Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2013–2014

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

340
Vragen van het lid Van Tongeren (GroenLinks) aan de Staatssecretaris van
Infrastructuur en Milieu over het verwachte vrijstellingsbesluit luchthaven
Twente (ingezonden 4 oktober 2013).
Antwoord van staatssecretaris Mansveld (Infrastructuur en Milieu) (ontvangen
28 oktober 2013)
Vraag 1
Bent u bekend met het feit dat Area Development Twente (ADT) op 19 augustus 2013 bij u een verzoek tot vrijstelling heeft gedaan voor luchthaven
Twente?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Deelt u de mening dat het een bijzondere gang van zaken is dat niet een
luchthavenexploitant een dergelijk besluit aanvraagt, maar een gebiedsontwikkelingsmaatschappij? Zo nee, waarom niet? Zo ja, is dat van invloed op
uw te nemen besluit?
Antwoord 2
Rijk, provincie Overijssel en gemeente Enschede hebben in 2009 de Bestuursovereenkomst Gebiedsontwikkeling Vliegveld Twente2 gesloten. Daarin is
opgenomen, dat de provincie en de gemeente het terrein van de luchtmachtbasis Twente zullen herontwikkelen. De provincie en de gemeente hebben
daarvoor ADT in het leven geroepen. ADT handelt conform de taken uit de
Gemeenschappelijke regeling gebiedsontwikkeling Twente e.o., waarin is
opgenomen dat het bij de herontwikkeling gaat om herbestemming voor
woningbouw, bedrijventerrein, luchthaven en natuurontwikkeling. Eén van de
taken van ADT is het beheer en faciliteren van bestaande activiteiten,
waaronder het gebruik van de luchthaven door de huidige civiele gebruikers.
In de concessieovereenkomst tussen ADT en het consortium Reggeborgh
Invest B.V. en Aviapartner Holding N.V. is ondermeer bepaald dat het
consortium pas exploitant van de burgerluchthaven wordt wanneer er een

1
2

ah-tk-20132014-340
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2013

TC Tubantia, 11 september 2013
Bijlage bij Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 31 936, nr. 17

