1/2

Staten-Generaal

Vergaderjaar 2022–2023

36 240

Overeenkomst tussen het Koninkrijk der
Nederlanden en de Zwitserse Bondsstaat inzake
samenwerking met betrekking tot
verkeersovertredingen; ’s-Gravenhage,
26 oktober 2022

A/ Nr. 2

BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKEN

Ter griffie van de Eerste en van de Tweede
Kamer der Staten-Generaal ontvangen op
15 februari 2023.

Aan de Voorzitters van de Eerste en van de Tweede Kamer der
Staten-Generaal

De wens dat het verdrag aan de uitdrukkelijke
goedkeuring van de Staten-Generaal wordt
onderworpen kan door of namens één van de
Kamers of door ten minste vijftien leden van
de Eerste Kamer dan wel dertig leden van de
Tweede Kamer te kennen worden gegeven
uiterlijk op 17 maart 2023.

Den Haag, 14 februari 2023
Overeenkomstig het bepaalde in artikel 2, eerste lid, en artikel 5, eerste lid,
van de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen, de Raad van
State gehoord, heb ik de eer u hierbij ter stilzwijgende goedkeuring over
te leggen de op 26 oktober 2022 te ’s-Gravenhage, tot stand gekomen
Overeenkomst tussen het Koninkrijk der Nederlanden en de Zwitserse
Bondsstaat inzake samenwerking met betrekking tot verkeersovertredingen (Trb. 2022, nr. 100).
Een toelichtende nota bij deze overeenkomst treft u eveneens hierbij aan.
De goedkeuring wordt voor het Europese deel van Nederland gevraagd.
De Minister van Buitenlandse Zaken,
W.B. Hoekstra

kst-36240-2
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2023

Staten-Generaal, vergaderjaar 2022–2023, 36 240, nr. 2

1

TOELICHTENDE NOTA
1. Algemeen
Verkeershandhaving levert een belangrijke bijdrage aan de veiligheid op
de weg en voorkomt dodelijke ongelukken, verwondingen en schade.
Binnen de Europese Unie geldt dat indien een verkeersovertreding wordt
begaan met een voertuig met een kenteken uit een andere lidstaat, de
gegevens van het voertuig en van de aansprakelijke kentekenhouder
kunnen worden doorgegeven aan de autoriteiten van de lidstaat waar de
overtreding is begaan zodat de verkeersboete rechtstreeks kan worden
toegezonden aan de verantwoordelijke kentekenhouder (Richtlijn (EU)
2015/413 van het Europees Parlement en de Raad van 11 maart 2015 ter
facilitering van de grensoverschrijdende uitwisseling van informatie over
verkeersveiligheidsgerelateerde verkeersovertredingen (PbEU 2015, L 68)).
Voor Zwitserland, dat niet gebonden is aan deze Europese regelgeving,
geldt op dit moment dat door Nederland persoonsgegevens voor dit doel
worden doorgegeven aan en ontvangen van de Zwitserse autoriteiten op
grond van de op 12 februari 1996 tot stand gekomen Notawisseling
houdende een verdrag tussen het Koninkrijk der Nederlanden en de
Zwitserse Bondsstaat inzake artikelen 7 en 15 van het Europees Verdrag
aangaande de wederzijdse rechtshulp in strafzaken (Trb. 1996, nr. 49). Op
grond van dit verdrag is het doorgeven van gegevens op basis van het
kenteken van een voertuig waarmee een overtreding is begaan echter niet
langs geautomatiseerde weg mogelijk; het berichtenverkeer tussen de
Zwitserse autoriteiten en de Nederlandse autoriteiten vindt daarom plaats
per post. Voor de uitvoeringsinstanties die verantwoordelijk zijn voor de
registratie van kentekens, in Nederland is dit de Dienst Wegverkeer
(RDW), een zelfstandig bestuursorgaan van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, is deze werkwijze omslachtig en foutgevoelig.
Voor beide landen was dit de aanleiding om in 2021 onderhandelingen
over een nieuw verdrag te starten, met als voornaamste doel om
samenwerking langs geautomatiseerde weg mogelijk te maken. De
onderhandelingen vonden namens Nederland plaats vanuit het Ministerie
van Justitie en Veiligheid, met instemming van de Minister van Infrastructuur en Waterstaat, en met betrokkenheid van het openbaar
ministerie, de RDW en het Centraal Justitieel Incasso Bureau (CJIB).
De onderhandelingen met de Zwitserse delegatie hebben geleid tot een
nieuw verdrag. Deze op 26 oktober 2022 te ’s Gravenhage tot stand
gekomen Overeenkomst tussen het Koninkrijk der Nederlanden en de
Zwitserse Bondsstaat inzake samenwerking met betrekking tot verkeersovertredingen biedt de basis om de doorgifte van kentekengegevens
geautomatiseerd te laten plaatsvinden (Trb. 2022, nr. 100). Hierbij wordt
zoveel mogelijk aangesloten bij de werkwijze en systemen die binnen de
Europese Unie voor dit doel worden gebruikt op grond van de reeds
genoemde Richtlijn (EU) 2015/413 van het Europees Parlement en de Raad
van 11 maart 2015 ter facilitering van de grensoverschrijdende uitwisseling van informatie over verkeersveiligheidsgerelateerde verkeersovertredingen (PbEU 2015, L 68). Ten opzichte van het huidige verdrag van
1996 wordt met het nieuwe verdrag daarnaast voorzien in de mogelijkheid
geldboetes voor verkeersovertredingen ter inning over te dragen aan de
andere verdragspartij in geval deze boetes na toezending aan de
kentekenhouder niet (volledig) worden voldaan. Hierbij wordt aangesloten
bij het Kaderbesluit 2005/214/JBZ van de Raad van 24 februari 2005 inzake
de toepassing van het beginsel van wederzijdse erkenning op geldelijke
sancties (PbEG 2005, L 76), zoals in Nederland geïmplementeerd met de
Wet wederzijdse erkenning en tenuitvoerlegging strafrechtelijke sancties.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2022–2023, 36 240, nr. 2

