Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2020–2021

27 859

Modernisering Gemeentelijke Basisadministratie
persoonsgegevens (GBA)

25 764

Reisdocumenten

Nr. 151

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN BINNENLANDSE ZAKEN
EN KONINKRIJKSRELATIES
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 21 december 2020
Met deze brief en bijgaande rapporten1 informeer ik u over de uitkomsten
van de zelfevaluaties voor de BRP bij gemeenten uit 2019 en de zelfevaluatie Reisdocumenten uit 2019 bij gemeenten en openbare lichamen.
Ik informeer u hierbij ook over de stand van zaken van de door mij
aangekondigde vervolgstappen ter verbetering van de zelfevaluaties, het
toezicht en kwaliteitsverbetering.
Zelfevaluaties 2019
In 2019 hebben alle gemeenten de zelfevaluatie BRP en de zelfevaluatie
Reisdocumenten uitgevoerd. De openbare lichamen in Caribisch
Nederland hebben een zelfevaluatie Reisdocumenten uitgevoerd.
Resultaten zelfevaluatie BRP
De Basisregistratie Personen (BRP) is dé registratie van persoonsgegevens in Nederland. Het belang van de kwaliteit van de registratie en het
belang van de beveiliging van de geregistreerde gegevens zijn groot.
Periodiek onderzoek naar de inrichting, de werking en de beveiliging van
de basisregistratie, en onderzoek naar de verwerking van gegevens in de
basisregistratie is in de wet geregeld (art. 4.3 Wet BRP). In het rapport BRP
staan de uitkomsten van het periodiek onderzoek over 2019. In 2019
hebben alle gemeenten (355) een onderzoek uitgevoerd voor de BRP, de
19 RNI-loketgemeenten voor de Registratie niet-ingezetenen (RNI) en de
RvIG voor de inrichting, werking en beveiliging van de centrale voorzieningen van de BRP.
Het doel van de zelfevaluatie van gemeenten is om inzicht te geven of de
werkprocessen conform wet- en regelgeving zijn ingericht en om inzicht te
geven in de kwaliteit van gegevens in de gemeentelijke bestanden van de
BRP. De gemeenten scoren voldoende; ze behalen op de thema’s
1

kst-27859-151
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2020

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 27 859, nr. 151

1

gekoppeld aan wet- en regelgeving gemiddeld tussen 84,7% en 98,2% van
de maximale score. De scores van vorig jaar waren 87,7 tot 98,5%. Hierbij
hoort wel de kanttekening dat door de jaarlijkse aanpassing van de
vragenlijsten de scores niet direct met elkaar vergelijkbaar zijn. De scores
zijn wel van een vergelijkbaar niveau.
Naast de aangekondigde verbeterpunten zijn ook de rapportages
aangepast en voorzien van twee visuele weergaven van de resultaten,
BRP en Reisdocumenten, waarop de resultaten in één oogopslag te zien
zijn. Deze maatregel had ik niet in mijn brief aangekondigd, maar was wel
één van de aanbevolen verbeterpunten in het VKA-rapport.
Resultaten Zelfevaluatie Reisdocumenten 2019
Alle Nederlandse gemeenten (355), aangewezen gemeenten2 (12) en
openbare lichamen (3) hebben in 2019 een onderzoek uitgevoerd naar de
toepassing van de beveiligingsmaatregelen, genoemd in de Paspoortuitvoeringsregeling Nederland, en de overige aspecten van het aanvraag- en
uitgifteproces reisdocumenten.
De resultaten van de zelfevaluatie geven het beeld dat gemeenten,
aangewezen gemeenten en openbare lichamen grotendeels voldoen aan
de eisen die volgen uit de regelgeving. De gemeenten behalen op de
thema’s gekoppeld aan wet- en regelgeving gemiddeld tussen 93,2% en
98,1% van de maximale score. De scores van vorig jaar3 waren 91,1 tot
97,6%. De resultaten van de openbare lichamen benaderen nu de
resultaten van de gemeenten; zij hebben de afgelopen jaren een grote
stap vooruit gemaakt.
Kwaliteitsbevordering zelfevaluatie 2019
Ter verbetering van de resultaten is door RvIG een verbetertraject gestart
en een monitoringsplan opgesteld voor gemeenten die onder 90%
scoorden. Naar aanleiding van de resultaten van de zelfevaluaties 2019
zijn in februari 2020 41 gemeenten geselecteerd om bezocht te worden ten
behoeve van het opstellen van een monitoringsplan.
De geselecteerde gemeenten die voor 15 maart nog niet waren bezocht
zijn in verband met de maatregelen naar aanleiding van COVID19 alle
gebeld in plaats van bezocht. De voor deze gemeenten opgestelde
monitoringsplannen lopen door tot aan de start van de nieuwe cyclus. De
gemeenten ervaren de bezoeken en telefoongesprekken als positief en
staan er voor open om geholpen te worden.
Stand van zaken aangekondigde maatregelen ter verbetering zelfevaluaties
In mijn brief aan de Tweede Kamer van 2 december 20194 kondigde ik 5
maatregelen aan op basis van de aanbevelingen van het rapport van de
VKA en het onderzoek naar de effectiviteit van de zelfevaluaties BRP en
reisdocumenten. Hierbij informeer ik u over de stand van zaken.
1. Normering. De opzet van werkgroepen over het formuleren van
toetsbare normen (beheerdoelstellingen) voor de kwaliteit van de
informatievoorziening, data en processen is gestart. In het voorjaar
van 2021 informeer ik u nader over de stand van zaken.
2. Verantwoordingsproces. De aanpassing van het tijdspad voor de
verantwoording wordt in de volgende versie van het besluit BRP
2

