2023D49270

INBRENG VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
Binnen de vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
hebben enkele fracties de behoefte om vragen en opmerkingen voor te
leggen over de brief van de Minister voor Primair en Voortgezet Onderwijs
d.d. 12 oktober 2023 inzake de stand van zaken betreffende de subsidieregeling programma School en Omgeving (Kamerstuk 31 293, nr. 703).
De fungerend voorzitter van de commissie,
Michon-Derkzen
Adjunct-griffier van de commissie,
Arends

nds-tk-2023D49270

1

Inhoud
I

II

Vragen en opmerkingen uit de fracties
• Inbreng van de leden van de GroenLinks-PvdA-fractie
• Inbreng van de leden van de VVD-fractie
• Inbreng van de leden van de D66-fractie
• Inbreng van de leden van de BBB-fractie
Reactie van de Minister voor Primair en Voortgezet Onderwijs

I Vragen en opmerkingen uit de fracties
Inbreng van de leden van de GroenLinks-PvdA-fractie
De leden van de GroenLinks-PvdA-fractie zijn voorstander van de
subsidieregeling School en Omgeving, ook wel de rijke schooldag
genoemd, omdat het de kansen van kinderen vergroot en het zorgt voor
een brede ontwikkeling. Deze leden staan dan ook positief tegenover de
subsidieregeling School en Omgeving, maar hebben wel enkele vragen en
opmerkingen.
Acht de Minister de regeling geslaagd als maar iets minder dan de helft
van de scholen die in aanmerking komen een aanvraag heeft gedaan? Zo
ja, waarom wel? En zo neen, wat voor redenen denkt de Minister dat er
ten grondslag liggen aan het niet doen van een aanvraag? Het baart de
leden van de GroenLinks-PvdA-fractie wel zorgen dat een groot deel van
de scholen geen aanvraag heeft gedaan en dat er voor de kinderen op die
scholen dus geen toegang is tot de rijke schooldag. Wat voor acties
onderneemt de Minister om willekeur in kansenongelijkheidbeleid te
verkleinen? Deze leden kunnen zich voorstellen dat juist op scholen met
de meest kwetsbare kinderen er niet altijd tijd en ruimte is om een, zoals
de Minister zelf aangeeft, complexe subsidieaanvraag te doen. Wat gaat
de Minister doen om de resterende scholen te stimuleren en te begeleiden
om een aanvraag te doen? Daarnaast kan het volgens de leden ook liggen
aan de forse ambitie en stevige resultaatverplichting die bij de regeling
horen. Is de Minister voornemens om op dit punt concessies te doen en
scholen wat tegemoet te komen? Acht de Minister het niet ongewenst dat
juist de 5% meest kwetsbaarste scholen worden onderworpen aan een
stevige resultaatverplichting? Denkt de Minister dat dit er mede voor kan
zorgen dat scholen terughoudend zijn in het doen van een aanvraag?
Uit eerste data lijkt er voor € 187 miljoen subsidie te zijn aangevraagd van
de € 560 miljoen die beschikbaar is voor deze periode. De Minister geeft
aan dat er een tweede tijdvak is om subsidie aan te vragen en dat er bij
onderuitputting kan worden gekeken of de regeling ook kan worden
opengezet voor categorie B-scholen. Vindt de Minister het het overwegen
waard om vooraf al maatregelen te treffen tegen onderuitputting, omdat
er een grote kans is dat dit gaat gebeuren? Deelt de Minister de mening
dat het streven zou moeten zijn dat de subsidies zo snel mogelijk kunnen
worden gebruikt door scholen om rijke schooldagen op te zetten?
Ten slotte zijn de leden van GroenLinks-PvdA-fractie benieuwd naar de
spreiding over het land wat betreft de subsidieaanvragen. Kan de Minister
hier inzicht in verschaffen?
Inbreng van de leden van de VVD-fractie
De leden van de VVD-fractie hebben met interesse kennisgenomen van de
brief van de Minister voor Primair en Voortgezet Onderwijs. Deze leden
hebben hierover een aantal vragen en opmerkingen.

