Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1560
Vragen van de leden Van den Berg en Kuik (beiden CDA) aan de Minister
voor Medische Zorg en de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en
Sport over het Coronavirus (ingezonden 30 januari 2020).
Antwoord van Minister Bruins (Medische Zorg) (ontvangen 3 februari 2020)
Vraag 1
Kent u de artikelen «Dodental Wuhan-virus loopt op, nu ook zieke in Canada»,
«Minister Bruins: Nederland houdt Chinees virus goed in de gaten» en
«Infectie-experts: pandemie coronavirus ligt op de loer»?1 2 3
Antwoord 1
Ja
Vraag 2
Kan worden aangegeven wat de mortaliteit en het ziektepercentage van het
Coronavirus is ten opzichte van het Ebolavirus, aangezien de Chinese
overheid aangeeft dat het virus zich sneller ontwikkelt dan verwacht en
mogelijk muteert?
Antwoord 2
Het nieuwe coronavirus (2019-nCoV) heeft een veel lagere mortaliteit dan het
Ebolavirus. Op basis van de nu beschikbare informatie is de mortaliteit (het
sterftecijfer) ongeveer 2%. De mortaliteit bij ebola is vele malen hoger, bij de
huidige uitbraak in de democratische republiek Congo is deze bijvoorbeeld
66%. Het nieuwe coronavirus, is genetisch nauw verwant aan het SARS-virus
dat in 2003 uitbrak. Het nieuwe virus lijkt ook voor een deel dezelfde
karakteristieken te hebben, maar de data zijn nog te schaars om hierover met
zekerheid uitspraken te kunnen doen. Van wat we nu weten lijkt het virus
milde, griepachtige verschijnselen te geven, maar kan het ook zeer ernstige
longontsteking veroorzaken. Dit laatste lijkt vooral voor te komen bij mensen
die al andere gezondheidsproblemen hebben. Het is nog onduidelijk hoe
1

NOS.nl, 27 januari 2020, «Dodental Wuhan-virus loopt op, nu ook zieke in Canada» (https://
nos.nl/l/2320263).
NOS.nl, 26 januari 2020, «Minister Bruins: Nederland houdt Chinees virus goed in de gaten»
(https://nos.nl/l/2320137).
3
Telegraaf, 26 januari 2020, «Infectie-experts: «Pandemie coronavirus ligt op de loer»» (https://
www.telegraaf.nl/nieuws/47716095/infectie-experts-pandemie-coronavirus-ligt-op-de-loer).
2

ah-tk-20192020-1560
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2020

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

1

hoog het ziektepercentage is, daarvoor moet ook gekeken worden of mensen
die niet ziek zijn het virus dragen. De WHO werkt samen met de Chinese
overheid en experts van over de hele wereld om zo snel mogelijk de
wetenschappelijke kennis over dit virus uit te breiden en meer te kunnen
zeggen over deze aspecten van dit virus.
Virussen veranderen in de loop van tijd, maar dat betekent niet altijd dat ze
daardoor gevaarlijker worden voor mensen. Mutaties kunnen er ook voor
zorgen dat een virus minder gevaarlijk wordt. Virussen die nog maar
kortgeleden van dieren op mensen over zijn gegaan, worden uit voorzorg
heel goed in de gaten gehouden omdat mutaties er dan bijvoorbeeld ook
voor kunnen zorgen dat het virus besmettelijker wordt voor mensen.
Vraag 3
Klopt het dat de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) nog geen internationale maatregelen heeft genomen en nog niet heeft besloten de coördinatie te
voeren?
Antwoord 3
Het klopt dat de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) op het moment dat u
de vraag stelde het nieuwe coronavirus nog niet had uitgeroepen tot een
Public Health Emergency of International Concern (PHEIC). Zoals ik u in mijn
brief van 31 januari (kamerstuk 2020Z01716) heb gemeld, heeft de WHO de
uitbraak donderdagavond 30 januari tot PHEIC verklaard. Overigens heeft de
WHO ook al voor het uitroepen van de PHEIC de bestrijding van de uitbraak
gecoördineerd, onder andere door de lidstaten op te roepen tot maatregelen
ter voorbereiding.
Vraag 4
Welke andere bronnen over de situatie in China zijn beschikbaar naast de
formele informatie van de Chinese overheid?
Antwoord 4
In haar verklaring laat de WHO weten tevreden te zijn met de aanpak van de
uitbraak in China. De WHO spreekt zich ook positief uit over het delen van
kennis van de Chinese overheid met de WHO. Ook wetenschappers spreken
zich positief uit over de openheid van de Chinese overheid en wetenschappers en het delen van kennis. Prof. Dr. M.P.G. Koopmans, hoogleraar virologie
bij het de Erasmus universiteit is, als adviseur bij de WHO, sterk betrokken bij
de internationale informatie uitwisseling.
Het Ministerie van Buitenlandse Zaken deelt daarnaast, via de verschillende
ambassades en permanente vertegenwoordigingen, informatie met betrokken
instellingen in Nederland.
Vraag 5
Kunt u nader toelichten waaruit blijkt dat Nederland goed is voorbereid?
Welke voorzorgsmaatregelen worden genomen? Is het noodziekenhuis
bijvoorbeeld gereed gemaakt?
Antwoord 5
Zoals ik u eerder heb laten weten is Nederland goed voorbereid op een
besmette patiënt. Het RIVM, Erasmus MC (als ons referentielaboratorium voor
nieuwe en onbekende virusinfecties) en de GGD-en zijn voorbereid op het
diagnosticeren van patiënten, monitoring en contactopsporing. De partners in
de acute zorg, zoals het Landelijk Netwerk Acute Zorg (LNAZ), de ziekenhuizen en huisartsen, zijn voorbereid op isolatie en patiëntenzorg. Uit een
inventarisatie van de ziekenhuizen blijkt dat er in Nederland tenminste 250
bedden beschikbaar zijn om patiënten op de intensive care in isolatie op te
vangen. Ieder ziekenhuis in Nederland kan een patiënt die besmet is met het
nieuwe coronavirus opvangen. Het is daarom vooralsnog onnodig om het
calamiteiten hospitaal, dat overigens altijd gereed is om patiënten op te
vangen, in te zetten.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

