Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2016–2017

34 550 XVI

Vaststelling van de begrotingsstaten van het
Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en
Sport (XVI) voor het jaar 2017

Nr. 129

BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN
SPORT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 22 december 2016
Mede namens de Staatssecretaris van VWS stuur ik u de stand van zaken
van de moties en toezeggingen die door ons zijn gedaan aan de Tweede
Kamer, waarbij we voornemens waren u voor de jaarwisseling hierover te
informeren. Aan veel van deze verzoeken van uw Kamer is inmiddels
voldaan.
In deze brief wordt aan een aantal moties en toezeggingen voldaan en
wordt u geïnformeerd over de moties en toezeggingen die om verschillende redenen, ondanks de intentie daartoe, niet meer in 2016 worden
afgehandeld.
De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
E.I. Schippers

kst-34550-XVI-129
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2016

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

1

In de brief aan uw Kamer van 8 juli 2016 over de stand van zaken van
moties en toezeggingen in de zomer van 2016 (Kamerstuk 34 300 XVI,
nr. 168) heeft de Minister toegezegd uw Kamer nader te informeren zodra
er meer bekend is inzake het tegengaan van goodwillbetalingen
onder huisartsen. Zoals de Minister in haar brief van december 2015
(Kamerstuk 29 282, nr. 241) heeft laten weten, is ze tegenstander van
goodwillbetalingen bij huisartsen. Daarom heeft ze toentertijd onderzoek
laten doen door de Landsadvocaat naar juridische mogelijkheden om
goodwill bij huisartsen tegen te gaan. De conclusie was dat een wettelijk
goodwillverbod een zeer reëel financieel risico met zich mee brengt voor
de staat als huisartsen achteraf via de rechter een compensatie zouden
eisen voor hun «verlies» van goodwill. Aanvullend heeft de Minister
verzekeraars en huisartsen om een reactie gevraagd op het fenomeen
goodwill. Zoals toegezegd hierbij hun reacties.
Zorgverzekeraars Nederland (ZN) heeft aangegeven geen noodzaak te zien
dat huisartsen een vergoeding voor goodwill vragen bij praktijkoverdracht. ZN geeft aan van mening te zijn dat goodwillbetalingen onwenselijk zijn, maar dat zij geen titel zien om goodwillbetalingen binnen de
contractuele relatie tussen zorgverzekeraars en huisartsen onmogelijk te
maken. Volgens ZN is het aan de beroepsgroep om zich uit te spreken
tegen goodwill. De Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV) heeft in het
najaar van 2016 haar leden geraadpleegd op het punt van goodwill en
blijft op grond van die raadpleging bij het standpunt dat zij goodwillbetalingen onwenselijk acht. De LHV neemt echter geen bepalingen op tegen
goodwill in haar verenigingsregels. Hiermee wordt de toezegging over het
tegengaan van goodwillbetalingen onder huisartsen afgedaan.
In de verzamelbrief van 6 juni 2016 (Kamerstuk 25 268, nr. 134) heeft de
Minister aangegeven in het najaar van 2016 meer duidelijkheid te hebben
over het eventuele samenvoegen van het meldpunt van de NZa
met het Landelijk Meldpunt Zorg. Tijdens het Algemeen Overleg van
25 juni 2015 over de NZa (Kamerstuk 25 268, nr. 123) heeft de Minister
aangegeven dat zij beide meldpunten eerst afzonderlijk wilde versterken
en beter wilde laten samenwerken. Die acties zijn begin 2016 afgerond,
waarbij de samenwerking tussen de NZa en het Landelijk Meldpunt Zorg
een structureel karakter heeft gekregen.
Afgelopen maanden heeft de Minister de verschillende meldpunten laten
inventariseren en laten bezien welke taken er zijn. Op grond daarvan is
haar helder geworden dat één meldpunt voor alles niet wenselijk is. Dit
omdat de respectievelijke meldpunten verschillende onderwerpen
bestrijken, verschillende doelen hebben en (deels) verschillende
doelgroepen bedienen. Daarnaast worden meldingen die binnenkomen bij
de meldpunten voor uiteenlopende doeleinden gebruikt. Zo worden de
meldingen bij de NZa gebruikt voor het bevorderen van betaalbaarheid
(toezicht op correct registreren en declareren), toegankelijkheid en
transparantie van de zorg en de meldingen bij het Landelijk Meldpunt
Zorg voor het toezicht op kwaliteit en veiligheid van de zorg. Een verdere
samenvoeging van meldpunten komt de noodzakelijke herkenbaarheid
van de meldpunten voor de burger niet ten goede en maakt de terugkoppeling van meldingen en signalen complex en daarmee minder doelgericht en efficiënt. Op basis van het voorgaande ziet de Minister onvoldoende aanleiding om het meldpunt van de NZa en het Landelijk
Meldpunt Zorg samen te voegen. De structurele afspraken over een
optimale samenwerking vind de Minister in het licht van deze analyse een
goede aanpak. Doorverwijzing is daarbij zo «warm» mogelijk, dat wil
zeggen, door de beller/mailer actief door te verbinden met de juiste
instantie, indien vragen en meldingen niet op de juiste plek terecht
komen. Met deze brief wordt voornoemde toezegging afgedaan.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

2

In de Voortgangsrapportage Kwaliteit loont van 3 december 2015
(Kamerstuk 31 765, nr. 172) heeft de Minister aangekondigd mensen beter
te informeren over waarvoor zij terecht kunnen bij het meldpunt van de
NZa dan wel het Landelijk Meldpunt Zorg. Begin 2016 zijn VWS, NZa en
het Landelijk Meldpunt Zorg gezamenlijk gaan werken aan een aanpak
over hoe de burger op een begrijpelijke en overzichtelijke wijze is te
informeren. Op dit moment vinden voorbereidingen plaats voor informatievoorziening die gericht is op een breed publiek en die in het voorjaar
van 2017 zijn beslag zal krijgen. Hiermee wordt deze toezegging over
betere informatievoorziening richting de burger afgedaan.
In de derde voortgangsrapportage «Kwaliteit loont» van 3 november jl.
(Kamerstuk 31 765, nr. 247) heeft de Minister uw Kamer gemeld dat de
resultaten van het onderzoek naar varianten voor een gedifferentieerd macrobeheersinstrument met het oog op verbetering van
kwaliteit eind dit jaar worden verwacht. Naar verwachting zal de
oplevering van het rapport enkele weken later plaatsvinden. De onderzoekers van IBMG hebben iets meer tijd nodig om de bevindingen uit de
verschillende expertmeetings over dit onderwerp te verwerken in het
eindrapport. Naar verwachting zal de Minister de onderzoeksresultaten in
het voorjaar aan uw Kamer kunnen aanbieden.
In het AO Governance in de zorg van 17 maart jl. heeft de Minister
toegezegd voor het einde van dit jaar te komen met een draaiboek
faillissementen in de zorg ten behoeve van curatoren (Kamerstuk
32 012, nr. 38 ). Het opstellen van een dergelijk draaiboek vergt meer
tijd, omdat de Minister voornemens is om deze ook zeer uitgebreid af te
stemmen met partijen die nauw betrokken zijn bij de afwikkeling van
faillissementen in de zorg. Naar verwachting zal de Minister het draaiboek
– dat inmiddels een handreiking is gaan heten – in het voorjaar aan uw
Kamer kunnen aanbieden.
Beleidsdoorlichting artikel 4.2 beroepen, opleidingen en arbeidsmarkt is dit najaar opgeleverd. De uitkomsten ervan zullen in samenhang
met de evaluatie van de registratiecommissies worden bezien. Dat
onderzoek is aanbesteed en is op dit moment in uitvoering. U ontvangt
van de Minister de kabinetsreactie op genoemde rapporten nadat ook de
evaluatie van de registratiecommissies is afgerond. Planning van de
kabinetsreactie is voorjaar 2017.
Tijdens het Verslag van het Algemeen Overleg beleidsdoorlichting positie
cliënt van 7 juli 2016 (Handelingen II 2015/16, 106, item 40) heeft de
Minister toegezegd om voor het einde van 2016 in te gaan op de voor- en
nadelen bij project- en instellingssubsidie voor patiënten- en
gehandicaptenorganisaties. Deze vraag komt terug in de meer
fundamentele herziening van het beleidskader 2019. Hiertoe start de
Minister binnenkort een patiëntendialoog. Ze verwacht een brief hierover
in het voorjaar van 2017 aan uw Kamer te kunnen aanbieden.
In de brief van 29 juni 2016 heeft de Minister toegezegd uw Kamer na de
zomer te berichten hoe zij de onzekerheid met betrekking tot de
bescherming van persoonsgegevens bij financiële controles in de
zorg wil opheffen en waar dat noodzakelijk is die bescherming nader in
voorschriften vorm te geven. Het onderzoek daartoe is nog niet afgerond.
De Minister is voornemens u in het voorjaar nader te berichten.
Tijdens de begrotingsbehandeling van VWS op 9 november jl. heeft de
Minister uw Kamer toegezegd om een gesprek te voeren met deskundigen
over fundamenteel (vervolg)onderzoek naar Huntington (Handelingen II 2016/17, nr. 20, item 3). Tevens heeft de Minister gezegd dat

