Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2012–2013

22 112

Nieuwe Commissievoorstellen en initiatieven
van de lidstaten van de Europese Unie

Nr. 1488

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN BUITENLANDSE ZAKEN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 12 oktober 2012
Overeenkomstig de bestaande afspraken heb ik de eer u hierbij zeven
fiches aan te bieden die werden opgesteld door de werkgroep Beoordeling Nieuwe Commissievoorstellen (BNC).
Fiche 1: Verordening historische archieven Europese instellingen
(Kamerstuk 22 112, nr. 1484)
Fiche 2: Mededeling EU actieplan contra terrorisme in de Hoorn van Afrika
en Jemen (Kamerstuk 22 112, nr. 1485)
Fiche 3: Verordening vangstmogelijkheden visbestanden Oostzee 2013
(Kamerstuk 22 112, nr. 1486)
Fiche 4: Verordening technische en controlemaatregelen visserij
Skagerrak (Kamerstuk 22 112, nr. 1487)
Fiche 5: Mededeling tenuitvoerlegging van de Europese elektronische
tolheffingsdienst (EETS)
Fiche 6: Mededeling bevorderen gedeeld gebruik van radiospectrum op
de
interne markt (Kamerstuk 22 112, nr. 1489)
Fiche 7: Mededeling strategie voor het duurzame concurrentievermogen
van de bouwsector en de ondernemingen in die sector
(Kamerstuk 22 112, nr. 1490)
De staatssecretaris van Buitenlandse Zaken,
H. P. M. Knapen

kst-22112-1488
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2012

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 22 112, nr. 1488

1

Fiche: Mededeling tenuitvoerlegging van de Europese elektronische tolheffingsdienst (EETS)
1. Algemene gegevens
Titel voorstel
Mededeling van de Commissie over de tenuitvoerlegging van de
Europese elektronische tolheffingsdienst
Datum Commissiedocument
30 augustus 2012
Nr. Commissiedocument
COM(2012) 474
Pre-lex
http://ec.europa.eu/prelex/detail_dossier_real.cfm?CL=nl&DosId=201899
Nr. impact assessment Commissie en Opinie Impact-assessment Board
Niet opgesteld.
Behandelingstraject Raad
Transportraad
Eerstverantwoordelijk ministerie
Ministerie van Infrastructuur en Milieu
2. Essentie voorstel
Deze mededeling gaat in op de tenuitvoerlegging van de Richtlijn1
Europese elektronische tolheffingsdienst (European Electronic Tol Service
= EETS. De richtlijn voorziet in de oprichting van een Europese elektronische tolheffingsdienst en is van toepassing op nationale elektronische
tolheffingssystemen. Met de richtlijn wordt het mogelijk met één contract
en één kastje in de auto door de Europese Unie te rijden. Lidstaten die
beschikken over nationale elektronische tolheffingssystemen zien erop toe
dat de exploitanten en dienstverleners van EETS systemen deze diensten
aan hun klanten kunnen aanbieden.
Vrachtvervoerders sluiten een contract af met een «EETS-aanbieder» naar
keuze. De EETS-aanbieder zorgt voor de administratieve afhandeling van
tolgelden die de klant verschuldigd is voor het rijden in de verschillende
toldomeinen. De EETS-aanbieder kan alleen registratie aanvragen in de
lidstaat van vestiging. De richtlijn is verder uitgewerkt in de beschikking
2009/750/EG.2 De EETS gaat van start op 8 oktober 2012 voor vrachtvoertuigen en 8 oktober 2014 voor lichte particuliere voertuigen en kleine
bedrijfsvoertuigen.

1
de Richtlijn 2004/52/EG van het Europees
Parlement en de Raad van 29 april 2004
betreffende de interoperabiliteit van elektronische tolheffingssystemen voor het wegverkeer
in de Gemeenschap
(http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUri
Serv.do?uri=CELEX:32004L0052:nl:NOT)
2
de Beschikking van de Commissie van
6 oktober 2009 tot definiëring van de Europese
elektronische tolheffingsdienst en de
bijbehorende technische onderdelen
http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUri
Serv.do?uri=CELEX:32009D0750:NL:PDF ).