2

Vraag 6
Vindt u het verstandig dat er op de voorpagina van de website van het
Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) bij «nieuws» geen
melding/advies/bericht wordt gemaakt over het Coronavirus? Wordt dat nog
aangepast?
Antwoord 6
Op de voorpagina van de website van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid
en Milieu (RIVM) staat bij «nieuws» een bericht en een link naar de actuele
informatie over het nieuwe coronavirus. Ook zijn er antwoorden op veel
gestelde vragen te vinden. Verder is informatie opgenomen over de
meldingsplicht en is er informatie beschikbaar voor professionals in de LCI
richtlijn 2019-nCoV.
Vraag 7
Waarom staat bij de reisadviezen van Buitenlandse Zaken naar China bij
Wuhan nog steeds het advies ’alleen noodzakelijke reizen» in plaats van het
advies «niet reizen»?
Antwoord 7
In de reisadviezen wordt inzicht gegeven in de actuele stand van zaken; deze
worden aangepast in functie van de ontwikkelingen. Dat geldt voor China en
voor andere landen die te maken hebben met het nieuwe coronavirus. Op
30 januari jl. is het reisadvies voor de provincie Hubei, waar Wuhan ligt,
aangepast; het advies is nu om niet naar deze provincie te reizen. Voor de
rest van het Chinese vasteland (m.u.v. Hong Kong en Macau) is het advies
alleen te reizen als dit noodzakelijk is.
Vraag 8
Is er al een advies van het Europees Centrum voor ziektepreventie en
-bestrijding? Hoe luidt dit advies?
Antwoord 8
Het Europees Centrum voor ziektepreventie en -bestrijding (ECDC) heeft
diverse adviezen uitgebracht. De belangrijkste daarvan is de zogenaamde Risk
Assessment, waarvan 31 januari een derde update is gepubliceerd. Het ECDC
is, op basis van de huidige informatie, van mening dat de impact van het
nieuwe coronavirus groot kan zijn, het risico op infectie voor iemand in de
provincie Hubei hoog is, het risico voor infectie in andere provincies van
China matig maar stijgend is, dat er een matig tot hoog risico is dat er meer
besmette mensen in de EU zullen arriveren en dat het risico op verspreiding
van mens op mens in de EU heel laag tot laag is, mits besmette mensen op
tijd worden gevonden en de bijpassende isolatie maatregelen worden
genomen.
Vraag 9
Welke maatregelen nemen buurlanden in Europa, aangezien het virus ook al
in Frankrijk is vastgesteld?
Antwoord 9
Het virus is in Europa inmiddels vastgesteld in Frankrijk, Duitsland, Italië,
Finland, Zweden en het Verenigd Koninkrijk. De maatregelen die de landen in
Europa nemen zijn gebaseerd op de adviezen van de WHO en het ECDC.
Zoals eerder gemeld gaat het vooral om het snel ontdekken van besmette
mensen, het nemen van bijpassende isolatie maatregelen, contactopsporing
en -monitoring.
Vraag 10
Hoe duidt u de zorg die vooraanstaande virologen hebben uitgesproken
tegen persbureau Reuters, dat als er geen strenge (quarantaine-)maatregelen
worden genomen er een wereldwijde pandemie van het coronavirus op de
loer ligt?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

3

Antwoord 10
Inmiddels zijn er ingrijpende maatregelen genomen in China. Het is van groot
belang dat daar de verspreiding van de ziekte tot stilstand wordt gebracht. In
andere landen is het van belang te voorkomen dat de ziekte zich daar gaat
verspreiden. De WHO roept landen daarom op om voorzorgsmaatregelen te
nemen, bijvoorbeeld maatregelen om een besmette patiënt snel te ontdekken
en om te zorgen dat isolatie en contactonderzoek snel uitgevoerd kunnen
worden. In veel landen zijn deze maatregelen genomen. Mogelijk besmette
patiënten in de Europese lidstaten worden snel gemeld en gediagnostiseerd,
en indien nodig geïsoleerd. Tot nu toe is er vanuit deze besmette patiënten
geen, of zeer beperkte, verspreiding naar bijvoorbeeld huisgenoten geconstateerd.
Vraag 11
Op welke manier kan in Nederland het besmettingsgevaar zo klein mogelijk
gemaakt worden?
Antwoord 11
Nederland is goed voorbereid en volgt hierbij de adviezen van de WHO en
het ECDC. Het nieuwe coronavirus is nu een meldingsplichtige ziekte, wat
helpt bij snelle ontdekking van besmette patiënten. Wanneer een besmetting
is vastgesteld kunnen we een patiënt goed in isolatie behandelen. Alle
ziekenhuizen in Nederland zijn hierop toegerust.
Vraag 12
In hoeverre is er een wereldbrede strategie om een pandemie te voorkomen?
Antwoord 12
De WHO heeft verschillende protocollen om grootschalige verspreiding van
ziektes te voorkomen. Bij een uitbraak kan de WHO landen adviseren en
ondersteunen bij het nemen van maatregelen. Veel van deze adviezen en
maatregelen zijn erop gericht om een pandemie te voorkomen. Wereldwijde
afspraken over de aanpak van infectieziekten zijn vastgelegd in de International Health Regulations(Internationale Gezondheidsregeling), die door 194
landen is onderschreven.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

4