Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2010–2011

21 501-02

Raad Algemene Zaken en Raad Buitenlandse
Zaken

22 112

Nieuwe Commissievoorstellen en initiatieven
van de lidstaten van de Europese Unie

Nr. 1043

VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEG
Vastgesteld 18 maart 2011
De vaste commissie voor Europese Zaken1 en de vaste commissie voor
Buitenlandse Zaken2 hebben op 17 februari 2011 overleg gevoerd met
minister Rosenthal van Buitenlandse Zaken en staatssecretaris Knapen
van Buitenlandse Zaken over:
– de brief van de minister van Buitenlandse Zaken d.d. 14 februari 2011 over de geannoteerde agenda van de Raad Algemene
Zaken van 21 februari 2011 (21 501-02, nr. 1026);
– de brief van de staatssecretaris van Buitenlandse Zaken d.d.
19 november 2010 over de kabinetsreactie op de Commissiemededeling EU-begrotingsevaluatie (COM(2010)700) (22 112,
nr. 1093).
Van dit overleg brengen de commissies bijgaand geredigeerd woordelijk
verslag uit.
De voorzitter van de vaste commissie voor Europese Zaken,
Verburg
De voorzitter van de vaste commissie voor Buitenlandse Zaken,
Albayrak
De griffier van de vaste commissie voor Europese Zaken,
Nijssen

kst-21501-02-1043
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2011

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-02, nr. 1043

1

Voorzitter: Van Bommel
Griffier: Nijssen
Aanwezig zijn zes leden der Kamer, te weten: Bontes, Ten Broeke,
Albayrak, Schouw, Ferrier, Van Bommel,
en staatssecretaris Knapen van Buitenlandse Zaken, die vergezeld is van
enkele ambtenaren van hun ministerie.
De voorzitter: Aan de orde is het algemeen overleg over de Raad
Algemene Zaken. Op de agenda staan de geannoteerde agenda van de
Raad Algemene Zaken van maandag 21 februari en de kabinetsreactie op
de Commissiemededeling EU-begrotingsevaluatie. Voor dit overleg
hebben wij een uur uitgetrokken. Wij beginnen een kwartier na het
oorspronkelijke aanvangstijdstip. Achten de leden het noodzakelijk om dit
overleg met een kwartier te verlengen of gaan zij hun best doen om het in
drie kwartier af te ronden? Ik constateer dat de leden het kwartier extra
toch nodig denken te hebben en dat dit geen belemmering oplevert bij de
staatssecretaris. In eerste termijn stel ik een zuinige vier minuten
spreektijd per lid voor.
De heer Bontes (PVV): Voorzitter. Laat het duidelijk zijn dat de PVV nog
steeds zwaar tegen de structuur- en cohesiefondsen is, omdat het
rondpompen van geld is. Je pompt dat geld Europa in en vervolgens
moet je je best doen om het terug te halen. Op gemeentelijk en provinciaal niveau moet men alles op alles zetten om in Brussel om geld te
bedelen. Het is een volstrekt ongewenste situatie. Hierbij bestaat het risico
dat Den Haag wordt overgeslagen, omdat er op regionaal niveau zoveel
gelobbyd wordt. Men wil zelfs vastleggen dat het zo verplicht is: een soort
subsidiariteit die op microniveau wordt vastgelegd. Den Haag wordt
overgeslagen; de provincies en de gemeenten gaan buiten Den Haag om.
Wat is de visie van de staatssecretaris daarop? Is dat een gewenste
situatie? Stop dus met het rondpompen van geld via die structuur- en
cohesiefondsen. We organiseren daarmee ook onze eigen concurrentie. In
de bloemensector bijvoorbeeld wordt met behulp van die fondsen de
concurrentie in Italië zo sterk gemaakt dat het nadelig is voor onze eigen
ondernemers. Dat kan toch niet waar zijn.
Het zal duidelijk zijn dat de PVV tegen verhoging van de begroting is. Wij
hebben ook steeds aangegeven dat die absoluut onwenselijk is. Je moet
bekijken waar het geld naartoe gaat en waar je op zou kunnen bezuinigen.
Daarbij moet je denken aan megaprojecten zoals Galileo, dat ontzettend
veel geld kost. Denk ook aan de buitenlandse dienst van mevrouw Ashton.
Dan bedoel ik niet alleen de dienstauto’s, maar – het gaat steeds verder –
ook de gebouwen. Ten aanzien van die uitgaven van de Europese Unie
wijs ik op het grote voorbeeld van het Euromed-project, het
Euro-Mediterrane project. Dat heb ik gisteren in de videoconferentie met
de Europarlementariërs al genoemd. Dat is een soort vervolg op de
Barcelonastrategie. Daarin worden miljarden gepompt om NoordAfrikaanse landen op de been te houden en te integreren met de Europese
Unie. Wat is daarvan terechtgekomen? Die landen vallen momenteel stuk
voor stuk om. In die landen zijn opstanden, die landen doen het economisch slecht, ze zijn geen democratieën. Daar is jarenlang in geïnvesteerd
en daar is jarenlang Nederlands belastinggeld naartoe gegaan. Dat
verdient echt een evaluatie. Goed dient onderzocht te worden hoe het
mogelijk is dat daar zoveel EU-uitgaven naartoe zijn gegaan, maar dat er
zo weinig van terug is gekomen. Sterker nog: landen staan gewoon op het
punt van omvallen. Naar de uitgaven moet dus zeer kritisch worden
gekeken. Zulke miljardenverslindende megaprojecten worden buiten de
media gehouden.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-02, nr. 1043