2

De gegevensverwerking overeenkomstig het nieuwe verdrag is passend
en noodzakelijk voor het beoogde doel van het vergroten van de
verkeersveiligheid, door het ondersteunen van het bestraffen van
verkeersovertredingen. De bescherming van persoonsgegevens is een
fundamenteel recht van natuurlijke personen. De gegevens van de
kentekenhouder worden enkel opgevraagd en doorgegeven in geval er
sprake is van een geconstateerde verkeersovertreding begaan met een
voertuig met een kenteken uit het andere land. Om een hoog niveau van
gegevensbescherming te waarborgen zal de implementatie en toepassing
van het verdrag conform de toepasselijke gegevensbeschermingsregels
geschieden, waaronder de Algemene verordening gegevensbescherming.
De Europese Commissie heeft voor Zwitserland een zogeheten adequaatheidsbesluit genomen.1 Daarmee geeft de Commissie aan dat Zwitserland
een passend beschermingsniveau van persoonsgegevens waarborgt
volgens artikel 45 van de Algemene verordening gegevensbescherming.
Bij de geautomatiseerde doorgifte van kentekengegevens zal gebruik
worden gemaakt van EUCARIS. Dit staat voor European CAR and driving
license Information System. Dit systeem is gebaseerd op het op 29 juni
2000 te Luxemburg tot stand gekomen Verdrag betreffende een Europees
voertuig- en rijbewijsinformatiesysteem (EUCARIS) (Trb. 2000, nr. 98) en
het op 8 juni 2017 tot stand gekomen Protocol tot wijziging van het
Verdrag betreffende een Europees voertuig- en rijbewijsinformatiesysteem (EUCARIS) (Trb. 2017, nr. 101). De samenwerking onder dit
verdrag en protocol, inmiddels door ruim dertig Europese landen,
waaronder Nederland en Zwitserland,2 is gericht op het ontwikkelen en
exploiteren van een uitwisselingssysteem voor vervoer- en transport
gerelateerde gegevens. Het geldende Nederlandse recht voorziet reeds in
een grondslag voor de doorgifte van persoonsgegevens overeenkomstig
het nieuwe verdrag (artikel 43, derde lid, van de Wegenverkeerswet 1994
in combinatie met artikel 8a, aanhef en onderdeel d, van het Kentekenreglement).
2. Voorlopige toepassing
Op basis van het huidige verdrag doet Zwitserland jaarlijks per post circa
34.000 schriftelijke bevragingen bij de RDW. De beantwoording en
terugzending van de gevraagde gegevens door de RDW naar Zwitserland
gebeurt eveneens handmatig en per post. De RDW doet zelf jaarlijks circa
7.000 bevragingen van Zwitserland per post. Deze werkwijze is inefficiënt.
De handmatige verwerking verhoogt bovendien de kans op datalekken. De
met het nieuwe verdrag beoogde geautomatiseerde oplossing maakt
zoals vermeld gebruik van EUCARIS, het systeem dat door bijna alle
landen binnen Europa wordt gebruikt en dat eenvoudig geautomatiseerde
bevragingen mogelijk maakt. Om zo snel mogelijk de uitvoeringspraktijk
te ontlasten van de afhandeling van de verzoeken per post en de
doorgegeven en ontvangen gegevens beter te beschermen is in het
verdrag voorzien in een voorlopige toepassing van de mogelijkheid van
geautomatiseerde doorgifte van deze persoonsgegevens. Er is geen
sprake meer van doorgifte per post op basis van het huidige verdrag
vanaf het moment dat dit onderdeel van het nieuwe verdrag voorlopig
wordt toegepast. Concreet betreft het de toepassing van artikel 4 en de