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

3

zij de Kamer zal informeren over de problemen met de zorg en de
maatschappelijke problemen die patiënten met Huntington, hun naasten
en dragers van deze erfelijke aandoening ervaren. De medewerkers van
VWS hebben inmiddels een gesprek gevoerd met de deskundigen die
onderzoek doen naar Huntington. Ook het Campagneteam Huntington en
de topsector Life Sciences & Health (LSH) waren hierbij aanwezig. Uit dit
gesprek is een aantal punten naar voren gekomen dat nog nader
uitgezocht moet worden. De Minister zal uw Kamer in het eerste kwartaal
van 2017 nader informeren.
In de Kamerbrief over de GVS-herberekening van juli jl. heeft de
Minister aangegeven voornemens te zijn om op basis van nog op te
stellen criteria een pilot te starten waarbij de Minister een beperkt aantal
clusters kiest waarmee ze start met herberekenen. De Minister heeft het
bureau APE gevraagd een nadere verdiepingsslag te doen op een aantal
clusters om zo zorgvuldig de criteria te kunnen formuleren. Door
vertraging bij het aanleveren van data door de leverancier is APE later
gestart met haar onderzoek. Hierdoor is er nu onvoldoende voortgang op
dit onderzoek en kan de Minister op dit moment nog geen informatie
delen over de pilot. De verwachting is dat de Minister begin 2017 uw
Kamer nader kan informeren over de GVS-herberekening.
De Minister heeft u vorig jaar geïnformeerd over de handreiking
orgaandonatie na euthanasie die enkele UMC’s hebben opgesteld en
beschikbaar hebben gesteld aan medisch professionals (Kamerstuk 34 300
XVI, nr. 150). Naar aanleiding van dit initiatief hebben verschillende bij
orgaandonatie en euthanasie betrokken beroepsverenigingen besloten te
komen tot een breed gedragen landelijke richtlijn waarin afspraken zijn
opgenomen hoe beide procedures op de beste manier op elkaar kunnen
aansluiten. De Minister heeft de Nederlandse Transplantatie Stichting
(NTS) gevraagd partijen hierbij te ondersteunen en aangedrongen op een
spoedige afronding. Een conceptrichtlijn heeft de afgelopen twee
maanden ter consultatie bij alle betrokken beroepsverenigingen gelegen.
De NTS heeft aangegeven dat na verwerking van alle reacties de richtlijn
in het voorjaar van 2017 zal worden gepubliceerd. De Minister zal de
richtlijn na publicatie direct naar uw Kamer sturen.
In de antwoorden op de Kamervragen van het lid Voortman over het
Exoskelet van 26 januari 2016 heeft de Minister uw Kamer toegezegd het
Zorginstituut te vragen om een verduidelijking binnen welke regeling
(Zvw of Wmo) dit soort hulpmiddelen kunnen vallen (Aanhangsel
Handelingen II 2015/16, nr. 1311). Bij brief van 30 november jl. heeft het
Zorginstituut hierover haar standpunt1 kenbaar gemaakt. De Minister zal u
haar reactie daarop begin 2017 aan u toesturen.
In het AO over doorgeleverde bereidingen van 22 juni jl.(Kamerstuk
29 477, nr. 393) heeft de Minister uw Kamer toegezegd om de uitkomsten
van het debat onder de aandacht te brengen bij zorgverzekeraars en te
rapporteren wat de uitkomst hiervan is. De Minister heeft de vergoeding
van de doorgeleverde bereiding van dexamfetamine bij zorgverzekeraars aan de orde gesteld. Zorgverzekeraars geven aan dat de
vergoeding van doorgeleverde bereiding van dexamfetamine enerzijds
afhangt van de voorgeschreven dosering, anderzijds van de kaders die de
geneesmiddelenwet en de circulaire van de IGZ stellen. Zorgverzekeraars
vergoeden doorgeleverde bereidingen, als er géén geregistreerd adequaat
alternatief is en de doorgeleverde bereidingen als farmacotherapeutisch
1

https://www.zorginstituutnederland.nl/binaries/content/documents/zinl-www/documenten/
publicaties/rapporten-en-standpunten/2016/duiding-exoskelet/duiding-exoskelet/
Duiding+exoskelet.pdf

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

4

rationeel beschouwd kunnen worden. De Minister beschouwt de
toezegging hiermee als afgedaan.
Naar aanleiding van de motie-Otwin van Dijk (Kamerstuk 29 477, nr. 378)
over doorgeleverde bereidingen kan de Minister u het volgende melden.
De zogeheten artikel 5-route, zoals in het plan van de Vereniging
van Doorleverende Bereidingsapotheken (VDB) wordt voorgesteld, heeft de Minister met een positieve grondhouding ter hand
genomen. Bij nadere analyse blijken er diverse secundaire effecten op de
markt van doorgeleverde bereidingen, op de vergoedingen en op de
Europeesrechtelijke aspecten te kunnen optreden. De Minister heeft meer
tijd nodig om deze effecten in kaart te brengen om een zorgvuldige
afweging te kunnen maken op welke manier doorgeleverde bereidingen
aantrekkelijker kunnen worden.
De Minister verwacht u voorjaar 2017 een brief te kunnen sturen met haar
antwoord op de motie. Overigens is de Minister in overleg met partijen
welke mogelijkheden er zijn om doorgeleverde bereidingen aantrekkelijker
te maken. De resultaten daarvan neemt de Minister mee in dezelfde brief.
Naar aanleiding van de begrotingsbehandeling van 9 november jl. is er op
10 november jl. de motie van de leden Pia Dijkstra en Bergkamp
(Kamerstuk 34 550 XVI, nr. 58) aangenomen, waarin de Minister gevraagd
is het Bureau Medicinale Cannabis (BMC) te stimuleren op
regelmatige basis in gesprek te gaan met gebruikers van
medicinale cannabis, zodat de aangeboden soorten zo veel mogelijk
tegemoet kunnen komen aan de hulpvraag van de patiënt.
Het BMC is in 2003 gestart. In eerste instantie was er één soort en vanaf
2004 waren er twee soorten beschikbaar, respectievelijk Bedrocan en
Bedrobinol. Vanaf het begin is er nauw contact geweest met patiënten en
patiëntenverenigingen.
In overleg met patiënten en patiëntenverenigingen kijkt het BMC naar de
werkzaamheid van variëteiten en soms ook naar variëteiten die bij de
coffeeshop verkocht worden. Het BMC laat onderzoek doen of variëteiten
die nog niet via BMC beschikbaar zijn anders van samenstelling en
werkzaamheid zijn. De afgelopen jaren zijn er nieuwe variëteiten
medicinale cannabis beschikbaar gekomen met andere inhoudsstoffen
en/of van een ander type plant. Sinds de start van BMC met twee
variëteiten zijn er regelmatig nieuwe variëteiten beschikbaar gekomen via
BMC. In 2007 was dat Bediol, 2011 Bedica, 2015 Bedrolite en medio 2017
is de intentie nog een variant beschikbaar te hebben. Het was de
verwachting dat deze laatste zesde variant medio 2016 beschikbaar zou
zijn maar door aangescherpte GMP eisen is de introductie vertraagd.
De Minister vindt het van groot belang dat het BMC alert blijft op signalen
van patiënten, aansluiting houdt bij maatschappelijke en wetenschappelijke ontwikkelingen in Nederland en andere landen en in gesprek blijft
met patiëntenverenigingen. De Minister heeft BMC gevraagd dit te doen.
Ze beschouwt de motie hiermee als afgedaan.
Tijdens het VAO NVWA van 7 juli jl.(Handelingen II 2015/16, nr. 106, item
34) is de motie van lid Geurts (CDA) aangenomen waarin de regering
wordt verzocht zo snel mogelijk samen met het bedrijfsleven een
kennisprogramma op te zetten ten behoeve van zo adequaat mogelijke
normstelling voor tetrodotoxine (Kamerstuk 33 835, nr. 42).
Inmiddels is er een groot meerjarig onderzoek uitgezet binnen de
topsector Agri&Food, dat gezamenlijk door de sector en het Ministerie van
EZ en VWS wordt gefinancierd. Dit onderzoek, uitgevoerd door
Wageningen Research (RIKILT en Wageningen Marine Research), heeft

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

5

met name tot doel bij te dragen aan de totstandkoming van een Europese
norm voor tetrodotoxine. Daarnaast krijgt de sector hiermee een
effectieve en efficiënte set van maatregelen om de voedselveiligheid te
borgen en een draaiboek om te anticiperen op een eventueel nieuw acuut
probleem. Hiermee voldoet de Minister aan de motie.
Tijdens het AO Regeldruk/administratieve lasten op 13 januari 2016
(Kamerstuk 29 515, nr. 378) heeft de Minister met uw Kamer gesproken
over de administratie van opiumwetgeneesmiddelen. De Minister
heeft u toegezegd het overleg tussen de IGZ en de KNMP hierover in de
gaten te houden. Met de KNMP is na recent bestuurlijk overleg overeengekomen dat ook elektronische verwerking mogelijk is. Hiermee nemen
de administratieve lasten voor de apotheker af. De afgelopen periode
hebben de KNMP en de IGZ een handreiking voor een werkbare en
heldere administratie van opiumwetgeneesmiddelen opgesteld die begin
oktober is gepubliceerd. De handreiking moet bij apothekers eventuele
onduidelijkheid over de uitvoering van en het toezicht op de Opiumwet
wegnemen en de mogelijkheid tot digitale administratie onder de
aandacht brengen.
IGZ en KNMP onderzoeken daarnaast de mogelijkheid van een digitale
(kwartaal)rapportage voor de opiumwetgeneesmiddelen die aan artsen
worden verstrekt, de In Manu Medici (IMM)-recepten. Partijen overleggen
met de Stichting Farmaceutische Kengetallen (SFK) of en op welke wijze
de SFK hieraan een bijdrage kan leveren om de administratieve lasten
voor de apotheek maximaal te beperken en hoe de melding aan de IGZ
efficiënter kan plaatsvinden.
Op donderdag 1 december 2016 verscheen de Staat van zoönosen
2015. Deze is gemaakt door het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en
Milieu (RIVM) in opdracht van en samen met de Nederlandse Voedsel- en
Warenautoriteit. Het geeft jaarlijks een overzicht van infectieziekten die
overgaan van dier op mens, de zogenoemde zoönosen. Het gaat om de
mate waarin meldingsplichtige zoönosen voorkomen en de ontwikkelingen daarvan op de lange termijn. Hierbij betreft het zowel het aantal
ziektegevallen bij mensen als het voorkomen van deze ziekteverwekkers
bij dieren. Ook worden elk jaar opmerkelijke voorvallen uitgelicht en
wordt een thema behandeld. Deze editie geeft een inzicht van risico’s van
zoönosen op boerderijen met nevenactiviteiten en maatregelen om ziekte
te voorkomen. De Staat van zoönosen is tijdens het Zoönosensymposium
van 1 december jl. gepubliceerd en is te vinden op de website van het
RIVM (http://www.rivm.nl/Staatvanzoönosen2015).
De Minister heeft toegezegd met betrokken partijen nader in gesprek te
gaan om randvoorwaarden voor adequate diagnostiek op te stellen.
Met o.a. de Federatie Medisch Specialisten, Nederlandse Vereniging van
Ziekenhuizen, Ineen, microbiologen, klinisch chemici en de laboratoria zelf
is voor de zomer een sessie geweest over de toekomst en de randvoorwaarden die nodig zijn voor adequate diagnostiek. 20 december jl. is een
vervolgbijeenkomst geweest met partijen waarin concrete acties worden
voorgelegd voor de komende periode om de functie van diagnostiek te
verbeteren. De Minister zal u in het voorjaar van 2017 informeren over de
uitkomsten van deze bijeenkomst.
De Minister heeft in een gesprek met de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa)
het verzoek van uw Kamer overgebracht om in het toezicht steekproefsgewijs aandacht te besteden aan controles door zorgverzekeraars, en
de rol van de medisch adviseur daarbij. De NZa laat de Minister nog
weten hoe zij dit in haar reguliere toezicht mee gaat nemen. Hiermee
voldoet de Minister aan twee toezeggingen die zij gedaan heeft tijdens de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

