HOOFDDIRECTIE
BESTUURLIJKE EN
JURIDISCHE ZAKEN

Regeling van de Minister van Infrastructuur en Waterstaat, van
,
nr. IENW/BSK-2018/126307, houdende regels voor de verstrekking van een
subsidie voor de aanschaf van een boordvoorziening voor een woonboot ter
aansluiting op het openbaar riool of een aansluiting op een individuele
behandeleenheid waarop het huishoudelijk afvalwater wordt geloosd
(Subsidieregeling riolering woonboten 2018-2020)
De Minister van Infrastructuur en Waterstaat,

Gelet op de artikelen 3, eerste lid, onder g, 4, eerste en tweede lid, en 5, onder a
tot en met h, van de Kaderwet subsidies I en M en de artikelen 2, eerste lid, 4,
eerste lid, onder a, b, c, e, f, g, h en k, en tweede lid, 6, eerste en zesde lid, 8,
10, tweede lid, 15, eerste en vijfde lid, en 22, tweede lid, van het Kaderbesluit
subsidies I en M;
BESLUIT:
Artikel 1 (begripsomschrijvingen)
In deze regeling wordt verstaan onder:
boordvoorziening: voorziening aan boord van woonboten, die in combinatie met
een walslang bestemd is voor het opvangen, verzamelen, behandelen, afvoeren
en lozen van huishoudelijk afvalwater op het openbaar riool, op een IBA ofwel, na
behandeling, op het oppervlaktewater;
installateur: installateur die de montage van systemen voor de afvoer van
huishoudelijk afvalwater ten minste tot één van zijn kernactiviteiten heeft en die
is ingeschreven bij de Kamer van Koophandel, dan wel een fabrikant of
leverancier van systemen voor de afvoer van huishoudelijk afvalwater, die is
ingeschreven bij de Kamer van Koophandel;
IBA: door de waterkwaliteitsbeheerder toegelaten individuele behandeleenheid
voor afvalwater waarop het huishoudelijk afvalwater wordt geloosd, die al dan
niet geïntegreerd is in de boordvoorziening;
minister: Minister van Infrastructuur en Waterstaat;
openbaar riool: voorziening voor de inzameling en het transport van stedelijk
afvalwater, in beheer bij een gemeente of een rechtspersoon die door een
gemeente met het beheer is belast;
pompinstallatie: pompunit met toebehoren bestemd voor het verpompen van
huishoudelijk afvalwater;
rijkswateren: rijkswateren als bedoeld in artikel 1.1 van de Waterwet;
schouwrapport: door de installateur opgesteld rapport waaruit blijkt welke
boordvoorziening is geïnstalleerd, uit welke subsidiabele onderdelen deze bestaat
en waarin door hem wordt verklaard dat de boordvoorziening deugdelijk is;
walaansluiting: aansluitpunt op de wal dat woonboten door middel van het
aankoppelen van de walslang aansluiting geeft op het openbaar riool of een IBA;
walslang: koppelbare flexibele slang bestaande uit een binnenslang, een
isolatielaag met thermolint en een buitenslang, of een slang waarin het thermolint
is verwerkt, die bestemd is voor het transport van huishoudelijk afvalwater en de
verbinding vormt tussen de boordvoorziening en de walaansluiting;
woonboot: vaartuig of ander drijvend object dat hoofdzakelijk wordt gebruikt als
of is bestemd voor woonverblijf en dat uit hoofde van zijn feitelijke bestemming
plaatsgebonden is.