1

Zie Beschikking van de Commissie van 26 juli 2000 overeenkomstig Richtlijn 95/46/EG van het
Europees Parlement en de Raad betreffende de passende bescherming van persoonsgegevens
in Zwitserland (PbEU 2000, L 215).
2
Zie www.eucaris.net/countries. Nederland is partij bij het verdrag en het protocol. Zwitserland
maakt gebruik van EUCARIS op basis van bilaterale overeenkomsten met Frankrijk en
Duitsland.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2022–2023, 36 240, nr. 2

3

daarin genoemde bijlage A door de in artikel 3 en bijlage B genoemde
bevoegde autoriteiten.
Voor de goede orde wordt opgemerkt dat de overige artikelen, zoals de
artikelen die zien op de overdracht van de inning niet voorlopig worden
toegepast tot het moment van inwerkingtreding van het verdrag. Voor
uitvoering in de praktijk van dit onderdeel zal ook nog een implementatietraject nodig zijn, zowel in Zwitserland als in Nederland.
3. Artikelsgewijze toelichting
Artikel 1
Het eerste artikel ziet op het doel en de reikwijdte van de toepassing. Dit is
in algemene zin toegelicht in paragraaf 1 van deze toelichtende nota.
Artikel 2
In dit artikel zijn verschillende kernbegrippen uit het verdrag gedefinieerd.
De gegeven definitie van verkeersovertredingen (road traffic offences)
bepaalt de reikwijdte van de overtredingen waarvoor dit verdrag kan
worden toegepast. Voor Nederland betreft dit de verkeersovertredingen
die worden gehandhaafd op grond van de Wet administratiefrechtelijke
handhaving verkeersvoorschriften (Wahv). De geldboeten die op grond
van de Wahv worden opgelegd kennen een vaste hoogte, bepaald bij
algemene maatregel van bestuur. Het bedrag dat ter inning door de
andere verdragspartij wordt overgedragen, kan naast de oorspronkelijke
geldboete ook bestaan uit kosten die worden doorberekend voor de
procedure, zoals in Nederland de administratiekosten, en uit wettelijke
verhogingen als gevolg van het niet tijdig (geheel) voldoen van de
oorspronkelijke boete.
Artikel 3
Dit artikel benoemt de bevoegde autoriteiten voor de uitvoering van het
verdrag. Voor Zwitserland gaat het om de politie, de douane en de
gerechtelijke autoriteiten. Voor Nederland gaat het om de autoriteiten die
op basis van de Wet administratiefrechtelijke handhaving verkeersvoorschriften bevoegd zijn tot het opleggen van een administratieve sanctie.
Voor de verzoeken tot inning vanuit Zwitserland wordt als bevoegde
autoriteit het CJIB aangewezen, de dienst van het Ministerie van Justitie
en Veiligheid die is belast met de inning van de sancties op grond van de
Wet administratiefrechtelijke handhaving verkeersvoorschriften.
Artikel 4
Als het nodig is voor de bestraffing van verkeersovertredingen kunnen op
verzoek gegevens worden doorgegeven over voertuigen en hun houders
die zijn vastgelegd in het nationale kentekenregister. In Bijlage A worden
de betreffende gegevens limitatief benoemd.
In dit artikel wordt voorgeschreven dat de doorgifte enkel nog zal
gebeuren via een geautomatiseerde procedure, tussen de centrale
diensten belast met het beheer van dat register. Dit is in Nederland de
RDW, in Zwitserland heet de federale dienst ASTRA. Gezien de gebleken
betrouwbaarheid van EUCARIS en het ontbreken van grote spoed bij het
verstrekken van deze gegevens, wordt verzending per post, zoals de
staande praktijk was, met deze bepaling uitgesloten.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2022–2023, 36 240, nr. 2

