2015D43891

Lijst van vragen
De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft een
aantal vragen voorgelegd aan de Staatssecretaris van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport over de brief van 10 november 2015 houdende de
Reactie op het verzoek van het lid Voortman, gedaan tijdens de Regeling
van Werkzaamheden van 3 november 2015 om een feitenrelaas over het
vernietigen van correspondentie met de gemeente Utrecht door het
Ministerie van VWS.
De voorzitter van de commissie,
Lodders
De griffier van de commissie,
Teunissen

nds-tk-2015D43891

1

Nr.

Vraag

1

Waarom heeft het Ministerie van VWS in reactie op het Wob-verzoek van Argos
aangegeven dat er helemaal geen documenten waren, en dat het onderling overleg
tussen de gemeente Utrecht en het Ministerie van VWS slechts mondeling had
plaatsgevonden?
Is de Staatssecretaris, naast de brief van 10 november 2015, ook betrokken geweest bij
de totstandkoming van de eerdere verklaringen van het Ministerie van VWS in reactie
op het Wob-verzoek van Argos en in reactie op vragen naar aanleiding van de uitzending van Argos?
Komt het nooit voor dat het Ministerie van VWS zaken informeel afstemt met lokale
overheden?
Kan de Staatssecretaris garanderen dat in andere situaties binnen het Ministerie van
VWS geen mails, correspondentie of andere stukken zijn verwijderd of vernietigd of niet
openbaar zijn gemaakt, in het bijzonder in reactie op andere Wob-verzoeken?
Is in deze zaak naar de mening van de Staatssecretaris sprake geweest van het
overtreden van de Wob?
Is in deze zaak naar de mening van de Staatssecretaris sprake geweest van het
overtreden van de Archiefwet?
Vindt de Staatssecretaris dat de medewerker zonder mandaat heeft gehandeld? Zo ja,
kunt u dit toelichten in het licht van de opdracht van de leidinggevende tot het
«terughalen van de mails»?
Kunt u via een tijdpad aangeven wanneer welke Wob-verzoeken bij VWS zijn neergelegd, welke informatie wanneer is geleverd, en later nog boven water is gekomen?
Kunt u aangeven welke informatie via een Wob-verzoek aan de gemeente Utrecht is
gevraagd en wanneer deze is geleverd?
Kan de Staatssecretaris aangeven waarom de ambtenaar van de gemeente Utrecht
aangaf dat er wel een mail onder geheimhouding van het Ministerie van VWS staat?
Kunt u aangeven waarom de communicatie van u als Staatssecretaris gericht is op de
medewerker, als de leidinggevende een essentiële rol heeft gespeeld door het verzoek
bij de medewerker neer te leggen?
Kunt u de notulen van de stafvergadering naar de Kamer sturen?
Heeft u helder in hoeverre er eerder verzoeken zijn gedaan om mails te verwijderen om
een «eventueel ontstaan onterecht beeld te corrigeren»?
Zijn de ambtenaren van het Ministerie van VWS in voldoende mate op de hoogte van
de Wob en de Archiefwet, waarmee het vroegtijdig vernietigen van ambtelijke stukken
strijdig is?
Kunt u verhelderen waarom de gemeente Utrecht van de leidinggevende niet de indruk
mocht krijgen dat haar plan voor de inzet van mystery guests informeel aan de
Staatssecretaris kon worden voorlegd?
Kunt u aangeven waar uit de stukken blijkt dat het werkscenario van Utrecht informeel
is besproken, of dat Utrecht de indruk had gekregen dat dit informeel besproken zou
worden?
In hoeverre kunt u verklaren dat een deel van de «verwijderde» mails nu toch ineens
beschikbaar blijkt te zijn? Hoe rijmt u deze bevindingen met eerdere uitspraken van het
Ministerie van VWS, waarin werd gezegd dat er geen documenten waren van het
overleg met Utrecht, omdat het uitsluitend mondeling was gegaan en hiervan geen
verslagen of mails bestonden?
Nadat de gemeente Utrecht in januari 2014 gestopt was met kortstondige inzet van
minderjarige testkopers, is de gemeente de juridische mogelijkheden omtrent de inzet
van testkopers verder gaan onderzoeken. Waarom is de inzet van minderjarige
loktieners stopgezet en waarom is de opgelegde boete ingetrokken?
Wat is de reden waarom de gevoerde correspondentie tussen de gemeente Utrecht en
het Ministerie van VWS verwijderd is?
is de staatsecretaris van mening dat het Ministerie van VWS in overtreding is geweest
door het bewust verwijderen van informatie?
Komt het vaker voor dat het Ministerie van VWS opdracht geeft om informatie te
verwijderen? Zo ja, hoe vaak en wanneer is dat gebeurd?
Waarom worden niet van alle overleggen verslagen gemaakt, zoals het overleg met de
gemeenten op 22 mei 2014? Hoe gaat het ministerie dat nu veranderen?
In welke mate zijn ambtenaren op de hoogte van integriteitsregels en regels ten aanzien
van openbaarheid bestuur?
Wat vindt het Ministerie van VWS van de aanbeveling van hoogleraar Voermans in de
uitzending van Argos, om alle documenten en overleggen beter te registeren en
archiveren, zodat ze altijd vindbaar zijn? Wat vindt het Ministerie van VWS van de
aanbeveling dat een open houding bijdraagt aan vertrouwen?
Klopt het dat het Ministerie van VWS concept-rapporten niet meer zo noemt, om onder
de Wob uit te komen? Hoe wordt omgegaan met Wob-verzoeken?
Op welke wijze kan de cultuur en organisatie van het Ministerie van VWS zo worden
ingericht dat openheid heel normaal is en de norm wordt?
Indien het Ministerie van VWS afspraken maakt met bijvoorbeeld een ziekenhuis, die
wegens veiligheid niet openbaar kunnen worden, zoals bij het Slotervaart Ziekenhuis,
hoe kan de Kamer dan wel hiervan op de hoogte worden gesteld om haar controlerende taak uit te kunnen voeren?

