1
> Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag

Aan de voorzitters van de Colleges van Bestuur van de universiteiten en
hogescholen
cc HBO-raad en VSNU

Rijnstraat 50
Den Haag
Postbus 16375
2500 BJ Den Haag
www.rijksoverheid.nl

Onze referentie
447122

7

Datum
Betreft

Afschaffen langstudeerdersmaatregel met terugwerkende kracht

Geachte voorzitter,
Afgelopen week is tussen de onderhandelaars van VVD en PvdA een deelakkoord
gesloten waarin ook is aangekondigd dat de langstudeerdersmaatregel met
terugwerkende kracht ingetrokken wordt. Het deelakkoord voorziet in het
afschaffen van de langstudeerdersmaatregel per 1 september 2012 én een
structurele dekking van €230 mln.
De meerderheid van de leden van de Tweede Kamer heeft aangegeven het
deelakkoord te onderschrijven door motie 33 410, nr. 12 aan te nemen. Met deze
brief wil ik, nu de politieke realiteit van het intrekken van de
langstudeerdersmaatregel een feit is, maximale duidelijkheid verschaffen aan
instellingen en studenten.
Tijdpad voor het intrekken van de maatregel met terugwerkende kracht
Zo spoedig mogelijk wordt gestart met een wetgevingstraject waarin het
verhoogde wettelijke collegegeld met terugwerkende kracht wordt ingetrokken.
Aangezien hier sprake is van een begunstigende maatregel behoort het verlenen
van terugwerkende kracht tot de mogelijkheden.
Het ligt in de lijn der verwachting dat de noodzakelijke wetswijziging in november
in de Kamer ligt en uiterlijk in het eerste kwartaal van 2013 in het Staatsblad kan
worden geplaatst.
Naast het intrekken van de maatregel worden het langstudeerderskrediet en de
openstelling van het profileringsfonds voor deeltijdstudenten afgeschaft. Deze
afschaffing treedt in werking de dag na uitgifte van het Staatsblad waarin de
aangekondigde wet wordt geplaatst.
DUO zal de aanvragen voor het collegegeldkrediet en langstudeerderskrediet
opschorten totdat de wet is ingetrokken. Aan studenten zal de mogelijkheid
worden geboden dit krediet zonder rente terug te betalen, mits zij dit doen voor 1
maart 2013. Indien zij ervoor kiezen dit op een later moment terug te betalen,
betalen ze net als andere studenten hierover rente.
Alhoewel de wet nog niet is gewijzigd, meen ik dat er voldoende basis is om
vooruit te lopen op de wetswijziging. Daarbij realiseer ik me dat het voor u nodig
is ervan te kunnen uitgaan dat dit voornemen onherroepelijk is. Gezien het brede
politieke draagvlak meen ik dat zulks het geval is.

a

Pagina 1 van 3

Consequenties voor de uitvoering
Vanwege het voornemen de langstudeerdersmaatregel met terugwerkende kracht
af te schaffen verzoek ik u vanaf november af te zien van verdere inning van het
verhoogde wettelijke collegegeld en van studenten slechts te verlangen dat zij
vanaf dan het wettelijk collegegeld tegen basistarief voldoen. Het zal voor de
meeste instellingen niet mogelijk zijn de systemen voor de incasso-inningen
eerder aan te passen. Ik verzoek u studenten uiterlijk op 1 december de reeds
betaalde opslag te retourneren.
Ook verzoek ik u studenten te vragen de behandeling van de reeds ingediende
bezwaarschriften op te schorten totdat de wet in het Staatsblad staat. Door
behandeling op te schorten, hoeft er geen tijd meer in de procedure gestoken te
worden en verliezen de studenten hun rechtsmiddelen niet.
Ik ga er daarnaast vanuit dat de instellingen mee zullen werken aan
gerechtvaardigde verzoeken van studenten die zich niet opnieuw hebben
ingeschreven vanwege de langstudeerdersmaatregel. De instelling hebben de
vrijheid om de student na de peildatum in te schrijven. Ik vraag de instellingen
daarbij oog te hebben voor de rechten van de student als ware hij ingeschreven
in september. Ik stel voor dat u daarbij een gezamenlijke lijn trekt.

Datum
Onze referentie
447122

Financiële consequenties
In de rijksbijdrage 2012 waarover de hogescholen en universiteiten in de brief
van DUO van 20 juli 2012 zijn geïnformeerd, is een korting van € 62 mln vanwege
de langstudeerdersmaatregel verwerkt. In oktober zal DUO u informeren over de
verwachte rijksbijdrage 2013. Ook hierin is rekening gehouden met de
langstudeerdersmaatregel waaronder de omslag van het verhoogde collegegeld.
De regeling Financiën hoger onderwijs ligt hieraan ten grondslag. In het
deelakkoord is de volgende financiële reeks vastgelegd, gericht op aanpassing van
deze korting.
x € 1 mln

2013

2014

2015

2016

2017

Terugdraaien ls-maatregel,
gedeelte collegegeldverhoging +
gedragseffect

263

220

230

230

230

w.v. gedragseffect

22

57

67

67

90

w.v. verhoogd coll.geld*

240

163

163

163

140

w.v. eenmalige uitv.kosten DUO

1

* in 2013 zit € 62 mln van 2012
PM de verdeling over hbo en wo
In de brief die universiteiten en hogescholen in december 2012 ontvangen over
de herberekening van de rijksbijdrage 2012 zal de korting voor 2012 ongedaan
worden gemaakt. De korting zal op dezelfde wijze ongedaan gemaakt worden als
hij is ingeboekt. In de brief die de instellingen in januari 2013 ontvangen over de
herberekening van de rijksbijdrage 2013 zal de korting worden aangepast voor
het begrotingsjaar 2013. Met deze middelen kunt u de studenten de reeds
betaalde opslag restitueren en tevens stoppen met verdere inning.
Ik ben mij ervan bewust dat u vanwege de langstudeerdersmaatregel te maken
heeft gehad en krijgt met extra uitvoeringslasten. Ik ben daarom bereid de
Pagina 2 van 3

middelen die voor het profileringsfonds voor deeltijders en chronisch zieken en
gehandicapten beschikbaar zijn gekomen voor 2012 in het macrokader te laten
zitten.

Datum
Onze referentie
447122

De staatssecretaris van Onderwijs,
Cultuur en Wetenschap,

Halbe Zijlstra

Pagina 3 van 3