6

behandeling van het wetsvoorstel VTO Wmg op 8 september jl. in de
Tweede Kamer en later in de brief aan uw Kamer van 13 september 2016
(Kamerstuk 33 980, nr. 30).
Tijdens de plenaire behandeling van het wetsvoorstel Verbetering toezicht,
opsporing, naleving en handhaving Wet marktordening gezondheidszorg
(VTO WMG) (Kamerstuk 33 980) op 8 september jl. (Handelingen II
2015/16, nr. 109, item 7) heeft de Minister toegezegd uw Kamer voor het
eind van het jaar te informeren over de stand van zaken rond een
actieplan ter verbetering van de informatiepositie van de patiënt/
verzekerde met betrekking tot privacy en het medisch beroepsgeheim. Hiermee komt de Minister de toezegging na. Uit de gesprekken
die de Minister heeft gevoerd met Zorgverzekeraars Nederland en de
patiëntenfederatie is gebleken dat goede informatievoorziening over
privacy en het medisch beroepsgeheim hoog op de agenda staat van
zowel patiënten, verzekerden, zorgverzekeraars, gemeenten, zorgaanbieders en de Patiënten-federatie. Partijen hebben diverse ideeën over
verbetering van deze voorziening. De komende tijd gaan zij verder met
concrete invulling van deze ideeën en uitvoering van de noodzakelijke
acties. Het bijbehorende actieplan zal de Minister komend voorjaar aan
uw Kamer sturen.
In de brief van 6 mei 2015 aan uw Kamer (Kamerstuk 32 620, nr. 156) is
toegezegd dat een evaluatie van het flankerend beleid wordt
uitgevoerd zodra definitieve gegevens van een aantal jaar beschikbaar
zijn. Het doel van het flankerend beleid is om het gelijke speelveld tussen
zorgverzekeraars te borgen in geval van een afwijking tussen geraamde
en gerealiseerde macrokosten. Als de macrokosten hoger uitvallen dan
geraamd, zouden zorgverzekeraars met relatief veel chronisch zieke
verzekerden zonder flankerend beleid grotere verliezen per verzekerde
lijden dan zorgverzekeraars met een relatief gezonde populatie. De
Tweede Kamer wordt in het voorjaar 2017 per brief geïnformeerd over
deze evaluatie. In dezelfde brief zal ook aan de toezegging worden
voldaan dat de Kamer in het najaar 2016 geïnformeerd wordt over de
vereveningsresultaten op basis van de tweede voorlopige vaststelling en
definitieve vaststelling voor de jaren 2011–2013, vanwege de onderlinge
inhoudelijke samenhang tussen deze twee onderwerpen. Deze toezegging
is gedaan in de beantwoording schriftelijke vragen bij de brief «Overzicht
vereveningsresultaten 2012, 2013 en 2014» (Kamerstuk 29 689, nr. 690).
In de brief van 20 mei 2016 over het Zvw-pakket per 2017 (Kamerstuk
29 689, nr. 713) heeft de Minister uw Kamer geïnformeerd over de
rapportages en signalementen die het ZIN in het kader van zijn
programma Zinnige Zorg zou uitbrengen. In aansluiting hierop kan zij
meedelen dat het ZIN de afgelopen periode de volgende rapportages
heeft uitgebracht:
1. Verbetersignalement perifeer arterieel vaatlijden2
2. In Nederland leveren professionals goede zorg op het gebied van
claudicatio intermittens. Desondanks stelt het ZIN samen met
veldpartijen vast dat de zorg op een aantal punten kan worden
verbeterd. In dit signalement benoemt het ZIN deze verbeterpunten.
De verschillende partijen in de zorg zullen vanuit hun rol en expertise
de verbeterpunten oppakken. Over een heel aantal verbeterpunten
zijn al afspraken gemaakt. Over andere verbeterpunten zullen in het
vervolgtraject nadere afspraken volgen.

2

https://www.zorginstituutnederland.nl/binaries/content/documents/zinl-www/documenten/
publicaties/rapporten-en-standpunten/2016/1608-verbetersignalement-perifeer-arterieelvaatlijden/Verbetersignalement+Perifeer+arterieel+vaatlijden.pdf).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

7

3.

4.

5.
6.

In dit verband wijst de Minister op een van de genoemde verbeterpunten, namelijk dat het aanbeveling verdient de vergoeding uit de
basisverzekering van gesuperviseerde oefentherapie als eerst
aangewezen (niet-invasieve) interventie bij claudicatio intermittens te
verbeteren. Zoals in de hiervoor genoemde brief over het Zvw-pakket
per 2017 is vermeld, worden met ingang van 1 januari 2017 de eerste
(maximaal) 37 behandelingen met deze gesuperviseerde oefentherapie bij claudicatio intermittens via het basispakket van de Zvw
vergoed. Met deze pakketmaatregel wordt het grootste deel (ca.
€ 21,5 mln.) van de kostenvermindering die optimale implementatie
van de genoemde verbeterpunten zou opleveren, gerealiseerd.
Voortgangsrapportage twee jaar na publicatie Verbetersignalement
zorg voor artrose knie en heup waarin de vorderingen tot nu toe
worden gerapporteerd.3
Verbetersignalement zinnige nacontrole bij vrouwen behandeld voor
borstkanker4
Dit is het eerste rapport in de reeks van de verdiepende fase van het
ICD-10 gebied Nieuwvormingen. Geconcludeerd wordt dat de
nacontrole van vrouwen behandeld voor borstkanker van goede
kwaliteit is, maar dat deze verbeterd kan worden door een meer
geïndividualiseerde nacontrole op basis van risicostratificatie en
goede informatieverstrekking en gedeelde besluitvorming. In het
rapport staat aangegeven welke acties er nodig zijn. Het Zorginstituut
organiseert begin volgend jaar een bijeenkomst om met betrokken
partijen de implementatie te bespreken. Een jaar na rapportage zal
het Zorginstituut rapporteren over de voortgang van de verbeteracties.

LHV, ZN, Ineen en VWS zijn met elkaar aan de slag gegaan om te komen
tot nieuwe, toekomstgerichte en voor zorgaanbieders en zorgverzekeraars
herkenbare betaaltitels voor organisatie en infrastructuur. De
rapportage van deze werkgroep treft u bijgevoegd aan. Om te bezien of
deze betaaltitels het gewenste effect hebben zal door partijen een
impactanalyse worden uitgevoerd. Deze impactanalyse loopt en zal de
Minister u na afronding doen toekomen. Wanneer het resultaat van de
impactanalyse volgens partijen naar wens is zal de NZa een besluit nemen
over de invoering van deze betaaltitels binnen de huidige bekostiging van
de huisartsenzorg- en multidisciplinaire zorg.
In 2015 is de Zintuiglijke Gehandicaptenzorg van de Algemene Wet
Bijzondere Ziektekosten overgeheveld naar de Zorgverzekeringswet, de
Wet maatschappelijk ondersteuning en de Wet langdurige zorg. De
Minister heeft uw Kamer hier in mei 2014 over ingelicht (kamerstuk 30 597
nr. 439). Om de overgang zorgvuldig te laten verlopen is er intensief
overleg gevoerd met betrokken partijen. Daarnaast heeft de Minister
onderzoeksbureau HHM gevraagd om samen met partijen zorgprogramma’s voor behandeling op te stellen en is Significant gevraagd
om een analyse uit te voeren naar de ontwikkeling van geleverde
zorg en begeleiding. Bijgaand treft u beide rapporten aan5. Naar
aanleiding van het Significant rapport zal samen met partijen worden
bezien welke acties nodig zijn en daarvoor een plan van aanpak opstellen.

3

https://www.zorginstituutnederland.nl/pakket/lopende+dossiers/programma+zinnige+zorg/
bewegingsapparaat---artrose-van-knie-heup.html
4
https://www.zorginstituutnederland.nl/binaries/content/documents/zinl-www/documenten/
publicaties/rapporten-en-standpunten/2016/verbetersignalement-zinnige-nacontrole-bijvrouwen-behandeld-voor-borstkanker/verbetersignalement-zinnige-nacontrole-bij-vrouwenbehandeld-voor-borstkanker/
Verbetersignalement+Zinnige+nacontrole+bij+vrouwen+behandeld+voor+borstkanker.pdf
5
Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