1

Artikel 2 (doel)
Deze regeling heeft tot doel het stimuleren van het beëindigen van het lozen van
huishoudelijk afvalwater van woonboten op rijkswateren dan wel het realiseren
van gezuiverde lozingen van huishoudelijk afvalwater van woonboten op
rijkswateren.
Artikel 3 (verstrekken van subsidie)
De minister kan op aanvraag een subsidie verstrekken aan eigenaren van
woonboten gelegen in rijkswateren, voor een in de periode vanaf 1 januari 2017
tot en met 31 december 2020 aangeschafte en geïnstalleerde:
a. boordvoorziening met walslang voor de aansluiting op het openbaar riool;
b. boordvoorziening met walslang voor de aansluiting op een IBA, als aansluiting
van de boordvoorziening op het openbaar riool niet mogelijk is of was wegens het
ontbreken daarvan binnen 40 meter van de woonboot; of
c. boordvoorziening met geïntegreerde IBA, als aansluiting op het openbaar riool
niet mogelijk is of was wegens het ontbreken daarvan binnen 40 meter van de
woonboot.
Artikel 4 (subsidieplafond, wijze van verdelen en maximum bedrag)
1. Het subsidieplafond bedraagt € 400.000,-.
2. De verdeling van de beschikbare gelden vindt plaats op basis van de volgorde
van binnenkomst van de aanvragen.
3. De subsidie per aanvraag, bedoeld in artikel 5, derde lid, bedraagt maximaal
€ 2.000,-.
Artikel 5 (subsidievoorwaarden)
1. Voor subsidie komt alleen in aanmerking een eigenaar van een woonboot die in
het bezit is van een ontheffing van het verbod ligplaats te nemen in rijkswateren
als bedoeld in artikel 9.03, zesde lid, van het Binnenvaartpolitiereglement, een
ontheffing als bedoeld in artikel 7 van de Scheepvaartverkeerswet, of een
vergunning als bedoeld in artikel 6.5, aanhef en onder c, van de Waterwet, en, in
geval dit door de gemeente is voorgeschreven, tevens een ligplaatsvergunning of
een daarmee gelijk te stellen verklaring van de gemeente dat ligplaats mag
worden ingenomen.
2. Voor subsidie komt alleen in aanmerking de aanschaf en installatie van een
deugdelijke boordvoorziening.
3. Per woonboot kan één keer subsidie worden verstrekt, mits op de ligplaats van
de woonboot niet eerder een woonboot heeft gelegen waarvoor een subsidie is
verstrekt.
Artikel 6 (aanvraag)
1. De aanvraag tot subsidieverstrekking wordt uiterlijk op 30 juni 2021 ingediend
bij de minister, per adres van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland, na de
aanschaf en installatie van de boordvoorziening of IBA, met gebruikmaking van
een beschikbaar gesteld formulier.
2. De aanvraag gaat vergezeld van:
a. afschriften van de factuur of facturen die betrekking heeft of hebben op de
subsidiabele kosten; en
b. het schouwrapport.
3. De aanvraag tot subsidieverstrekking is tevens de aanvraag tot
subsidievaststelling.
Artikel 7 (subsidiabele kosten)
1. Bij een boordvoorziening als bedoeld in artikel 3, aanhef en onder a en b, kan
subsidie worden verleend voor:
a. de aanschaf en installatie van een pompinstallatie, inclusief opvangtank, voor
een bedrag van € 750,-, te vermeerderen met een bedrag van € 250,- als een
2

motorvermogen groter dan 1200 watt P¹ noodzakelijk is voor het transporteren
van huishoudelijk afvalwater over grote afstanden, hoge opvoerhoogten of door
persleidingen met een geringe diameter;
b. de aanschaf en installatie van een hulppomp voor een bedrag van € 250,-;
c. het maken van een doorvoer vanaf afvoerzijde pomp tot en met doorvoer
scheepswand voor een bedrag van € 250,-;
d. de aanschaf en installatie van een walslang inclusief koppelingen en
verwarmingslint met inbegrip van de kosten van aanbrengen en koppelen voor
een bedrag van € 30,- per strekkende meter;
e. de aanschaf en installatie van leidingwerk, bekabeling en elektra voor een
bedrag van € 300,-;
f. het opstellen van een schouwrapport voor een bedrag van € 150,-.
2. Bij een boordvoorziening als bedoeld in artikel 3, aanhef en onder c, kan
subsidie worden verleend voor:
a. het uitvoeren van vooronderzoek om te komen tot een systeemkeuze voor een
bedrag van € 100,-;
b. de aanschaf en installatie van een pompinstallatie met toebehoren,
beluchtingstank, beluchtingspomp, beluchtingsunit, nabezinktank, slibaftap en
besturingssysteem voor een bedrag van € 900,-;
c. de aanschaf en installatie van een hulppomp voor een bedrag van € 250,-;
d. het maken van een doorvoer vanaf afvoerzijde pomp tot en met doorvoer
scheepswand voor een bedrag van € 250,-;
e. de aanschaf en installatie van een leidingwerk, bekabeling en elektra voor een
bedrag van € 300,-;
f. het opstarten van de biologie van de IBA voor een bedrag van € 50,-;
g. het opmaken van een schouwrapport voor een bedrag van € 150,-.
Artikel 8 (verplichting)
De aanvrager van de subsidie verleent op verzoek van de minister alle
medewerking aan inspectie van de aangebrachte boordvoorziening door of
namens Rijkswaterstaat.
Artikel 9 (inwerkingtreding)
1. Deze regeling treedt in werking met ingang van de dag na de datum van
uitgifte van de Staatscourant waarin zij wordt geplaatst.
2. Deze regeling vervalt met ingang van 1 juli 2021, met dien verstande dat zij
van toepassing blijft op voor die datum ingediende aanvragen van subsidies.
Artikel 10 (citeertitel)
Deze regeling wordt aangehaald als: Subsidieregeling riolering woonboten 20182020.
Deze regeling zal met de toelichting in de Staatscourant worden geplaatst.

DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR EN WATERSTAAT,

drs. C. van Nieuwenhuizen Wijbenga

3

Toelichting
Algemeen
Inleiding
Door het aansluiten van woonboten op de riolering of op een individuele
behandeleenheid voor afvalwater (IBA) worden ongezuiverde lozingen op het
oppervlaktewater voorkomen, waardoor de waterkwaliteit verbetert. Vanaf 2007
wordt op basis van de Subsidieregeling riolering woonboten aan eigenaren van
woonboten een subsidie verstrekt als tegemoetkoming in de kosten van de
aanleg, zijnde aanschaf en installatie, van een voorziening om ongezuiverde
lozingen op het oppervlaktewater tegen te gaan. In 2010 is deze subsidieregeling
ten behoeve van een soepele uitvoering gewijzigd en verlengd tot 1 januari 2011.
De regeling is echter van toepassing gebleven op woonboten die opgenomen zijn
in het gemeentelijk rioleringsplan of het daarop gebaseerde saneringsplan en
waaromtrent met de gemeente overeenstemming is bereikt over een gefaseerde
uitvoering tot uiterlijk 1 juli 2017 (artikel 9, tweede lid, van de Subsidieregeling
riolering woonboten). Met de onderhavige nieuwe regeling wordt feitelijk een
verdere verlenging beoogd van de genoemde en inmiddels vervallen
subsidieregeling, nu gebleken is dat nog niet in alle beoogde gevallen een beroep
op de voorgaande subsidieregeling gedaan kon worden. Gemeenten hebben ten
aanzien van die gevallen aangegeven uiterlijk in 2020 tot uitvoering van een
gemeentelijk rioleringsplan over te gaan. Ook blijkt het eerder beschikbaar
gestelde budget niet uitgeput.
Achtergrond
De sanering van lozingen van woonboten is een langdurig en lastig proces. Er
bestaat weerstand bij woonbootbewoners, omdat de aan te brengen
voorzieningen hoge kosten met zich meebrengen. Uit de in 2007 gemaakte
inventarisatie kwam naar voren dat ongeveer 1800 woonboten voor een bijdrage
in aanmerking konden komen. Duidelijk is dat een beperkt deel hiervan, circa 200
woonboten, geen gebruik hebben kunnen maken van de regeling.
De voorwaarde voor subsidieverlening lag vooral op het vlak van de voorgenomen
aansluiting op het riool, vastgelegd in het gemeentelijk rioleringsplan of een
daarop gebaseerd saneringsplan, dan wel een convenant met
resultaatsverplichting tussen gemeente en waterbeheerder(s) met hetzelfde
oogmerk. De daarin opgenomen planning is niet in alle gevallen gehaald. In een
aantal situaties blijken gemeenten namelijk, ondanks eerdere toezeggingen, niet
in staat te zijn geweest om rioolvoorzieningen binnen de looptijd van de regeling
te realiseren. Vanwege de financiële crisis, planologische ontwikkelingen,
juridische procedures en het zoeken naar technische oplossingen hebben een
aantal gemeenten op de locaties van woonboten nog geen riolering aangelegd en
in sommige gevallen zal deze ook niet in de nabije toekomst worden aangelegd.
Landelijk gaat het om circa 200 woonboten die nog aangesloten moeten worden
op de riolering of waarvan de ongezuiverde lozing gesaneerd moet worden door
aan te sluiten op een IBA. Dit is circa 14% van alle woonboten op rijkswateren.
De gemeenten die voornemens zijn een riolering aan te leggen, hebben
toegezegd dat zij die uiterlijk in 2020 gerealiseerd zullen hebben. Deze nieuwe
subsidieregeling is primair op die gevallen gericht. Daarnaast is in een aantal
gevallen te laat duidelijkheid verkregen over (al dan niet) aanleg van de
gemeentelijke riolering, waardoor van gemeentewege wel de riolering is
aangelegd, maar de woonbooteigenaren niet in staat waren tijdig, dat wil zeggen
binnen de geldingsduur van de vorige subsidieregeling, de benodigde
voorzieningen te realiseren en hiervoor een aanvraag te doen. Ook op die
gevallen ziet de regeling.
4