2

Dan kom ik bij de afdracht van Nederland aan de Europese Unie. Wij
willen 1 mld. minder afdragen. Voor de PVV is dat bedrag het absolute
minimum; het zou veel meer kunnen zijn. Denk daarbij aan de methodiek
van het bruto nationaal inkomen, waardoor er een veel rechtvaardigere
verdeelsleutel zou zijn. De bezuinigingen zouden dan zelfs het bedrag van
1 mld. kunnen overstijgen. Een eerlijkere afdrachtsystematiek zou dus
wenselijk zijn in de ogen van de PVV. Graag de visie van de staatssecretaris op die bni-richtlijn.
De heer Ten Broeke (VVD): Voorzitter. Ik ga niet proberen met de heer
Bontes te concurreren wat betreft zijn afkeer van de wijze waarop de
cohesiefondsen worden besteed. Dat is bijna niet te doen; ik onderschrijf
het gewoon. Het deed mij een beetje denken aan de uitspraak van Milton
Friedman dat niets zo tijdelijk is als een overheidsproject. Dat is wel
ironisch in de week dat Nederland wederom – dat is overigens terecht;
daar is ook alle reden voor – de uitgavenkant van de begroting afwijst.
De cohesiefondsen waren ooit bedoeld om van tijdelijke aard te zijn. Maar
alleen in Europa geldt dat, als het tijdelijke met het eeuwige verwisseld
wordt, de handen op elkaar gaan. Wat ons betreft zijn die cohesiefondsen
symbolisch voor wat er mis is met Europa als herverdelingsproject. Leg
de fundamentele debatten in Europa langs de lijnen van het Europa van
de harmonisering van regels, van het gelijkschakelen van voorwaarden,
van zo min mogelijk regels, van zo veel mogelijk ondernemers die via de
interne markt meer dan 500 mln. consumenten welvaart hebben gebracht,
en van een Europese Unie die vrijheid en veiligheid brengt. Dan zijn de
cohesiefondsen helaas al heel lang uitgaven van de Europese Unie
waarbij je zeer grote vraagtekens moet stellen. En niet alleen omdat het
verkeerd, slecht of zelfs helemaal niet besteed wordt, want daar zijn de
lidstaten namelijk zelf ook debet aan. Wij geloven niet in het herverdelingsmechanisme van Europa. Wel geloven wij in een vrijheidsbevorderend Europa. Wat zou er moeten veranderen om die cohesiefondsen op
een andere manier te structureren, tegen de achtergrond van de discussie
over de financiële perspectieven die momenteel al gevoerd wordt?
Voor de VVD is het helder, en dat hebben wij ook vorig jaar in onze
tegenbegroting aangegeven: alleen steun aan arme regio’s in arme
landen. Het aandeel van de EU-begroting kan op dat vlak dus fors omlaag.
Wij zijn tegen transitieregio’s. Het is terecht dat de regering daar afstand
van neemt. De Commissie creëert weer een nieuwe categorie van regio’s
die niet arm zijn, die niet rijk zijn, maar die op weg zijn om rijk te worden.
O wee je gebeente als je dat doet zonder daarbij aan de hand van de
Commissie te blijven lopen. Dat is natuurlijk belachelijk en moet absoluut
niet gebeuren. Daar moet Nederland fors vóór gaan liggen. Wat ons
betreft komt er een maximum van tien jaar voor nieuwe lidstaten. De
tijdelijkheid moet dus terugkomen; dan kan het zin hebben.
Nederland heeft zich wat betreft de financiële perspectieven duidelijk
opgesteld. Het is helder wat Nederland wil zien. Ten aanzien van de
cohesiefondsen wil ik nog een keer wijzen op de 347 mld. die op dit
moment in die cohesiefondsen zit en waarvan slechts 10% is besteed. De
Eurocommissaris die daarover gaat, de heer Hahn, zegt: we zitten nog aan
het begin van een financiële periode. Dat klopt niet, want we zitten al ruim
over de helft. Dat kan dus niet de reden zijn dat het niet wordt uitgegeven.
In de ogen van de VVD is het feit dat iedereen op dit moment, terecht,
bezig is met bezuinigingen de enige reden dat dit geld niet wordt
uitgegeven. In tijden van nood blijkt ineens waar de echte prioriteiten
moeten worden gelegd. En dat is niet bij de cohesiefondsen. Lidstaten
hebben er namelijk geen cent meer voor over en krijgen dan dus ook niet
die centen uit het Europese fonds. Dat zegt heel veel over de effectiviteit
van deze fondsen.
Tot slot heb ik nog twee korte vragen aan de staatssecretaris ten aanzien
van de Duitse paper, waarop niemand zijn vingerafdrukken wil hebben

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-02, nr. 1043

3

staan. Kan ik het als volgt samenvatten? De regel is en blijft dat wij elkaar
in Europa ten aanzien van de financiële architectuur in toenemende mate
wel de maat moeten nemen, maar dat wij elkaar niet de wet gaan
voorschrijven. Daaraan koppel ik mijn tweede vraag: wat vindt de
staatssecretaris van de suggestie van de VVD om het EU 2020-programma
– daarin zitten ook doelstellingen over arbeidsmarktflexibiliteit en daarbij
leidt de open coördinatiemethode tot relatief succes – nadrukkelijker, in
een wat uitgeklede vorm, te koppelen aan de verdere disciplinering van de
financiële architectuur rondom de euro?
Mevrouw Albayrak (PvdA): Voorzitter. Ik zal kort zijn over alles ten
aanzien van de financiële maatregelen, het financiële pakket, de meerjarenperspectieven enzovoorts, en ten aanzien van de Commissiemededeling over de begrotingsevaluatie, die ook op de agenda staat. De PvdA
heeft gevraagd om uitstel van het geagendeerde debat over de staat van
de Unie. Niet zozeer om dat debat later alsnog te voeren, als wel om een
heel ander type debat te voeren. Daarbij gaat het precies om de keuzes
van dit kabinet ten aanzien van het volgende. Welke agenda heeft het
kabinet om ervoor te zorgen dat na 2013 zowel de inkomstenkant als de
uitgavenkant van de EU er drastisch anders uitziet? De agenda daarover,
die het kabinet op vele momenten al met de Kamer heeft gedeeld, wordt
op vele punten door de PvdA gesteund. Wat is echter de route daarheen
en hoe wordt daar nu echt invulling aan gegeven? Wat ons betreft wordt
dat debat over de staat van de Unie dus een fundamenteel debat over de
keuzes die Nederland maakt en de manier waarop wij die in Europa voor
elkaar denken te krijgen. Daar is inmiddels toe besloten. Dat verzoek is
mede namens een aantal collega’s van mij gedaan. Wij hopen dat debat
eind april of begin mei met het kabinet te kunnen voeren.
Bij twee andere zaken wil ik wat langer stilstaan. Beide zaken baren mij
erg grote zorgen en over beide zaken gaat bij uitstek de Raad Algemene
Zaken. Ik begin met de recente berichtgeving over het aantal immigranten
dat vorig jaar naar Nederland is gekomen. Het CBS-cijfer is 150 000. In de
tijd dat ik staatssecretaris was, werd vooral door de PVV en de VVD de
suggestie gewekt dat dit 150 000 kansarmen uit moslimlanden waren; het
zou om een immigratierecord gaan. Ik heb dat destijds bestreden, maar
dat kwam amper door. Wij weten dat zo’n 70 000 daarvan
Oost-Europeanen zijn. 15 000 zijn Amerikanen en 30 000 zijn Nederlanders
die terugkomen na in het buitenland te hebben gewerkt. Er blijft dus heel
weinig niet-westerse migratie over.
Over die 70 000 wil ik het bij deze gelegenheid hebben. Bij de voorbereiding van de Europese top heb ik met de minister-president gesproken
over zijn voornemen om de dienstenrichtlijn, zoals die ooit door
Bolkestein is voorgesteld, weer in ere te herstellen, inclusief het verwerpelijke land-van-oorsprongbeginsel. Dit, terwijl Nederland amper het hoofd
kan bieden aan de uitdagingen die het gevolg zijn van de komst van
Oost-Europeanen op het gebied van de huisvesting, de gelijke beloning en
de concurrentie met de kansarmen op de Nederlandse arbeidsmarkt.
Terwijl wij dus daarmee aan het worstelen zijn en alle lokale bestuurders
met hun handen in het haar zitten en om maatregelen vragen, zien wij dat
dit kabinet ten behoeve van de vrijheid van diensten de weg weer ruim
openstelt voor die concurrentie. Kortom, ik bedoel dat een thuiszorgdienstverlener tegen de wetten, de kwaliteitseisen, de arbeidstijden
enzovoorts van bijvoorbeeld Polen in Nederland mag werken. Die
concurrentie zal de nekslag worden voor heel veel Nederlandse dienstverleners. Ik snap werkelijk niet waarom het kabinet voor deze route kiest.
De heer Ten Broeke (VVD): Er wordt een hele hoop gedebiteerd waarvan
ik denk dat het niet allemaal tegelijkertijd waar kan zijn. In de eerste plaats
heeft dit kabinet onder leiding van ...