8

De Minister en de Staatssecretaris zullen uw Kamer daarover in het
voorjaar van 2017 informeren.
Tijdens het AO Pakketbeheer van 16 juni (Kamerstuk 29 689, nr. 760) heeft
de Minister aangegeven dat zij de voorwaardelijke toelating heroverweegt en beziet welke beleidsmatige aanpassingen nodig zijn om het
functioneren van het instrument te verbeteren. In de begeleidende brief
bij de Voortgangsrapportage Voorwaardelijke Toelating 2016 van 8 juli jl.
heeft de Minister aangegeven dat de voorwaardelijke toelating
momenteel onvoldoende tot z’n recht komt en dat de Minister u de
benodigde beleidsmatige aanpassingen bij brief dit najaar zou toezenden
(Kamerstuk 29 689, nr. 758). In deze brief zou de Minister u tevens de
uitkomsten doen toekomen van de gespreksronde met betrokken partijen
over het functioneren van de voorwaardelijke toelating die dit voorjaar
heeft plaatsgevonden.
De heroverweging van de voorwaardelijke toelating en de uitwerking van
de beleidsmatige aanpassingen zijn nog niet afgerond. De Minister is
voornemens u in het voorjaar van 2017 verder te informeren.
Daarnaast heeft de Minister besloten om de behandeling bij erfelijke
borstkanker (behandeling geïntensiveerde, alkylerende chemotherapie
met stamceltransplantatie voor de behandeling van patiënten van 18 tot
en met 65 jaar met BRCA1-like, stadium III borstkanker) voorwaardelijk
toe te laten tot het basispakket van de Zorgverzekeringswet, met
ingang van 1 januari 2017 en voor de duur van maximaal 6 jaar.
Voor deze voorwaardelijke toelating heeft de Minister een bedrag van
maximaal € 4.374.000 voor de totale periode van maximaal 6 jaar
gereserveerd. Mocht gedurende de voorwaardelijke toelatingsperiode
blijken dat de behandeling onvoldoende therapeutische meerwaarde heeft
of dat het gereserveerde budget wordt overschreden of dreigt te worden
overschreden, dan kan de Minister alsnog besluiten de voorwaardelijke
toelating te beëindigen voor de afloop van de periode van 6 jaar.
In het AO Onderneming en bedrijfsfinanciering van 7 december jl. met de
Minister van EZ heeft dhr. Ziengs de Minister van VWS verzocht om de
datum van het in werking treden van het verkoopverbod op gastoestellen
te verschuiven naar 1 januari 2018.
De Minister kan u meedelen dat zij besloten heeft de branche meer tijd te
gunnen om hun voorraden te verkopen. Daarom staat de Minister tot
1 januari 2018 de verkoop van gaskooktoestellen toe die aantoonbaar
geschikt zijn voor G+-gas en H-gas dan wel aantoonbaar geschikt zijn voor
G+-gas en aantoonbaar geschikt zijn te maken voor H-gas, maar waarvan
de juiste markering ontbreekt. De fabrikant moet ter compensatie van het
ontbreken van de vereiste markering een schriftelijke garantie bij het
toestel afgeven waaruit blijkt dat het toestel technisch geschikt is en
toezicht door de NVWA mogelijk blijft. De fabrikant toont met een
EG-type-goedkeuring aan dat het toestel geschikt is voor de gassamenstelling overeenkomstig het wijzigingsbesluit gastoestellen (stb. 2016,
217). Een en ander zal worden vastgelegd in een ontheffingsbesluit. De
overige bepalingen in het wijzigingsbesluit dat per 1 januari 2017 van
kracht wordt blijven onverkort van toepassing.
In de brief Voortgang en afronding verbetertraject IGZ van 8 juli 2016
(Kamerstuk 33 149, nr. 47) heeft de Minister toegezegd informatie te
verstrekken over de eenmalige en jaarlijkse kosten van het nieuwe
informatiesysteem voor de IGZ zodra daar zicht op zou zijn. Inmiddels
heeft de IGZ een keuze gemaakt voor een nieuw informatiesysteem en is

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

9

ook een indicatie van de hiermee gemoeide kosten voor de IGZ bekend.
Deze indicatie laat zien dat de eenmalige kosten de grens van 5 miljoen
euro overstijgen, waarmee het project wordt aangemerkt als groot
ICT-project. De IGZ zal zorgvuldig de afspraken die voor dergelijke
projecten gelden, doorlopen. De IGZ heeft hierover de CIO van het
Ministerie van VWS geïnformeerd. De CIO velt nu een oordeel over het
project. Na dit oordeel volgt een toets van het project door Bureau ICT
Toetsing (BIT). Zodra de aanbevelingen uit het oordeel en de toets zijn
verwerkt kan er een definitieve kostenraming worden opgesteld. Hierover
zal de Minister uw Kamer informeren.
In het AO met uw Kamer over de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ)
op 7 april 2016 (Kamerstuk 33 149, nr. 44), heeft de Minister toegezegd de
Kamer eind 2016 te informeren over de opname van het Landelijk
Meldpunt Zorg binnen de IGZ en het meldpunt landelijk meer
bekendheid te geven. Het Landelijk Meldpunt Zorg is een laagdrempelig
aanspreekpunt voor burgers bij vragen en klachten over de zorg en maakt
sinds 1 december 2016 deel uit van de IGZ. Hierdoor kan de inspectie in
haar toezicht op de zorg nog beter rekening houden met wat burgers
belangrijk vinden. Het meldpunt behoudt haar eigen identiteit (logo en
website) en het niveau van dienstverlening. Begin 2016 zijn VWS, de
Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) en het Landelijk Meldpunt Zorg
gezamenlijk gaan werken aan een aanpak hoe de burger op een begrijpelijke en overzichtelijke wijze te informeren. Op dit moment vinden
voorbereidingen plaats voor gerichte informatievoorziening die in het
voorjaar van 2017 zijn beslag zal krijgen.
De Minister heeft aangegeven dat de Inspectie voor de Gezondheidszorg
(IGZ) onderzoek zal doen naar informatie in het transparantieregister
over een aantal hoge betalingen door de farmaceutische industrie
aan artsen en uw Kamer daarover na het zomerreces van 2016 te
informeren. De IGZ heeft aangegeven dat het onderzoek omvangrijker
blijkt te zijn dan in eerste instantie was ingeschat, waardoor de
doorlooptijd is verlengd. De IGZ streeft ernaar het onderzoek in het eerste
kwartaal van 2017 af te ronden.
De tweede monitorrapportage Kwaliteitsimpuls Personeel
Ziekenhuiszorg is recent verschenen en deze stuurt de Minister u hierbij
ter kennisneming6. Over 2014 heeft u op 22 december 2015 de rapportage
ontvangen (Bijlage bij Kamerstuk 34 550 XVI, nr. 129). De monitor
beschrijft het tweede jaar (2015) van de kwaliteitsimpuls. De rapportage
laat zien hoe strategisch opleiden steeds meer aandacht krijgt in ziekenhuizen, revalidatiecentra en categorale instellingen. De bevindingen
worden betrokken bij de beleidsdoorlichting van artikel 4.2 Opleidingen,
beroepenstructuur en arbeidsmarkt.
Conform de toezegging in de brief van 18 mei 2016 (Kamerstuk 32 620,
nr. 170) biedt de Minister u het rapport «Een samenhangend beeld
van kanker: ziekte, zorg, mens en maatschappij» aan 7. Dit rapport
over oncologie in een maatschappelijk perspectief, is verschenen als
eerste thematische rapportage in het kader van de Staat van Volksgezond
en Zorg en op 30 november aangeboden aan de Taskforce Oncologie en
aan VWS door het RIVM namens de consortiumpartijen van de Staat van
Volksgezondheid en Zorg. De Minister onderschrijft de hoofdboodschap
van dit rapport dat er meer aandacht nodig is voor de maatschappelijke
gevolgen van kanker, vooral op het gebied van beschikbare cijfers en

6
7

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl
Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

10

indicatoren. De Minister zal kennisinstellingen ertoe oproepen daar verder
invulling aan te geven.
Tijdens de procedurevergadering d.d. 16 november heeft de vaste
commissie van VWS besloten een reactie te vragen op de initiatiefnota
van het lid Van der Staaij inzake de verbetering van de ondersteuning
aan onbedoeld zwangere vrouwen (Kamerstuk 34 600, nr. 2). Hierbij
bericht de Minister u dat gezien de aard van problematiek en de diversiteit
van daarbij betrokken aspecten dit enige tijd zal vergen. Een reactie kunt u
verwachten in het eerste kwartaal van 2017.
Het Zorginstituut Nederland is door de Staatssecretaris gevraagd een
pakketadvies uit te brengen over Wlz-behandeling. Gezien de grote
complexiteit van dit vraagstuk heeft de Staatssecretaris het Zorginstituut
langer de tijd gegeven om dit pakketadvies op te leveren. De Staatssecretaris verwacht dit advies in het voorjaar van 2017.
Voor wat betreft de financieringsstructuur van de specialist ouderengeneeskunde in de extramurale eerstelijnszorg, kan de Staatssecretaris
zeggen dat eerder dit jaar door VWS met de beroepsverenigingen Verenso
en Landelijke Huisartsen Vereniging, met Zorgverzekeraars Nederland en
met CIZ is gesproken over de belemmeringen voor de inzet van de
specialist ouderengeneeskunde in de wijk. Dit heeft geleid tot verduidelijking van de bekostiging, zorginkoop en indicatiestelling binnen de
subsidieregeling extramurale behandeling vanaf 2017. Vanaf 2017 sluit de
bekostiging en indicatiestelling aan op de zorgmodules die Verenso en
LHV hebben afgesproken in een samenwerkingsconvenant.
Vanaf 2017 wordt het tevens mogelijk dat ook specialisten ouderengeneeskunde die niet in dienst zijn van een verpleeghuis in de wijk kunnen
worden ingezet. Vanaf 2017 kan, naast behandeling door instellingsartsen,
behandeling vanuit een samenwerkingsverband van ambulant werkende
specialisten ouderengeneeskunde ook in aanmerking komen voor
subsidie. In alle gevallen geldt dat een specialist ouderengeneeskunde
uitsluitend kan behandelen op verwijzing van de huisarts.
De financiering van de specialist ouderengeneeskunde vanuit een
subsidieregeling betreft een tijdelijke situatie. De positionering van de
specialist ouderengeneeskunde in de eerste lijn maakt onderdeel uit van
een pakketadvies dat de Staatssecretaris en de Minister hebben gevraagd
aan het Zorginstituut. Het advies «Extramurale behandeling ontleed: De
zorg door Specialist ouderengeneeskunde, Arts voor verstandelijk
gehandicapten en andere zorgverleners binnen de Zvw» hebben de
Staatssecretaris en de Minister eind vorige week ontvangen van het
Zorginstituut. Het Zorginstituut heeft het advies inmiddels openbaar
gemaakt op haar website. De Staatssecretaris en de Minister gaan dit
pakketadvies nu grondig bestuderen en wij zullen u onze beleidsreactie
daarna toesturen.
Sinds oktober 2015 past de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) in de
sectoren ouderenzorg en verstandelijk gehandicaptenzorg een aangepaste werkwijze toe bij haar onderzoek naar calamiteiten met
overlijden. De aanpassing is tweeledig: de betrokken onderzoekscommissie komt onder leiding te staan van een externe voorzitter en de
betrokkenheid van familie en nabestaanden bij het onderzoek wordt
vergroot. In de brief van 8 juli 2015 aan uw Kamer over onderzoek naar
calamiteitenmeldingen hebben de Staatssecretaris en de Minister
aangegeven dat de IGZ haar aangepaste werkwijze een jaar na implementatie zou evalueren(Kamerstuk 24 170, nr. 151). In het eerste kwartaal van
2017 zullen wij uw Kamer informeren over de resultaten van de evaluatie.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