Sanering lozingen huishoudelijk afvalwater
De onderhavige subsidieregeling richt zich op het beëindigen van het lozen van
huishoudelijk afvalwater op rijkswateren door de eigenaren van woonboten te
stimuleren de woonboot aan te sluiten op het openbaar riool of een IBA. Na deze
aansluiting wordt een financiële bijdrage verstrekt. De subsidieregeling is alleen
van toepassing op woonboten met een ligplaats in rijkswateren; watersystemen
of onderdelen daarvan die in beheer zijn bij het Rijk (artikel 1.1 van de
Waterwet). De Minister van Infrastructuur en Waterstaat is bevoegd gezag voor
deze wateren. De waterschappen zijn verantwoordelijk voor de regionale wateren.
In veel gevallen hebben zij vergelijkbare subsidieregelingen vastgesteld.
De financiële bijdrage, met een maximum van € 2.000,– per aanvraag, is bedoeld
om de aanschaf van een voor de aansluiting op de riolering noodzakelijke
voorziening aan boord van de woonboot te stimuleren en de financiële barrière
voor een deel weg te nemen. Dit houdt verband met het feit dat de kosten van
aansluiting bij een woonboot door de specifieke situatie in het algemeen hoger
zijn dan een gemiddelde huisaansluiting. Ten opzichte van de vorige
subsidieregeling zijn de subsidiabele kostenposten aangepast. Daarbij is
aansluiting gezocht bij de nu voorhanden zijnde technische mogelijkheden,
waaronder geheel nieuw ontwikkelde systemen. Ook zijn de bedragen afgestemd
op het huidige prijsniveau van de verschillende onderdelen. Gekozen is voor een
subsidiëring in de vorm van een vast bedrag per onderdeel van de te maken
kosten voor de verschillende handelingen. Verwacht wordt dat de subsidie in de
regel 25% van de te maken kosten afdekt.
Als aansluiting op de riolering niet mogelijk is omdat een riolering ontbreekt of op
meer dan 40 meter afstand van de woonboot is gelegen, is toch subsidie mogelijk
als de woonboot wordt aangesloten op een IBA. De eigenaar van de woonboot zal
immers ook in dat geval over moeten gaan tot de aanschaf van een
boordvoorziening. Systemen waarbij de IBA geïntegreerd is in de
boordvoorziening zijn ook subsidiabel.
Evenredigheidsbeginsel
In het algemeen geldt als uitgangspunt dat de kosten van aansluiting op de
riolering worden gedragen door de eigenaar van het pand of de woonboot. Dit
principe wordt echter begrensd door het evenredigheidsbeginsel. Dat beginsel
(opgenomen in artikel 3:4, tweede lid, van de Algemene wet bestuursrecht), en
het daarmee samenhangende beginsel van de gelijkheid voor de openbare lasten
(égalité devant les charges publiques) brengt met zich mee dat de nadelige
kosten van een besluit tot het verminderen en tegengaan van ongezuiverde
lozingen van huishoudelijk afvalwater van woonboten in rijkswateren, zoals de
kosten van een boordvoorziening of de aansluiting op een IBA, niet onevenredig
mogen zijn in verhouding tot de met het besluit te dienen doelen of de kosten van
aansluiting in andere gevallen. Gegeven de hogere kosten die de eigenaar van
een woonboot moet maken ten opzichte van een gemiddelde huisaansluiting, ligt
het in de rede om aan woonbooteigenaren een bijdrage te verlenen in de kosten
van aanschaf van de noodzakelijke voorzieningen om aansluiting op de riolering
of een IBA te realiseren.
Aansluiten bij decentraal beleid
Voor veel waterschappen, gemeenten en provincies is het evenredigheidsbeginsel
en de daaromtrent ontwikkelde jurisprudentie inmiddels aanleiding geweest om
ten behoeve van de sanering van lozingen binnen en buiten de bebouwde kom
één of meer subsidieregelingen tot stand te brengen. Het wordt wenselijk geacht
hierbij aan te sluiten en als beheerder van de rijkswateren te beschikken over een
subsidieregeling ten behoeve van de sanering van ongezuiverde lozingen.
5

