Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2020–2021

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2721
Vragen van het lid Van Esch (PvdD) aan de Minister voor Medische Zorg over
het feit dat er niet wordt ingegrepen bij een clusteruitbraak van bijna 100
coronabesmettingen bij Vion Boxtel (ingezonden 26 maart 2021).
Antwoord van Minister Van Ark (Medische Zorg) (ontvangen 10 mei 2021).
Inleiding:
Ten eerste wil ik u het volgende melden, zoals ook op 15 april 2021 in het
debat gemeld. Tijdens het coronadebat van 24 maart 2021 heb ik aangegeven
dat de Inspectie SZW op 2 maart 2021 een inspectie heeft gehouden bij de
locatie Vion Boxtel. Dit was op basis van informatie die de Inspectie SZW mij
heeft gestuurd. De inspectie SZW heeft mij ten aanzien van de inspectie bij
locatie Boxtel op 2 maart het volgende laten weten. «Door een intern
misverstand bij de inspectie SZW is gemeld dat er op 2 maart een inspectie
bij VION Boxtel gehouden. Dat is niet het geval. Er is op 8 maart telefonisch
contact geweest met de locatie Boxtel naar aanleiding van een melding. Op
grond van de informatie van de GGD, de reeds beschikbare informatie bij de
inspectie SZW over het bedrijf en de vestiging en deze hernieuwde telefonische interventie bij de vestiging op 8 maart was er geen aanleiding tot
stillegging door de Inspectie SZW.» Ik betreur het dat door deze miscommunicatie ten onrechte het beeld is geschetst dat er op 2 maart jl. een inspectie
heeft plaatsgevonden.
Vraag 1
Kunt u bevestigen dat u tijdens het coronadebat op 24 maart jongstleden zei
dat er bij slachterij Vion Boxtel in drie weken tijd 97 mensen positief zijn
getest op corona?
Antwoord 1
Ja, dit kan ik bevestigen. Ik heb daarbij aangegeven dat de bron voor de
besmettingen volgens de GGD het werk kan zijn, maar ook de woonsituatie of
het vervoer. Dus het is niet alleen de Vion locatie waar de besmettingen
ontstaan.
Vraag 2
Hoeveel extra besmettingen zijn er sinds 20 maart nog geconstateerd bij Vion
Boxtel?

ah-tk-20202021-2721
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2021

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

1

Antwoord 2
De GGD meldt dat er sinds 20 maart 2021 nog 34 besmettingen zijn geconstateerd (peildatum 8 april 2021).
Vraag 3
Kunt u bevestigen dat dit valt onder de GGD-definitie van een clusteruitbraak?1
Antwoord 3
De GGD geeft aan dat deze 34 besmettingen behoren tot een cluster, omdat
het meer dan drie indexen betreft. Een index is een positief besmet persoon.
Of ze een onderlinge link met elkaar hebben, is volgens de GGD moeilijker
vast te stellen. De 34 indexen werken op verschillende afdelingen binnen
Vion, wonen soms in groepen in een woonhuis en worden vervoerd in een
personenbus. De GGD onderzoekt of ze elkaar hebben kunnen besmetten
door na te gaan:
Zijn ze na elkaar besmet in de tijdslijn?
Zijn mensen in hun bronperiode en besmettelijke periode aanwezig geweest?
Hebben ze contact met elkaar gehad, dus dezelfde werkplek, woonplek?
De GGD ziet bij de 34 besmettingen bij Vion een divers beeld van besmettingen op verschillende afdelingen, wat het volgens de GGD niet erg waarschijnlijk maakt dat deze mensen elkaar hebben besmet. De GGD onderzoekt dit
iedere keer opnieuw bij nieuwe besmettingen.
Vraag 4
Hoeveel andere bedrijven of scholen kent u waar in drie weken tijd bijna 100
besmettingen zijn geconstateerd?
Antwoord 4
Volgens opgave van het RIVM hebben in de periode 1 oktober 2020–1 april
2021 de GGD’n in totaal 3357 clusters in de categorie School en kinderopvang
gemeld aan de Landelijke Coördinatie Infectieziektebestrijding (LCI) van het
RIVM. Deze clusters hebben een mediane grootte van 4 personen. Deze
clusters variëren in grootte van 3 tot 230 personen. Deze grote clusters
betreffen doorgaans een aaneenschakeling van verschillende clusters op
verschillende scholen, bijvoorbeeld door overlap van leerlingen of medewerkers. In de werksituatie zijn in die periode in totaal 10.502 clusters gemeld
(incl. de vleesindustrie). Deze clusters hebben een mediane grootte van 4.
Deze clusters variëren in grootte van 3 tot 363 personen. Deze grote clusters
betreffen doorgaans een aaneenschakeling van verschillende clusters in
verschillende werksituaties bijvoorbeeld door overlap van medewerkers.
Vraag 5
Sinds wanneer is het beleid dat er niet wordt ingegrepen als er een clusteruitbraak is van een dergelijke omvang, omdat het aantal besmettingen «in lijn is
met de toename van de besmettingen in de hele regio», zoals u tijdens het
coronadebat zei?
Antwoord 5
De GGD heeft aangegeven dat het de besmettingen in de regio ziet toenemen
en dus ook bij Vion Boxtel. Daarmee is niet gezegd dat het beleid is dat er
niet wordt ingegrepen bij een clusteruitbraak van een dergelijke omvang.
Onder de noodverordeningen was het aan de voorzitter van de veiligheidsregio in het kader van infectieziektebestrijding om per geval de meest
geëigende (beheers)maatregelen te nemen. Met de invoering van de Tijdelijke
wet maatregelen Covid-19 op 1 december 2020 is dat beëindigd. Momenteel
biedt de Tijdelijke wet maatregelen COVID-19 niet de bevoegdheid om over te
gaan tot sluiting van een locatie. Wel kan er handhavend opgetreden worden
als bedrijven hun zorgplicht niet naleven om voorzieningen te treffen zodat
de maatregelen, zoals de ander halve meternorm, nageleefd kunnen worden.
De Inspectie SZW kan op grond van de Arbeidsomstandighedenwet vanaf
1 december 2020 besluiten tot stillegging van werkzaamheden bij een bedrijf