11

Uw Kamer heeft op 3 december 2015 een motie aangenomen van de
leden Otwin van Dijk en Voortman (Kamerstuk 34 300 XVI, nr. 56) over
burgerinitiatieven in zorg en welzijn. Met deze motie is de Staatssecretaris gevraagd om de ervaren knelpunten van burgerinitiatieven te
inventariseren en vervolgens een agenda te presenteren om de ervaren
knelpunten aan te pakken. Een inventarisatie van knelpunten is opgesteld
door Movisie en Vilans en heeft u reeds ontvangen als bijlage bij de
voortgangsrapportage Wlz (Kamerstuk 34 104, nr. 138). De volgende fase
van de uitvoering van de motie is om te komen tot een agenda. Voor deze
fase heeft de Staatssecretaris de Koepel Zorgcoöperaties Zuid Nederland
(hierna: Koepel) gevraagd om samen met vertegenwoordigers van
burgerinitiatieven te komen tot zowel een prioritering van de
geïnventariseerde knelpunten als een voorstel voor het opstellen
van een agenda. De Koepel heeft deze opdracht uitgevoerd in nauwe
samenwerking met het landelijk netwerk voor burgerinitiatieven in zorg en
welzijn: «Nederland zorgt voor elkaar.» Het resultaat hiervan treft u aan als
bijlage bij deze brief8.
Hoewel de Koepel de kwalitatieve bevindingen van het onderzoeksrapport
onderschrijft, is zij van mening dat eerst een nadere inhoudelijke
verdiepingsslag nodig is op de geïnventariseerde knelpunten. Daarbij
moeten volgens de koepel alle 400 burgerinitiatieven in zorg en welzijn
worden bevraagd en is tevens van belang om gemeenten, inspectie,
zorgaanbieders en zorgverzekeraars te betrekken. De Koepel stelt hierbij
dat «langdurige aandacht» nodig is voor (knelpunten van) burgerinitiatieven opdat zij een volwaardige positie kunnen innemen binnen het
huidige domein van zorg en ondersteuning. De Koepel stelt voor dat
burgerinitiatieven zelf de regie pakken en een coördinatiegroep met alle
betrokken stakeholders in het leven roepen. Deze groep geeft eerst
uitvoering aan het bevragen van de burgerinitiatieven en relevante
stakeholders en vervolgens aan een agenda voor het wegnemen van
ervaren knelpunten en belemmeringen.
De Staatssecretaris spreekt zijn waardering uit voor het feit dat vertegenwoordigers van burgerinitiatieven een nadere verdiepingsslag willen
uitvoeren op de door Movisie en Vilans geïnventariseerde
knelpunten. De Staatssecretaris zal met hen in gesprek gaan over de
wijze waarop hij hen hierbij kan ondersteunen, bijvoorbeeld met kennis.
Burgerinitiatieven in zorg en welzijn zijn een waardevolle aanvulling
binnen het domein van zorg en ondersteuning. De Staatssecretaris deelt
de mening van de koepel dat structurele aandacht nodig is voor het
oplossen van knelpunten die burgerinitiatieven ervaren. Hierbij is hij van
mening dat het merendeel van de ervaren knelpunten en belemmeringen
op het lokale niveau opgelost kunnen worden. De Staatssecretaris verwijst
hierbij tevens naar het onderzoeksrapport van Movisie en Vilans waarin
geconcludeerd wordt dat slechts een beperkt deel van de belemmeringen
betrekking heeft op wetten en regels die door de rijksoverheid worden
bepaald. In de praktijk blijkt dat voor veel (ervaren) problemen (elders) al
oplossingen zijn gevonden. Het is daarom van belang dat vooral ingezet
wordt op het bevorderen van het lokale samenspel tussen burgerinitiatieven, gemeenten, zorgaanbieders en andere stakeholders en dat hierbij
ruimte is voor het onderling uitwisselen van kennis, informatie en goede
voorbeelden. Voor de zomer van 2017 zal de Staatssecretaris de Tweede
Kamer nader informeren over de voortgang van dit traject.
In aanvulling op de twee onderzoeksrapporten GHB die de Staatssecretaris uw Kamer in april heeft toegezonden stuurt de Staatssecretaris
hierbij het eindrapport van de kwalitatieve studie naar «Ziekteper8

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

12

ceptie en behandelbehoeften van patiënten met een
GHB-afhankelijkheid» (http://www.nispa.nl). Met deze studie is getracht
inzicht te verwerven in de problemen die patiënten met GHB afhankelijkheid ervaren, hoe zij zelf tegen hun afhankelijkheid en gebruik
aankijken en wat zij denken waaraan een effectieve behandeling moet
voldoen. Behalve dat deze studie opnieuw duidelijk maakt dat
GHB-afhankelijkheid zeer hardnekkig is, bevat het ook aanknopingspunten
om de behandeling te verbeteren.
De Staatssecretaris heeft uw Kamer, in het AO PGB Trekkingsrecht op
29 juni 2016 (Kamerstuk 25 657, nr. 260), toegezegd de evaluatie van het
experiment iPGB in september 2017 toe te sturen. Met deze brief wil de
Staatssecretaris uw Kamer informeren dat hij deze evaluatie in het
voorjaar van 2018 toestuurt, omdat hij op verzoek van de deelnemende
gemeenten de werkingsduur van de AMvB heeft verlengd tot 1-1-2018. In
de AmvB was ook opgenomen dat de Staatssecretaris uw Kamer drie
maanden na afloop van het experiment iPGB over de uitkomsten zou
informeren.
Op 29 september is de motie Voortman/Dik-Faber over aandacht voor
de bijzondere positie van kleinschalige wooninitiatieven
(Kamerstuk 25 657, nr. 269) aangenomen. De motie verzoekt de regering,
samen met de VNG te zoeken naar oplossingen voor de belemmeringen
die kleinschalige wooninitiatieven nu ervaren bij het aanvragen van
pgb-financiering en – als dit aanpassingen in wet- en regelgeving vergt –
daartoe voorstellen te doen en deze uiterlijk 1 januari 2017 aan de Kamer
te doen toekomen. De Staatssecretaris heeft vastgesteld dat de huidige
wettelijke kaders voldoende ruimte, respectievelijk waarborgen bieden
voor zorg en ondersteuning langs de weg van kleinschalige woonvoorzieningen. Dit geldt ook voor het gemeentelijk domein, zowel daar waar het
woonvoorzieningen in natura als woonvoorzieningen door middel van
een pgb betreffen. De Staatssecretaris heeft de VNG verzocht om onder
andere in het PGB ondersteuningsprogramma (uitvoering in 2017) aan de
positie van kleinschalige wooninitiatieven aandacht te geven, mede om
meer zicht te krijgen op bestaande knelpunten en mogelijkheden op de
inzet van deze kleinschalige woonvoorzieningen.»
Op 8 april 2016 heeft de Staatssecretaris u het rapport «Naar een meer
fraudebestendig pgb in de Wet langdurige zorg, de Zorgverzekeringswet,
de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 en de Jeugdwet» toegezonden (Kamerstuk 25 657, nr. 239). In zijn reactie op dit rapport heeft de
Staatssecretaris u een aantal toezeggingen gedaan. Eén van de toezeggingen betreft het gebruik van de regeling oneerlijke handelspraktijken in het pgb-domein in relatie tot de aanpak van fouten en
fraude. De tweede toezegging heeft betrekking op de kennisoverdracht
van het CIZ over de Wlz (en voorheen de AWBZ) naar indicatiestellers bij gemeenten en zorgkantoren/ zorgverzekeraars. Met
de onderstaande bijdrage voldoet de Staatssecretaris aan deze
toezeggingen.
De Staatssecretaris concludeert dat de Wet oneerlijke handelspraktijken
(OHP) pgb-budgethouders in bepaalde gevallen, handvatten kan bieden
tegen misleidende praktijken van bedrijven. Indien zich een casus
aandient zal de ACM per geval beoordelen of de Wet OHP van toepassing
is en of zij kan en zal optreden.
Uitgangspunt voor toepassing van de regeling oneerlijke handelspraktijken is dat bedrijven eerlijk te werk moeten gaan als zij producten
en diensten aan consumenten verkopen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

13

Voor de toepasbaarheid van de Wet OHP is van belang dat sprake is van
een business to consumer – relatie en of er sprake is van sector specifieke
wetgeving die van invloed is op deze relatie. In pgb-relaties tussen
budgethouder en zorgverlener kan van een dergelijke relatie sprake zijn. In
het geval van een zorgovereenkomst met een familielid of partner is van
een dergelijke relatie bijvoorbeeld in beginsel geen sprake. In het
pgb-domein zal daarom van geval tot geval bekeken moeten worden of de
Wet OHP toepasbaar is en bruikbaar is als een van de instrumenten om
fraude en fouten aan te pakken. Het is uiteindelijk aan de rechter om te
bepalen of er in een specifiek geval sprake is van een oneerlijke handelspraktijk.
De ACM is op basis van de Wet handhaving consumentenbescherming
(Whc) bevoegd toezicht te houden op de Wet OHP, behalve wanneer
sprake is van een financiële dienst of activiteit. De ACM stelt in haar
toezicht de consument centraal en richt zich op collectieve consumentenproblemen die zijn ontstaan doordat ondernemingen structureel hun
verplichtingen niet nakomen. Wanneer sprake is van een signaal of
verzoek, beoordeelt de ACM op basis van het prioriteringsbeleid of aan
het onderzoek prioriteit moet worden gegeven, gezien de beschikbare
onderzoekscapaciteit. Bij die beoordeling houdt de ACM tevens rekening
met het betrokken individuele belang van de indiener, de schade voor de
consument, het maatschappelijk belang en de met mate waarin de ACM in
staat is het probleem effectief op te lossen.
Ook de NZa ziet er, op grond van de Wet marktordening gezondheidszorg
(Wmg), op toe dat de door zorgaanbieders verstrekte informatie over een
product of dienst, waaronder reclame-uitingen, geen afbreuk doet aan de
bepalingen uit de Wmg, Zorgverzekeringswet (Zvw) of Wet Langdurige
Zorg (Wlz), en niet misleidend is. Onder dit toezicht vallen zorgaanbieders
die beroeps- of bedrijfsmatig zorg, waaronder Wlz en Zvw-zorg in het
pgb-domein, verlenen.
De ACM en de NZa streven naar een effectieve en efficiënte samenwerking. De afspraken over de samenwerking tussen de ACM en NZa zijn
vastgelegd in het samenwerkingsprotocol.9
Aangezien het hier een handvat betreft dat bij herhaaldelijke overtredingen door dezelfde zorgaanbieder ingezet kan worden heeft de
Staatssecretaris dit nader onder de aandacht gebracht van Per Saldo. Per
Saldo heeft aangegeven bekend te zijn met de regeling oneerlijke
handelspraktijken en zal alert zijn ten aanzien van mogelijke signalen op
dit vlak.
Met het oog op de huidige activiteiten van het CIZ in het kader van
kennisoverdracht, constateert de Staatssecretaris dat de huidige inzet
voldoende is en er op dit ogenblik geen aanvullende maatregelen nodig
zijn.
Het CIZ staat, vraaggestuurd, verstrekkers van een pgb bij over vragen
met betrekking tot de indicatiestelling10. Het uitgangspunt is de cliënt die
voor zijn situatie passende zorg of ondersteuning nodig heeft. Daarnaast
biedt CIZ de mogelijkheid om op casusniveau te overleggen ter
voorkoming van het onnodig heen en weer verwijzen van cliënten tussen
bijvoorbeeld gemeenten en het CIZ. Het CIZ deelt verder kennis en
beleidsinformatie met gemeenten en andere verstrekkers. En als zij een
afwijkende verwijzingenpatroon hebben, gaat het CIZ hierover met ze in
gesprek. Dit alles met in acht neming van de eigen rol op het terrein van
de Wlz.
9
10

