TER BESLUITVORMING

Internationaal Beleid

Aan: MOCW

Van
Persoonsgegeven

Datum
25 januari 2024
Referentie
43800233
Bijlagen
2

Openbaarmaking rapport zorgopleidingen Caribisch
Gebied

Intern OCW afgestemd
HOenS
Interdepartementaal
afgestemd
VWS

Aanleiding
Eind december 2023 hebben OCW en VWS de eindrapportage van een onderzoek
naar de problematiek rond zorgopleidingen hbo/wo van Caribische studenten
ontvangen. In verband met de termijn die geldt voor het actief openbaar maken
van rapporten die tot stand zijn gekomen op basis van de Rijksinkoopvoorwaarden
(ARVODI), zal het eindrapport met uw instemming met de Kamer worden
gedeeld. De beleidsreactie volgt in het voorjaar.

Geadviseerd besluit
Ø

Kennisnemen van het onderzoeksrapport

Ø

Instemmen met het verzenden van de aanbiedingsbrief

Ø

Instemmen met het delen van dit onderzoeksrapport met de Kamer

Kernpunten

·

In opdracht van OCW en VWS heeft een consortium van ResearchNed,
KBA Nijmegen en Kohnstamm Instituut dit onderzoek uitgevoerd naar de
problematieken die spelen voor Caribisch studenten met betrekking tot de
hbo/wo zorgopleidingen.

·

De eindrapportage van het onderzoek is eind december 2023 opgeleverd.

·

Om het rapport actief openbaar te maken, zal het eindrapport met deze
aanbiedingsbrief naar de Kamer worden gestuurd.

·

De beleidsreactie vanuit OCW en VWS volgt op een later moment in
verband met onder meer de stakeholder bijeenkomst op 30 januari waarin
het eindrapport en eventuele oplossingsrichtingen worden besproken. De
uitkomsten worden verwerkt in de beleidsreactie.

·

De aanbiedingsbrief wordt mede namens de staatssecretaris VWS
verstuurd. De staatssecretaris VWS is akkoord.

·

In de aanstaande Kamerbrief over decentrale selectie in het hoger
onderwijs wordt ook verwezen naar dit onderzoek en de beleidsreactie.

·

Op korte termijn zullen wij u nader informeren over het rapport en de
beleidsreactie

Pagina 1 van 2

Toelichting

·

In het Caribisch deel van het Koninkrijk is een dreigend tekort aan
zorgprofessionals. Met het oog op de vergrijzende bevolking en toename
van de zorgvraag neemt de vraag naar zorgpersoneel toe. Werving en
selectie van personeel verloopt moeizaam gezien de beperkte
beschikbaarheid van lokaal gekwalificeerd personeel.

·

Daarbij zijn er ook beperkt zorgopleidingsmogelijkheden op hbo- en woniveau in het Caribisch deel van het Koninkrijk. Studenten die een
zorgopleiding op hbo- of wo-niveau willen volgen zijn daardoor
grotendeels aangewezen op opleidingen in Europees Nederland.

·

Door de ministers van onderwijs en volksgezondheid van de landen en
door het bestuurscollege van Bonaire zijn OCW en VWS onder andere via
het Ministerieel Vierlandenoverleg (M4LO) herhaaldelijk aangesproken op
dit probleem. Om deze problematiek verder te verkennen hebben OCW en
VWS gezamenlijk de problematiek rond hbo- en wo-zorgopleidingen voor
Caribische studenten laten verkennen via een onderzoek.

·

Voor het onderzoek is gebruik gemaakt van bestaande data bij hoger
onderwijsinstellingen, CBS en DUO voor een kwantitatief beeld van in-,
uit- en doorstroom in zorgopleidingen. Daarnaast is er een online enquête
opgesteld en verspreid onder (aankomend) studenten en afgestudeerden
van zes geselecteerde zorgopleidingen, die voortgezet onderwijs in het
Caribisch deel van het Koninkrijk hebben gevolgd, en zijn er interviews
gehouden met zorgaanbieders in het Caribisch deel van het Koninkrijk.

·

Allereerst laten de resultaten zien dat er op verschillende momenten van
de (onderwijs)loopbaan van Caribische studenten obstakels te vinden zijn
die de kans op het succesvol afronden van een hbo- of wo-zorgopleiding
en/of terugkeer naar de Caribische eilanden negatief beïnvloeden. Zo
lopen de studenten tegen taalproblemen, praktische, financiële en
logistieke uitdagingen aan.

·

Het onderzoek laat ook zien dat er vanaf 2018 sprake is van een dalende
trend in het percentage toegelaten Caribische studenten voor bepaalde
zorgopleidingen en dat het percentage Caribische studenten dat na
toelating tot geneeskunde het bachelordiploma haalt lager is dan het
percentage in de totale groep studenten geneeskunde.

·

Daarnaast keert minder dan de helft van de Caribische studenten direct
terug naar de Caribische eilanden na afstuderen, en ongeveer een kwart
keert terug na het volgen van een specialisatie. Redenen om na de
(specialistische) opleiding niet terug te keren naar de eilanden hebben
vooral te maken met financiën en carrièrekansen, die in Europees
Nederland veelal als beter worden gezien. De aansluiting op de praktijk
wordt door degenen die wel terugkeren en door de zorgaanbieders veelal
gezien als goed, hoewel onbekendheid met taal, cultuur en
werkomstandigheden aandachtspunten zijn.

Informatie die niet openbaar gemaakt kan worden
N.v.t.
Pagina 2 van 2