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-02, nr. 1043

4

De voorzitter: Ik vraag u een interruptie te plaatsen, dus een vraag te
stellen aan uw collega. Anders loopt dit volledig uit de klok. Probeert u
dus te voorkomen dat dit op een tweede termijn gaat lijken.
De heer Ten Broeke (VVD): Maakt u zich geen zorgen: er komt een vraag.
Ik heb de minister-president horen zeggen dat hij de dienstenrichtlijn
nadrukkelijk ook in het kader van de 50 aanbevelingen van Monti op het
gebied van de interne markt beziet. Ook heb ik geconstateerd dat de PvdA
in het verleden ten aanzien van het land-van-oorsprongbeginsel in de
dienstenrichtlijn geen overwegende bezwaren had. Uw partijgenoot Kok
heeft daarmee indertijd namelijk niet alleen als minister-president
ingestemd, maar vervolgens ook nog een keer toen hij halverwege het
Lissabonprogramma werd gevraagd om namens de Europese Commissie
aanbevelingen te doen. Ontkent mevrouw Albayrak dat nu allemaal? Is er
nu een nieuwe houding van de PvdA?
Mevrouw Albayrak (PvdA): Die jij-bak van de VVD heb ik al vele malen
gehoord. Hij gaat echter niet op. Juist door de inspanningen van Ieke van
den Burg, Europarlementariër voor de PvdA, van de Tweede Kamer en
van anderen is dat land-van-oorsprongbeginsel eruit gehaald. Het is dus
minder erg geworden door de inbreng van de PvdA. Kijk naar de
weerstand van de vakbonden, niet alleen in Nederland, maar in heel
Europa. Het wordt echt dramatisch als dit doorgaat, omdat dan tegen de
wetten van het land van vestiging, bijvoorbeeld van Polen, van het VK en
van Hongarije, diensten mogen worden aangeboden in Nederland. Dat
gaat automatisch betekenen dat bedrijven weggaan uit Nederland, zich
gaan vestigen in de landen met de minste regels en vervolgens in
Nederland hun diensten gaan aanbieden.
De voorzitter: Mevrouw Albayrak, voordat wij er een debat over de
dienstenrichtlijn van gaan maken, zeg ik dit: de interruptie is beantwoord.
Ik verzoek u door te gaan met uw termijn. U hebt daar nog een halve
minuut voor.
Mevrouw Albayrak (PvdA): Het was uitdrukkelijk mijn bedoeling om hier
een debat over de dienstenrichtlijn van te maken, en over de keuzes van
dit kabinet waardoor er nog meer Oost-Europeanen komen die gaan
concurreren met Nederlandse dienstverleners. Dit gebeurt in een tijd
waarin het draagvlak voor Europa dramatisch achteruitgaat, juist door dit
soort maatregelen.
De heer Bontes (PVV): Ik heb een punt van orde. Dit onderwerp valt totaal
buiten deze agenda. Ook de relevantie ervan op dit moment snap ik totaal
niet.
Mevrouw Albayrak (PvdA): De Raad Algemene Zaken gaat over alle
onderwerpen en wij zijn vrij om alle onderwerpen te noemen waarvan de
PvdA het van belang vindt dat het kabinet ze agendeert.
Dat brengt mij bij mijn tweede punt, waarbij mijn even grote, zo niet
grotere zorg ligt, namelijk de immigratie vanuit Noord-Afrika naar
Nederland op dit moment. Het kabinet heeft de mond vol van immigratiebeperking en, als het even kan, het aanpassen van Europese verdragen en
richtlijnen. In eerdere debatten heb ik echter aangegeven dat hetgeen in
de Arabische wereld, in het Midden-Oosten gebeurt, immigratie-effecten
voor Europa gaat hebben. Ik heb gezegd: ga daar nu proactief op in; bekijk
samen met de UNHCR of er politieke vluchtelingen zijn die wij daar al
kunnen opvangen, adresseren et cetera. Nu gaat het als volgt. Mensen
gaan per boot naar Lampedusa, een piepklein Italiaans eiland. Die mensen
worden van daaruit overgebracht naar Italië en reizen vervolgens in één
ruk door naar landen als Nederland. Ik zie op geen enkele manier

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-02, nr. 1043

5

gezamenlijke actie vanuit Europa om ervoor te zorgen dat door middel
van Frontex wordt voorkomen dat al die bootjes Europa bereiken. Dat is
één. In de tweede plaats moeten de mensen die echt vluchteling zijn,
serieuze toegang krijgen tot de asielprocedure in Italië. In de derde plaats
moet Italië daadwerkelijk vingerafdrukken afnemen, zodat mensen die
naar Nederland komen en daar geen asiel aanvragen, terug naar Italië
kunnen worden gestuurd. Dit is waar Europa in mijn ogen dus wel over
gaat: praktisch naar oplossingen zoeken voor de problemen die wij
levensgroot op ons zien afkomen.
De voorzitter: De vragen zijn aan de staatssecretaris gesteld. Ik wil ze
daar ook even laten liggen. Ik stel vast dat de heer Ten Broeke wil
reageren.
De heer Ten Broeke (VVD): Nu breekt echt mijn klomp. Ik zal proberen er
geen jij-bak van te maken, maar het kan niet ontkend worden: ik heb vier
jaar lang geprobeerd om bij het vorige kabinet, waar mevrouw Albayrak
in zat, meer aandacht te krijgen voor Frontex. Het enige wat het kabinet
destijds deed, was twaalf marechaussees, een rubberbootje en tijdelijk
een Dornier-kustwachttoestel naar Griekenland sturen. Het huidige kabinet
steunt de Griekse regering daarin voluit. Het huidige kabinet heeft Frontex
opnieuw volop onder de aandacht gebracht en het huidige kabinet zegt
dat juist in deze sfeer moet worden gekeken naar nieuwe bestedingsmogelijkheden voor Europa. Mevrouw Albayrak wordt op haar wenken
bediend. Natuurlijk is het weer niet genoeg. Ik ondersteun haar graag als
het nog meer moet. Zij moet echter niet doen alsof dit kabinet helemaal
niets heeft gedaan, want dat geldt nu juist voor het kabinet waar zij vier
jaar lang in heeft gezeten.
Mevrouw Albayrak (PvdA): Dit is echt absolute onzin. Het vorige kabinet
heeft ingezet op bilaterale samenwerking met Griekenland door IND’ers
en tolken te sturen en door ervoor te zorgen dat de nood daar geledigd
wordt in het geval van een massale influx. Ik mis dat op dit moment. Er is
niet over nagedacht hoe het voorkomen had kunnen worden en er wordt
nu ook niet nagedacht over de vraag hoe je de zichtbare effecten in goede
banen kunt leiden. En dit gaat groter worden. Mijn collega Timmermans
zei in het debat hiervoor: het is een voorbode. Wat nu namelijk met
Tunesië gebeurt, kan morgen met Egypte gebeuren. Kortom: er gebeurt
helemaal niets.
De heer Schouw (D66): Voorzitter. Ik hoop dat men het mij niet kwalijk
neemt dat ik mij tot de agenda beperk. Andere punten, zoals ingebracht
door collega’s, heb ik vanochtend geadresseerd in de JBZ-raad; die horen
namelijk daar thuis.
Mijn eerste opmerking betreft de begrotingsevaluatie. Mijn fractie maakt
zich toch enigszins zorgen over het feit dat het kabinet vooral veel inzet
pleegt op het verminderen van de Nederlandse afdracht, het beroemde
miljard, en zich toch wat minder lijkt te bekommeren om de uitgaven. Wat
de inkomsten betreft, steunt de fractie van D66 natuurlijk de inzet om dat
miljard in de pocket te houden, maar mijn fractie ziet toch ook graag dat
de regering zich wat meer inspant om samen met de collega’s in Europa
de mogelijkheden te verkennen om bijvoorbeeld het belastinggebied, het
belastingvermogen en de eigen inkomsten van de Europese gemeenschap verder te vergroten. Wij denken dat het ook past in de verdere
democratisering. Wij komen daarop uiteraard terug bij het debat –
mevrouw Albayrak zei het al – over de staat van de Unie in april.
De heer Bontes (PVV): Het is fantastisch dat ook de heer Schouw het
miljard in de Nederlandse pocket wil houden. Gisteren tijdens de
conferentie met Europarlementariërs hoorde ik een heel ander geluid van