https://www.nza.nl/104107/137001/1029463/Samenwerkingsprotocol_NZa-ACM_2015.pdf
Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

14

Tijdens het AO over Alliade van 6 oktober jl. (Kamerstuk 23 235, nr. 167)
heeft de staatsecretaris gemeld met de BoZ in gesprek te gaan over het
concept van de vernieuwde Zorgbrede Governancecode. Daarbij is
toegezegd dat uw Kamer over de uitkomsten van dit overleg op de hoogte
wordt gesteld. Het gesprek met de BoZ heeft plaatsgevonden op
3 november jl. Er is afgesproken dat er nog dit jaar een vervolgoverleg zal
plaatsvinden, waarbij ook de IGZ en NZa aanschuiven, zodat kan worden
bezien of de code daadwerkelijk voldoende toepassingsmogelijkheden in
concrete praktijkgevallen bevat.
Inmiddels is de Zorgbrede Governancecode definitief door alle brancheorganisaties omarmd en is deze op 15 december gepresenteerd. U kunt de
nieuwe zorgbrede governancecode vinden op http://
www.brancheorganisatieszorg.nl/governancecode_
Hiermee is aan de toezegging voldaan.
Tijdens het AO Wijkverpleging van 1 juli 2015 (Kamerstuk 29 689, nr. 643)
heeft de Staatssecretaris toegezegd de Kamer in het najaar te berichten
over de afspraken die tussen zorgverzekeraars en zorgaanbieders zijn
gemaakt over het experiment, inclusief een overzicht van de deelnemende
instellingen en de doelstellingen van het experiment. In het voorjaar 2017
ontvangt de Kamer een brief over de stand van zaken rondom de
bekostiging wijkverpleging. Hierbij wordt tevens een overzicht
verstrekt van afspraken tussen zorgverzekeraars en aanbieders die in 2016
zijn gemaakt binnen het experimenteerartikel van de bekostiging
wijkverpleging. In deze brief wordt tevens ingegaan op de uitwerking van
de ontwikkelagenda wijkverpleging waar de partijen in het veld mee bezig
zijn.
Aan de motie (Kamerstuk 34 104, nr. 115) van het lid Dik-Faber over de
mogelijkheid om meerzorg meerjarig te indiceren, wordt reeds
uitvoering gegeven. Zorgkantoren kunnen meerzorg al voor meerdere
jaren toekennen. Dit gebeurt al in de praktijk. Verder hebben de zorgkantoren in het «protocol meerzorg» voor 2017 deze mogelijkheid
opgenomen. De motie vraagt de Staatssecretaris ook om de regeling extra
kosten thuis meerjarig toe te kennen. Ook hier wordt uitvoering aan
gegeven. In het voorschrift zorgtoewijzing 2017 is opgenomen dat een
beschikking voor maximaal 5 jaar kan worden afgegeven. Daarbij geldt
wel dat rekening wordt gehouden met individuele omstandigheden.
Naar aanleiding van de motie Van der Staaij en Bruins Slot van
5 november 2016 (Kamerstuk 34 300 XVI, nr. 77) naar de toename van
administratieve lasten als gevolg van de hervorming van de
langdurige zorg heeft de Staatssecretaris door Q-Consult een onderzoek
laten verrichten. Q-Consult heeft het rapport «De puzzel afmaken,
Oplossingen om de administratieve lasten voortvloeiend uit de contractering in de langdurige zorg en jeugdzorgbij te beperken door middel van
standaardisatie» bij brief van 7 oktober jl. aan de Staatssecretaris
aangeboden. In de brief die de Staatssecretaris begin volgend jaar aan uw
Kamer zal sturen over de beperking van de administratieve lasten, gaat hij
in op de uitkomsten van het rapport.
Op 17 maart 2016 is, tijdens het VAO Wlz (Handelingen II 2015/16, nr. 66,
item 11), de motie van de leden Dik Faber/Voordewind (Kamerstuk 34 104,
nr. 113) aangenomen. In deze motie wordt gevraagd om aanvullend
onderzoek naar de inhoudelijke aansluiting tussen de verschillende wetgeving waar de groep van 18–23 jaar met een beperking
mee te maken heeft. Gedurende 2016 zijn diverse onderzoeken
verschenen over dit onderwerp. Binnenkort zal een onderzoek starten met
een meta-analyse van deze rapporten, zodat het overzicht ontstaat dat in
de motie wordt gevraagd. De meta-analyse zal begin 2017 worden

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

15

afgerond. De Staatssecretaris zal het rapport in maart 2017 met zijn
beleidsreactie aan de Kamer aanbieden.
De motie van de leden van Dijk en Bergkamp (Kamerstuk 34 104, nr. 119)
verzoekt de regering onderzoek te doen naar een apart afwegingskader
voor de toegang tot de Wlz voor kinderen en de Kamer hierover dit
jaar te informeren. Het onderzoek kent een brede insteek omdat de
Staatssecretaris een compleet beeld wil krijgen van de knelpunten
rondom de toegang tot de Wlz voor kinderen. Daarnaast wordt er
nauwgezet samengewerkt met de Denktank intensieve kindzorg. Het
traject om te komen tot het uitzetten van het onderzoek heeft door dit alles
langer geduurd dan voorzien. Het onderzoek is gestart en zal in maart
2017 afgerond zijn. De Staatssecretaris zal het rapport en zijn beleidsreactie u daarna zo spoedig mogelijk toezenden.
In de voortgangsrapportage Wlz van 2 september 2016 (Kamerstuk 34 104,
nr. 138), bent u geïnformeerd over de verkenning met betrekking tot
knelpunten bij het organiseren van passende zorg voor cliënten
met complexe problematiek. Er wordt nu in samenwerking met
betrokken professionals en (ervarings)deskundigen gewerkt aan een
verdiepende analyse van mogelijke oplossingsrichtingen en de daarbij
gewenste aanpak. In het voorjaar zal de Staatssecretaris u berichten over
zijn voorgestelde aanpak.
Tijdens het debat van 5 juni 2014 (Handelingen II 2013/14, nr. 90, item 11)
over het scheiden van hoogbejaarde echtparen heeft de Staatssecretaris
toegezegd in overleg te gaan met de VGN over mensen met een
meervoudige beperking die soms worden gescheiden terwijl zij al
tientallen jaren samen intramuraal in een woongroep wonen. Er heeft
hierover overleg plaatsgevonden met de VGN. De VGN geeft aan dat het
uit elkaar halen van cliënten die al lange tijd in een woongroep samen
verblijven in principe ongewenst is. Echter, de individuele zorgvraag van
de cliënt is leidend. Hierdoor kan het voorkomen dat er situaties ontstaan
waardoor het verhuizen van een cliënt uit een woongroep onvermijdelijk
is. Wanneer deze situatie zich voordoet, wordt door instellingen gestreefd
naar zorgvuldigheid en worden cliënten en naasten begeleid naar de
nieuwe situatie. De toezegging is hiermee afgedaan.
Tijdens het AO regeldruk in de caresector van juli jl. (Kamerstuk 29 515,
nr. 396) heeft de Staatssecretaris toegezegd in het najaar bij de beide
Kamers der Staten-Generaal een AMvB zorginkoop voor te hangen. De
inwerkingtreding van deze AMvB is afhankelijk gesteld van landelijk
vastgestelde kwaliteitscriteria. De afronding van de AMvB hangt ten
nauwste daarmee samen. Op zijn verzoek zal het Zorginstituut Nederland
naar verwachting januari a.s. het kwaliteitskader in de sector van de
verpleging en verzorging opleveren, waarna dit kader, kan worden
ingeschreven in het openbaar register dat het Zorginstituut bijhoudt. In
januari 2017 zal de Staatssecretaris u een brief sturen waarin hij u
informeert over de wijze waarop hij de kwaliteitskaders in de AMvB
zorginkoop wil opnemen. Daarnaast wordt daarin opgenomen de laatste
stand van zaken met betrekking tot de te schrappen regels in de sector
van de langdurige zorg en de verdere stappen die hij daarin wil zetten. De
Staatssecretaris zal daarin ook de door uw Kamer aangenomen moties op
dit punt meenemen en u informeren over de wijze waarop hij daaraan
uitvoering geeft.
Bij het aanbieden van het rapport van de Denktank complexe zorg,
tezamen met de vijfde nota van wijziging bij het wetsvoorstel Zorg en
dwang, is in juni 2012 een «Actieplan onvrijwillige zorg» aan uw
Kamer toegezegd (Kamerstuk 31 996, nr. 31). Op 17 mei 2013 heeft de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

