Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2337
Vragen van het lid Omtzigt (CDA) aan de Staatssecretarissen van Financiën
over een uitspraak van de Raad van State waardoor waarschijnlijk miljoenen
beschikkingen van de belastingdienst/toeslagen over terugvordering of
herzieningen van voorschotten op toeslagen in de afgelopen vijf jaar niet
rechtsgeldig zijn en dus niet in werking zijn getreden (ingezonden 3 maart
2020).
Mededeling van Staatssecretaris Van Huffelen (Financiën, Toeslagen en
Douane) (ontvangen 3 april 2020).
Vraag 1
Heeft u kennisgenomen van de uitspraak van de Raad van State van
23 oktober 2019 zaak 201901945/1/A2?1
Vraag 2
Heeft u kennisgenomen van deze cruciale passage:
«Het besluit van 2 juni 2017 over de nihilstelling betreft een herziening van
een voorschot op de tegemoetkoming. Dat betekent dat de verzending van
dat besluit niet uitsluitend digitaal moet plaatsvinden. Het besluit had ook per
post moeten worden verzonden.
Omdat de Belastingdienst/Toeslagen het besluit van 2 juni 2017 ten onrechte
niet ook per post heeft verzonden, is dat besluit niet op de voorgeschreven
wijze bekend gemaakt. Daardoor is het besluit niet in werking getreden»?
Vraag 3
Heeft u kennisgenomen van het feit dat dus alleen het berichtenverkeer voor
wat betreft beschikkingen als bedoeld in artikel 16 van de Algemene wet
inkomensafhankelijke regelingen (Awir) over de verlening van een voorschot
op een tegemoetkoming vanaf berekeningsjaar 2012, voor zover gegeven na
20 november 2015, uitsluitend digitaal plaatsvindt en dat het berichtenverkeer
met betrekking tot alle andere berichten in verband met de toekenning,
herziening, verrekening, uitbetaling en terugvordering van een tegemoetkoming of van een voorschot op de tegemoetkoming, niet uitsluitend digitaal
mag plaatsvinden (zie zaak 201901945/1/A2)?

1

ah-tk-20192020-2337
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2020

https://uitspraken.rechtspraak.nl/inziendocument?id=ECLI:NL:RVS:2019:3572

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

1

Vraag 4
Klopt het dat al tenminste sinds 2016 heel veel papieren beschikkingen zijn
afgeschaft, ook al was dat in strijd met de wet-en regelgeving?2
Vraag 5
Herinnert u zich dat de Kamer geïnformeerd zou moeten worden bij elke
volgende stap van het afschaffen van papieren beschikkingen (nadat
toestemming gegeven was tot het afschaffen van de papieren beschikking
continuering voorschotbeschikking) en klopt het dat dat dat nooit gebeurd is?
Vraag 6
Herinnert u zich dat uw ambtsvoorganger in 2016 antwoordde dat van de 5,4
miljoen voorschotsbeschikkkingen die elektronisch verstuurd waren er
maximaal 2,3 miljoen ook gelezen waren? (o.a. omdat slechts 2,6 miljoen
mensen hun berichtenbox geactiveerd hadden)?3
Vraag 7
Kunt u aangeven hoeveel mensen hun Berichtenbox geactiveerd hebben en
hoeveel mensen dat nog niet gedaan hebben? Hoe groot is het percentage
toeslagenontvangers dat hun Berichtenbox geactiveerd heeft en hun
berichten leest in 2020?
Vraag 8
Is het in 2019 en 2020 mogelijk dat de Belastingdienst/Toeslagen mensen
berichten over herziening van voorschotten naar een Berichtenbox stuurt,
terwijl die Berichtenbox niet geactiveerd is en de persoon gewoon het recht
heeft om een papieren beschikking te ontvangen, maar die nooit ontvangt?
Zo ja, hoe vaak gebeurt dat dan?
Vraag 9
Kunt u aangeven hoeveel miljoen beschikkingen van de Belastingdienst/
Toeslagen tussen 2015 en de uitspraak van de Raad van State in oktober
enkel langs elektronische weg verstuurd zijn, terwijl ze ook op papier
verstuurd hadden moeten worden volgens de geldende wet- en regelgeving?
Kunt u een uitsplitsing geven naar soort beschikkingen waar het om gaat en
per beschikkingssoort om welke periode het gaat?
Vraag 10
Klopt het dat na de uitspraak van de Raad van State er twee opties waren om
ervoor te zorgen dat vanaf dat moment besluiten van de Belastingdienst over
toeslagen (beschikkingen) wel in werking zouden treden, namelijk ofwel het
weer gaan versturen van papieren beschikkingen of het aanpassen van de
regelgeving (en het informeren van de Kamer daarover), maar dat geen van
beide gedaan is, zodat de Belastingdienst dagelijks duizenden besluiten
neemt over bijvoorbeeld terugvordering van toeslagen, die volgens de Raad
van State helemaal niet in werking treden?
Vraag 11
Wat zijn de juridische gevolgen van deze uitspraak? Hoeveel beschikkingen
zijn nu niet geldig? En wat betekent dit voor de toeslaggerechtigden?
Vraag 12
Op welke wijze kan een individuele toeslaggerechtigde wiens voorschot op
nul gezet is (in bijvoorbeeld een Combiteam Aanpak Facilitators (CAF)-zaak)
en die er nu achter komt dat dat besluit helemaal niet in werking getreden is,
hiertegen (alsnog) bezwaar maken?

2

Pagina 60 van de beleidsdoorlichting uitvoering toeslagen, oktober 2016 (Bijlage bij Kamerstuk
31 935, nr. 36).
3
Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2015–2016, nr. 3038

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

2

Vraag 13
Bent u bereid nog deze week (de week van 1–7 maart) de volle omvang van
het probleem duidelijk te maken bij de Auditdienst Rijk en bij de Adviescommissie uitvoering toeslagen, zodat zij dit kunnen betrekken bij hun eindrapporten die voor 12 maart gepland staan?
Vraag 14
Kunt u deze vragen een voor een en binnen de reguliere termijn beantwoorden?
Mededeling
De vragen van het lid Omtzigt (CDA) over een uitspraak van de Raad van
State van 23 oktober jl. (ingezonden 3 maart 2020) kunnen tot mijn spijt niet
binnen de reguliere termijn beantwoord worden. Reden hiervan is dat nog
nadere afstemming van de antwoorden noodzakelijk is en er nog gevraagde
cijfers worden verzameld. Ik hoop u de antwoorden spoedig te kunnen
sturen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

3