1

GGD Hollands Midden, 7 augustus 2020, «Coronaclusters: wat zijn dat precies?» (https://
ggdhm.nl/nieuws/item/nieuws/coronaclusters-wat-zijn-dat-precies).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

2

als maatregelen ter voorkoming of beperking van besmettingsrisico’s op de
werkplek in ernstige mate niet worden getroffen. Naar aanleiding van een
aangenomen motie van de leden Klaver en Ouwehand is er een wetsvoorstel
in voorbereiding waarmee het mogelijk wordt gemaakt om locaties, zoals
slachterijen, te kunnen sluiten bij een uitbraak van het coronavirus. Met dit
wetsvoorstel wordt de burgemeester bevoegd om tot sluiting over te gaan,
op advies van de GGD.
Vraag 6
Kunt u zich herinneren dat slachterij Van Rooij Meat in Helmond in mei vorig
jaar tijdelijk werd gesloten nadat hier 21 medewerkers besmet bleken te zijn?
Antwoord 6
Ja.
Vraag 7
Kunt u zich herinneren dat er toen ophef ontstond omdat Vion Boxtel wel
open mocht blijven, terwijl daar eerst achttien, en een aantal weken later 27
besmettingen waren geconstateerd?2, 3
Antwoord 7
Ja.
Vraag 8
Gaat u zich inzetten om Vion Boxtel nu wél te sluiten? Zo nee, hoe kunt u dit
verantwoorden in het licht van de volksgezondheid?
Antwoord 8
Zoals hiervoor bij vraag 5 is aangegeven is de Inspectie SZW op grond van
de Arbeidsomstandighedenwet sinds 1 december 2020 bevoegd bij een
bedrijf werkzaamheden stil te leggen als maatregelen ter voorkoming of
beperking van besmettingsrisico’s op de werkplek in ernstige mate niet
worden getroffen. De Inspectie SZW heeft, zoals aangegeven bij de beantwoording van de Kamervragen nr. 2021Z04814 van 22 maart 2021, op 8 maart
2021 geoordeeld dat er geen aanleiding was om tot stillegging over te gaan.
De Inspectie SZW heeft mij geïnformeerd dat bij inspecties wordt geconstateerd dat in de Vion-vestigingen de coronamaatregelen over het algemeen in
orde zijn. Bij Vion worden bijvoorbeeld medewerkers op het terrein van de
betreffende vestiging getest vóór ze aan het werk gaan. De Inspectie SZW zal
blijven toezien op het structureel naleven van de coronamaatregelen.
Ook de GGD, die 1 april 2021 het bedrijf heeft bezocht, kwam tot de conclusie
dat er geen grote hiaten zijn te zien in het naleven van de RIVM maatregelen
binnen het bedrijf (zie de beantwoording van vraag 5 van de Kamervragen nr.
2021Z04814 van 22 maart 2021).
Vraag 9
Zijn de inspecties van de Inspectie SZW bij Vion Boxtel op 2 maart en ook bij
Vion Tilburg op 23 maart, waarover u tijdens het coronadebat vertelde, vooraf
aangekondigd?
Antwoord 9
De inspectie van de Inspectie SZW op de locatie Tilburg vond onaangekondigd plaats. De inspectie van Boxtel op 2 maart 2021 heeft niet plaatsgevonden. Hierover heb ik uw Kamer bij de beantwoording van Kamervragen nr.
2021Z04814 van 22 maart 2021 geïnformeerd.