16

Staatssecretaris de Tweede Kamer geïnformeerd over de invulling van
deze toezegging. Met het Actieprogramma onvrijwillige zorg wordt het
veld voorbereid op de inwerkingtreding van het wetsvoorstel Zorg en
dwang. Het wetsvoorstel ligt nog ter behandeling in beide Kamers.
Gedurende deze tijd lopen er nog een aantal projecten, onder andere «Het
gaat beter met minder» over het terugdringen van onnodig psychofarmacagebruik. Hiernaast wil de Staatssecretaris nog een aantal acties uitzetten
ten behoeve van de kennisontwikkeling en ondersteuning van zorgverleners die de wet te zijner tijd moeten gaan uitvoeren. Gelet op de
voorziene implementatie van het wetsvoorstel en de looptijd van de
projecten zal de Staatssecretaris u eind 2018 informeren over de resultaten van dit actieprogramma.
Bij meerdere gelegenheden heeft de Staatssecretaris toegezegd zijn visie
op cliëntondersteuning te sturen. Hij heeft daarbij aangegeven die in
brede zin te willen uitwerken. In deze uitwerking wordt ook ingegaan op
de wijze waarop landelijke taken van Mentorschap Nederland structureel
kunnen worden geborgd. Voorafgaand aan het uitbrengen van de
beleidsbrief wil de Staatssecretaris nog enkele betrokken partijen
consulteren daarom zal de beleidsbrief uiterlijk eind januari naar uw
Kamer worden gezonden. In deze brief zal de Staatssecretaris ook ingaan
op de motie van het lid Bergkamp en het lid Otwin van Dijk over het
faciliteren van tijdige voorlichting aan ouders van zwaar gehandicapte
kinderen wanneer het kind 18 jaar wordt. Over de voortgang op deze
motie bent u met de brief van 3 november 2016 betreffende stand van
zaken moties en toezeggingen begroting 2016 geïnformeerd (Kamerstuk
34 550 XVI, nr. 14).
De Staatssecretaris heeft u toegezegd om u de beleidsregels indicatiestelling Wlz voor het jaar 2017 toe te zenden. Hierbij doet de Staatssecretaris deze toezegging gestand. De beleidsregels voor 2017 zijn door het
CIZ vastgesteld en bekendgemaakt. Tevens zijn de beleidsregels bekendgemaakt door publicatie in de Staatscourant op 22 december jl.
Het advies over ADL-assistentie is door de Raad van bestuur van het
Zorginstituut op 28 november vastgesteld. Het Zorginstituut heeft het
advies daarop aan de Staatssecretaris aangeboden en het via haar
website openbaar gemaakt. In februari 2017 stuurt de Staatssecretaris u
zijn beleidsreactie daarop.
De Staatssecretaris is nog in overleg met het CIZ over de invoering van
het door het Zorginstituut Nederland ontwikkelde afwegingskader voor de toegang tot de Wlz voor de sectoren VV en GHZ. De
Staatssecretaris zal u in het voorjaar 2017 over de uitkomsten daarvan
informeren.
De Staatssecretaris heeft11 toegezegd u in de herfst van dit jaar te
informeren over het verbeterprogramma voor de zorg en ondersteuning van mensen met dementie. Momenteel wordt gewerkt aan
de laatste voorbereidingen. De Staatssecretaris zal u zo spoedig mogelijk
in 2017 over dit verbeterprogramma informeren.
Op 12 september jl. heeft de Staatssecretaris zijn «Beleidsvisie organisatorische en financiële inbedding cliëntvertrouwenspersoon in de zorg voor
verstandelijk beperkte en psychogeriatrische cliënten» naar uw Kamer
gezonden (Kamerstuk 25 424, nr. 327). Zoals in deze brief is aangegeven,
wil de Staatssecretaris het in deze brief voorgestelde model in nauwe
samenspraak met betrokken veldpartijen uitwerken. Ter voorbereiding
11

Kamerstuk 25 424, nr. 313

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

17

hierop is Sira Consulting gevraagd om op basis van het voorgestelde
model en consultatie van het veld een implementatieadvies op te stellen.
Aan de hand van dit implementatieadvies, dat in december zal worden
opgeleverd, wil de Staatssecretaris het gesprek met het veld vervolgen
over de verdere uitwerking van de organisatorische en financiële
vormgeving van de CVP in de VG- en PG-sector. Voorts wil de Staatssecretaris het implementatieadvies gebruiken om meer inhoudelijk te kunnen
reageren op de vragen en opmerkingen van diverse fracties van uw
Kamer naar aanleiding van voornoemde brief, zoals die zijn opgenomen
in de Inbreng van het schriftelijk overleg inzake genoemde beleidsvisie.
De reactie van de Staatssecretaris op deze inbreng zal uw Kamer in
januari 2017 worden aangeboden.
De tijdelijke subsidieregeling zorginfrastructuur 12 eindigt per
1 januari 2018. De Staatssecretaris wil ondanks het beëindigen van deze
regeling, voorkomen dat de huidige zorginfrastructuur vanaf 2018
verloren gaat. De Staatssecretaris wil toewerken naar een landelijke
regeling met regionale betrokkenheid, die de subsidieregeling zorginfrastructuur zal vervangen. In de nieuwe regeling zal efficiency en samenwerking voorop staan.
De komende maanden gebruikt hij om de regeling uit te werken, in
samenwerking met een aantal partijen zoals wethouders, VNG en
zorgkantoren. Na deze eerste slag volgt een nadere uitwerking waarbij
ook de branches en lokale initiatieven die nu gebruik maken van de
regeling zorginfrastructuur betrokken zullen worden. Volgens planning
kan hij u en het veld in de eerste helft van 2017 helderheid geven over de
nieuwe regeling en de wijze van uitvoering.
Op dit moment verstrekken gemeenten mobiliteitshulpmiddelen (bijvoorbeeld een aangepaste rolstoel), roerende voorzieningen (bijvoorbeeld een
tillift) en woningaanpassingen aan Wlz-cliënten die thuis wonen. Ook
verstrekken gemeenten mobiliteitshulpmiddelen aan cliënten die wonen
in een instelling zonder behandeling (bijvoorbeeld een verzorgingshuis of
een gezinsververvangend tehuis). De intentie was om deze verantwoordelijkheden over te hevelen naar de zorgkantoren.
Naar aanleiding van de motie van de leden Otwin van Dijk en Weyenberg
is bezien of de voorgenomen overheveling vanuit het perspectief van de
cliënt wenselijk is (Kamerstuk 34 279, nr. 20). Uit de verkenning, die u in
de bijlage treft13, blijkt dat dit voor cliënten die thuis wonen geen
meerwaarde heeft. Deze meerwaarde is er wel voor wat betreft de
mobiliteitshulpmiddelen voor bewoners van een instelling zonder
behandeling. Door overheveling ontstaat een overzichtelijke situatie:
iedereen die thuis woont krijgt genoemde voorzieningen vanuit de Wmo,
alle cliënten in een instelling krijgen deze van het zorgkantoor. In het
bestuurlijk overleg van 24 november jl. met de VNG en de ZN is hiertoe
besloten.
Besloten is ook om de overheveling te laten aansluiten bij het moment
waarop het onderscheid tussen instellingen met en zonder behandeling
komt te vervallen.14 Dat is op zijn vroegst op 1 januari 2019. Dit betekent
dat de huidige uitvoeringspraktijk in ieder geval in 2017 en 2018 wordt
voortgezet. De VNG, ZN en het ministerie bereiden de overheveling
12

Subsidieregeling Voortzetting Zorginfrastructuur 2015–2017, bekend als de afbouwregeling
van de NZa beleidsregel voor zorginfrastructuur.
Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl
14
Dit vraagstuk is onderdeel van de adviesaanvraag aan het Zorginstituut over de positionering
van de functie behandeling Wlz.
13

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

18

gezamenlijk voor aan de hand van een stappenplan. Onderdeel daarvan is
het voorbereiden van een wijziging van de Wlz.
In het bestuurlijk overleg is tevens besloten om voor cliënten met een vpt
en een pgb in een wooninitiatief de genoemde voorzieningen voorlopig
vanuit de Wmo te blijven verstrekken. De Staatssecretaris vindt het
belangrijk dat eerst vanuit een brede Wlz-oriëntatie wordt bekeken of
bewoners van een geclusterde woonsetting zijn te rekenen tot cliënten in
een instelling of tot cliënten die thuis wonen. Dit vraagstuk speelt namelijk
ook bij andere onderwerpen, zoals de introductie van een maatwerkprofiel
voor thuiswonende Wlz-cliënten en de positionering van de functie
behandeling. De Staatssecretaris zal de Kamer hierover medio 2017
informeren.
Uw Kamer heeft de Staatssecretaris verzocht om u rond de jaarwisseling
te informeren over de resultaten van het aanvullend onderzoek van de
Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) en de Nederlandse Zorgautoriteit
(NZa) in de casus Alliade.
De stand van zaken is dat het onderzoek nog niet kan worden afgerond.
De IGZ en de NZa streven ernaar om het onderzoeksrapport in het eerste
kwartaal van 2017 op te leveren. Dit is in lijn met hetgeen de Staatssecretaris over het onderzoek heeft gezegd tijdens het VAO «Onderhandse
zorgcontracten bij thuiszorgaanbieder Alliade» van 1 november 2016
(Handelingen II 2016/17, nr. 16, item 24).
In de procedurevergadering van 7 december jl. heeft uw Kamer de
Staatssecretaris gevraagd naar de status van de gewijzigde motie
Leijten15 van 8 november jl. In lijn met deze motie laat de Staatssecretaris
momenteel een onderzoek uitvoeren naar de redenen voor zorginstellingen om met dochterondernemingen te werken, hoe het zit met
het risico op belangenverstrengeling bij die zorginstellingen en de mate
waarin de toezichthouders voldoende in staat zijn toezicht te houden op
dergelijke constructies. Het onderzoek wordt uitgevoerd door het
Ministerie van VWS in samenwerking met de Inspectie voor de Gezondheidszorg en de Nederlandse Zorgautoriteit. Daarbij worden ook externe
deskundigen geraadpleegd. De Staatssecretaris verwacht de resultaten
van het onderzoek aankomend voorjaar naar uw Kamer te kunnen sturen.
In de kamerbrief van 9 juli jl. (Kamerstuk 25 424, nr. 313) heeft de
Staatssecretaris toegezegd u in de herfst van dit jaar te informeren over
het verbeterprogramma voor de zorg en ondersteuning van
mensen met dementie. Aangezien nu nog aan de laatste voorbereidingen wordt gewerkt, zal de Staatssecretaris u zo spoedig mogelijk in
2017 over dit verbeterprogramma informeren.
Op 21 december jl. heeft het lid Leijten verzocht om de adviesaanvraag
aan het Zorginstituut voor het kwaliteitskader te ontvangen.
Onderstaand schetst de Staatssecretaris het proces van de totstandkoming van het kwaliteitskader. Hierbij is geen adviesaanvraag gedaan
aan het Zorginstituut, maar aangesloten bij de bevoegdheden die het
Zorginstituut op basis van artikel 66 van de Zvw heeft.
In februari 2015 is de brief Waardigheid en Trots aan uw Kamer aangeboden (Kamerstuk 31 765, nr. 124). Daarin staat in paragraaf 7.1 en 7.2 dat
het Zorginstituut het initiatief neemt om organisaties van professionals,
cliënten, en zorgaanbieders ertoe aan te zetten tijdig een kwaliteitskader
voor de intramurale ouderenzorg en een leidraad personeel op te stellen.
Er staat ook dat bij onvoldoende voortgang het Zorginstituut zijn
15

