Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2012–2013

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

952
Vragen van de leden Bruins Slot en Omtzigt (beiden CDA) aan de minister
van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over de beroepsbeperkende afspraken
door de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) (ingezonden 15 januari 2013).
Antwoord van minister Schippers (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 24 januari 2013).
Vraag 1
Op basis van welke wet of regeling kan en mag de Inspectie voor de
Gezondheidszorg (IGZ) beroepsbeperkende afspraken maken?
Antwoord 1
Sinds september 2010 geldt het beleid dat de IGZ geen privaatrechtelijke,
beroepsbeperkende afspraken meer mag maken, maar gebruik maakt van
haar wettelijke bevoegdheden om publiekrechtelijke maatregelen te treffen,
indien zij beroepsbeperking nodig acht. Hierover heeft mijn voorganger u per
brief op 21 september 20101 geïnformeerd.
Vraag 2
Onder welke voorwaarden zijn beroepsbeperkende afspraken geldig en
juridisch afdwingbaar door beide partijen? Is in de casus-Jansen Steur aan
deze voorwaarden voldaan? Wie kan precies wat afdwingen op basis van
gemaakte afspraken?
Antwoord 2
In het verleden heeft de IGZ volgens het toen geldende beleid privaatrechtelijke, beroepsbeperkende afspraken gemaakt. Met betrekking tot die
bestaande afspraken, is de vraag of sprake is van een verklaring van de
beroepsbeoefenaar of van een wederkerige overeenkomst c.q. afspraak. Dat
laatste houdt in dat tegenover de verplichtingen/voorwaarden voor de
beroepsbeoefenaar ook voorwaarden voor de IGZ staan (zoals het niet
toepassen van handhavingsmaatregelen zolang de beroepsbeoefenaar zich
aan zijn verplichtingen/ voorwaarden houdt). De heer Jansen Steur heeft zijn
inschrijving in het BIG-register in oktober 2009 laten doorhalen en een
bevestiging van de doorhaling aan de IGZ gestuurd. Een dergelijke bevestiging van doorhaling (uitschrijving) op eigen verzoek betrekt de IGZ bij de

