Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2016–2017

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1986
Vragen van de leden Agema en Helder (beiden PVV) aan de
Staatssecretarissen van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en van Veiligheid
en Justitie over twijfels bij het overlijden van een jongen in een instelling
(ingezonden 20 april 2017).
Antwoord van Staatssecretaris Dijkhoff (Veiligheid en Justitie), mede namens
de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (ontvangen 1 juni
2017). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2016–2017, nr. 1794.
Vraag 1
Bent u bekend met de uitzending van RTL Late Night van 18 april 2017?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2, 3, 4 en 5
Is het in de uitzending besproken overlijden van een jongen in een instelling
niet typisch een overlijden dat middels de NODO (Nader Onderzoek
Doodsoorzaak)-procedure opgehelderd had kunnen worden, in plaats van dat
men nu in het duister tast over de oorzaak van het overlijden van deze
jongen? Zo nee, waarom niet?
Deelt u de mening dat het onverteerbaar is dat de nabestaanden van deze
jongen niet weten wat de precieze toedracht van het overlijden van deze
jongen is?
Hoe staat het met de financiering van de NODO-procedure? Welk ministerie is
nu verantwoordelijk en neemt de verantwoordelijkheid ook? Hoe groot is het
budget voor de NODO-procedure? Is dat toereikend?
Is in voornoemde casus de NODO-procedure overwogen danwel aangeboden? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 2, 3, 4 en 5
We onderschrijven het belang voor nabestaanden/ouders om te weten
waaraan een kind is overleden.
De NODO-procedure had tot doel gevallen van kindermishandeling op te
sporen. In 2013 is de procedure geëvalueerd. Van de 40 onderzoeken die
hebben plaatsgevonden via de NODO-procedure was er bij 38 sprake van

1

ah-tk-20162017-1986
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2017

RTL Late Night, 18 april 2017

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

1

natuurlijk overlijden. Bij de overige 2 gevallen was er geen sprake van
kindermishandeling. Uit de evaluatie bleek dat de doelstelling van het
opsporen van kindermishandeling tijdens de startfase van 1 oktober 2012 tot
1 oktober 2013 niet is behaald.
In de Voortgangsrapportage geweld in afhankelijkheidsrelaties van 16 december 20132 is medegedeeld dat per 1 januari 2014 gestopt zou worden met
NODO-procedure.
Na het beëindigen van de NODO-procedure is samen met een groot aantal
betrokkenen gekeken naar het ontstaan van mogelijke witte vlekken (oftewel
of er gaten zouden ontstaan na de beëindiging van de NODO-procedure).
Geconcludeerd is dat dat niet het geval was, behalve ten aanzien van de
rouwverwerking van ouders.3 Met het oog hierop heeft de Minister van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport de subsidieregeling Nader onderzoek
doodsoorzaken bij kinderen (NODOK) ingesteld. U bent hierover geïnformeerd bij brief van 30 juni 2016. De NODOK-regeling maakt nader onderzoek
naar de doodsoorzaak bij overleden minderjarigen mogelijk op nadrukkelijk
verzoek van de betrokken ouders in die gevallen waarin er in eerste instantie
geen overtuigende verklaring voor het overlijden kan worden gevonden én er
geen aanwijzingen zijn voor een niet-natuurlijk overlijden. De regeling is
volledig gericht op de rouwverwerking van de ouders en heeft geen justitiële
doelstelling. De regeling maakt onderzoek mogelijk van 1 augustus 2016 t/m
eind 2018.
In deze zaak was geen sprake van onverklaard overlijden en is een nietnatuurlijk overlijden vastgesteld. Als er aanwijzingen zijn van een mogelijk
strafbaar feit kan onderzoek plaatsvinden op justitiële gronden volgens de
daarvoor gangbare procedures. Over nader onderzoek in deze specifieke
situatie kunnen wij, in het kader van de privacy van de nabestaanden, geen
mededelingen doen.
Vraag 6
Klopt het dat in één dag 20 gevallen van een vermoedelijk niet natuurlijk
overlijden door nabestaanden aangemeld zijn? Hoe gaat u deze onderzoeken
begeleiden en mogelijk maken?
Antwoord 6
In de uitzending is aangegeven dat er op één dag 20 aanmeldingen zijn
gedaan via de website doodsoorzaak onbekend. Dit betreft een particulier
initiatief waarbij de ministeries niet zijn betrokken. Afhankelijk van de feiten
en omstandigheden van het geval kan bekeken worden of ze in aanmerking
komen voor nader onderzoek via de reguliere procedures in het strafrecht of
via de NODOK-procedure.

2
3

Kamerstuk 33 750-XVI, nr. 80.
Kamerstuk 34 000-XVI, nr. 8.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

2