Subsidieplafond en subsidiabele kosten
Het budget dat beschikbaar is voor het subsidiëren van een deel van de kosten
van aanschaf van een boordvoorziening ter aansluiting op de riolering of een IBA
bedraagt € 400.000,– voor de duur van deze regeling. Per aanvraag geldt
bovendien een maximumbedrag van € 2.000,–. Het bedrag is daarmee, op basis
van de huidige inzichten, voldoende om de resterende (200) woonboten te
voorzien van een boordvoorziening.
Wettelijk kader
De regeling is gebaseerd op de Kaderwet subsidies I en M en het Kaderbesluit
subsidies I en M (hierna: Kaderbesluit). De Kaderwet subsidies I en M (artikel 3,
eerste lid, onder g) geeft de mogelijkheid om bij ministeriële regeling subsidies te
verstrekken voor activiteiten die passen in het beleid inzake water. Deze wet
vormt de wettelijke basis voor de onderhavige regeling. Verder is de grondslag
voor deze regeling gelegen in het Kaderbesluit. De bepalingen van het
Kaderbesluit zijn dan ook van toepassing op de subsidieverstrekking op grond van
onderhavige regeling, ook wanneer er niet expliciet in de regeling naar verwezen
wordt. Voor de subsidieontvanger is dan ook niet alleen deze regeling, maar ook
het Kaderbesluit van belang. Het gaat om onder meer artikel 6, eerste lid (voor
subsidie in aanmerking komende kosten), artikel 8 (subsidieplafond en wijze van
verdeling), en artikel 15, eerste en vijfde lid (subsidie wordt verstrekt in de vorm
van een vast bedrag), van het Kaderbesluit.
Europese aspecten
De subsidie kan worden verstrekt aan eigenaren van woonboten, particulieren
niet zijnde ondernemingen in de zin van het EU-recht. Er is daarom geen sprake
van staatssteun in de zin van artikel 107, eerste lid, van het Verdrag betreffende
de werking van de Europese Unie.
Uitvoering
Voor de uitvoering van deze regeling is een beleidsregel vastgesteld ter invulling
van het begrip deugdelijke boordvoorziening als bedoeld in artikel 5, tweede lid,
van de regeling. Die beleidsregel bevat het programma van eisen waaraan een
boordvoorziening moet voldoen, alsmede enkele tips en aanbevelingen.
Deze regeling wordt uitgevoerd door de Rijksdienst voor Ondernemend
Nederland. Het correspondentieadres is Postbus 10073, 8000 GB Zwolle. Ook
wordt hier verwezen naar de website van de Rijksdienst voor Ondernemend
Nederland voor meer informatie, modellen en het programma van eisen
(www.rvo.nl/rioleringwoonboten).
De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland heeft ook de voorganger van deze
regeling uitgevoerd en is derhalve bekend met de uitvoering.
Regeldrukeffecten
De subsidieregeling is in hoofdzaak een voortzetting van Subsidieregeling riolering
woonboten. Gekozen is voor de systematiek dat het verlenen van de subsidie
tevens het verstrekken van de subsidie is. Immers, de subsidie kan pas worden
aangevraagd als de boordvoorziening is aangebracht en een schouwrapport is
opgemaakt. Modellen van het aanvraagformulier en het schouwrapport zijn op te
vragen bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland en zijn op elkaar
afgestemd. De aanvrager dient afschriften van de facturen en het schouwrapport
bij de aanvraag te overleggen. Ook voor het vastleggen van het schouwrapport
wordt subsidie verstrekt. Verwacht wordt dat de aanvrager ongeveer 1,5 uur met
de afwikkeling van de aanvraag bezig is. Dat komt per aanvraag neer op € 42,per aanvraag. Dat is 2.1% van het maximale subsidiebedrag per aansluiting. Ten
opzichte van de vorige subsidieregeling hoeven minder bewijsmiddelen bij de
6

aanvraag te worden gevoegd. De administratieve lasten voor de aanvragers zijn
hierdoor minder dan bij de vorige regeling.
De subsidieregeling is aan het Adviescollege toetsing regeldruk (ATR) voorgelegd
ter toetsing. Het adviescollege heeft besloten geen formeel advies uit te brengen,
omdat de regeling geen omvangrijke regeldrukeffecten tot gevolg heeft.
Risicoanalyse
De risico’s met betrekking tot misbruik of oneigenlijk gebruik van subsidies die
worden verstrekt op grond van deze regeling worden klein geacht. Het aantal
eigenaren dat voor een subsidie in aanmerking komt, is bekend. De subsidie is
gemaximeerd tot € 2.000,- per woonboot en de aanvraag tot subsidie kan pas na
de uitvoering van de werkzaamheden worden ingediend. Er is een subsidieplafond
vastgesteld waarbinnen de te verwachten aanvragen gehonoreerd kunnen
worden.
Advisering en consultatie
Er heeft geen internetconsultatie plaatsgevonden, omdat hier sprake is van een
ministeriële regeling die geen significante verandering brengt in de rechten en
plichten van burgers, bedrijven en instellingen of die grote gevolgen heeft voor de
uitvoeringspraktijk. Het betreft een voortzetting van een subsidieregeling voor
dezelfde activiteiten. Op grond van het kabinetsstandpunt inzake
internetconsultatie (Kamerstukken II 2009/10, 29 279, nr. 114 en Kamerstukken
II 2012/13, 29 362, nr. 224) kon internetconsultatie aldus achterwege blijven.
Voorhangprocedure
Artikel 4.10 van de Comptabiliteitswet 2016 bepaalt dat een voorhang bij de
Tweede Kamer verplicht is als de inhoud van subsidieregeling in belangrijke mate
overeenkomt met een eerdere subsidieregeling (zevende lid). Zoals aangegeven
in de inleiding van deze toelichting, komt de onderhavige subsidieregeling in
belangrijke mate overeen met de reeds vervallen Subsidieregeling riolering
woonboten.
Een ontwerp van deze regeling is bij de Tweede Kamer voorgehangen. (PM)...
Inwerkingtreding en vaste verandermomenten
De voortzetting van het aansluiten op de riolering van woonboten maakt het
wenselijk dat de inwerkingtreding van deze regeling op korte termijn geschiedt,
zodat gebruik wordt gemaakt van de afwijkingsmogelijkheid van de voor
inwerkingtreding van regelgeving vastgestelde vaste verandermomenten op
grond van aanwijzing 4.17, vijfde lid, aanhef en onder a, van de Aanwijzingen
voor de regelgeving.
Vervaldatum
De regeling vervalt met ingang van 1 juli 2021. De aanvragen moeten uiterlijk
zijn ingediend op 30 juni 2021. De subsidie kan worden verstrekt voor
aangeschafte en geïnstalleerde deugdelijke boordvoorzieningen in de periode van
1 januari 2017 tot en met 31 december 2020. De woonbooteigenaren hebben
zodoende volop de tijd om een aanvraag in te dienen. De regeling blijft wel van
toepassing op de afwikkeling van de voor 1 juli 2021 ingediende aanvragen tot
subsidies. De minister zal na afloop van de regeling een verslag over de
doeltreffendheid en de effecten van de verstrekte subsidies opstellen (artikel 4:24
van de Algemene wet bestuursrecht).

