Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2021–2022

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2327
Vragen van de leden Boulakjar en Boucke (beiden D66) aan de Ministers van
Infrastructuur en Waterstaat en voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening
over maatwerkafspraken voor woningbouw (ingezonden 15 maart 2022).
Antwoord van Minister Harbers (Infrastructuur en Waterstaat), mede namens
de Minister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening (ontvangen 5 april
2022).
Vraag 1
Herinnert u zich de uitspraak van de Minister van Infrastructuur en Waterstaat
in haar brief van 5 juli 2019 dat in overleg met betrokken partijen wordt
gekeken of er vooruitlopend daarop (aanpassing van het luchthavenindelingsbesluit, LIB) in specifieke gevallen mogelijkheden zijn om te komen tot
maatwerkafspraken voor beperkte ontwikkeling waar dit nu niet is toegestaan
en afspraken voor locaties waar dit nu wel is toegestaan, maar dat het bij
wijziging van de contouren later mogelijk niet meer gewenst is?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Kunt u aangeven in hoeveel situaties sprake is geweest van maatwerkafspraken om woningbouw mogelijk te maken? Om hoeveel woningen gaat dat?
Antwoord 2
Het LIB kent 5 beperkingengebieden: LIB 1 tot en met 5. LIB 1 ligt het dichtst
bij de luchthaven en LIB 5 het verst van de luchthaven af. Hoe dichter bij de
luchthaven, hoe meer beperkingen voor ruimtelijke ontwikkelingen er gelden.
In LIB 1 tot en met 3 zijn de bouwmogelijkheden niet of zeer beperkt. In het
LIB 4 gebied heeft de gemeente een eigen afwegingsruimte, die beperkt is tot
25 woningen per bouwplan, binnen bestaand stedelijk gebied. Als het om
meer woningen gaat, dan kan ik in bijzondere omstandigheden desgevraagd
besluiten om een verklaring van geen bezwaar (vvgb) af te geven. De
Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) beoordeelt deze aanvragen in
mandaat namens mij. Uit de toelichting op het LIB blijkt dat de beoordeling
van een vvgb aanvraag integraal is, waarbij de hinder en het risico afgewo-

1

ah-tk-20212022-2327
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2022

Kamerstuk 31 936, nr. 646.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

1

gen worden tegen leefbaarheid, maatschappelijk belang of zwaarwegend
individueel belang. In LIB 5 is de afweging tussen woningbouw en geluidhinder volledig aan het lokale bestuur, mits het gaat om bouwplannen binnen
het bestaand stedelijk gebied. In 2019 tot en met 2021 zijn door de decentrale
overheden in de regio in totaal zes aanvragen gedaan voor een vvgb,
waarvan er vier zijn toegekend. Het gaat om de bouw van een bedrijfswoning
(LIB 3), de verplaatsing van een woning (LIB 4), de bouw van 60 flexwoningen (LIB 4) en de bouw van 77 woningen buiten bestaand stedelijk gebied
(LIB 5).
Buiten de lokale afwegingsruimte en de vvgb’s van de ILT kan vanuit het LIB
geen maatwerk worden toegepast. Op dit moment ben ik samen met de
Minister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening (VRO) bezig met het
vernieuwen van het ruimtelijk beleid rond Schiphol en binnen dat kader wil ik
kijken of er meer ruimte geboden kan worden voor maatwerk, zoals
aangekondigd in de Luchtvaartnota 2020–20502. Dit speelt binnen de context
van het dilemma tussen de woningbouwopgave waar de regio voor staat en
het belang van de bescherming van de gezondheid van omwonenden van de
luchthaven.
Vraag 3
Bent u van mening dat de bouw van studentenwoningen in Kronenburg in
aanmerking komt voor dergelijke maatwerkafspraken?
Antwoord 3
Kronenburg ligt direct onder de aanvliegroute van de Buitenveldertbaan, in
LIB 4 gebied. Het LIB legt beperkingen op aan het toevoegen van woningen
in de nabijheid van Schiphol om te voorkomen dat gezondheids- en
veiligheidsrisico’s toenemen. Het toevoegen van grote aantallen woningen op
deze locatie botst hiermee. Op dit moment loopt de beroepsprocedure tegen
het in strijd met het huidige LIB vastgestelde bestemmingsplan.
Vraag 4
Hoe weegt u het feit dat op dit moment duizenden studenten onder een
aanvliegroute wonen en geen geluidsoverlast ervaren, maar dat dit als
bezwaar wordt opgevoerd tegen het aanvullend bouwen van 2.500 studentenwoningen meters verder?
Antwoord 4
In het LIB is vastgelegd dat in het LIB 4 gebied, waar Kronenburg in ligt, een
zeer zorgvuldige afweging moet worden gemaakt tussen het toevoegen van
nieuwe woningen en de gevolgen voor de gezondheid in termen van
geluidbelasting. Daarnaast is in het LIB vastgelegd dat woningen die voor de
inwerkingtreding van het LIB in 2003 reeds in het LIB 4 gebied aanwezig
waren, zoals het studentencomplex Uilenstede, hun woonfunctie mogen
behouden. Op basis van gezondheidsonderzoek3 is vastgesteld bij welke
geluidbelasting er bij een aanzienlijk deel van de bewoners ernstige hinder en
slaapverstoring optreedt. In het LIB 4 gebied is de geluidbelasting dusdanig
dat er terughoudend moet worden omgegaan met het toevoegen van
woningen. Bovendien worden ook relevante veiligheidsaspecten meegewogen in de integrale toetsing bij vvgb-aanvragen.
Vraag 5
Is de huidige vliegoperatie (conform het vigerend luchthavenverkeerbesluit
(LVB)), 500.000 vliegtuigbewegingen, Nieuwe Normen- en Handhavingsstelsel
en huidige vlootmix) en daaruit volgende geluidbelasting in overeenstemming met de zonering die volgt uit het Luchthavenindelingsbesluit (LIB)?
Antwoord 5
In het systeem van de Wet luchtvaart worden in het Luchthavenverkeerbesluit
(LVB) de grenswaarden en regels vastgelegd omtrent het luchthavenverkeer
voor zover die regels noodzakelijk zijn met het oog op de veiligheid, de

