1
> Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag

Stichting Educatieve Omroepcombinatie
Aan het bestuur
Postbus 1950
1200 BZ HILVERSUM

Rijnstraat 50
Den Haag
Postbus 16375
2500 BJ Den Haag
www.minocw.nl
Contactpersoon
Onze referentie
MLB/M/166203
Uw brief van
27 juli 2009
Uw referentie
EU/2009/026

Datum
Betreft

6 november 2009
Erkenningsaanvraag 2010-2015

Bijlagen
3

Op 27 juli 2009 heeft de Stichting Educatieve Omroepcombinatie (hierna Educom)
een aanvraag ingediend voor een erkenning voor het verzorgen van educatief
media-aanbod voor de landelijke publieke mediadienst. Volgens het
Commissariaat voor de Media is uw aanvraag op tijd ingediend en voldoet deze
aan de overige formele indieningseisen (artikel 2.30, Mediawet 2008).
Met deze brief deel ik u mee dat ik voornemens ben aan de Educom een
erkenning te verlenen, zodra statutair voorzien is in de scheiding tussen bestuur
en toezicht zoals artikel 2.142a van de Mediawet 2008 vanaf 1 januari 2010 zal
vereisen.
Toetsingskader
Ik heb de aanvraag van Educom beoordeeld volgens de bepalingen van de
Mediawet 2008 zoals die is gewijzigd bij de wet van 2 juli 2009 (Staatsblad 300),
tot wijziging van de Mediawet 2008 in verband met onder meer de erkenning en
de financiering van de publieke omroep – de Erkenningswet.
In artikel 2.28 van de Mediawet 2008 staan eisen die specifiek aan een
educatieve media -instelling worden gesteld om voor een erkenning in aanmerking
te komen. De instelling moet rechtspersoon zijn en als statutaire doelstelling
hebben het verzorgen van een breed en samenhangend educatief media -aanbod
op het gebied van onderwijs, scholing en vorming. Er worden eisen gesteld aan de
samenstelling van het bestuur en er moet een representatief samengesteld
orgaan zijn dat het programmabeleid bepaalt. Voorts wordt bij de educatieve
media-instelling net als bij overige omroepinstellingen getoetst of in het
(voorgenomen) media-aanbod voldoet aan de wettelijke eisen (waaronder het
voorzien in breed en samenhangend educatie aanbod) of aannemelijk is dat de
instelling zich aan de wet en de daarop gebaseerde richtlijnen en bindende regels
zal houden en of voldoende bereidheid tot samenwerking bestaat.
Bij mijn besluit heb ik allereerst het rapport over de periode 2004-2008 van de
visitatiecommissie voor de landelijke publieke omroep betrokken. Daarnaast
hebben de Raad voor cultuur en het Commissariaat voor de Media mij
geadviseerd over de aanvraag voor erkenning van Educom. Deze adviezen treft u
als bijlage aan. Ik stel vast dat het visitatierapport en de adviezen op zorgvuldige

a

Pagina 1 van 4

wijze tot stand zijn gekomen en dat ook de inhoud getuigt van een zorgvuldige
beoordeling en weging van de relevante criteria en omstandigheden.
Evaluatie 2004-2008
De visitatiecommissie heeft beoordeeld op welke wijze de publieke
omroeporganisaties, zowel gezamenlijk als afzonderlijk, invulling hebben gegeven
aan de publieke taak. Voor Educom komt de visitatiecommissie tot de volgende
bevindingen, uitgesplitst naar de deelnemende organisaties:
- Aanbod RVU: De RVU heeft zijn missie adequaat vertaald in programmatische
keuzes, toegespitst op drie aandachtsgebieden – maatschappelijke
participatie, werk en de kritische burger. De Clubvan100 springt eruit als
vernieuwende, crossmediale productie. Door het algemeen vormende karakter
van het aanbod is er overlap met aanbod van de ledengebonden omroepen.
- Publiek RVU: De omroep houdt zich aan de doelstellingen van de publieke
omroep voor publieksbereik maar heeft deze niet altijd gerealiseerd. De RVU
heeft zich bereid getoond zijn formats meer toe te spitsen op het profiel van
Radio 5. Positief is het eigen onderzoek naar de kwaliteit en het educatief
rendement van de programma’s en manieren om het bereik van de websites
te verbeteren.
- Organisatie en samenwerking RVU: De RVU besteedt aandacht aan
doelmatigheid en werkt samen met andere taakgebonden omroepen.
- Maatschappelijke verankering en diversiteit RVU: De RVU onderneemt
voldoende om zijn verankering in de Nederlandse samenleving te vergroten.
Het aantal samenwerkingsverbanden met andere educatieve organisaties is
verdubbeld. De RVU bevordert de diversiteit onder het personeel en besteedt
aandacht aan minderheden in zijn programma’s.