7

Artikelsgewijs
Artikelen 1 (begripsomschrijving)
Gelet op het specifieke karakter van de te treffen voorziening(en) en met het oog
op een juiste toepassing van de regeling zelf, zijn in artikel 1 enkele
begripsomschrijvingen opgenomen.
Het begrip woonboot is een verzamelnaam voor woonschepen, woonvaartuigen en
woonarken en andere objecten te water die hoofdzakelijk worden gebruikt als of
bestemd zijn voor woonverblijf. Woonboten waarop een bedrijf wordt uitgeoefend
vallen derhalve buiten deze regeling, omdat voor die groep van woonboten
andere normen gelden.
Onder boordvoorziening worden in deze regeling alle zaken begrepen die aan
boord van een woonboot nodig zijn om het van de woonboot afkomstige
huishoudelijk afvalwater op het openbaar riool of een individuele behandeleenheid
voor afvalwater (IBA) te kunnen lozen. Een boordvoorziening kan bestaan uit één
of meer pompinstallaties met toebehoren, opvangtank(s), een besturingssysteem,
doorvoeren, leidingwerk, elektra, bekabeling en overige tot die voorziening te
rekenen onderdelen. Een IBA kan ook geïntegreerd zijn in de boordvoorziening in
het geval dat er geen IBA buiten de woonboot geplaatst kan worden.
Om de goede werking van de boordvoorziening te bevorderen, zijn enige eisen
gesteld aan de installateur die de aanleg doet. Deze komen tot uitdrukking in de
begripsomschrijving van installateur. Overigens is het ook mogelijk dat de aanleg
in eigen beheer plaatsvindt.
Met het oog op de kwaliteitsdoelstelling van het desbetreffende oppervlaktewater
zal de IBA moeten voldoen aan de omschrijving in artikel 1 van de Regeling lozing
afvalwater huishoudens of moet sprake zijn van een door de
waterkwaliteitsbeheerder toegelaten voorziening waarmee ten minste een
gelijkwaardig niveau van bescherming van het milieu wordt bereikt (zie ook
artikel 5 van het Besluit lozing afvalwater huishoudens). Om na te gaan of de IBA
voldoet aan de geldende voorschriften of toegelaten kan worden door de
waterkwaliteitsbeheerder, dient het te plaatsen systeem ter beoordeling worden
voorgelegd aan de waterkwaliteitsbeheerder. Dit is mede tot uitdrukking gebracht
in de definitie van IBA.
Een schouwrapport is een verklaring die na installatie van de boordvoorziening
moet worden opgemaakt door een installateur aan de hand van een bij de
Rijksdienst voor Ondernemend Nederland op te vragen formulier (beschikbaar op
www.rvo.nl/rioleringwoonboten). Aan de hand van dat formulier, waarop of
waarbij de eisen zijn aangegeven waaraan een deugdelijke boordvoorziening
moet voldoen, gerelateerd aan het programma van eisen dat in een beleidsregel
is vastgelegd, geeft de installateur aan of de boordvoorziening is aangeschaft en
geïnstalleerd en deugdelijk is. In de verklaring wordt aangegeven welke
voorzieningen zijn getroffen en dat deze deugdelijk zijn aangebracht.
Artikel 2 (doel)
Het doel van de subsidieregeling is beschreven in artikel 2. Het gaat om het
stimuleren van het beëindigen van het lozen van huishoudelijk afvalwater op
rijkswateren. Zie voor nadere toelichting het algemeen deel van de toelichting,
onder achtergrond en sanering lozingen huishoudelijk afvalwater.
Artikel 3 (verstrekken van subsidie)
Subsidie kan worden verstrekt voor een drietal situaties als bedoeld in dit artikel.
Uit de formulering volgt dat slechts subsidie kan worden verleend als de
8