2
3

Kamerstuk 31 936, nr. 820.
Gezondheidskundige Evaluatie Schiphol (Breugelmans 2005), onder andere toegelicht in
Kennisscan PBL als bijlage bij Kamerstuk nr. 31 936, nr. 570.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

2

geluidbelasting, de lokale luchtverontreiniging en de geurbelasting. Het
betreft de ruimte voor en de wijze van het gebruik van de luchthaven. Het LIB
bevat het beperkingengebied en de voor het beperkingengebied geldende
regels, waarbij beperkingen zijn gesteld ten aanzien van de bestemming en
het gebruik van de grond voor zover die beperkingen noodzakelijk zijn met
het oog op de veiligheid en de geluidbelasting (gezondheid) in verband met
de nabijheid van de luchthaven. De inhoud van het LIB volgt hetgeen is
vastgelegd in het LVB. Nadat het LVB in verband met het nieuwe normen- en
handhavingsstelsel voor Schiphol is aangepast, zullen ook de beperkingengebieden in het LIB worden herzien.
Vraag 6
Hoeveel woningbouw wordt eventueel mogelijk bij het in overeenstemming
brengen van het LIB met het LVB of anderszins een actualisatie van het LIB?
Antwoord 6
Een aanpassing van het LIB op basis van een aangepast LVB kan lokaal als
effect hebben dat er in sommige gebieden meer woningbouw en andere
ruimtelijke ontwikkelingen mogelijk worden. De contouren in het conceptLVB4 beslaan een kleiner gebied dan de huidige beperkingengebieden die in
het LIB zijn vastgelegd. Een actualisatie van de LIB-beperkingengebieden op
basis van het concept-LVB zou op een beperkt aantal plekken leiden tot een
afname van de beperkingen voor woningbouw. Het is moeilijk in te schatten
om hoeveel woningen dit gaat, omdat het afhankelijk is van de locatie in
welke dichtheden er gebouwd kan worden. Bovendien is bij het opstellen van
de plancapaciteit voor de Metropoolregio Amsterdam (MRA) uitgegaan van
de beperkingengebieden die zijn vastgelegd in het huidige LIB en zijn de
gebieden waar de mogelijkheden voor woningbouw mogelijk toenemen niet
meegenomen in de huidige afweging over waar te bouwen. Grofweg kan
gedacht worden aan enkele duizenden woningen. Lang niet alle plekken waar
de contour verschuift, zijn geschikt voor woningbouw, omdat het bijvoorbeeld
natuurgebieden betreft, er een snelweg ligt of het gebied al een recreatieve
functie heeft. Bovendien betekenen krimpende contouren niet dat hinder
volledig verdwijnt. Het vraagt om een zorgvuldige afweging of vrijgekomen
ruimte moet worden benut voor woningbouw. Immers, per saldo zal daarmee
het aantal gehinderden toe kunnen nemen ondanks een lagere geluidbelasting. Het is binnen de regels van het LIB een lokale bestuurlijke afweging of
de gebieden geschikt zijn voor woningbouw.
Vraag 7
Bent u van mening dat, gezien de aanzienlijke vertraging die verwacht wordt
met betrekking tot het vastleggen van het luchthavenverkeersbesluit, er
stappen moeten worden gezet in het actualiseren van het LIB?
Antwoord 7
Omdat de omvang van het beperkingengebied in het LIB wordt vastgesteld
op basis van het toegestane gebruik van de luchthaven in het LVB, is het niet
mogelijk het beperkingengebied aan te passen als de inhoud van de
LVB-wijziging voor het nieuwe normen- en handhavingsstelsel nog niet
vaststaat.
Vraag 8
Hoe weegt u de uitspraak van de Bestuurlijke Regie Schiphol (BRS) (zienswijze actualisatie LIB naar aanleiding van de taxibaan «Quebec») dat blijkt uit
het Milieueffectrapport van het LVB «dat er tal van locaties zijn waar de
begrenzing van de beperkingengebieden niet op de goede plek liggen»? Om
hoeveel woningen gaat het daarbij?
Antwoord 8
De BRS doelt hier op het feit dat de beperkingengebieden in het LIB niet
volledig overeenkomen met de contouren die berekend zijn in het kader van
het eerdergenoemde concept-LVB in verband met het nieuwe normen- en
handhavingsstelsel voor Schiphol. Zoals in het antwoord op vraag 5
4

Kamerstuk 29 665, nr. 399.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

3

aangegeven, volgt de inhoud van het LIB hetgeen is vastgelegd in het LVB.
Als gevolg van de voorgenomen wijziging van het LVB zal ook het LIB
worden herzien.
Vraag 9
Bent u bereid de in deze zienswijze genoemde quick wins in samenwerking
met de BRS voortvarend op te pakken om zo woningbouw mogelijk te
maken?
Antwoord 9
IenW en BZK zijn samen met de BRS in overleg over aanpassingen in het LIB.
In dit overleg worden ook de genoemde quick wins meegenomen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

4