuldigd
en dat er geen sectorale premies meer gelden voor de WW. Daarmee is er
ook gelijkheid tussen UWV, eigenrisicodragers in eigen beheer en
eigenrisicodragers met een private dienstverleners voor deze premie.
Ontwikkelingen hybride markt
In mijn brief van 5 juli 20183 heb ik aangegeven uw Kamer in het najaar
breder te willen informeren over de ontwikkelingen op de hybride markt
voor de ZW en WGA. De onderzoeken naar de ontwikkelingen op de
hybride markt zijn echter vertraagd. Ik verwacht uw Kamer in het voorjaar
van 2019 nader te kunnen informeren.
De Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
W. Koolmees

3

Kamerstuk 32 716, nr. 30.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 34 766, nr. 18

3