2

Het programma School en Omgeving is medio 2022 gestart met het doel
om kansengelijkheid onder kinderen te vergroten. Kan de Minister
aangeven wat het maatschappelijk effect is van de reeds uitgekeerde
subsidies? Daarbij ontvangen de leden van de VVD-fractie graag een
toelichting per regio. In haar brief geeft de Minister aan dat er minder
scholen subsidie hebben aangevraagd dan voor de vorige subsidieregeling School en Omgeving (2022–2023). Deze leden vragen de Minister of
er inzichten zijn in de beweegredenen van scholen die in het voorgaande
jaar deel hebben genomen, maar dit in de komende twee jaar niet doen.
Indien dit het geval is: welke lessen kunnen hieruit getrokken worden ter
verbetering van de regeling?
Inbreng van de leden van de D66-fractie
De leden van de D66-fractie hebben kennisgenomen van de brief van de
Minister over de subsidieregeling School en Omgeving. Deze leden
betreuren zeer dat er fouten zijn gemaakt bij de openstelling van de
subsidieregeling. Daarom willen zij de Minister nog enkele kritische
vragen voorleggen.
De leden van de D66-fractie zijn van mening dat een rijke schooldag niet
alleen bijdraagt aan kansengelijkheid, maar ook aan de ontplooiing en
ontwikkeling van talenten. Deze leden vinden het programma School en
Omgeving hiertoe een goede stap, met meer uren voor talentontwikkeling
en ondersteuning van kinderen op de scholen waar kansengelijkheid het
meest in het gedrang komt. Zij willen toe naar een rijke schooldag voor
iedereen, waarbij kinderen een dagdeel het beste onderwijs krijgen van
een topleerkracht maar de schooldag daar niet ophoudt. De leden van de
D66-fractie willen via de rijke schooldag ruimte voor brede talenten en
creativiteit. Kinderen krijgen daarbij cultuur, muziek, sport en natuurlessen
en de leraar wordt juist ontzorgd. Daarnaast kunnen leerlingen binnen de
school huiswerkbegeleiding en andere vormen van ondersteuning krijgen.
Talentontwikkeling hangt hierdoor niet meer af van het inkomen en de
mogelijkheden van de ouders. Deze leden vinden dat de school hierin
centraal staat. Het brengt bovendien rust in het leven van ouders en
kinderen. De kinderen hoeven niet meer van school, naar voor-, na- en
tussenschoolse opvang en de zwemles of de muziekles. De leden van de
D66-fractie ontvangen daarnaast signalen dat scholen de rijke schooldag
inzetten om leraren vrij te spelen en werkdruk te verlagen. De kansen van
de rijke schooldag zijn daarmee groot, aldus deze leden. Het vergroot
kansengelijkheid, biedt ruimte voor talentontwikkeling en biedt mogelijkheden om leraren vrij te spelen. Daarom betreuren de leden zeer dat er
zaken mis zijn gegaan bij de openstelling van de subsidieregeling School
en Omgeving voor 2023–2025. Hoe reflecteert de Minister hierop?
De leden van de D66-fractie lezen dat er verwarring is ontstaan rond de
handleiding over het aantal uren, dat er bezwaren zijn geuit over de
complexe aanvraag en de timing van de openstelling van de subsidieregeling. Deze leden vragen daarom of de Minister inzichtelijk kan maken
hoeveel bezwaren en klachten er in totaal zijn binnengekomen, van welke
aard deze zijn en hoeveel scholen de Minister teleur heeft moeten stellen
omdat deze scholen niet tot de categorie A-scholen behoren. Daarbij
vragen de leden welke lessen de Minister trekt uit het proces. Gaat de
Minister in de toekomst aanpassingen doen aan het moment van de
openstelling van de regeling en zijn er mogelijkheden om de aanvraag
minder complex in te richten?
De leden van de D66-fractie vragen of de Minister een nieuwe stand van
zaken kan geven van de aanvragen. Verwacht de Minister voldoende
aanvragen in het tweede tijdvak? En hebben coalities al interesse getoond

3

voor een aanvraag in het tweede tijdvak? Als de Minister onvoldoende
aanvragen verwacht voor categorie A-scholen, is zij dan bereid om eerst
de categorie A-scholen te benaderen alvorens de regeling mogelijkerwijs
open te stellen voor categorie B-scholen? Zou het daarbij ook mogelijk zijn
om de regeling open te stellen voor scholen die net niet in categorie A
vallen?
De leden van de D66-fractie vragen tot slot of de Minister de mening deelt
dat het cruciaal is om zoveel mogelijk categorie A-scholen mee te laten
doen aan het programma School en Omgeving, wegens de hogere
achterstanden. Daarom vragen deze leden of de Minister in kaart heeft
gebracht welke categorie A-scholen geen aanvraag hebben ingediend. Is
zij bereid om deze scholen of gemeenten systematisch te benaderen met
de vraag of zij op de hoogte zijn van het programma, of zij van plan zijn
een aanvraag in te dienen in het tweede tijdvak, wat de mogelijke redenen
zijn om niet mee te doen en deze scholen en gemeenten, mocht dat nodig
zijn, aan te bieden om vanuit het ministerie ondersteuning te bieden bij
het doen van de aanvraag en het opzetten van het programma?
Inbreng van de leden van de BBB-fractie
De leden van de BBB-fractie hebben kennisgenomen van de stand van
zaken betreffende de subsidieregeling programma School en Omgeving,
evenals de reactie van de Minister. Deze leden hebben nog een aantal
vragen.
De leden van de BBB-fractie lezen dat er minder scholen subsidie
aangevraagd hebben dan voor de vorige subsidieregeling School en
Omgeving. Wat is de reden hiervoor en kan dit te maken hebben met de
openstelling die net voor de zomervakantie kwam? Ook vragen deze leden
wat het vervolgtraject is voor scholen en gemeenten die teleurgesteld zijn
omdat ze niet in aanmerking komen voor de subsidie. Is er een herzieningsproces of zijn er alternatieve bronnen van financiering beschikbaar
voor hen?
Naast de minder aanmeldingen en scholen die net buiten de boot vallen,
lezen de leden van de BBB-fractie ook dat er aan het begin al verwarring is
ontstaan. Hierom vragen deze leden of er een analyse of evaluatie
gepland is om de effectiviteit van de subsidieregeling te onderzoeken.
Hierin zien zij ook graag resultaten hoe de subsidieregeling de praktijk van
scholen beïnvloedt.
Ten slotte lezen de leden van de BBB-fractie dat er extra geld beschikbaar
is gekomen. Deze leden willen graag weten hoe de extra € 433 miljoen,
die beschikbaar is gekomen via de Voorjaarsbesluitvorming 2023, precies
geïnvesteerd wordt in het ondersteunen van de leerlingen, ook met het
oog op de minder aanmeldingen.
II Reactie van de Minister voor Primair en Voortgezet Onderwijs

4