Datum
Onze referentie
MLB/M/166203

- Aanbod Teleac/NOT: De Teleac/NOT vertaalt zijn missie goed in zijn aanbod
voor ra dio, televisie, internet en nieuwe media. De verdeling van
programma’s over doelgroepen en het testen van de programma’s op hun
educatieve effect is positief opgevallen. Voor radio concentreert de omroep
zich op twee programma’s op Radio 5 en levert verder onderdelen voor de
programma’s van andere omroepen.
- Publiek Teleac/NOT: Teleac/NOT houdt zich aan de doelstellingen van de
publieke omroep voor het bereik van radio en televisie en heeft daarnaast
eigen doelstellingen voor bereik en de waardering op scholen. De
televisie programma’s zijn bedoeld voor hergebruik. De toenemende
concurrentie en het afnemende bereik op scholen vragen om een visie op de
toegevoegde waarde en promotie van deze programma’s. Het (lage) bereik
van de radioprogramma’s is voldoende gezien het profiel van Radio 5.
Laakbaar is het ontbreken van doelstellingen voor internet- en nieuwe
mediaproducties.
- Organisatie en samenwerking Teleac/NOT: De Teleac/NOT besteedt aandacht
aan doelmatigheid en werkt samen met andere omroepen.
- Maatschappelijke verankering en diversiteit Teleac/NOT: De omroep
onderneemt voldoende om zich in de Nederlandse samenleving te verankeren.
Dit doet hij door samen te werken met toonaangevende organisatie en
deskundigen te betrekken bij het programma-aanbod. Teleac/NOT spant zich
in voor diversiteit, met inbegrip van etnische minderheden en verstandelijk
gehandicapten.

Pagina 2 van 4

De visitatiecommissie vindt het bestaan van twee afzonderlijke educatieve
omroepbedrijven niet efficiënt en dringt aan op de vorming van één organisatie,
bijvoorbeeld door fusie tussen RVU en Teleac/NOT of tussen de RVU en de NPS.