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-02, nr. 1043

6

de D66-fractie. Toen kwam dat niet zo sterk naar voren. Ik ben benieuwd
hoe de heer Schouw daartegen aankijkt.
De heer Schouw (D66): Het toeval wil dat ik zelf ook bij die conferentie
was. Het toeval wil ook dat ik gisteren precies hetzelfde heb gezegd over
dat miljard. Dat miljard staat ook in het verkiezingsprogramma. Dat heb ik
dus overal geroepen. Daar zit geen woord Spaans bij.
De heer Bontes (PVV): Uw collega in het Europarlement liet een ander
geluid horen.
De heer Schouw (D66): Nee, die laat exact hetzelfde geluid horen; het
leuke van zo’n videoconferentie is dat het natuurlijk ook vastligt op tape. Ik
herhaal: wij komen daar graag op terug bij het debat over de staat van de
Unie. Wij zouden het wel verstandig vinden van de regering als zij zich
wat meer zou bekommeren om de uitgaven. De uitgaven zijn namelijk
veel groter dan dat ene miljard.
Dan kom ik bij het punt van de cohesie- en structuurfondsen. Net werd al
gezegd dat het om 347 mld. gaat, in de periode 2007–2013. Dat is
ongeveer een derde van de Europese begroting. Wij hebben grote twijfels
over de effectiviteit en de besteding van al die middelen. In beginsel – dan
vat ik het heel kort samen – gaat het erom geld van rijk naar arm te
transporteren. De vraag is of dat nog wel van deze tijd is. Wij plaatsen dus
ook grote vraagtekens bij de effectiviteit van het subsidiebeleid, het
zogenaamde geldcarrousel. Het zou de regering sieren om daar toch wat
sterker en steviger in te zitten. Waarom is de regering zo afhoudend ten
aanzien van de eventuele precondities die in de toekomst aan de
besteding van die gelden zouden worden gesteld? Het lijkt mij juist zeer
verstandig om te zeggen: als wij überhaupt doorgaan met die structuurfondsen, geven wij alleen aan landen en aan regio’s die voldoen aan de
eisen van good governance. Die preconditionering lijkt mij een heel
verstandige zaak.
Ten aanzien van de toekomst van die structuurfondsen stellen wij vier
eisen. Ten eerste vinden wij dat die fondsen substantieel moeten
bijdragen aan het bereiken van de doelen van de EU 2020-strategie. Wat
daaraan niet bijdraagt, hoeft wat ons betreft ook niet gefinancierd te
worden. Ten tweede zal een duidelijke focus moeten komen op een veel
beperkter aantal prioriteiten. Ik wil graag weten of de regering het met mij
eens is. Welke prioriteiten moeten er dan komen? In de derde plaats
moeten de administratieve lasten voor het besteden van de middelen flink
omlaag. Er zou eigenlijk een totaal ander subsidie- en investeringssysteem onder moeten hangen. Zijn daar ideeën over? In de vierde plaats
eisen wij een goede en efficiënte inzet van multilevel governance. Ik vraag
aan de regering hoe zij hiertegenover staat. Welke partners zoekt zij
binnen Europa om dit ook gerealiseerd te krijgen? Nogmaals: het gaat om
gigantische bedragen. Iedereen weet dat het niet goed gaat op deze
manier en dat het anders moet.
Mevrouw Ferrier (CDA): Voorzitter. Ook ik beperk mij tot de geannoteerde
agenda, hoewel er inderdaad heel veel speelt wat onze acute aandacht
behoeft.
In het debat over de EU-top is de motie-Ormel over de bescherming van
onder andere de christelijke minderheden aangenomen. Wij zien dat punt
nu niet op de agenda staan. Hoe zal dat punt op de agenda worden
gebracht?
De heer Ten Broeke (VVD): Niet.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-02, nr. 1043