4

Artikel 5
Geldboetes kunnen vanuit de ene verdragspartij rechtstreeks naar het
adres van de kentekenhouder van het voertuig binnen het grondgebied
van de andere verdragspartij worden gestuurd. Hierbij geldt de nationale
wet- en regelgeving van de verdragspartij binnen wiens grondgebied de
verkeersovertreding is begaan.
Om het mogelijk te maken dat een kentekenhouder zijn verdedigingsrechten kan uitoefenen, is in het tweede lid van dit artikel vastgelegd
welke informatie de toegezonden geldboete in elk geval moet bevatten.
Naast informatie over de overtreding, het voertuig waarmee deze is
begaan en de opgelegde boete, moet de toegezonden geldboete ook
informatie bevatten over de mogelijkheden om rechtsmiddelen aan te
wenden tegen de geldboete.
Artikel 6
In het geval dat de rechtstreekse toezending van de geldboete aan de
kentekenhouder niet leidt tot het (geheel) voldoen van de opgelegde
boete kan worden verzocht de (verdere) inning van de geldboete over te
nemen. In het eerste lid is bepaald dat daarvoor aan een viertal criteria
moet worden voldaan.
Ten eerste moet er sprake zijn van «dubbele strafbaarheid»: de
overtreding van de regels die tot de sanctie heeft geleid moet zowel in
Nederland als in Zwitserland verboden zijn. Voor de in het eerste lid,
onder a, genoemde veelvoorkomende overtredingen is dit een gegeven.
Op basis van historische gegevens is de verwachting dat deze tien
overtredingen ruim 80 procent zullen uitmaken van de overtredingen die
zich lenen voor overdracht overeenkomstig dit artikel. Voor andere
overtredingen geldt dat de dubbele strafbaarheid moet worden nagegaan.
In Bijlage C, het standaardformulier dat bij een verzoek tot inning moet
worden ingevuld, wordt in dergelijke gevallen verzocht de tekst van de
betreffende bepaling integraal mee te sturen.
Om overdracht van bagatelzaken te voorkomen, geldt er ten tweede een
ondergrens voor het kunnen overdragen van de inning. Deze bedraagt 70
euro dan wel 80 Zwitserse Franken (exclusief administratiekosten,
inclusief wettelijke verhogingen).
Ten derde moet de geldboete naar het nationale recht van de verzoekende
verdragspartij nog inbaar zijn. De zaak mag bijvoorbeeld niet zijn verjaard.
Tot slot is bepaald dat voor een natuurlijke persoon moet gelden dat deze
inwoner van de aangezochte verdragspartij moet zijn en voor een
rechtspersoon dat deze zijn statutaire zetel in de aangezochte verdragspartij moet hebben.
Voor elke geldboete waarvoor de overname van de inning wordt verzocht,
moet het standaardformulier, zoals opgenomen in Bijlage C, worden
ingevuld. Engels is als voertaal bepaald (tweede lid).
Zodra wordt verzocht de inning van de geldboete over te nemen, kan de
verzoekende partij vanzelfsprekend zelf geen inningsactiviteiten meer
ontplooien (derde lid). Dit zou immers tot dubbele inning kunnen leiden.
De mogelijkheid om de inning te hervatten ontstaat (pas) weer op het
moment dat het verzoek wordt afgewezen (zie artikel 7) of terug wordt
gemeld dat de inning niet is gelukt en verdere pogingen daartoe worden
gestaakt.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2022–2023, 36 240, nr. 2