voorzieningen zijn aangeschaft en geïnstalleerd binnen het genoemde tijdspad
(2017-2020) en duidelijk is dat de gemeentelijke riolering wordt aangebracht of
duidelijk is geworden dat binnen 40 meter van de woonboot geen gemeentelijke
riolering wordt aangelegd (en dus met een IBA gewerkt moet worden).
Er is gebruikgemaakt van de mogelijkheid die artikel 6, tweede lid, van het
Kaderbesluit biedt om de voor de indiening van de aanvraag gemaakte kosten te
subsidiëren. Het gaat in deze regeling om een subsidie lager dan € 25.000,- en er
is bepaald dat direct een beschikking tot subsidievaststelling wordt gegeven. Dat
is in deze regeling uitgewerkt in de artikelen 3, 6 en 7.
De regeling biedt door de ruime periode ook ruimte voor subsidieverstrekking
voor boordvoorzieningen die zijn aangelegd vanaf 1 januari 2017, en dus voor
inwerkingtreding van deze regeling. Een beperkte groep gevallen komt hiermee
alsnog voor subsidie in aanmerking. Dit is in lijn met het gelijkheidsbeginsel,
aangezien voor 1 januari 2017 gebruik kon worden gemaakt van de vervallen
Subsidieregeling riolering woonboten.
Artikel 4 (subsidieplafond, wijze van verdelen en maximum bedrag)
Er is gekozen voor verdeling van de middelen op basis van het moment van
indienen van de aanvraag. In artikel 8 van het Kaderbesluit is aangegeven hoe
omgaan wordt met aanvragen die tegelijkertijd binnenkomen als het
subsidieplafond is bereikt.
Artikel 5 (subsidievoorwaarden)
Het bezit van een ontheffing, vergunning of een daarmee gelijk te stellen
verklaring voor de ligplaats van de woonboot is voorgeschreven omdat de
aanwezigheid daarvan in het algemeen voorwaarde is voor de gemeente, als
beheerder van het openbaar riool, om te voorzien in een rioolaansluiting. Illegaal
afgemeerde woonboten komen hierdoor niet in aanmerking voor subsidie, omdat
verwacht mag worden dat deze niet duurzaam ter plaatse zullen blijven.
Alleen de aanschaf en het installeren van een deugdelijke boordvoorziening komt
voor een subsidie in aanmerking. In een tegelijk met deze regeling vastgestelde
beleidsregel is aangeven waaraan een boordvoorziening moet voldoen om
deugdelijk te zijn. Deze eisen hebben vooral betrekking op efficiëntie, effectiviteit
en duurzaamheid. Voordat tot aanleg en installatie wordt overgegaan, kan
hiermee rekening worden gehouden.
Per woonboot en ligplaats kan eenmalig subsidie worden verleend. Dat betekent
dat als de woonboot wordt verplaatst, de boordvoorziening in principe meegaat.
Die woonboot komt niet meer voor een subsidie in aanmerking op een nieuwe
ligplaats. Aangenomen mag worden dat een nieuwe ligplaats beschikt over de
noodzakelijke voorzieningen, zoals ook aansluiting op de riolering. Als een andere
woonboot afmeert op een ligplaats waarvoor al subsidie is verleend, mag
verwacht worden dat deze woonboot reeds over een boordvoorziening beschikt.
Voor nieuwe woonboten geldt overigens dat deze tegenwoordig standaard met
boordvoorzieningen worden gefabriceerd. Voor bestaande woonboten zal gelden
dat deze in principe reeds op de vorige locatie voor subsidie in aanmerking zijn
gekomen en een boordvoorziening hebben. Als een boordvoorziening op basis van
deze regeling is aangelegd in de woonboot en de woonboot naar een ligplaats
gaat waar nog geen riolering en geen IBA is aangelegd, kan deze boot niet nog
een keer voor een bijdrage op basis van deze regeling in aanmerking komen.