7

Mevrouw Ferrier (CDA): Ik hoor graag van de staatssecretaris of er inzet
gepleegd wordt om dat punt er wel op te krijgen. Indien dat niet gebeurt,
wil ik weten waarom niet.
Uit het verslag van de Europese Raad van 4 februari blijkt dat er minder
aandacht is voor innovatie en dat er een enorme inzet is op energie. Naar
de mening van de CDA-fractie hangen die twee dingen zeer nauw met
elkaar samen. Waarom is er wel die grote inzet op energie, maar blijft
innovatie achter?
Mijn fractie heeft zich enigszins verbaasd over de toonzetting van de
geannoteerde agenda ten aanzien van de inzet van de regering. Die is
vooral erg terughoudend. In de voorstellen lezen wij voortdurend waar de
regering tegen is. Misschien kan de staatssecretaris aangeven waar de
Nederlandse regering voor is en welk doel men zou willen bereiken?
Ten aanzien van het cohesiebeleid steunt ook de CDA-fractie ten volle de
inzet om de fondsen te koppelen aan de doelen van Europa 2020. Die
moeten dan echter wel helder en behapbaar zijn. Het gaat ons uiteindelijk
om een werkbaar, transparant, controleerbaar en eerlijker Europees
betalingssysteem. Ik hoor graag welke weg wij daarheen bewandelen.
Ook vragen wij de regering uit te leggen waarom zij tegen het voorstel is
om de implementatie van richtlijnen te koppelen aan het uitkeren van
Europese fondsen, in het geval dat de relevante richtlijnen die zorgen voor
een gelijk speelveld, samenvallen met het mogelijk verstrekken van die
fondsen. Daarin zit een soort van vreemde tegenstrijdigheid. Graag een
reactie hierop. Ook vermoeden wij een tegenstrijdigheid tussen het
enerzijds inzetten op die doelen van Europa 2020 en het anderzijds alléén
– wij lezen dus: exclusief – inzetten van die structuurfondsen voor de
minst welvarende regio’s in de minst welvarende landen. Is dat nu de
meest slimme strategie om uiteindelijk die doelen te bereiken?
De heer Ten Broeke (VVD): Kan mevrouw Ferrier mij uitleggen hoe dat
dan, als ze de tegens van de regering onderschrijft, op een positieve
manier geduid kan worden? Als zij het op een andere manier had willen
zien, waarin zit dan het verschil tussen haar en de regering?
Mevrouw Ferrier (CDA): Ten aanzien van bijvoorbeeld de structuurfondsen of de Commissievoornemens over de partnerschapsovereenkomsten voor ontwikkeling en investering staat er in de agenda:
Nederland ziet weinig brood in het voornemen van de Commissie om
structuurfondsen afhankelijk te maken van de precondities, zoals het tijdig
implementeren van richtlijnen. Waar gaat Nederland dan wel op zitten?
Waar willen wij uiteindelijk op uitkomen? Datzelfde geldt voor de
Nederlandse twijfels over het Commissievoornemen ten aanzien van die
partnerschapsovereenkomsten. Waar zit precies die twijfel en waar wil de
staatssecretaris op uitkomen? Dat wil mijn fractie iets scherper hebben.
De heer Ten Broeke (VVD): Hoe luidt dan de opvatting van de
CDA-fractie? Dan weten wij tenminste waartegen wij kunnen afwegen.
Mevrouw Ferrier (CDA): Wij vinden het belangrijk dat er in Europa een
transparant systeem komt met duidelijke doelen, waarbij wij, juist nu,
effectief inzetten op het bereiken van die doelen. Daarbij kan het gaan om
een transparant betalingssysteem, om het bereiken van onze innovatiedoelen of onze doelen op het gebied van onderwijs. Ik kan mij voorstellen
dat je twijfels hebt, maar dat je in het debat dat je gaat voeren, ook
duidelijk neerzet wat je wilt bereiken en hoe je die doelen vervolgens gaat
bereiken. Kijk, ik zit daar straks niet; ik weet dus helemaal niet hoe dat
debat gaat verlopen. Vandaar dat ik aan de staatssecretaris vraag waar hij
precies op wil uitkomen.
Voorzitter: Ferrier

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-02, nr. 1043

8

De heer Van Bommel (SP): Voorzitter. Ik ga in op de budget review. In
welke mate is de inzet van dit kabinet gelijk aan de inzet van het vorige
kabinet? Daarmee doel ik met name op de uitgavenkant. Er lijken
terugtrekkende bewegingen te worden gemaakt. Er is steun van onder
andere Duitsland en het Verenigd Koninkrijk om de begroting op het
huidige niveau te behouden. Betekent dit dat het kabinet niet meer streeft
naar verlaging van de begroting? In het verleden zijn daarover grote
woorden gesproken. Wat is de inzet?
Geldt het streven om te stoppen met het rondpompen van geld ook voor
eventuele nieuwe subsidiestromen die voor nieuwe prioriteiten worden
opgezet? Ten aanzien van de structuur- en cohesiefondsen geldt dat
daarbij niet alleen geld van rijke landen naar arme landen gaat, maar
soms ook geld van arme landen naar rijke landen, in ieder geval naar de
armere regio’s van die rijke landen. Dat kan toch niet de bedoeling zijn.
Ook vraag ik het kabinet of het nog steeds substantieel wenst te snijden in
de nieuwe uitgaven voor het landbouwbeleid. Dat is een fors deel van de
begroting. Graag een reactie van de staatssecretaris.
Dan kom ik bij mijn volgende punt. Krijgt de Raad Algemene Zaken een
rol te spelen bij het voorbereiden van bijeenkomsten van de Europese
Raad als die het predicaat informeel krijgen? Van die informele raden
krijgen wij er steeds meer, bijvoorbeeld de informele raad waarin alleen
staatshoofden of regeringsleiders van de eurozone bijeenkomen. Deelt de
staatssecretaris de opvatting van de SP dat er op dit punt een tweedeling
in de Europese Unie dreigt? Vindt hij dat wenselijk?
Verder op dit punt heb ik een vraag met betrekking tot de Duitse agenda
die op tafel is gelegd, met daarin zaken als pensioenleeftijd, loonindexatie
en andere zaken die formeel buiten de bevoegdheden van de Europese
Unie vallen. Kan de staatssecretaris bevestigen dat die onderwerpen ook
onderdeel uitmaken van de raadpleging door voorzitter Van Rompuy van
de eurolanden? Wat is de opvatting van de staatssecretaris over het
ingrijpen in de nationale bevoegdheden, zoals Duitsland dat voorstelt in
die agenda? Ik verneem graag de opvatting van de staatssecretaris
daarover.
Dan heb ik nog een vraag over Wit-Rusland op basis van het verslag van
de vorige keer. De oppositie van Wit-Rusland wordt niet langer effectief
door de Europese Unie gesteund. Die oppositie eist nieuwe verkiezingen.
Waarom wordt dat pleidooi niet meer gesteund? Waarom wordt er
gekozen voor de stabiliteit die Loekasjenko lijkt te bieden boven de
wenselijkheid van het democratiseringsproces? Wij zouden wensen dat
Wit-Rusland onder druk wordt gehouden, dat nieuwe en eerlijke verkiezingen worden geëist en dat volledige openheid wordt gegeven over de
Nederlandse en Europese belangen bij het handhaven van Loekasjenko. Ik
denk dan bijvoorbeeld aan grote belangen, bij ABN AMRO en Shell, ten
aanzien van de privatiseringsplannen in Wit-Rusland. Ik hoop dat de
staatssecretaris op dat punt nadere helderheid kan verschaffen.
Voorzitter: Van Bommel
Staatssecretaris Knapen: Voorzitter. Ik dank de leden voor hun commentaren en kritische vragen. Om alles binnen de gewenste tijd gedaan te
krijgen, zal ik proberen om zo gegroepeerd mogelijk in te gaan op de
onderwerpen die aan de orde zijn gesteld; vervolgens zal ik de specifieke
vragen langslopen.
Op de agenda staan een paar grote onderwerpen, waarover alle leden
gesproken hebben. Dat zijn de structuur- en de cohesiefondsen. Verder
zijn door een aantal leden vragen gesteld over de begroting en de
perspectieven. Ook zijn door sommige leden vragen gesteld over de
discussies die kunnen plaatsvinden op het gebied van de Duitse
non-paper. Dat zijn de grote brokken. Dan kom ik direct nog nader terug
op de individuele vragen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-02, nr. 1043

