Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2014–2015

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1466
Vragen van de leden Kuzu en Öztürk (beiden Groep Kuzu/Öztürk) aan de
Ministers van Defensie en van Sociale Zaken en Werkgelegenheid over het
dreigende ontslag van een militair wegens haar relatie met een Turk
(ingezonden 23 januari 2015).
Antwoord van Minister Hennis – Plasschaert (Defensie), mede namens de
Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (ontvangen 4 maart 2015)
Vraag 1
Bent u bekend met het bericht genaamd «Relatie met Turkse vriend kost
militair haar baan»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Klopt het dat deze militair dreigt ontslagen te worden vanwege haar relatie?
Antwoord 2
Indien deze militair voldoet aan de voorwaarden, kan zij gebruik maken van
de maatwerkoplossing waardoor ontslag kan worden voorkomen. Deze
maatwerkoplossing heb ik beschreven in mijn brief van 13 februari jl.
(Kamerstuk 34 000 X, nr. 66).
Vraag 3 en 9
Hoe kan het dat u geen onderzoek kan doen naar de achtergronden van haar
partner, ondanks dat zijn land van herkomst een NAVO-lidstaat is?
Vindt u ook dat Nederland zich hiermee in NAVO-verband belachelijk maakt
omdat wij klaarblijkelijk de inlichtingen van een partnerland niet vertrouwen?
Zo nee, hoe ziet u dit dan?

1

ah-tk-20142015-1466
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2015

http://www.ad.nl/ad/nl/1012/Nederland/article/detail/3834182/2015/01/21/Relatie-met-Turksevriend-kost-militair-haar-baan.dhtml

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

1

Antwoord 3 en 9
Nederland heeft een nauwe militaire en politieke samenwerking met zijn
Navo-bondgenoten. Dat wil evenwel niet zeggen dat Nederland met alle
bondgenoten van de Navo, en onder alle omstandigheden, een even nauwe
samenwerking op inlichtingengebied heeft.
Vraag 4
Waarom stelt u niet alles in het werk om die informatie over de partner te
verkrijgen?
Antwoord 4
De MIVD doet datgene wat nodig is om de voor een verantwoorde oordeelsvorming benodigde gegevens te verkrijgen. Het is vaste jurisprudentie dat
aan deze inspanningsverplichting is voldaan indien de MIVD heeft vastgesteld
dat een samenwerkingsverband op veiligheidsgebied niet bestaat met het
land waar de partner verblijft, of heeft verbleven.
Vraag 5
Waarom negeert u de mening van de top van de landmacht in deze?
Antwoord 5
Op grond van de Beleidsregel veiligheidsonderzoeken Defensie (Stcrt.
2013-29935) dient de commandant, mede in het licht van de operationele
taakstelling van de defensieonderdelen, te worden geïnformeerd over
voornemens tot intrekken van een Verklaring van geen bezwaar (VGB).
Daarnaast voorziet deze beleidsregel in de mogelijkheid voor de commandant
om dan zijn zienswijze te geven. Die zienswijze wordt meegewogen. Van
negeren is daarom geen sprake.
Vraag 6, 7 en 11
Vindt u de situatie, net als de top van de landmacht, ook onbegrijpelijk en
niet uitlegbaar?
Bent u bereid hier snel duidelijkheid over te scheppen, zodat medewerkers
met een goede staat van dienst weten waar zij aan toe zijn en deze kwaliteiten niet verloren gaan? Zo nee, waarom niet?
Gaat u stappen ondernemen, zodat in de toekomst dergelijke problemen zich
niet langer voordoen? Zo ja, welke? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 6, 7 en 11
In mijn brief van 13 februari jl. heb ik de Kamer geïnformeerd over de
regeling die voorziet in een maatwerkoplossing voor dergelijke gevallen.
De invoering van deze regeling gaat gepaard met een intensieve voorlichting
van het defensiepersoneel over de regeling en (opnieuw) over het partnerbeleid. Deze voorlichting zal periodiek worden herhaald. In de voorlichting zal
ook aandacht worden gegeven aan de ruime definitie van het begrip
«partner» dat bij veiligheidsonderzoeken wordt gehanteerd, namelijk «hij of
zij waarmee de defensiemedewerker een affectieve relatie heeft». Het gaat
dus niet alleen om de geregistreerde partner, de partner met wie men is
gehuwd of samenwoont.
Zoals ik heb toegelicht in mijn brief van 21 mei jl., kan geen lijst worden
vrijgegeven van landen met wie de inlichtingen- en veiligheidsdiensten een
samenwerkingsrelatie hebben op basis waarvan persoonsgegevens worden
uitgewisseld. Het defensiepersoneel zal in de voorlichting dan ook worden
geadviseerd om bij twijfel contact op te nemen met de eigen beveiligingsfunctionaris. Het personeel is overigens verplicht elke nieuwe affectieve
relatie te melden bij de MIVD, ongeacht de achtergrond van de partner.
Door het leveren van maatwerk en het op structurele wijze voorlichten van
het personeel, hoop ik bestaande schrijnende gevallen tegemoet te komen en
nieuwe gevallen te voorkomen.
Vraag 8
Zijn er meer gevallen waarbij militairen ontslagen (dreigen te) worden omdat
zij een partner hebben uit een land waarmee de MIVD geen samenwerkingsrelatie heeft, maar die wel NAVO-lidstaat zijn? Zo ja, hoe heeft u in die
gevallen gehandeld?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

2

Antwoord 8
Op dit moment zijn bij de MIVD geen vergelijkbare gevallen bekend. Ik kan
echter niet uitsluiten dat zich in de toekomst nieuwe gevallen zullen
voordoen.
Vraag 10
Staat de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid nog steeds achter
de uitspraak die hij heeft gedaan op 7 juni 2013: «de keuze voor je partner is
een fundamentele vrijheid?»3 Zo ja, wat gaat de Minister doen om deze
uitspraak kracht bij te zetten? Zo nee, waarom staat hij niet meer achter deze
uitspraak?
Antwoord 10
Ja, de Minister van SZW staat nog steeds achter deze uitspraak. Deze
fundamentele vrijheid laat onverlet de afwegingen die werkgevers moeten
maken bij het vervullen van (vertrouwens)functies. De partner wordt geacht
invloed te kunnen uitoefenen op de gedragingen van de betrokken medewerker. Daarom wordt een partner bij het veiligheidsonderzoek betrokken.

3

http://www.gezondheidskrant.nl/56143/kabinet-in-actie-tegen-gedwongen-huwelijk/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

3