1

ah-tk-20122013-952
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2013

Tweede Kamer 2010–2011, 32 500 XVI, nr. 3

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, Aanhangsel

1

afweging of inzet van publiekrechtelijke handhavingsmaatregelen noodzakelijk is.
Vraag 3
Indien beroepsbeperkende afspraken gemaakt zijn die inhouden dat de arts
een tijd zijn beroep niet meer uitoefent, betekent dat dan dat een klacht van
een patiënt, een nabestaande of een ziekenhuis tegen die arts niet meer in
behandeling genomen wordt? Wordt de klagende partij dan op de hoogte
gesteld van de genomen beperkende maatregel?
Antwoord 3
Wanneer een melding nieuwe feiten toevoegt kan dat voor de IGZ aanleiding
zijn om verderstrekkende maatregelen te nemen, zoals het starten van een
tuchtzaak. Wanneer bijvoorbeeld een disfunctionerende beroepsbeoefenaar
van de IGZ een bevel heeft gekregen om te stoppen en de IGZ daarna,
gedurende de looptijd van het bevel, meldingen ontvangt van patiënten,
nabestaande een ziekenhuis of anderen, dan neemt de IGZ deze meldingen
altijd in behandeling. Wanneer de meldingen naar oordeel van de IGZ
mogelijk strafbare feiten bevatten, stelt zij het Openbaar Ministerie (OM) op
de hoogte.
Melders krijgen na afronding van het inspectieonderzoek bericht over de
conclusies en maatregelen. Beroepsbeperkende maatregelen, zoals aanwijzing en bevel, maakt de IGZ altijd openbaar via haar website.
Vraag 4
Kunt u een gedetailleerd overzicht geven van alle beroepsbeperkende
afspraken die sinds 2000 door de IGZ gemaakt zijn met Big-geregistreerden
(Beroepen Individuele Gezondheidszorg)?
Vraag 5
Weet u zeker dat voorgaande lijst compleet is en of het mogelijk is dat er
afspraken gemaakt zijn die niet goed geadministreerd zijn?
Antwoord 4 en 5
De in het verleden gemaakte beroepsbeperkende afspraken zijn niet centraal
geregistreerd. Bevoegdheidsbeperkende maatregelen worden sinds juli 2012,
met uitzondering van waarschuwingen opgelegd door het tuchtcollege,
openbaar gemaakt op de website van het BIG-register. Maatregelen opgelegd
door de IGZ, zoals een bevel of aanwijzing, maakt de IGZ openbaar op haar
website (zie ook het antwoord op vraag 3).
Vraag 6
Kunt u aangeven of de IGZ weet waar alle personen die een beroepsbeperkende afspraak hebben (die afspraken zijn immers niet publiek) zich bevinden
en of zij zich aan de afspraken houden?
Antwoord 6
De IGZ is niet op de hoogte van de verblijfplaats van in Nederland geregistreerde beroepsbeoefenaren en is voor informatie daarover afhankelijk van de
beroepsbeoefenaar, werkgevers of melders.
Vraag 7
Is het waar dat naar aanleiding van de zaak-Jansen Steur prof. Legemaate het
rapport «Verantwoordelijkheid nemen voor kwaliteit» schreef, waarin op
12 mei 2009 geconcludeerd werd: «Op basis van het voorafgaande ligt het
voor de hand twee categorieën beroepsbeperkende afspraken te onderscheiden:
– De afspraak dat een beroepsbeoefenaar in Nederland niet meer zal
praktiseren en/of de afspraak dat de beroepsbeoefenaar zich zal laten
uitschrijven uit het Big-register;
– De afspraak dat een beroepsbeoefenaar verbetermaatregelen zal treffen
en in die context de IGZ over bepaalde zaken informeert.
Aangenomen moet worden beroepsbeperkende afspraken uit de eerste
categorie zich niet verdragen met de overwegingen die ten grondslag liggen
aan de genoemde jurisprudentie van de Hoge Raad. Als de IGZ wil bereiken
dat een beroepsbeoefenaar niet meer praktiseert, dient de koninklijke weg te