9

Alle leden, beginnend met de heer Bontes en eindigend met de heer Van
Bommel, hebben vragen gesteld over het rondpompen van geld. Hoe
kijken wij naar de toekomst van de structuurfondsen? Alle leden
gebruikten daarvoor heel mooie metaforen, die ik zal proberen mee te
nemen naar Brussel. De heer Schouw sprak over het geldcarrousel; die
uitdrukking had ik nog niet gehoord. Wij zijn het ermee eens dat het
onverstandig is om op deze wijze door te gaan. Het is om allerlei redenen
niet goed. Het is niet goed omdat die cohesiefondsen heel sterk conserverend zijn ingericht en conservatief van karakter zijn. Wij zouden veel
liever in de richting van een meer innovatief karakter van die fondsen
gaan.
Het is ook niet goed omdat een behoorlijk aantal middelen uit die
cohesiefondsen inderdaad terechtkomt in landen waarvan je dat in eerste
instantie niet zou verwachten. Als we dan ook nog bedenken dat – ik maak
een klein sprongetje naar de begrotingen die eraan komen, de financiële
perspectieven – Nederland als belangrijkste nettobetaler van iedere euro
die het inlegt in de cohesiefondsen 13 cent terugkrijgt, is het voor ons in
de optelsom niet het meest aantrekkelijke aspect van de begroting. Onze
inzet zal zijn dat de bijdragen aan de cohesiefondsen een stuk
omlaaggaan en dat ze bestemd worden voor de armste regio’s van de
armste landen, zodat die fondsen doelgerichter, specifieker en beperkter
hun rol kunnen spelen dan nu het geval is. Dat is een deel van de inzet die
wij zullen kiezen voor de begrotingsbesprekingen die eraan komen en
waarvan de inleidende beschietingen al een beetje aan de gang zijn. In de
vroege zomer of het late voorjaar komt er een voorstel van de Commissie
op basis van de enquêtes die gehouden zijn over de diverse fondsen. Wij
hebben in november gereageerd op het landbouwfonds. Wij hebben nu
gereageerd op de cohesiefondsen. Later zal de Commissie dit alles
integreren tot een voorstel. Dit zal uiteindelijk, eind volgend jaar leiden tot
geïntegreerde financiële perspectieven voor waarschijnlijk de komende
zeven jaar. De ervaring leert dat het proces altijd loopt tot de rand van de
noodzaak om beslissingen te nemen; het zal dus nog een tijdje duren.
De heer Bontes heeft gezegd dat zijn partij heel kritisch is op de begroting.
Hij noemde het bni als een mogelijkheid; ook de heer Ten Broeke heeft
daarnaar verwezen. Ten aanzien van de begroting hebben wij een paar
uitgangspunten. Een uitgangspunt is inderdaad bescheidenheid. Wij gaan
er niet van uit dat begroting voor de komende jaren omlaaggaat. De leden
weten dat in de brief die in december onder anderen is ondertekend door
onze minister-president, staat dat de begroting niet meer mag stijgen dan
de inflatie. Wij pleiten voor bescheidenheid; wij willen ook de uitgaven
stabiliseren, simpelweg omdat alle landen dat moeten.
Voorts willen wij – dat is misschien een antwoord aan mevrouw Ferrier –
dat de prioriteiten van de begroting verschuiven in de richting van
innovatie, concurrentiekracht en ook – dat is indirect misschien een
antwoord aan mevrouw Albayrak – veiligheid en justitie. Dit zijn onderwerpen die wij beschouwen als nieuwe prioriteiten, in plaats van de wat
conserverende herverdeling waarvan nu sprake is. Het moet dus
toekomstgericht en, daarmee kom ik terug op wat de heer Ten Broeke ook
aanstipt, eerlijk zijn. Wij begrijpen dat wij een belangrijke nettobijdrage
zullen blijven betalen. Wij hebben ook enorm veel voordelen van de
Europese Unie. Laatst zijn ze nog berekend per hoofd van de bevolking:
75% van onze inkomsten verdienen wij aan internationale handel, die zich
vooral binnen Europa afspeelt. Dat moeten wij nooit vergeten als wij het
hierover hebben.
Dat neemt echter niet weg dat er sprake moet zijn van een eerlijker
lastenverdeling. Wij zijn – zo zeg ik tegen de heer Schouw – geen
voorstander van eigen belastingheffing door de Europese Unie of de
Europese Commissie. Dat hebben wij van begin af aan duidelijk gemaakt.
Dat vinden wij een prerogatief van de lidstaten. Wij zijn echter wel
voorstander van een transparant en eerlijker instrument, namelijk het

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-02, nr. 1043

10

bruto nationaal inkomen, om vast te stellen wat de bijdrage van elk land
is. Wie rijk is betaalt veel, wie arm is betaalt weinig.
De heer Bontes (PVV): Ik heb een punt ten aanzien van de inkomsten van
de EU. De staatssecretaris geeft aan dat hij tegen Europese belastingen is;
gelukkig geeft hij dat aan. Ziet de staatssecretaris een eventuele
verhoging van de btw ook als Europese belasting? Is hij daar ook faliekant
tegen?
Staatssecretaris Knapen: Btw-heffingen zijn weliswaar een geïntegreerd
onderdeel van de afspraken over de afdrachten – het betreft overigens een
bescheiden deel van de Europese inkomsten – maar het gaat om nationale
afdrachten. Wij hechten eraan dat dit zo blijft. Mochten die verhoogd
worden – daar wil ik nu niet op vooruitlopen – dan gaat het theoretisch
wederom om nationale afdrachten. Onze voorkeur en onze inzet zijn
echter noch op btw-heffingen noch op douaneheffingen gericht. Onze
voorkeur gaat uit naar een transparant systeem op basis van het bruto
nationaal inkomen. De discussie over reparatie achteraf die in het
verleden nogal eens is voorgekomen, kan achterwege blijven als wij een
systeem op basis van het bni zouden hebben. Daarmee voorkom je dat je
aan het eind bij het optellen en aftrekken op een zo onevenwichtige
verdeling uitkomt dat discussie nodig is over rebates, kortingen, zoals de
1 mld., waarover wij nu spreken en waarvan in het regeerakkoord sprake
is. Volgens de bni-methode kom je namelijk de facto al op zo’n korting uit.
Als wij het ook voor elkaar zouden krijgen om grote bescheidenheid aan
de uitgavenkant te realiseren, dan zou dat voor onze nettopositie nog
gunstiger zijn. Maar goed, dat is het andere deel van het verhaal.
De voorzitter: Omwille van de tijd verzoek ik de staatssecretaris om het
betoog te vervolgen, want wij zitten al in de tijd van de volgende
procedurevergadering van de commissie voor Buitenlandse Zaken.
Staatssecretaris Knapen: Ik heb zo-even gesproken over structuurfondsen, over de begroting en over het bni. Ik zal proberen snel de vragen
af te lopen die daarnaast nog zijn gesteld.
De heer Bontes was, volkomen terecht, kritisch over Euromed. Door de
Commissie en door mevrouw Ashton is daarnaar een onderzoek
toegezegd. Dat onderzoek gaat er komen. Ik kan bevestigen dat de heer
Bontes wat dat betreft op dezelfde lijn als de Europese Commissie zit.
De heer Van Bommel en de heer Ten Broeke hebben vragen gesteld over
de Duitse non-paper. De heer Ten Broeke heeft mij gevraagd te bevestigen
dat het hierbij gaat om «de maat nemen en niet om de wet
voorschrijven». Dat is een heldere oneliner die ik graag meeneem, want
dat is ook onze insteek. Eerlijkheidshalve moet ik er wel bij zeggen dat het
ten aanzien van discussies over macro-economische indicatoren die
gerelateerd zijn aan het versterken van het Groei- en Stabiliteitspact, wel
wat verder kan gaan. Daar staat tenslotte ook iets tegenover. De koppeling
aan EU 2020, evenals aan de budget review en aan het Europese
semester, hoort daarbij.
De vragen van mevrouw Albayrak hebben betrekking op onderwerpen die
niet op de agenda van de RAZ staan. Ik verwijs dan ook naar hetgeen in
de discussie met de Kamer op 15 februari is aangegeven: de ministers
Kamp, Donner en Leers komen met een samenhangend pakket van
maatregelen om de toestroom uit Midden- en Oost-Europese landen in
goede banen te leiden en minister Kamp heeft een beleidsbrief vóór
1 april toegezegd.
Ten aanzien van het belangrijke onderwerp over vluchtelingen, waarover
mevrouw Albayrak sprak, is het goed om een paar dingen te markeren.
Op dit moment heeft Frontex aangekondigd te bezien wat het kan doen in
het licht van de aanvraag die Italië heeft gedaan om bijstand. Deze