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, Aanhangsel

1

onherroepelijk luchthavenbesluit ligt. Dat betekent dat ADT in de periode tot
aan een onherroepelijk luchthavenbesluit de exploitant is van de luchthaven.
Vanuit die context heeft ADT mij verzocht om – als bedoeld in artikel 8a.50,
tweede lid, Wet luchtvaart – een vrijstelling te verlenen van het verbod een
burgerluchthaven in bedrijf te hebben indien voor deze luchthaven geen
luchthavenbesluit of luchthavenregeling geldt. Deze situatie is anders dan bij
andere luchthavens en heeft te maken met het feit dat bij Twente sprake is
van de vestiging van een nieuwe burgerluchthaven. Vanuit dat perspectief zal
ik dan ook de aanvraag voor het vrijstellingsbesluit beoordelen.
Ik merk hierbij overigens op dat op 10 oktober 2013 door de voorzitter van de
Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State op verzoek van ADT – in
het kader van het door ADT e.a. ingestelde hoger beroep tegen de uitspraak
van de rechtbank Almelo van 7 november 2012 – een voorlopige voorziening
is toegekend. Als gevolg daarvan is de werking van de uitspraak van de
rechtbank Almelo, waarbij werd bepaald dat de militaire aanwijzing van het
luchtvaartterrein en de daarvoor verleende ontheffingen voor burgermedegebruik op 7 november 2013 zouden komen te vervallen, opgeschort. Gelet
hierop zal het besluit op de aanvraag van ADT voor een vrijstellingsbesluit
worden aangehouden tot het moment waarop door de Afdeling bestuursrechtspraak wordt beslist op het hoger beroep.
Vraag 3
Klopt het dat bij goedkeuring van deze aanvraag de gebiedsontwikkelingsmaatschappij ADT de facto exploitant van Luchthaven Twente wordt? Zo ja,
welke veranderingen treden er dan op ten opzichte van de huidige situatie
(tot 7 november)?
Antwoord 3
ADT is de facto al sinds december 2010 exploitant van de luchthaven door
verwerving van het eigendom van het vliegveld. De belangrijkste verschillen
tussen de oude situatie (onder de militaire aanwijzing) en de nieuwe situatie
(onder het vrijstellingsbesluit) zijn:
– Het luchthavengebied wordt aanzienlijk kleiner;
– De luchthaven wordt een burgerluchthaven van nationale betekenis,
waarvoor het ministerie van Infrastructuur en Milieu bevoegd gezag is;
– Het civiele medegebruik onder de militaire aanwijzing vervalt, maar de
betreffende activiteiten worden voortgezet onder het vrijstellingsbesluit;
– Tevens krijgt de luchthaven onder het vrijstellingsbesluit de mogelijkheid
om het segment General Aviation beperkt uit te breiden. Deze beperkte
uitbreiding past binnen de voorgenomen ontwikkeling van de luchthaven,
die het consortium Reggeborgh/Aviapartner wil realiseren. Zonder dit
verkeer is het voor het consortium moeilijker om het gewenste segment
General Aviation te realiseren.
Vraag 4
Kunt u aangeven welke verplichtingen de aanvraag en een vrijstellingsbesluit
met zich mee brengen voor ADT? Bent u van mening dat ADT bevoegd en in
staat is deze verplichtingen uit te voeren? Zo ja, waarom?
Antwoord 4
Voor ADT zullen in de nieuwe situatie de verplichtingen gelden, zoals die zijn
opgenomen in het vrijstellingsbesluit. Het gaat dan bijvoorbeeld om
verplichtingen ten aanzien van de veiligheid op de luchthaven. ADT zal
investeringen moeten plegen op de luchthaven om aan deze verplichtingen te
voldoen. In de aanvraag voor het vrijstellingsbesluit heeft ADT aangegeven
dat het de exploitatie van de luchthaven gedurende de periode van de
vrijstelling in samenspraak met de huidige gebruikers op zich zal nemen. Ook
heeft ADT aangegeven dat het als exploitant financieel verantwoordelijk is
voor de investeringen en de kosten die de exploitatie van de luchthaven met
zich mee brengt. Die stelling geeft mij voldoende vertrouwen dat de
exploitatie van de luchthaven door ADT geborgd is en dat ADT kan voldoen
aan de verplichtingen die zijn opgenomen in het vrijstellingsbesluit.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, Aanhangsel

2

Vraag 5
Deelt u de mening dat het onwenselijk is dat een gebiedsontwikkelingsmaatschappij als ADT verantwoordelijk wordt voor de veiligheid en het onderhoud
van een luchthaven? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 5
Nee ik deel die mening niet. Voor mij is bepalend dat ADT gedurende het
vrijstellingsbesluit – dat uiterlijk tot 31 december 2014 geldt – voldoet aan alle
eisen, die aan de veiligheid van de luchthaven worden gesteld en daarvoor
de noodzakelijke investeringen doet. In het vrijstellingsbesluit is onder andere
de verplichting opgenomen dat ADT beschikt over een veiligheidscertificaat.
Vanuit dat perspectief is ADT momenteel in gesprek met de ILT om te komen
tot dit certificaat, passend bij het voorgenomen gebruik onder het vrijstellingsbesluit.
Vraag 6
Kunt u aangeven wie verantwoordelijk is voor de controle op de naleving van
de verplichtingen van ADT bij het vrijstellingsbesluit? Kunt u garanderen dat
deze controle voldoende is geborgd? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 6
De ILT is verantwoordelijk voor de handhaving van de verplichtingen uit het
vrijstellingsbesluit. Die handhaving is niet anders dan bij andere luchthavens
en is voldoende geborgd.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, Aanhangsel

3