2

Brabants Dagblad, 2 juni 2020, «Ook coronabesmettingen bij megaslachterij van Vion Boxtel;
werk gaat voorlopig tóch door» (https://www.bd.nl/brabant/ook-coronabesmettingen-bijmegaslachterij-van-vion-boxtel-werk-gaat-voorlopig-toch-door~a80c3607/).
3
Brabants Dagblad, 19 juni 2020, «Steekproef Vion in Boxtel: één op drie medewerkers besmet
met coronavirus» (https://www.bd.nl/meierij/steekproef-vion-in-boxtel-een-op-driemedewerkers-besmet-met-coronavirus~a58a3417/).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

3

Vraag 10
Hoe groot denkt u dat de kans is dat slachthuismedewerkers en leidinggevenden de coronarichtlijnen overtreden, door bijvoorbeeld geen mondkapjes te
dragen, of deze onder hun kin te hangen, veel te dicht bij elkaar te staan in
de kantine of in loopgangen, op het moment dat daar een inspecteur van de
Inspectie SZW naast staat?
Antwoord 10
Het zal in zijn algemeenheid zo zijn dat werknemers en leidinggevenden zich
beter aan de regels houden tijdens een inspectiebezoek. Dit neemt niet weg
dat er besmettingen kunnen ontstaan in de privésfeer.
Vraag 11
Hoe verkrijgt de Inspectie SZW een reëel beeld van de dagelijkse realiteit op
de werkvloer?
Antwoord 11
De Inspectie SZW werkt risicogericht en programmatisch. Het afgelopen jaar
is er intensief gecontroleerd in de vleesverwerkende instructie. Dit doet de
Inspectie SZW ook in 2021. Daarbij maakt de Inspectie SZW gebruik van
verschillende informatiebronnen en interventiemogelijkheden. De inspecties
in deze sector zijn tot nu toe allemaal onaangekondigd geweest. Tijdens
inspecties bezoekt de Inspectie SZW de werkvloer en worden gesprekken met
zowel aanwezige werkenden als werkgevers gevoerd. De Inspectie SZW voert
waar nodig ook op directieniveau gesprekken met bedrijven en concerns. Ook
is er regelmatig contact met brancheorganisaties die hun ervaringen delen en
reacties geven op de resultaten van de inspecties. Daarnaast beschikt de
Inspectie SZW over een coronameldpunt. Hier kunnen medewerkers klachten
of signalen melden over de veiligheid van hun werkplek of de omstandigheden waarin zij moeten werken. Ook krijgt de Inspectie SZW van de NVWA
meldingen over de situatie ter plaatse. Tot slot betrekt de Inspectie SZW
vanzelfsprekend ook alle andere, beschikbare informatie bij haar analyses en
keuzes, zoals ook die van KDS en FNV.
Vraag 12
Op basis van welke bronnen stelde u tijdens het coronadebat dat er bij
medewerkers van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) tot nu
toe geen besmettingen zijn vastgesteld?
Antwoord 12
Er waren op dat moment bij de NVWA geen gevallen van corona onder eigen
medewerkers bekend die samenhingen met het vóórkomen van corona op de
genoemde slachthuizen in Boxtel en Tilburg.
Vraag 13
Gelooft u dit nog steeds?
Antwoord 13
Ja.
Vraag 14
Hoeveel medewerkers van Kwaliteitskeuring Dierlijke Sector (KDS) en Kiwa
CMR zijn er sinds januari positief getest op corona?
Antwoord 14
Zie ook de beantwoording van de vragen van het lid Van Esch van 22 maart
2021. In de periode vanaf 1 januari tot en met 23 maart 2021 zijn er 16
medewerkers van de KDS positief getest. Kiwa CMR verricht geen keuringswerkzaamheden in slachthuizen.
Vraag 15
Hoeveel van deze positief geteste medewerkers van KDS en Kiwa CMR
hebben gewerkt bij Vion Boxtel en hoeveel bij Vion Tilburg?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

4

Antwoord 15
Een van de positief geteste medewerkers van de KDS had Vion Boxtel als
laatste werkplek en een medewerker Vion Tilburg.
Vraag 16
Hoe vaak heeft de NVWA, die verantwoordelijk is voor de veiligheid van
NVWA-medewerkers en de officiële assistenten van KDS, signalen ontvangen
over onveilige situaties en besmettingen op de werkvloer? Wat voor signalen
waren dit? Wanneer zijn deze met u gedeeld?
Antwoord 16
De NVWA geeft aan dat het geen registratie bijhoudt van het aantal signalen.
Vraag 17
Kunt u deze vragen afzonderlijk en binnen een week beantwoorden?
Antwoord 17
Ik heb mij ingespannen om deze vragen zo spoedig mogelijk te beantwoorden.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

5