Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2010–2011

30 950

Rassendiscriminatie

Nr. 35

BRIEF VAN DE MINISTER VAN VEILIGHEID EN JUSTITIE
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 12 september 2011
Met deze brief voldoe ik aan het verzoek dat in de Regeling van werkzaamheden van 6 september 2011 wordt gedaan. Er is verzocht om een brief
met de stand van zaken rond de uitvoering van de motie Rouvoet met
betrekking tot de hoge beveiligingskosten van Joodse instellingen en een
reactie op het onderzoek van het Nieuw Israëlietisch Weekblad waarin een
kostenberekening staat. Bijgevoegd is mijn brief van 13 september 2011
waarin de vragen worden beantwoord van de leden Recourt en
Marchouch over de beveiliging van Joodse instellingen (2011Z16311).
Ik geef op de volgende wijze uitvoering aan de motie Rouvoet:
Ë De inlichtingen en veiligheidsdiensten zijn opnieuw gevraagd mij te
informeren over dreiging en risico ten aanzien van joodse gemeenschap en haar culturele, religieuze of onderwijsinstellingen in ons land.
Ë Eind september is een gesprek gepland met vertegenwoordigers van
de Joodse Gemeenschap, in het kader van de uitvoering van de motie
en andere beveiligingsgerelateerde zaken. Aanvullend op het overleg
dat op reguliere basis plaatsvindt met vertegenwoordigers van de
Joodse gemeenschap.
Ë De informatie van de inlichtingen en veiligheidsdiensten over de aard
en omvang van de problematiek vormt het uitgangspunt voor
gesprekken met gemeenten, teneinde tot een oplossing te komen voor
de (kosten van) beveiliging.
Ik licht mijn aanpak van de motie als volgt toe.
Het is de taak van de rijksoverheid breed in te zetten op veiligheid opdat
burgers en organisatie niet hoeven over te gaan tot het plaatsen van hoge
hekken of camera’s om zich veilig te voelen. Bewaken en beveiligen is het
sluitstuk. In de anti-discriminatiebrief (uw kenmerk 2010–2011, 30 950, 34)
die u recent is toegestuurd staan de maatregelen die de het kabinet neemt
om discriminatie tegen te gaan, aanvullend op het actieprogramma
«bestrijding van discriminatie». Het kabinet neemt in de volle breedte
maatregelen om discriminatie, waaronder antisemitisme, tegen te gaan

kst-30950-35
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2011

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 30 950, nr. 35

1

en meer veiligheid te creëren. Ik zet zwaar in op preventieve maatregelen,
maatregelen om (gevoelens van) onveiligheid in buurten tegen te gaan,
maatregelen gericht op het vergroten van de aangiftebereidheid en
maatregelen gericht op een effectievere opsporing en vervolging.
Het stelsel bewaken en beveiligen regelt het nemen van beveiligingsmaatregelen voor personen, objecten en diensten. Het is de verantwoordelijkheid van het rijk er voor te zorgen dat dit stelsel een gelijke en
adequate uitwerking heeft als er sprake is van dreiging of risico. Aard en
omvang van dreiging en risico zijn het uitgangspunt voor het nemen van
adequate beveiligingsmaatregelen. Een vijandige bejegening in de
openbare ruimte of in de media vereist een andere benadering dan een
bekladding van een object of een uiting van een groepering tot het
ondernemen van gewelddadige acties tegen personen of objecten.
Beveiliging is maatwerk.
Bij het nemen van beveiligingsmaatregelen is sprake van een getrapte
verantwoordelijkheid. Uitgangspunt is dat de burgers en/of de organisaties waar zij deel vanuit maken zelf verantwoordelijk zijn voor hun
veiligheid. De overheid kan aanvullende maatregelen nemen als een
burger of de organisatie waar ze voor werken op eigen kracht geen
weerstand kan bieden tegen dreiging of risico. Dit is zo georganiseerd
omdat lokaal de beste informatiepositie bestaat en het beste beoordeeld
kan worden welke beveiligingsmaatregelen weerstand kunnen bieden. De
financiering van de beveiligingsmaatregelen volgt deze getrapte
verantwoordelijkheid.
U vroeg mij tevens om een reactie op het onderzoek van het Nieuw
Israëlietisch Weekblad waarin een kostenberekening van de beveiliging
van joodse instellingen staat. De kosten die de Joodse gemeenschap
maakt voor beveiliging zijn aanzienlijk. De hoogte van de kosten dienen
echter niet de basis te vormen voor gesprekken in het kader van de
uitvoering van de motie, maar dreiging en risico en hoe de rijksoverheid
het beste kan bijdragen aan de veiligheid.
Naast de Joodse gemeenschap zijn er helaas ook bijvoorbeeld ondernemers of instellingen met een publieke taak geconfronteerd met hoge
beveiligingskosten. Tot dusver is de verantwoordelijkheid van de
rijksoverheid erop gericht door een brede aanpak de dreiging en risico
weg te nemen en een adequate en gelijke uitwerking van het Stelsel. Ik zal
in de uitvoering van de motie bezien op het noodzakelijk is om hier
ingeval van de beveiliging van Joodse instellingen van af te wijken. Mijn
uitvoering van de motie zoals geschetst in het begin van deze brief is
hierop gericht.
In de anti-discriminatiebrief en de aanscherping hierop (TK 2010–2011,
30 950, nr. 34 en TK 2009–2010, 32 123 VII, nr. 74) staan tal van maatregelen die erop gericht zijn meer veiligheid te creëren. Bewaken en
beveiligen is het sluit stuk. Vandaar dat ik voornemens ben om over de
uitvoering van de motie Rouvoet te rapporteren in de voortgangsrapportage van totale anti-discriminatie aanpak. Desgewenst zal ik de Tweede
Kamer nog dit jaar informeren over de uitkomst.
De minister van Veiligheid en Justitie,
I. W. Opstelten

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 30 950, nr. 35

2