9

Artikel 6 (aanvraag)
Dit artikel geeft aan welke informatie de aanvrager voor subsidie moet indienen
en bij wie. De benodigde formulieren (aanvraagformulier en schouwrapport) zijn
te vinden op www.rvo.nl/rioleringwoonboten. De aanvraag moet naast het
aanvraagformulier ook afschriften van de factuur of facturen en een
schouwrapport te bevatten.
Bij de aanvraag hoeft geen afschrift te worden gevoegd van de ontheffing,
vergunning of daarmee gelijk te stellen verklaring als bedoeld in artikel 5, eerste
lid. Als er een vermoeden bestaat dat een dergelijke verklaring niet aanwezig is,
zal aan de aanvrager verzocht worden aannemelijk te maken dat deze verklaring
er wel is, of zal aan de desbetreffende gemeente gevraagd worden de nodige
informatie te verstrekken omtrent de ligplaats.
Uit artikel 5, eerste lid, volgt dat alleen de eigenaar van een woonboot voor
subsidieverstrekking in aanmerking komt. Een aanvraag moet dus door of
namens de eigenaar worden ingediend. In het laatste geval kan een schriftelijke
machtiging worden verlangd. De aanvraag voor de subsidie, die tevens geldt als
de aanvraag voor de subsidievaststelling (artikel 6, derde lid), dient te geschieden
na de aanschaf en installaties en na de uitvoering van de schouw te worden
ingediend bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland.
De boordvoorziening moet voldoen aan de eisen die daaraan worden gesteld met
het oog op de efficiëntie, effectiviteit en duurzaamheid. Deze eisen zijn
vastgelegd in een programma van eisen dat als beleidsregel is vastgesteld.
Woonbooteigenaren weten waaraan voldaan moet worden om voor subsidie in
aanmerking te komen. Of daaraan is voldaan, blijkt uit het schouwrapport.
Ingevolge artikel 25 van het Kaderbesluit moet binnen dertien weken beslist
worden op de aanvraag.
Artikel 7 (subsidiabele kosten)
Als subsidiabele kosten worden onder meer aangemerkt de kosten van de
aanschaf en installatie van een (deugdelijke) boordvoorziening, zoals de kosten
van de aanschaf en installatie van een pompinstallatie met toebehoren, eventuele
hulppompen, opvangtank(s), leidingwerk, elektra en bekabeling. De aan te
brengen boordvoorziening verschilt echter per type woonboot. Zo zal het
installeren van een boordvoorziening in woonarken door de aanwezigheid van een
kruipruimte verhoudingsgewijs gemakkelijker zijn dan in woonschepen zonder
kruipruimte. Dit heeft uiteraard gevolgen voor de hoogte van de kosten die
moeten worden gemaakt. Ook het maken van de noodzakelijke doorvoeren door
de scheepshuid en de ruimtes in de woonboot werkt kostenverhogend. Bij het
vaststellen van de hoogte van de bedragen per subsidiabele kostenpost is met
deze omstandigheden rekening gehouden.
Het maken van de noodzakelijke doorvoeren en de overige kosten die direct zijn
toe te rekenen aan het aanschaffen en installeren van een boordvoorziening
worden eveneens tot de subsidiabele kosten gerekend, evenals de kosten van
aanschaf en het aansluiten en aankoppelen (installeren) van een walslang met
inbegrip van koppelingen.
Ook in gevallen waarin aansluiting op de riolering niet mogelijk is en lozing gaat
plaatsvinden op een IBA, zal veelal een soortgelijke voorziening moeten worden
getroffen, omdat de IBA buiten de woonboot wordt geplaatst. Ook kosten voor
nieuw ontwikkelde systemen, zoals een inpandige IBA, zijn subsidiabel.
10

Omdat het niet in alle gevallen om de aanschaf van een totale installatie hoeft te
gaan of omdat niet alle kosten voor eigen rekening komen, bijvoorbeeld doordat
de gemeente een deel van de kosten voor zijn rekening neemt of materialen ter
beschikking stelt, zijn afzonderlijke bedragen opgenomen voor de onderdelen die
voor subsidie in aanmerking komen.
De subsidiebedragen zijn forfaitair, dus ongeacht de daadwerkelijke kosten. De
forfaitaire bedragen zijn berekend op basis van 25% van het tarief dat in de
praktijk gemiddeld genomen per subsidiabele kostenpost in rekening wordt
gebracht. Er kan, zoals aangegeven in artikel 4, derde lid, per aanvraag in totaal
maximaal € 2.000,– subsidie worden toegekend.
Artikel 8 (verplichting)
Dit artikel bepaalt dat de aanvrager van de subsidie op verzoek van de minister
alle medewerking verleent aan de inspectie van de aangebrachte
boordvoorziening door of namens Rijkswaterstaat. Deze verplichting is
opgenomen om te kunnen verifiëren of de installatie voldoet aan de gestelde
eisen en ook feitelijk is aangebracht. Met de aanvraag voor de subsidie verklaart
de woonbooteigenaar zich akkoord met het uitvoeren van een dergelijke inspectie
die door Rijkswaterstaat kan plaatsvinden. Het is aan Rijkswaterstaat om te
besluiten of controle van alle aangebrachte boordvoorzieningen plaatsvindt of dat
dit steekproefsgewijs zal plaatsvinden.
Artikel 9 (inwerkingtreding)
De regeling vervalt met ingang van 1 juli 2021. Ingevolge artikel 6, eerste lid,
dienen aanvragen uiterlijk te zijn ingediend op 30 juni 2021. Het gaat om
aangeschafte en geïnstalleerde boordvoorzieningen in de periode vanaf 1 januari
2017 tot en met 31 december 2020. De woonbooteigenaren hebben zodoende de
tijd om een aanvraag in te dienen. De regeling blijft wel van toepassing op de
afwikkeling van de voor de vervaldatum ingediende aanvragen tot subsidies.

DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR EN WATERSTAAT,

drs. C. van Nieuwenhuizen Wijbenga

11