De mededeling vloeit voort uit de in 2004 vastgestelde Richtlijn
2004/52/EG en gaat in op de volgende punten:
• de geboekte vooruitgang. Deze vindt de Commissie per saldo
teleurstellend. Verklaringen voor de vertraging van de uitrol van
lidstaten en belanghebbenden worden door de Commissie niet
geaccepteerd of weerlegd;
• positieve ontwikkelingen. De Commissie benoemt hier ontwikkelingen als het opzetten van nationale elektronische registers, het
uitbrengen van een handleiding door de Commissie over de toepassing van de richtlijn en het oprichten van de Stockholmgroep – een
informele groep van 13 lidstaten + Noorwegen en Zwitserland die
ervaringen delen en actief samenwerken op EETS uit te rollen;

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 22 112, nr. 1488

2

•

•

problemen. De Commissie duidt verschillende problemen aan,
waaronder een gebrek aan samenwerking tussen verschillende
groepen belanghebbenden, beperkende contractclausules, de
verdeling van kosten tussen toldomeinen en EETS-aanbieders voor het
testen van de techniek en lopende concessieovereenkomsten die door
lidstaten gewijzigd moeten worden.
vervolgstappen:
– De uniforme tenuitvoerlegging van de beschikking versnellen, met
name wat betreft 1) de bemiddelende instanties tussen nationale
tolheffende instanties en de EETS-aanbieders. 2) de contractbepalingen en 3) uniformering van de protocollen voor «gebruikgeschiktheidstesten» van de techniek;
– Beginnen met een regionale uitrol in de lidstaten met een aanzienlijk
verkeersvolume op het TEN-T netwerk. De Commissie overweegt
deze regionale initiatieven financieel te steunen.
– De Commissie zal toezicht houden op de ontwikkeling van nieuwe
tolregelingen in lidstaten en monitoren of deze voldoen aan de
EETS-eisen.

Tenslotte wijst de Commissie erop dat in het Witboek vervoer 2011 is
aangegeven dat wanneer er midden 2013 geen substantiële vooruitgang
is geboekt en er geen inter-operabele elektronische toldienst op substantiële schaal beschikbaar is, zij zich het recht voorbehoudt een nieuw
initiatief voor te stellen aan het Europees Parlement en de Raad.
3. Wat is de Nederlandse grondhouding ten aanzien van de
bevoegdheidsvaststelling, subsidiariteit en proportionaliteit van
deze mededeling en de eventueel daarin aangekondigde concrete
wet- en regelgeving? Hoe schat Nederland de financiële gevolgen
in, alsmede de gevolgen op het gebied van regeldruk en administratieve lasten?
De Commissie doet met deze mededeling verslag over de voortgang van
de EETS-ontwikkelingen, krachtens de in 2004 vastgestelde Richtlijn. De
Unie heeft op bijzondere aspecten van het vervoer een gedeelde
bevoegdheid op basis van artikel 91 VWEU (oud artikel 71VEG)
Nederland beoordeelt de subsidiariteit als positief. Nederland acht het
opportuun dat de Europese Commissie toeziet op de realisatie van de
EETS-richtlijn, omdat hiermee een verdere harmonisatie van de interne
markt wordt beoogd. Dit is in lijn met de rol en de bevoegdheid van de
Commissie, die als enige kan toezien op de naleving van de richtlijn door
alle lidstaten. De mededeling behelst de visie van de Commissie op de
ontwikkeling van de EETS.

1
De Eurovignetrichtlijn maakt het mogelijk
het vrachtverkeer een heffing te vragen voor
het gebruik van de infrastructuur. Met de
wijziging werd het mogelijk hierin meer te
differentiëren op basis van milieukenmerken.