Datum
Onze referentie
MLB/M/166203

Adviezen Raad voor cultuur, Commissariaat en NPO
Het Commissariaat adviseert Educom een erkenning te verlenen. Volgens het
Commissariaat is de beschrijving van het programmabeleid in overeenstemming
met de wettelijke eisen aan een educatieve omroep; de Educom zal volgens het
Commissariaat het in de vorige erkenningsperiode gevoerde programmabeleid in
grote lijnen voortzetten. Het Commissariaat stelt vast dat het bestuur van
Educom zodanig is samengesteld dat deskundigen uit de kring van
representatieve landelijke organisaties op het gebied van onderwijs, scholing en
vorming daarin zitting hebben. Verder beschikt de Educom over een
representatieve programmaraad en een programmastatuut. Ofschoon de Code
Richtlijn Goed Bestuur en Publieke Omroep voor zowel de RVU als Teleac/NOT in
2008 volledig is geïmplementeerd, stelt het Commissariaat vast dat er
onduidelijkheid is over de scheiding tussen bestuur en toezicht op het
(overkoepelende) niveau van de Educom.
Zowel de Raad voor cultuur als de Nederlandse Publieke Omroep heeft afgezien
van uitgebreide adviezen voor de huidige erkende omroepen. De Nederlandse
Publieke Omroep heeft de beleidsplannen van alle omroepen naast elkaar gelegd;
hij signaleert overaanbod in de opiniërende sfeer, onderaanbod voor
jeugdtelevisie, en algehele druk op de intekening voor de drie televisienetten. De
Raad voor cultuur meent dat de (positieve) bevindingen van de visitatiecommissie
geen aanleiding gaven tot een nieuwe beoordeling. Wel gaat de Raad in op de
organisatie van de educatieve omroep: hij ondersteunt het advies van de
visitatiecommissie voor een fusie van organisaties.
Afweging
Op basis van het visitatierapport constateer ik dat Educom in de
erkenningsperiode 2005-2010 heeft bijgedragen aan de invulling van de publieke
taak.
Uit het beleidsplan voor 2010-2015 blijkt dat Educom het visitatie rapport ter
harte neemt. Hij streeft naar een meer permanente ontsluiting van de educatieve
inhoud en betere combinaties van oude en nieuwe platforms voor een
laagdrempelig en toegankelijk (multimediaal) aanbod. Mede in reactie op de
oproep tot schaalvergroting van de visitatie commissie, schrijft de Educom dat hij
binnen NPO optreedt als één organisatie en het aanbod onderling goed afstemt.
Teleac/NOT en RVU zullen de samenwerking de komende jaren continueren en
onderzoeken daarnaast de mogelijkheden voor verregaande samenwerking
binnen het geheel van taakorganisaties, in het bijzonder met de NPS.
Op basis van uw beleidsplan voor 2010-2015 en de uitgebrachte adviezen kom ik
tot de conclusie dat de Educom voldoet aan de eis om een breed en
samenhangend educatief media -aanbod te verzorgen op het gebied van
onderwijs, scholing en vorming (artikel 2.32, tweede lid, onderdeel c, onder 2°,
juncto artikel 2.28, tweede lid onderdeel b, Mediawet 2008), dat het mediaaanbod voldoet aan de overige wettelijke eisen, en dat de Educom bereid is tot
samenwerking ten behoeve van de landelijke publieke omroep (artikel 2.32,
tweede lid, onderdeel c, onder 2° en 3°, Mediawet 2008).

Pagina 3 van 4

Op basis van het advies van het Commissariaat acht ik het verder voldoende
aannemelijk dat u zich in de komende erkenningsperiode aan de wet zult houden
(artikel 2.32, tweede lid, onderdeel b, Mediawet 2008). Uitzondering is de
onduidelijkheid over scheiding van bestuur en toezicht op het niveau van de
Educom. Ik verzoek u mij spoedig en uiterlijk 4 december te informeren hoe u
deze onduidelijkheid zult oplossen, vergezeld van eventuele herziene statuten.
Indien het Commissariaat oordeelt dat aan de richtlijnen voor goed bestuur
alsnog is voldaan, zal ik mijn voornemen omzetten in een besluit om u een
erkenning te verlenen.

Datum
Onze referentie
MLB/M/166203

Tot slot merk ik op dat ik uw onderzoek naar mogelijkheden voor verregaande
samenwerking met de NPS ondersteun en verzoek ik u mij op de hoogte te
houden van de voortgang. Ik ga ervan uit dat u stappen kunt zetten binnen de
kaders van de Mediawet 2008 en de erkenning voor de Educom voor 2010-2015.
Op termijn kan indien nodig en gewenst een wetswijziging volgen.
Ingangsdatum en duur
De aan de Stichting Educatieve Omroepcombinatie verleende erkenning gaat in op
1 september 2010. Op grond van artikel IV, tweede lid, van de Erkenningswet
(Staatsblad 2009, nummer 300) eindigt de looptijd van de erkenning op 1 januari
2016.
Evaluatie
In de loop van de erkenningsperiode starten de werkzaamheden van de volgende
visitatiecommissie. Deze beoordeelt zowel het functioneren van het geheel als van
de afzonderlijke omroepen. Op grond van de Erkenningswet weegt de
vijfjaarlijkse evaluatie mee bij de erkenningverlening. Een negatieve evaluatie van
het functioneren in 2010-2015 kan een grond zijn om een omroep in de volgende
erkenningsperiode binnen twee jaar opnieuw te evalueren en na een tweede
negatieve evaluatie de erkenning in te trekken (Mediawet artikel 2.33, derde lid,
en artikel 2.184, Mediawet 2008).

de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,

dr. Ronald H.A. Plasterk

Pagina 4 van 4