2

3
4

5
6
7

8
9
10
11

12
13
14

15

16

17

18

19
20
21
22
23
24

25
26
27

2

Nr.

Vraag

28

Op welke wijze stuurt de top van het ministerie aan (dus lijn DG, SG, bewindspersonen)?
Hoe is richting de gemeenten, bij het overdragen van de handhavingsverantwoordelijkheden vallend onder de D&H wetgeving, gecommuniceerd over de wijze waarop dit kan
gebeuren?
Hoe checkt de Staatssecretaris op welke wijze gemeenten handhaven en naleving
controleren?
Acht u het verstandig om met marktpartijen op regelmatige basis om tafel te gaan? Op
welke niveaus vindt dergelijk overleg plaats?
Waarom is, gelet op het gegeven dat het hier de handelwijze van ministeries in het
algemeen en die van het Ministerie van VWS in het bijzonder betreft, dit feitenrelaas
niet ondertekend door de Minister van BZK of die van VWS?
Is het gezien de directe betrokkenheid van de Staatssecretaris van VWS in deze casus
niet hoogst ongebruikelijk dat de Staatssecretaris zelf de ondertekenaar is van dit
feitenrelaas?
Hoe vaak komt het voor dat gemeenten aan ministeries beleidsplannen formeel dan wel
informeel voorleggen ter goedkeuring? Kan een uitsplitsing naar ministerie?
Wat is de reguliere werkwijze wanneer gemeenten aan ministeries goedkeuring vragen
terwijl de bevoegdheid formeel bij de gemeenten zelf ligt?
Is die werkwijze voldoende helder en per ministerie gelijk? In hoeverre is bij de
betreffende casus afgeweken van de reguliere werkwijze en waarom?
Wat is doorgaans de reden dat gemeenten aan ministeries beleidsplannen formeel dan
wel informeel voorleggen ter goedkeuring terwijl zij er formeel zelf over gaan?
Hoe vaak is de reden daarvoor de angst van gemeenten voor eventuele lastige
(Kamer)vragen? Kan een uitsplitsing naar ministerie worden gemaakt?
Wat is de reguliere werkwijze wanneer gemeenten aan ministeries «dekking» vragen uit
angst voor eventuele lastige (Kamer)vragen?
Is die werkwijze voldoende helder en per ministerie gelijk? In hoeverre is bij de
betreffende casus afgeweken van de reguliere werkwijze en waarom?
Wat wordt in de brief bedoeld met het «terughalen van mails»? Kan de Staatssecretaris
aangeven of het «terughalen van mails» iets anders betekent dan het verwijderen van
mails en wat precies het verschil is?
Waarom heeft het Ministerie van VWS aanvankelijk aangegeven, in reactie op vragen
van Argos, dat de betreffende ambtenaar slechts de opdracht had gekregen «de situatie
te corrigeren», en dat hij dit zelf zou hebben geïnterpreteerd als het verwijderen van
mails? Wat beoogde het Ministerie van VWS hiermee te bereiken? Hoe verhoudt dit zich
tot de brief van 10 november 2015?
Waarom heeft het Ministerie van VWS aanvankelijk aangegeven, in reactie op vragen
van andere media, dat een medewerker was gevraagd de situatie te corrigeren en dat
deze medewerker zelf had besloten mails te vernietigen, zonder dat het Ministerie van
VWS daarvan op de hoogte was? Wat beoogde het Ministerie van VWS hiermee te
bereiken? Hoe verhoudt dit zich tot de brief van 10 november 2015, waarin de Staatssecretaris aangeeft dat een leidinggevende wel degelijk opdracht had gegeven om mails
terug te halen?
Hoeveel ambtenaren van het Ministerie van VWS hebben in deze zaak mails vernietigd?
Hoeveel hebben dat niet gedaan?
Waarom geeft de Staatssecretaris in zijn brief van 10 november 2015 aan dat de mail
van 30 juni 2014 was verzonden aan mensen die niet meer bij VWS werken?
Wat is de reactie van de Staatssecretaris op de stelling van Argos dat twee van de vier
personen aan wie de mail van 30 juni 2014 was verzonden, nog steeds bij het Ministerie
van VWS werken, waarvan een zelfs lid is van het management- team van de betreffende directie?
Hoe kan het dat het werkscenario en de bijbehorende mails pas na de uitzending van
Argos openbaar zijn gemaakt? De mail van 30 juni 2014 die het Ministerie van VWS op
10 november 2015 openbaar heeft gemaakt, was immers verzonden aan ambtenaren
die nog steeds bij de betreffende directie werken. Waarom is deze mail niet eerder
openbaar gemaakt in reactie op het Wob-verzoek van Argos?
In de brief van 10 november 2015 schrijft de Staatssecretaris dat hij in kon stemmen
met de lijn zoals die uiteindelijk door de leidinggevende tijdens het overleg is voorgesteld, namelijk dat het Ministerie van VWS met veel interesse kennis neemt van het
Utrechtse initiatief. Hoe verhoudt dit zich tot de mail van 14 juli 2014 van dezelfde
leidinggevende, waaruit blijkt dat het werkscenario tijdens een werkoverleg is besproken in de aanwezigheid van de Staatssecretaris en waar staat «Hij zal als nodig
antwoorden conform de voorgestelde lijn»? Had deze laatste zin betrekking op de
woordvoeringslijn zoals die door de gemeente Utrecht was voorgesteld in het
werkscenario?
Waarom heeft het Ministerie van VWS destijds de gemeente Utrecht niet geïnformeerd
dat het niet mogelijk was het plan informeel voor te leggen aan de Staatssecretaris?
Waarom heeft het Ministerie van VWS de gemeente Utrecht destijds niet gevraagd het
plan alsnog formeel voor te leggen aan de Staatssecretaris?