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, Aanhangsel

2

worden gevolgd: een procedure bij het tuchtcollege of het College van
Medisch Toezicht»?
Antwoord 7
Ja, dat klopt.
Vraag 8
Hoe beoordeelt u het feit dat anderhalf jaar na dit rapport, na deze aanbeveling, die voortkomt uit de casus-Jansen Steur, de IGZ alsnog een beroepsbeperkende afspraak maakte met Jansen Steur, die in de eerste categorie viel,
die dus niet verhoudt tot de correspondentie van de Hoge Raad en waar prof.
Legemaate adviseert de koninklijke weg te volgen?
Antwoord 8
Ik verwijs u naar paragraaf 4 van de begeleidende brief.
Vraag 9
Is het waar dat feiten voor de tuchtrechter na 10 jaar verjaard zijn en dat dus
na de effectieve op non-actiefstelling van Jansen Steur in december 2003 alle
zaken die betrekking hebben op zijn handelen in Nederland, voor de
tuchtrechter op 1 januari 2014 verjaard zullen zijn?
Antwoord 9
De bevoegdheid tot indiening van een tuchtklacht vervalt door verjaring in
tien jaren. De termijn van verjaring vangt aan op de dag na die waarop het
desbetreffende handelen of nalaten is geschied. Het is dus niet zo dat alle
zaken die betrekking hebben op het handelen van de heer Jansen Steur in
Nederland op 1 januari 2014 zullen verjaren. Tot 2009 was de heer Jansen
Steur ingeschreven in het BIG register.
Vraag 10
Indien Jansen Steur zich op 1 januari 2014 bij het Big-register meldt en zich
wil laten inschrijven als bijvoorbeeld basisarts, kan hij dan geweigerd worden
of kan hij zich dan gewoon opnieuw laten registreren en handelingen die
voorbehouden zijn aan artsen rechtmatig in Nederland verrichten?
Antwoord 10
Zie mijn antwoord op vraag 9. Ik verwijs u voorts naar paragraaf 4 van de
begeleidende brief.
Vraag 11
Is het waar dat, indien nu een tuchtrechtelijke actie ondernomen wordt tegen
Jansen Steur, een mogelijke straf voor feiten die hij begaan heeft tijdens zijn
inschrijving in het Big-register een levenslang verbod op herinschrijving in
het Big-register is (conform artikel 47 en 48 van de Wet Big)?
Antwoord 11
Dat klopt. Bij een niet meer BIG-geregistreerde, disfunctionerende beroepsbeoefenaar als de heer Jansen Steur zou de enige mogelijk zijn om bij de
tuchtrechter ontzegging van het recht op herinschrijving in het BIG register te
vorderen.
Vraag 12
Wilt u eraan meewerken dat een klacht van een patiënt of nabestaande van
Jansen Steur met spoed behandeld wordt in het tuchtrecht en deelt u de
mening dat er alsnog een tuchtrechtelijke zaak zou moeten komen?
Antwoord 12
De IGZ kan de tuchtrechter verzoeken een tuchtzaak met spoed te behandelen
indien de IGZ van oordeel is dat behandeling van de zaak door het tuchtcollege geen uitstel gedoogt zonder groot nadeel voor het belang van de
bescherming van de individuele gezondheidszorg. De IGZ kan een dergelijk
verzoek ook doen als zij niet zelf de tuchtklacht heeft ingediend. Klagers die
menen dat een spoedbehandeling noodzakelijk is, kunnen hun verzoek richten
tot de IGZ.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, Aanhangsel

3

Het is ondoenlijk om het beleid dat tot 2010 is gevoerd met terugwerkende
kracht opnieuw te bezien voor alle desbetreffende beroepsbeoefenaren, op
het eventueel aanspannen van een tuchtrechtzaak.
Vraag 13
Bent u bereid in het wetsvoorstel tot wijziging van het tuchtrecht een artikel
op te nemen onder welke voorwaarden «transacties» tot het afzien van
tuchtrecht gesloten zouden mogen worden (analoog aan de mededingingswetgeving), zodat in de toekomst duidelijkheid hierover is?
Antwoord 13
Ik verwijs u naar paragraaf 4.3 en 4.4 van de begeleidende brief.
Vraag 14
Deelt u de mening dat in het onafhankelijk onderzoek naar de publicaties van
Jansen Steur en het medicijnonderzoek ook precies moet worden onderzocht
in welke gevallen patiënten experimentele medicijnen slikten zonder dat
hiervoor toestemming was gegeven? Bent u bereid met de KNAW en het
Medisch Spectrum Twente te onderzoeken of dit het geval was?
Antwoord 14
Ik verwijs u naar het antwoord op vraag 8 van de Kamervragen 2013Z00362.
Vraag 15
Indien blijkt dat Jansen Steur patiënten niet om toestemming vroeg, vindt u
het dan ook van belang te onderzoeken of de betrokken medicijnfabrikanten
op de hoogte hiervan waren of hadden kunnen zijn? Wat vindt u van de
suggestie van mevrouw Verbeet (Nederlandse Patiënten- en Cliëntenfederatie)
dat fabrikanten transparant moeten zijn over wat voor onderzoek ze moeten
doen, wie dat doen en hoeveel hiervoor betaald moet wordt? Welke rol ziet u
voor uzelf hierin weggelegd?
Antwoord 15
Deze vraag heb ik uitgezet bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG).
Toelichting:
deze vragen dienen ter aanvulling op eerdere vragen terzake van de leden
Bruins Slot, Omtzigt en Rog (allen CDA), ingezonden 14 januari 2013
(vraagnummer 2013Z00362)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, Aanhangsel

4