Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2018–2019

32 637

Bedrijfslevenbeleid

Nr. 359

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ECONOMISCHE ZAKEN
EN KLIMAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 12 april 2019
Hierbij bied ik uw Kamer het rapport «Vijf jaar Nederlandse kredietunies»
aan1, dat naar aanleiding van de motie Amhaouch (Kamerstuk 35 000 XIII,
nr. 31) door adviesbureau K+V is uitgevoerd. Het onderzoek gaat in op de
ontwikkeling en het toekomstperspectief van de financieringsvorm
kredietunies en het functioneren van beide brancheorganisaties.
Uit het rapport van K+V blijkt dat er momenteel 25 actieve kredietunies
zijn die afgelopen vijf jaar 12,5 mln. euro krediet hebben verstrekt. Er zijn
tot op heden 800 financieringsaanvragen bij kredietunies ingediend en er
zijn 163 leningen verstrekt. De zes grootste kredietunies hebben 100
leningen verstrekt. Kredietunies spelen volgens het rapport hiermee een
beperkte rol in het financieringslandschap.
De beperkte rol van kredietunies tot op heden heeft onder meer te maken
met de beperkte bekendheid en beperkt bereik van kredietunies in (lokale)
netwerken van ondernemers met kredietaanvragen. Kredietunies
ontvangen hierdoor onvoldoende (kwalitatief goede) aanvragen. K+V doet
daarvoor een aantal aanbevelingen, die zien op meer toegevoegde
waarde voor kredietunies, een beter functionerende vertegenwoordiging
van kredietunies en de rol van de overheid daarbij. Zo kunnen kredietunies zich volgens K+V sterker inzetten in netwerken met andere
financiers. Zij hebben hiervoor een goede uitgangspositie, vanwege het
type leningen dat zij verstrekken en de samenwerking met (oud) ondernemers uit dezelfde regio of branche die naast een deel van hun
vermogen ook hun kennis en ervaring inzetten ten behoeve van de
geldlener. K+V concludeert echter dat de huidige vertegenwoordiging van
de kredietunies door twee verschillende brancheorganisaties niet aan de
ontwikkeling en groei van deze jonge financieringsvorm ten goede komt.
K+V stelt dat het in het belang van alle kredietunies is wanneer één

1

kst-32637-359
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2019

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 32 637, nr. 359

1

brancheorganisatie alle kredietunies zou vertegenwoordigen, in een
ondersteunende en faciliterende rol.
De afgelopen vijf jaar heeft EZK ondersteuning geboden aan de ontwikkeling van kredietunies als nieuwe financieringsvorm voor het mkb. Dit
past in het beleid om meer alternatieve financieringsvormen te stimuleren
en het vergroten van het aanbod van mkb financiering. Deze ondersteuning vond plaats in de vorm van een financiële bijdrage aan die
activiteiten die door de individuele kredietunies niet geheel zelf kunnen
worden bekostigd. Dit ging om activiteiten gericht op voorlichting, externe
communicatie en het ontwikkelen van juridische documentatie en een
kredietsysteem. Naast deze financiële ondersteuning kunnen kredietunies
zich laten accrediteren voor het verstrekken van krediet met behulp van de
BMKB. Inmiddels zijn drie kredietunies op deze wijze onder de BMKB
geaccrediteerd.
K+V concludeert dat op basis van de ontwikkeling die kredietunies sinds
de opstart hebben meegemaakt, het niet aannemelijk is dat kredietunies in
de komende vijf jaar een grote impact zullen maken op het financieringslandschap voor het mkb. K+V verwacht dat wanneer kredietunies op de
huidige voet doorgaan, zij over vijf jaar ongeveer € 30–40 miljoen in totaal
verstrekt hebben bovenop de huidige € 12,5 miljoen. Kredietunies kunnen
volgens K+V hun waarde wel verder vergroten door te zorgen dat zij
voldoende kredietaanvragen van voldoende kwaliteit binnen krijgen. Dit
blijft primair de verantwoordelijkheid van kredietunies zelf. Tevens kunnen
de brancheorganisaties hierin ondersteunen door het faciliteren van
onderlinge kennisuitwisseling tussen kredietunies en door de naamsbekendheid en kennisdeling over kredietunies te vergroten.
Ik acht het van belang dat kredietunies hun potentiële meerwaarde
kunnen realiseren. Op basis van de bevindingen over de beide brancheverenigingen Vereniging Kredietunie Nederland (VKN) en Vereniging
Samenwerkende Kredietunies (VSK) en in lijn met de aanbevelingen uit
het rapport, continueer ik daarom de financiële ondersteuning aan VSK in
2019 en in 2020 in de vorm van een subsidie met een afbouwend karakter.
Dit sluit ook aan bij de aanbeveling van K+V aan de kredietunies om de
inkomsten in lijn te brengen met de uitgaven en om naast subsidies op
zoek te gaan naar additionele inkomsten vanuit de markt. Op deze wijze
ontstaat meer tijd en ruimte voor VSK om haar eigen inkomsten te
organiseren en het potentieel van kredietunies als jonge financieringsvorm voor het mkb met een beter toekomstperspectief waar te
maken.
De Staatssecretaris van Economische Zaken en Klimaat,
M.C.G. Keijzer

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 32 637, nr. 359

2