29

30
31
32

33

34
35
36
37
38
39
40
41

42

43

44
45
46

47

48

49
50

3

Nr.

Vraag

51

Waarom is het werkscenario van de gemeente Utrecht alsnog besproken met de
Staatssecretaris tijdens een werkoverleg, als dat volgens het Ministerie van VWS
eigenlijk niet mogelijk was?
Welk bestuurlijk contact is er geweest over de inzet van mystery guests? Welk contact is
hierover met andere bewindslieden geweest?
Hoe oordeelt de Staatssecretaris over het handelen van de leidinggevende in deze zaak?
De Staatssecretaris geeft in de brief van 10 november 2015 aan dat de betreffende
leidinggevende zich nu realiseert dat zij met het verzoek tot terughalen van mails een te
zware conclusie heeft getrokken en dat zij beter zelf een mail aan alle betrokkenen had
kunnen sturen, om zo het misverstand weg te nemen. Zijn er mails verwijderd binnen
VWS in opdracht van deze leidinggevende of door deze leidinggevende?
Hoe kan het dat de mail over het werkscenario eerst kwijt was en na de uitzending toch
gevonden werd? Welke maatregelen worden genomen om dit in de toekomst te
voorkomen. Hoe wordt omgegaan met het archiveren van mails?
Wat zijn de consequenties geweest voor de leidinggevende die opdracht gaf de mails te
verwijderen?
Is in deze specifieke casus aan de gemeente toegezegd dat de Staatssecretaris positief
zal reageren op het beleid in geval van lastige (Kamer)vragen? Zo ja, door wie?
Hoeveel verzoeken in het kader van de Wob komen er jaarlijks binnen, uitgesplitst naar
ministerie?
Wat is de reguliere werkwijze bij een Wob-verzoek van een ministerie? In hoeverre is
daar in de betreffende casus vanaf geweken en waarom?
Hoeveel Wob-verzoeken worden tijdig, volledig en juist afgehandeld, uitgesplitst naar
ministerie? In hoeveel gevallen niet?
Wat is doorgaans de reden wanneer een Wob-verzoek niet tijdig, niet volledig of niet
juist wordt afgehandeld?
Wanneer een verzoek in strijd met de Wob wordt uitgevoerd, wat zijn daarvan dan de
consequenties?
Is het niet tijdig informeren van een indiener van een verzoek een overtreding van de
Wob? Zo ja, met welk artikel?
Is het niet volledig informeren van een indiener van een verzoek een overtreding van de
Wob? Zo ja, met welk artikel?
Is het niet juist informeren van een indiener van een verzoek een overtreding van de
Wob? Zo ja, met welk artikel?
Wat was in de betreffende casus de reden om de indiener van het Wob-verzoek niet
tijdig, niet volledig en niet juist te informeren?
Wat is de reguliere werkwijze bij het archiveren van mails op ministeries? Is die
werkwijze voldoende helder en per ministerie gelijk?
Voldoen ministeries aan de Archiefwet waarbij uitgangspunten zijn dat burgers recht
hebben op informatie en overheidsinstanties informatie eenvoudig moeten kunnen
terugvinden?