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-02, nr. 1043

11

aanvraag is zowel gericht aan de Commissie als aan Frontex. Italië is nu
verzocht om heel specifiek aan te geven wat het nodig heeft. Afhankelijk
van het antwoord daarop kan Nederland bezien wat het kan bieden. Door
mevrouw Ferrier is gevraagd naar de bemoeienis van ontwikkelingssamenwerking vis-à-vis Noord-Afrika. Wij hebben dat verzoek meegenomen
naar een aantal gelijkgezinde collega’s binnen de Europese Unie, namelijk
het Verenigd Koninkrijk, Duitsland, Zweden en Denemarken. Derhalve is
dat onderwerp aan de agenda van de OS-Raad toegevoegd, die volgende
week op de dag na de Raad Algemene Zaken plaatsvindt.
Dan kom ik bij de vraag van de heer Schouw over de precondities en onze
genuanceerde reactie op de partnershipovereenkomsten. Wij zijn er een
voorstander van om die in het geheel van de cohesiefondsen te betrekken,
voor zover er een koppeling is met het versterkte Groei- en Stabiliteitspact. Het niet-uitkeren van bedragen kan simpelweg een sanctie zijn
die hangt aan de verscherping van het Groei- en Stabiliteitspact. Voor
zover het gaat om het institutionele deel, waarover de Commissie spreekt,
hebben wij een open mind, maar zijn wij vooralsnog aarzelend. Het risico
is namelijk aanzienlijk groter dat het veel meer administratieve lasten met
zich brengt dan dat het voordelen met zich brengt in termen van transparantie en slagvaardigheid. Onze houding daarin is een betrekkelijk
pragmatische en geen principiële.
Mevrouw Ferrier heeft ten aanzien van de bescherming van christelijke
minderheden gevraagd hoe dat op de agenda komt. Wij hebben dat
onderwerp ook besproken met mevrouw Ashton, toen zij in Den Haag
was. Zij heeft toegezegd dat zij dit uitwerkt en vervolgens op de agenda
zal zetten. Dat gesprek vond ongeveer drie à vier weken geleden plaats.
Het staat nu dus nog niet op de agenda, maar mocht het voortdurend
gaan opvallen door afwezigheid, dan zullen wij aan de bel trekken.
De heer Van Bommel heeft een vraag gesteld over het risico van een
tweedeling door het houden van informele bijeenkomsten van
eurolanden. Wij zien dat. Enerzijds denken wij mee over de mogelijkheden
om die economische samenwerking nader vorm te geven; dat kan van
belang zijn voor de stabiliteit van de eurozone. Anderzijds hebben wij
gewezen op het risico dat hierbij sprake is van een tweedeling. Wij willen
dus voorkomen dat dit geïnstitutionaliseerd wordt, dat het bijvoorbeeld
een eigen secretariaat gaat krijgen en dat het zeer frequent in deze vorm
een leven gaat leiden. Wij willen het zo inrichten dat voor landen die aan
deze samenwerking mee willen doen, de deur openstaat. Wij zijn ons dus
bewust van deze tweedeling. Uit de toonzetting van de vraag van de heer
Van Bommel blijkt dat hij dat niet wenselijk vindt. Ook wij vinden het niet
wenselijk.
Ten slotte heeft de heer Van Bommel nog een vraag gesteld over
Wit-Rusland. Wij zijn het erover eens dat de situatie nog steeds
zorgwekkend is. Recentelijk was er nog sprake van een nieuw huisarrest
van enkele medewerkers van ngo’s. Zulke intimidatie achten wij onaanvaardbaar. Sancties hebben tot nu toe niet het gewenste effect gehad. Wat
het kabinet betreft, en dat zal ook onze inzet zijn, blijven deze sancties
onderdeel uitmaken van de druk die wij als Europese Unie willen blijven
uitoefenen. Wij willen ook zo lang mogelijk vasthouden aan die sancties,
om ervoor te zorgen dat de situatie ten goede keert.
Daarmee heb ik de vragen beantwoord. Met het oog op de tijd heb ik
zaken gebundeld, maar ik hoop ze toch in de geest van de vragenstellers
te hebben behandeld.
Mevrouw Albayrak (PvdA): Gezien de acute situatie aan de zuidgrenzen
van Europa als gevolg van de ontwikkelingen in Noord-Afrika en het
Midden-Oosten vind ik het antwoord verre van toereikend. Wij kunnen
niet afwachten en zeggen: we gaan eens inventariseren wat Italië nodig
heeft. Er zijn infrastructuren, er zijn afspraken en er is materieel bij
Frontex.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-02, nr. 1043