5

Artikel 7
Een verzoek tot overname van de inning van een onbetaalde geldboete
kan worden geweigerd.
In het eerste lid worden twee dwingende weigeringsgronden genoemd: er
kan in de ten uitvoer te leggen beslissing niet tevens sprake zijn van een
vrijheidsbenemende straf en er mag in de beslissing geen sprake zijn van
samenloop met een andere overtreding, die geen verkeersovertreding is.
In het tweede lid zijn verschillende facultatieve weigeringsgronden
opgenomen. Deze gronden spreken voor zich: het betreffen weigeringsgronden die veelvuldig voorkomen in andere rechtsinstrumenten over
internationale samenwerking inzake de tenuitvoerlegging van sancties. In
het bijzonder wordt gewezen op de in onderdeel g opgenomen grond:
indien de geldboete of in elk geval de essentiële onderdelen daarvan niet
zijn vertaald in de taal/talen van de verdragspartij waarin de ontvanger
verblijft, kan de overname van de inning worden geweigerd. Dit betekent
dat het verdrag weliswaar in artikel 5, eerste lid, de ruimte laat om de
geldboete in eerste instantie onvertaald aan de kentekenhouder toe te
sturen, maar dat overdracht van de inning van deze geldboete – mocht de
rechtstreekse toezending niet leiden tot het voldoen van het openstaande
bedrag – kan worden geweigerd als de betrokkene niet in de officiële taal
van zijn land is aangeschreven.
In het geval een verzoek wordt geweigerd wordt dit, met opgave van de
redenen, gemeld aan de verzoekende partij (derde lid). Vanuit de
verzoekende partij wordt direct contact opgenomen met de aangezochte
partij in het geval na het moment van het verzoek tot overdracht alsnog
een betaling wordt ontvangen, ter voorkoming van dubbele inning (vierde
lid).
Artikel 8
Na overdracht van de geldboete wordt het verschuldigde bedrag omgezet
op basis van de op de dag van de oplegging geldende wisselkoers tussen
euro’s en Zwitserse Franken (eerste lid). De inning verloopt verder via het
geldende recht van de aangezochte partij (tweede lid).
Op het moment dat degene bij wie de boete vervolgens wordt geïnd kan
aantonen dat de boete reeds is voldaan, bijvoorbeeld door een betalingsbewijs te overleggen, wordt de verzoekende partij daarover meteen
geïnformeerd (derde lid). De verzoekende partij wordt eveneens geïnformeerd op het moment dat de inning is afgerond. Afronding kan naast
inning van het volledige bedrag ook betekenen dat terug moet worden
bericht dat inning van de boete niet is geslaagd en verdere inningsactiviteiten niet worden ontplooid.
Artikel 9
Aan het doen van een verzoek om kentekengegevens op basis van dit
verdrag zijn geen kosten verbonden voor de verzoekende partij. Zodra
wordt verzocht de inning over te nemen geldt dat hetgeen wordt geïnd
door de aangezochte partij ten bate komt van die partij. Hierin is de
hoofdregel in het Kaderbesluit 2005/214/JBZ van de Raad van 24 februari
2005 inzake de toepassing van het beginsel van wederzijdse erkenning op
geldelijke sancties (PbEG 2005, L 76) gevolgd.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2022–2023, 36 240, nr. 2

