Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2009–2010

32 123 I

Vaststelling van de begrotingsstaat behorende
bij de begroting van de Koning (I) voor het jaar
2010

Nr. 3

BRIEF VAN DE MINISTER PRESIDENT, MINISTER VAN ALGEMENE
ZAKEN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 18 september 2009
Onder verwijzing naar het debat met uw Kamer d.d. woensdag 8 oktober
2008 tijdens de begrotingsbehandeling van het ministerie van Algemene
Zaken, inzake de diverse aspecten verbonden aan het voornemen van
Zijne Koninklijke Hoogheid de Prins van Oranje een vakantiewoning te
doen bouwen in Mozambique, en mijn toezegging tijdens dat debat u
terzake nader te zullen informeren, bied ik u hierbij, mede namens de
Minister Van Justitie, de toegezegde informatie aan.
Het project
Zoals vorig jaar door Zijne Koninklijke Hoogheid de Prins van Oranje
aangekondigd, laat hij een vakantiewoning bouwen op Machangulo, een
schiereiland voor de kust van Mozambique. Het is het voornemen van
Z.K.H. de Prins van Oranje deze vakantiewoning te gebruiken voor privédoeleinden. De vakantiewoning maakt deel uit van een groter project dat
wordt ontwikkeld door een Mozambikaanse vennootschap, Machangulo S.A.
Machangulo S.A. ontwikkelt een groot aantal vakantiewoningen, die na de
bouw worden verkocht aan diverse investeerders. Machangulo S.A. is ook
verantwoordelijk voor de infrastructuur van het terrein. De diverse investeerders verkrijgen een aandelenbelang in Machangulo S.A., zodanig dat
uiteindelijk alle aandelen in handen zijn van de investeerders en dat
Machangulo gaat functioneren als vereniging van eigenaren.
Oprichting stichting
In het afgelopen jaar hebben Z.K.H. de Prins van Oranje en ik overleg
gevoerd over de bouw van voornoemde vakantievilla, leidende tot de
conclusie dat het de voorkeur verdiende afstand te creëren tussen
Z.K.H. de Prins van Oranje en de ontwikkeling van het Mozambikaanse
vastgoedproject. Doel en opzet van de Stichting laten zich het beste,

KST134980
0910tkkst32123-I-3
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 123 I, nr. 3

1

mutatis mutandis, vergelijken met de situatie dat een minister bij
aantreden bepaalde zakelijke belangen heeft en de noodzaak bestaat
afstand te creëren tussen de minister en diens belangen, zoals beschreven
in mijn brief aan uw Kamer d.d. 20 december 2002, kenmerk 02M446 329.
Daarom is het aandelenbelang van Z.K.H. de Prins van Oranje in Machangulo S.A. ondergebracht in een stichting, en wel de Stichting Administratiekantoor Machangulo.
De Stichting zal optreden als aandeelhouder op aandeelhoudersvergaderingen van Machangulo S.A. en de Stichting zal ook eventuele contacten
onderhouden met de Mozambikaanse overheid. Hiermee is er geen
directe relatie meer tussen het handelen van Machangulo S.A. en
Z.K.H. de Prins van Oranje. De Stichting heeft certificaten aan hem uitgegeven zodat hij het economisch eigendom houdt van het project.
De ministeriële verantwoordelijkheid geldt voor de feitelijke oprichting
van de stichting en de gekozen inrichting ervan. In dat kader zijn er garanties in de oprichtingsakte ingebouwd dat, mochten er besluiten worden
genomen die van invloed zouden kunnen zijn op inrichting van de stichting, ik dien te worden geïnformeerd. Aangezien er middels de stichting
afstand is gecreëerd tussen Z.K.H. de Prins van Oranje enerzijds en zowel
de stichting als Machangulo S.A. anderzijds, geldt de ministeriële verantwoordelijkheid niet voor de activiteiten van de stichting als zodanig, noch
voor de werkzaamheden van Machangulo S.A.
Beveiliging
Voor de kosten die gemoeid zijn met de beveiliging van Z.K.H. de Prins
van Oranje en diens gezin wanneer zij in voornoemde vakantiewoning
zullen verblijven, verwijs ik u naar mijn brief van 6 maart 2009, waarin ik
het kabinetsstandpunt inzake het rapport van de Stuurgroep Herziening
stelsel kosten Koninklijk Huis heb verwoord. Een kernpunt in dat rapport is
dat uitgaven voor beveiliging niet herleidbaar mogen zijn naar de
objecten of personen. Toerekening zou namelijk ongewenste veiligheidsrisico’s kunnen opleveren, omdat daaraan informatie over de beveiliging
zou kunnen worden ontleend. Uit veiligheidsoverwegingen wil ik de
kosten die gemoeid zijn met de beveiliging van de Prins van Oranje en zijn
gezin tijdens een verblijf in Mozambique dan ook niet nader specificeren.
Wel zij hierbij vermeld dat de minister van Justitie van oordeel is dat de
desbetreffende beveiligingsmaatregelen voor onderhavig object verantwoord zijn.
Daarnaast heeft de Rijksoverheid vanuit het stelsel bewaken en beveiligen
een bijzondere verantwoordelijkheid voor de beveiliging van een gelimiteerd aantal personen, objecten en diensten. Deze zogenaamde «limitatieve lijst» is ingedeeld in twee categorieën. Categorie 1 omvat onder
meer de leden van het Koninklijk Huis. Voor deze personen gelden standaard beveiligingsmaatregelen, ongeacht of er sprake is van dreiging.
Uitgangspunt daarbij is dat een beveiligd persoon – binnen de beperkingen van de beveiliging – zijn privé- en maatschappelijke activiteiten
moet kunnen voortzetten.
De minister-president,
minister van Algemene Zaken,
J. P. Balkenende

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 123 I, nr. 3

2