Kamerstuk 23 235, nr. 171.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

19

doorzettingsmacht inzet. De Staatssecretaris heeft u in 3 voortgangsrapportages geïnformeerd (Kamerstuk 31 765, nr. 235) over de voortgang op
dit punt. Partijen zijn er helaas niet in geslaagd om voor 1 oktober 2016 tot
een door ieder gedragen voorstel voor een kwaliteitskader en een leidraad
personeel te komen. In de brief van 5 oktober 2016 heeft de Staatssecretaris u hierover geïnformeerd. In die brief staat ook dat de Staatssecretaris
na 1 oktober direct contact heeft opgenomen met het Zorginstituut en het
Zorginstituut heeft bevestigd dat op dat moment de doorzettingsmacht
wordt aangewend en het Zorginstituut op 1 januari 2017 een kwaliteitskader oplevert waarin in ieder geval de leidraad personeel en basisveiligheid een plek krijgt.
Het Zorginstituut zit momenteel in de afrondende fase van dit traject.
Onderdeel van deze afronding is een consultatie onder relevante partijen.
Na ontvangst en behandeling van de reacties uit de consultatie zal het
Zorginstituut het kwaliteitskader vaststellen. Er is dus geen aparte
opdracht aan het Zorginstituut gestuurd om de doorzettingsmacht in te
zetten omdat dit tot de gangbare wettelijke werkwijze behoort van het
Zorginstituut.
In de door de Staatssecretaris toegezegde brief voor 9 januari 2017 naar
aanleiding van de Kamerbrede motie over het manifest «Scherp op
ouderenzorg» zal de Staatssecretaris reageren op het door het Zorginstituut vastgestelde kwaliteitskader.
In het AO wlz van 24 november 2016 (Kamerstuk 34 104, nr. 150) heeft de
Staatssecretaris toegezegd dat de kamer voor einde van het jaar geïnformeerd wordt over de bekostiging van IQ-testen die ten behoeve van
de indicatie stelling wlz uitgevoerd moeten worden. Helaas vergt
definitieve besluitvorming nog enige tijd. De Staatssecretaris verwacht u
eind januari uitsluitsel te kunnen geven.
Na de tweede suppletoire begroting is nog een aantal mutaties op de
VWS begroting ingediend voor het lopende begrotingsjaar. Deze zullen bij
Slotwet worden verwerkt. In het hierna volgende overzicht licht de
Minister de als beleidsmatig aan te merken mutaties nader toe.
Artikel 1
Het verplichtingenbudget op het instrument Bijdragen aan agentschappen
binnen het artikelonderdeel «Gezondheidsbescherming» wordt met € 0,2
miljoen verhoogd. De mutatie betreft alleen verplichtingen en komt ten
laste van het verplichtingenbudget 2017. De mutatie hangt grotendeels
samen met het vastleggen van een opdracht voor 2017 aan de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit.
Het verplichtingenbudget op het instrument Bijdragen aan agentschappen
binnen het artikelonderdeel «Ziektepreventie» wordt met € 3,1 miljoen
verhoogd. De mutatie betreft alleen verplichtingen en komt ten laste van
het verplichtingenbudget 2017. De mutatie hangt samen met het
vastleggen van de opdracht voor 2017 aan het RIVM.
Het RIVM heeft een kortlopende vordering op het moederdepartement
van € 8.862.338. In 2016 wordt € 2.900.000 van deze vordering ingelost. Er
wordt € 2.900.000 overgeboekt van de eigenaarsbijdrage RIVM op artikel
9 naar artikel 1, van waaruit de vordering dient te worden afgelost.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

20

Artikel 2
Van het Zorginstituut is de jaarverantwoording 2015 van de zorgkosten
ten behoeve van onverzekerbare vreemdelingen ontvangen. Op basis van
deze verantwoording is € 1,3 miljoen teruggevorderd.
In 2016 is een knelpunt ontstaan op deze regeling. Daarom wordt de
ontvangst gedesaldeerd en ingezet voor de zorgkosten van 2016. Hierdoor
is zijn zowel de ontvangsten en de uitgaven verhoogd met € 1,3, miljoen.
Artikel 3
Het verplichtingenbudget op het instrument Subsidies binnen het
artikelonderdeel «Participatie en zelfredzaamheid van mensen met
beperkingen» wordt met € 1,1 miljoen verhoogd. De mutatie betreft alleen
verplichtingen en komt ten laste van het verplichtingenbudget 2017 en
2018. De mutatie hangt samen met het vastleggen van een projectsubsidie voor 2017 (€ 0,5 miljoen) en 2018 (€ 0,6 miljoen).
Het verplichtingenbudget op het instrument Bekostiging binnen het
artikelonderdeel «Zorgdragen voor langdurige zorg tegen maatschappelijk
aanvaardbare kosten» wordt met € 14,6 miljoen verhoogd. De mutatie
betreft alleen verplichtingen en komt ten laste van het verplichtingenbudget 2017. De mutatie hangt samen met het vastleggen van de BIKK
voor 2017.
Het verplichtingenbudget op het instrument Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s
binnen het artikelonderdeel «Zorgdragen voor langdurige zorg tegen
maatschappelijk aanvaardbare kosten » wordt met € 35,1 miljoen
verhoogd. De mutatie betreft alleen verplichtingen en komt ten laste van
het verplichtingenbudget 2017. De mutatie hangt samen met het
vastleggen een verplichting met betrekking tot de trekkingsrechten pgb
SVB 2017.
Artikel 4:
Het kas en verplichtingenbudget op het instrument Bijdragen aan
agentschappen binnen het artikelonderdeel «Opleidingen, beroepenstructuur en arbeidsmarkt» is verhoogd met € 0,5 miljoen.
Het CIBG heeft meer kosten voor de voorbereiding van het aanbestedingstraject UZI-middelen en daarnaast ontvangt het CIBG een aanvullende
bijdrage naar aanleiding van de afrekening agentschapsbijdrage 2015. De
middelen zijn overgeheveld uit artikel 10 Apparaatsuitgaven
Het verplichtingenbudget op het instrument subsidies binnen het
artikelonderdeel «Opleidingen, beroepenstructuur en arbeidsmarkt» wordt
met € 3,6 miljoen verhoogd. De mutatie betreft alleen verplichtingen en
komt ten laste van het verplichtingenbudget 2017. De mutatie hangt
samen met het vastleggen van subsidies voor 2017.
Het verplichtingenbudget op het instrument Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s
binnen het artikelonderdeel «Kwaliteit, transparantie en kennisontwikkeling« wordt verhoogd met
€ 45,1 miljoen. De mutatie betreft alleen verplichtingen en komt ten laste
van het verplichtingenbudget 2017–2018. De mutatie hangt samen met de
meerjarige opdrachtverlening 2017–2021 aan ZonMw.
Het verplichtingenbudget op het instrument Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s
binnen het artikelonderdeel «Inrichten uitvoeringsactiviteiten« wordt
verhoogd met € 106,2 miljoen. De mutatie betreft alleen verplichtingen en

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

21

komt ten laste van het verplichtingenbudget 2017. De mutatie hangt
samen met de opdrachtverlening 2017 aan het CAK (inclusief de burgerregelingen wanbetalers, onverzekerden, buitenland, gemoedsbezwaarden
en illegalen, die overgekomen zijn vanuit het ZiNL).
Artikel 5
Het verplichtingenbudget op het instrument Subsidies wordt met € 12,5
miljoen verhoogd. De mutatie betreft alleen verplichtingen en komt ten
laste van het verplichtingenbudget 2017. De mutatie hangt samen met het
vastleggen van een subsidies voor 2017.
Artikel 7
Het verplichtingenbudget op het instrument Bijdragen aan ZBO’s/RWT’s
binnen het artikelonderdeel «Pensioenen en uitkeringen voor verzetsdeelnemers en oorlogsgetroffenen WO II» wordt verhoogd met € 0,2 miljoen.
De mutatie betreft alleen verplichtingen en komst ten laste van het
verplichtingenbudget 2017. De mutatie hangt samen met de opdrachtverlening 2017 aan de PUR.
Artikel 9
Het RIVM heeft een kortlopende vordering op het moederdepartement
van € 8.862.338. In 2016 wordt € 2.900.000 van deze vordering ingelost. Er
wordt € 2.900.000 overgeboekt van de eigenaarsbijdrage RIVM op artikel
9 naar artikel 1, van waaruit de vordering dient te worden afgelost.
Artikel 10
Er wordt € 0,5 miljoen overgeheveld naar artikel 4 Zorgbreed beleid in
verband met hogere kosten bij het CIBG voor de voorbereiding van het
aanbestedingstraject UZI-middelen en ten behoeve van een aanvullende
bijdrage aan het CIBG naar aanleiding van de afrekening agentschapsbijdrage 2015. Daarnaast vinden binnen het apparaatsartikel diverse per
saldo neutrale overhevelingen plaats tussen de verschillende
instrumenten.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 550 XVI, nr. 129

22