6

Artikel 10
Nadere uitwerking op een administratief en technisch niveau kan in een
bilaterale overeenkomst tussen de partijen worden vastgelegd. Een
dergelijke overeenkomst wordt in de Nederlandse verdragssystematiek
als een uitvoeringsverdrag beschouwd dat op grond van artikel 7,
onderdeel b, van de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking verdragen
geen parlementaire goedkeuring behoeft. Bij die nadere uitwerking
kunnen gegevensvelden uit de bijlagen worden gewijzigd. Dit kan
bijvoorbeeld aangewezen zijn op het moment dat een bepaalde verkeersovertreding, die voldoet aan de eisen die aan aanvaarding van de
overdracht worden gesteld (artikel 6), zo regelmatig wordt overgedragen
dat een aan te vinken selectievakje de administratieve afhandeling zou
vergemakkelijken.
Artikel 11
Dit artikel bepaalt dat het verdrag wordt geïmplementeerd in overeenstemming met de nationale wet- en regelgeving en de verplichtingen die
volgen uit het internationale recht. Dit behoeft geen nadere toelichting.
Artikel 12
Dit artikel bepaalt dat het verdrag wordt uitgevoerd binnen de eigen
begrotingen en beschikbare middelen. Dit behoeft geen nadere
toelichting.
Artikel 13
Dit artikel bevat een bepaling inzake geschillenbeslechting en behoeft
geen nadere toelichting.
Artikel 14
Dit artikel bevat een bepaling inzake de territoriale reikwijdte, die voor
Nederland is beperkt tot het Europese deel. Dit behoeft gezien de
strekking van het verdrag geen nadere toelichting.
Artikel 15
Dit artikel voorziet in de mogelijkheid van voorlopige toepassing van de
bepalingen in het verdrag die zien op het verstrekken van gegevens van
kentekenhouders. De reikwijdte van en de dringende aanleiding voor deze
voorlopige toepassing vanaf de dag van ondertekening van het verdrag is
nader toegelicht in paragraaf 2 van deze toelichtende nota.
Artikel 16
Dit artikel bevat reguliere bepalingen inzake de inwerkingtreding en
beëindiging van het verdrag en behoeft geen nadere toelichting.
4. Een ieder verbindende bepalingen
Naar het oordeel van de regering bevat het Verdrag enkele een ieder
verbindende bepalingen in de zin van artikelen 93 en 94 Grondwet, die
aan rechtssubjecten rechtstreeks rechten toekennen of plichten opleggen.
In artikel 5 is vastgelegd welke gegevens een rechtstreeks toegezonden
geldboete in elk geval zou moeten bevatten, zoals informatie over de
overtreding, het voertuig waarmee deze is begaan, de opgelegde boete en

Staten-Generaal, vergaderjaar 2022–2023, 36 240, nr. 2

7

de mogelijkheden om rechtsmiddelen aan te wenden tegen de geldboete.
Deze vereisten gelden ook op basis van de nationale wet- en regelgeving
van beide verdragspartijen, maar de ontvanger zou hierop een direct
beroep kunnen doen als hij meent dat niet aan dit verdragsvoorschrift is
voldaan.
In artikel 6 worden de criteria benoemd waaraan moet worden voldaan
om de (verdere) inning van de geldboete over te nemen. Indien degene bij
wie de geldboete wordt geïnd van oordeel is dat niet zou zijn voldaan aan
die criteria (te weten dubbele strafbaarheid, bedrag hoger dan 70 euro
dan wel 80 Zwitserse Franken, zaak is niet verjaard, inwoner aangezochte
verdragspartij) kan hij dit voor de Nederlandse rechter tegenwerpen.
5. Koninkrijkspositie
Wat het Koninkrijk der Nederlanden betreft, zal het Verdrag alleen voor het
Europese deel van Nederland gelden.
De Minister voor Rechtsbescherming,
F.M. Weerwind
De Minister van Buitenlandse Zaken,
W.B. Hoekstra

Staten-Generaal, vergaderjaar 2022–2023, 36 240, nr. 2

8