Aangewezen gemeenten: Nederlandse (grens)gemeenten die reisdocumenten verstrekken aan
Nederlanders die niet in Nederland zijn ingeschreven.
Net als voor de BRP geldt dat de cijfers niet direct vergelijkbaar zijn door de jaarlijkse
aanpassing van de vragenlijst maar wel van vergelijkbaar niveau zijn.
4
Kamerstuk 27 859, nr. 144
3

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 27 859, nr. 151

2

flexibeler beschreven om betere aansluiting met het verantwoordingsproces van ENSIA5 en de interne verantwoording van de gemeenten
mogelijk te maken. Met de vernieuwing van de beschrijving van het
verantwoordingsproces is nog niet gestart.
3. Verantwoordingsrapportage. RvIG heeft bij wijze van test een
verantwoordingsformulier ontwikkeld met een nieuwe systematiek. Dit
formulier heeft RvIG aan een aantal gemeenten aangeboden. De
gemeenten zullen hiermee op een overzichtelijke manier aan de eigen
colleges rapporteren over de stand van zaken in de zelfevaluaties. Het
doel daarvan is het onderwerp zelfevaluaties bij colleges van B en W
meer op de agenda te krijgen en het gesprek over de resultaten van
zelfevaluaties binnen de gemeenten aan te gaan. Het formulier zal voor
de zelfevaluatie over 2020 ingezet worden. Vanaf 1 januari 2021 is het
formulier beschikbaar. De gemeenten hebben tot 14 februari 2021 de
tijd om hun resultaten uit de zelfevaluatie in het formulier te zetten en
het resultaat aan BZK aan te leveren.
4. Betrouwbaarheidscontrole. Naar aanleiding van de adviezen in het
VKA- rapport voert RvIG nu risicogerichte onderzoeken uit. Op basis
van risicoafweging in plaats van aselecte steekproeven worden
gemeenten geselecteerd die worden bezocht voor een betrouwbaarheidscontrole. Hierbij vinden controles plaats of de gemeenten de
gegevens juist hebben ingevuld. Door de maatregelen in verband met
COVID19 is dit onderzoek voor de zelfevaluaties afgebroken.
5. Gegevenskwaliteit. Sinds de invoering van de COVID19 maatregelen
op 15 maart 2020 kon het onderzoek naar de mogelijke versterking van
de gegevensgerichte controles voor BRP en reisdocumenten nog niet
verder worden doorgezet, omdat hiervoor bezoek door de RvIG nodig
is. Over de voortgang hiervan informeer ik u in het najaar van 2021,
tegelijk met de rapportage over de uitkomsten van de zelfevaluaties in
2020.
De Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
R.W. Knops

5

ENSIA: Eenduidige Normatiek Single Information Audit heeft tot doel het verantwoordingsproces over informatieveiligheid bij gemeenten verder te professionaliseren door het toezicht
te bundelen en aan te sluiten op de gemeentelijke Planning & Control-cyclus.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 27 859, nr. 151

3