12

De voorzitter: U wilt op dit punt meer actie van de kant van de regering?
Mevrouw Albayrak (PvdA): Ik betwijfel of de staatssecretaris die actie
gaat toezeggen. Natuurlijk ligt het bij de vakministers, maar het is de Raad
Algemene Zaken die nu bijvoorbeeld Italië moet oproepen om daar
vingerafdrukken af te nemen en om ervoor te zorgen dat het reeds
aanwezige Frontex-materiaal daar nu met prioriteit wordt ingezet. Als
Italië dit gaat afremmen, gaat men naar Malta. Als Malta het afremt, gaat
men naar Griekenland. Het gebeurt terwijl wij hier bij elkaar zitten. Ik
overweeg op dit punt een motie in te dienen. Ik zie het niet gebeuren dat
deze concrete acties hier en nu door de staatssecretaris worden
toegezegd.
Staatssecretaris Knapen: Ik deel de zorgen van mevrouw Albayrak en het
gevoel van urgentie dat daaruit spreekt. Het punt staat op de agenda van
de RBZ van aanstaande maandag. Met Italië is afgesproken dat het op de
JBZ-raad van 24 en 25 februari opnieuw op de agenda staat. Wij willen als
reactie op het algemeen gestelde verzoek van Italië om bijstand te
verlenen, zo snel mogelijk van Italië weten – de Commissie heeft daarover
ook al deze week in het Europees Parlement gesproken – of anders met
behulp van Frontex vaststellen wat Italië precies nodig heeft om te kunnen
doen waarvan wij allemaal vinden dat Italië het moet doen. Wij komen
daar dus uiterlijk de dag na 25 februari op terug. Dan heeft de JBZ-raad
hierover namelijk plaatsgevonden.
De voorzitter: Mevrouw Albayrak, u liet doorschemeren dat u op dit punt
iets overwoog.
Mevrouw Albayrak (PvdA): Voor mij hoeft er echt geen inventarisatie te
komen. Ik kan zo tien dingen noemen die vandaag moeten gebeuren en
kunnen gebeuren. De Raad Algemene Zaken zou die opdracht ook aan de
vakministers kunnen meegeven. Ik handhaaf mijn verzoek om ...
De voorzitter: De staatssecretaris wil hier toch nog even op reageren.
Staatssecretaris Knapen: Ik neem graag de suggestie mee dat onze raad
dit als urgente opdracht meegeeft aan de vakministers op 24 en
25 februari. Het gevoel van urgentie dat hier leeft, wil ik aanstaande
maandag in Brussel graag op die manier zichtbaar maken en onderstrepen.
Mevrouw Albayrak (PvdA): Dan ga ik u daarbij helpen door in een motie
de dingen aan te geven die vandaag al zouden kunnen plaatsvinden. Er
zijn infrastructuren. Er zijn zaken die vandaag in gang gezet kunnen
worden als daartoe wordt besloten.
Staatssecretaris Knapen: Alle hulp is welkom. Ik wijs mevrouw Albayrak
er echter op dat op dit moment, vandaag, op dit uur, Italië aan zet is om te
handelen en om ons, voor zover men dat níet kan, precies aan te geven
wat wij moeten doen om ervoor te zorgen dat men wél kan handelen.
De voorzitter: Mijnheer Ten Broeke, korte vraag graag.
De heer Ten Broeke (VVD): De staatssecretaris heeft terecht aangegeven
dat Italië aan zet is en mevrouw Albayrak vraagt ongetwijfeld terecht om
meer actie. Dat laatste is al jaren noodzakelijk; niet alleen naar Italië, maar
ook naar andere landen. Nu daag ik de staatssecretaris uit om, als hij
straks met een actualisering komt van de noodzaak tot prioritering van
andere uitgaven van de Europese Unie, met een gloedvol betoog te
komen over de manier waarop Nederland Frontex eens echt op poten wil

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-02, nr. 1043

13

zetten. Dat is de afgelopen jaren namelijk niet gebeurd. Misschien kan de
staatssecretaris daarover een toezegging doen.
Staatssecretaris Knapen: Ik geef onmiddellijk toe dat de woorden wat
bureaucratisch zijn en dus niet erg gloedvol klinken, maar wat de
financiële perspectieven betreft zetten wij in op innovatie, concurrentiekracht en veiligheid. «Veiligheid» is een containerbegrip waarbij alle
dingen waar wij zojuist over hebben gesproken, prioritair een rol spelen.
De voorzitter: Wij zijn aan het eind gekomen van dit algemeen overleg. Ik
stel vast dat van de kant van de PvdA gevraagd is om het verslag van dit
algemeen overleg op de plenaire agenda te zetten. Verder stel ik vast dat
er geen enkele toezegging is gedaan van de kant van de regering die apart
moet worden vermeld. Ik dank de staatssecretaris van Buitenlandse Zaken
en zijn staf voor hun aanwezigheid.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-02, nr. 1043

14

1

Samenstelling:
Leden: Van Bommel (SP), ondervoorzitter, Van der Staaij (SGP), Albayrak
(PvdA), Verburg (CDA), voorzitter, Ormel (CDA), Ferrier (CDA), Nicolaï
(VVD), Eijsink (PvdA), Van Dam (PvdA), De Roon (PVV), Jansen (SP), Ten
Broeke (VVD), Ouwehand (PvdD), Wiegman-van Meppelen Scheppink
(ChristenUnie), Bontes (PVV), Groot (PvdA), Braakhuis (GroenLinks),
Nieuwenhuizen (VVD), Schouw (D66), El Fassed (GroenLinks), Hachchi
(D66) en Dijkhoff (VVD).
Plv. leden: Irrgang (SP), Dijkgraaf (SGP), Jacobi (PvdA), Haverkamp (CDA),
Bruins Slot (CDA), Omtzigt (CDA), Azmani (VVD), Samsom (PvdA),
Timmermans (PvdA), Elissen (PVV), Hennis-Plasschaert (VVD), Thieme
(PvdD), Voordewind (ChristenUnie), Driessen (PVV), Dikkers (PvdA),
Dezentjé Hamming-Bluemink (VVD), Van Veldhoven (D66), Van Tongeren
(GroenLinks), Pechtold (D66), Huizing (VVD) en Kortenoeven (PVV).
2
Samenstelling:
Leden: Van Bommel (SP), Van der Staaij (SGP), Albayrak (PvdA),
voorzitter, Timmermans (PvdA), Ormel (CDA), Ferrier (CDA), Nicolaï (VVD),
Haverkamp (CDA), Eijsink (PvdA), Irrgang (SP), De Roon (PVV),
Voordewind (ChristenUnie), Pechtold (D66), ondervoorzitter, Ten Broeke
(VVD), Thieme (PvdD), Kortenoeven (PVV), Bosman (VVD), Dikkers (PvdA),
El Fassed (GroenLinks), Hachchi (D66), Dijkhoff (VVD) en Driessen (PVV).
Plv. leden: Van Raak (SP), Dijkgraaf (SGP), Recourt (PvdA), Samsom
(PvdA), Bruins Slot (CDA), Çörüz (CDA), Mulder (VVD), Knops (CDA), Arib
(PvdA), Van Dijk (SP), De Mos (PVV), Wiegman-van Meppelen Scheppink
(ChristenUnie), Schouw (D66), Hennis-Plasschaert (VVD), Ouwehand
(PvdD), Wilders (PVV), Leegte (VVD), Heijnen (PvdA), Braakhuis (GroenLinks), Van Veldhoven (D66), Taverne (VVD), Bontes (PVV) en Halsema
(GroenLinks).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-02, nr. 1043

15