Ook de proportionaliteit wordt positief beoordeeld. De Europese
Commissie moet verslag uitbrengen over de ontwikkeling van de EETS
volgens artikel 21 van de EETS-beschikking. Met deze mededeling voldoet
de Commissie daaraan. De mededeling is gebaseerd op de «information
note», welke in de Transportraad van 7 juni 2012 is gepresenteerd. De
Commissie is door het Europees Parlement tijdens de recente wijziging
van de Eurovignetrichtlijn1 gevraagd om «toe te zien op de vorderingen
die worden geboekt (in het kader van de richtlijn) met het oog op de
invoering, binnen de overeengekomen termijnen, van een echt Europese
elektronische tolheffingsdienst» en om «de samenwerking tussen de
lidstaten te bevorderen die noodzakelijk kan blijken om de interoperabiliteit van elektronische tolheffingssystemen op Europees niveau te
waarborgen.»

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 22 112, nr. 1488

3

De mededeling zelf heeft geen financiële consequenties voor Nederland.
De Commissie ziet mogelijkheden om voor EETS TEN-T1 gelden vrij te
maken op de EU begroting.
4. Nederlandse positie over de mededeling
Nederland heeft geen nationaal systeem dat onder de EETS-richtlijn valt.
Er bestaat wel een belang voor de Nederlandse vervoerssector die door
de verschillende toldomeinen in Europa rijdt. Omdat de EETS pas in
oktober 2014 van kracht wordt voor lichte particuliere voertuigen en kleine
bedrijfsvoertuigen, is deze mededeling daarop niet van toepassing. Ook
wanneer in 2014 EETS operationeel is voor deze doelgroep, zal zonder een
nationaal tolsysteem in Nederland, de impact van EETS beperkt positief
blijven tot diegenen die frequent rijden in tolsystemen in andere lidstaten.
Nederland steunt de Commissie in haar streven om een volledige
technische en operationele interoperabiliteit te realiseren, maar plaatst
daarbij wel de kanttekening dat er verschil bestaat tussen landen met en
zonder een nationaal systeem.
Nederland heeft al jaren via de Stockholmgroep, aangegeven dat er
bepaalde problemen zijn bij de EETS, welke tot op heden niet zijn
opgelost. De Commissie erkent deze problemen slechts gedeeltelijk. De
Stockholmgroep heeft als doel de visie en realisatie van de EETS-richtlijn
en EETS-beschikking 2009/750/EG.
Belangrijkste obstructie om tot uitvoering van de EETS-richtlijn te komen
is volgens de Stockholmgroep de verplichting voor EETS-aanbieders om
binnen 24 maanden na registratie met alle toldomeinen binnen de EU een
contract af te sluiten. Bij elk toldomein kan de EETS-aanbieder geconfronteerd worden met verschillende eisen, onder andere betreffende de
technische eisen van de apparatuur (OnBoardUnit) en hoe deze getest
moet worden. Dit kan tot hoge kosten leiden en er is nog onduidelijkheid
over wie deze kosten moet betalen, het toldomein of de EETS-aanbieder.
Een ander belangrijk punt is welke eisen er worden gesteld aan de
beveiliging van de technische systemen. Dit in verband met het kunnen
achterhalen van de gereden tijdstippen, trajecten en voertuiginformatie;
zodat met deze informatie niet gefraudeerd kan worden, en dat de juiste
bedragen in rekening worden gebracht. Het initiatief van de Commissie
om een uniforme reeks protocollen voor «gebruikgeschiktheidstesten» op
te stellen, ook wat de beveiligingsaspecten betreft, wordt dan ook positief
ontvangen. Hiermee moeten afwijkingen tussen de verschillende
tolheffende instanties worden verminderd, hetgeen ook tot lagere kosten
voor EETS-aanbieders moeten leiden.
Tenslotte is Nederland akkoord met een regionale start bij landen met een
groot verkeersvolume op het TEN-T in hun land, mits de EETS uiteindelijk
wel de gehele EU beslaat. De Commissie ziet mogelijkheden om hierbij
TEN-T gelden vrij te maken.

1

TransEuropeesNetwerk-Transport (TEN-T)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 22 112, nr. 1488

4