Is in de betreffende casus afgeweken van de Archiefwet of eventuele andere wetten? Zo
ja, met welk artikel?
Is het wissen van sporen, zoals het «terug halen» van mail, in strijd met de Archiefwet,
Wob of eventuele andere wetten? Zo ja, met welke artikelen?
Indien in de betreffende casus in strijd met de Archiefwet, Wob of eventuele andere
wetten is gehandeld, wat zijn hiervan dan de mogelijke consequenties?
Wie is er juridisch gezien verantwoordelijk wanneer een leidinggevende opdracht geeft
tot het wissen van sporen? Degene die de opdracht geeft of de medewerker die de
opdracht uitvoert?
Wat is de huidige functie van de betreffende leidinggevende? Heeft deze casus nog
gevolgen gehad voor betrokkene? Zo ja, welke?
Indien het wissen van sporen geen consequenties heeft gehad voor degene die daartoe
opdracht gaf, wat is hiervan dan de reden?
Wie hebben het betreffende verzoek om mails terug te halen allemaal ontvangen?
Hoeveel daarvan waren ten tijde van het Wob-verzoek nog werkzaam bij het Ministerie
van VWS?
In de brief van 10 november 2015 geeft de Staatssecretaris aan dat hij het betreurt dat
het contact tussen het Ministerie van VWS en de gemeente Utrecht tot onduidelijkheid
heeft geleid. Hoe beoordeelt de Staatssecretaris het verwijderen van mails door
ambtenaren binnen zijn eigen ministerie?
Kan de Staatssecretaris garanderen dat alle correspondentie, mails, documenten, etc. in
deze zaak nu openbaar zijn gemaakt?
Kan de Staatssecretaris garanderen dat dit een incident is geweest?
Er wordt aangegeven dat wordt bezien hoe mailverkeer van oud-medewerkers beter
vindbaar wordt gemaakt. Wanneer wordt de uitkomst hiervan aan de Kamer
gerapporteerd?
Wanneer en hoe wordt teruggekoppeld aan de Kamer op welke wijze en vanaf wanneer
het Ministerie van VWS alle mails en documenten zodanig registreert dat ze openbaar
gemaakt kunnen worden op verzoek, en dat van alle overleggen notulen worden
gemaakt die openbaar zijn?

52
53

54

55
56
57
58
59
60
61
62
63
64
65
66
67

68
69
70
71

72
73
74

75

76
77
78

79

4

Nr.

Vraag

80

Vindt er nog directeurenoverleg alcohol met het Ministerie van VWS plaats? Zo ja, wilt u
alle de notulen daarvan openbaar maken?
Vinden er overleggen met externe stakeholders en/of lobbyisten plaats met het
Ministerie van VWS waar geen notulen van worden gemaakt? Zo ja, wilt u deze dan
gaan maken en openbaar maken?
Vinden nog steeds overleggen plaats tussen het ministerie en CLB? Wordt hier verslag
van gemaakt?
Betreurt het kabinet het ook dat naast het Ministerie van VWS het verzoek is gedaan aan
anderen om mails te verwijderen, en ook zelf mails heeft verwijderd?
Betreurt de regering het ook dat zij de indieners van het verzoek aanvankelijk onjuist
heeft geïnformeerd door te stellen dat alles mondeling was gegaan?

81

82
83
84

5