EUROPESE
COMMISSIE

Brussel, 3.2.2022
COM(2022) 50 final
2022/0031 (COD)

Voorstel voor een
VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD
tot wijziging van Verordening (EU) 2021/953 betreffende een kader voor de afgifte,
verificatie en aanvaarding van interoperabele COVID-19-vaccinatie-, test- en
herstelcertificaten (digitaal EU-COVID-certificaat) teneinde het vrije verkeer tijdens de
COVID-19-pandemie te faciliteren

(Voor de EER relevante tekst)

NL

NL

TOELICHTING
1.

ACHTERGROND VAN HET VOORSTEL

•

Motivering en doel van het voorstel

Het recht van vrij verkeer en vrij verblijf binnen de Europese Unie voor burgers van de Unie
is vastgelegd in artikel 21 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie
(VWEU) en is een van de belangrijkste verworvenheden van de Unie, alsook een belangrijke
motor van haar economie. Tegelijkertijd blijft de coronaviruspandemie (“COVID-19”) overal
in de Unie een buitengewone bedreiging voor de volksgezondheid vormen. Dit heeft de
lidstaten ertoe gebracht volksgezondheidsmaatregelen, onder meer in verband met reizen
tussen de lidstaten, vast te stellen om de gezondheid van de burgers te beschermen en de
capaciteit van de gezondheidszorgstelsels te vrijwaren.
Om het veilige vrije verkeer tijdens de COVID-19-pandemie te vergemakkelijken, hebben het
Europees Parlement en de Raad op 14 juni 2021 bij Verordening (EU) 2021/9531 het kader
voor het digitaal EU-COVID-certificaat inzake de afgifte, verificatie en aanvaarding van
interoperabele COVID-19-vaccinatie-, test- en herstelcertificaten2 vastgesteld. Verordening
(EU) 2021/953 vergemakkelijkt het vrije verkeer door de burgers te voorzien van
interoperabele en wederzijds aanvaarde COVID-19-vaccinatie-, test- en herstelcertificaten die
zij kunnen gebruiken om te reizen. Wanneer de lidstaten vrijstelling van bepaalde
beperkingen op het vrije verkeer verlenen aan personen die in het bezit zijn van een
vaccinatie-, test- of herstelbewijs, stelt het digitaal EU-COVID-certificaat de burgers in staat
van deze vrijstellingen gebruik te maken.
Sinds de vaststelling ervan is het digitaal EU-COVID-certificaat in de hele Unie met succes
uitgerold; eind 2021 waren er al ruim 1 miljard certificaten afgegeven. Het digitaal EUCOVID-certificaat is dus een breed beschikbaar en betrouwbaar instrument om het vrije
verkeer tijdens de COVID-19-pandemie te vergemakkelijken. Volgens een Eurobarometerenquête uit september 2021 was ongeveer twee derde (65 %) van de respondenten het ermee
eens dat het digitaal EU-COVID-certificaat de veiligste manier is om vrij te reizen in Europa
tijdens de COVID-19-pandemie3. Bijna alle lidstaten gebruiken het digitaal EU-COVIDcertificaat ook voor binnenlandse doeleinden. Volgens studies heeft het gebruik ervan geleid
tot een hogere vaccinatiegraad4, minder ziekenhuisopnames, minder economische verliezen
en, bovenal, minder overlijdens5.
Bovendien blijkt het systeem van het digitaal EU-COVID-certificaat het enige functionerende
COVID-19-certificaatsysteem te zijn dat op internationaal niveau op grote schaal wordt
1

2

3

4
5

NL

Verordening (EU) 2021/953 van het Europees Parlement en de Raad van 14 juni 2021 betreffende een
kader voor de afgifte, verificatie en aanvaarding van interoperabele COVID-19-vaccinatie-, test- en
herstelcertificaten (digitaal EU-COVID-certificaat) teneinde het vrije verkeer tijdens de COVID-19pandemie te faciliteren (PB L 211 van 15.6.2021, blz. 1).
Vergezeld van Verordening (EU) 2021/954 van het Europees Parlement en de Raad van 14 juni 2021
betreffende een kader voor de afgifte, verificatie en aanvaarding van interoperabele COVID-19vaccinatie-, test- en herstelcertificaten (digitaal EU-COVID-certificaat) ten aanzien van onderdanen van
derde landen die legaal op het grondgebied van de lidstaten verblijven of wonen tijdens de COVID-19pandemie (PB L 211 van 15.6.2021, blz. 24).
Beschikbaar
op:
https://www.europarl.europa.eu/at-your-service/files/beheard/eurobarometer/2021/soteu-flash-survey/soteu-2021-report-en.pdf
https://www.medrxiv.org/content/10.1101/2021.10.21.21265355v2
https://www.bruegel.org/2022/01/the-effect-of-covid-certificates-on-vaccine-uptake-public-health-andthe-economy/

1

NL

gebruikt. Daardoor is het digitaal EU-COVID-certificaat wereldwijd steeds belangrijker
geworden en heeft het bijgedragen tot de aanpak van de pandemie op internationaal niveau,
door veilig internationaal reizen en het internationale herstel te vergemakkelijken. 31 januari
2022 is de datum voor aansluiting van de drie landen van de Europese Economische Ruimte6
die geen lid zijn van de EU, Zwitserland7 en 29 andere derde landen en gebieden8 op het
systeem van het digitaal EU-COVID-certificaat. Verwacht wordt dat er nog meer landen
zullen volgen. Het systeem van het digitaal EU-COVID-certificaat wordt beschouwd als een
van de belangrijkste digitale oplossingen om de internationale mobiliteit te herstellen 9. De
Internationale Luchtvaartorganisatie dringt erop aan dat certificaat als mondiale norm te
gebruiken10. De Commissie zal derde landen die interoperabele systemen voor COVID-19certificaten willen ontwikkelen, ondersteuning blijven verlenen, bijvoorbeeld door
aanvullende opensource referentieoplossingen aan te bieden om certificaten van derde landen
te converteren in een formaat dat interoperabel is met het digitaal EU-COVID-certificaat,
aangezien het ook mogelijk is derde landen waarvan de certificaten door middel van conversie
interoperabel worden gemaakt, op het systeem aan te sluiten11.
Om ervoor te zorgen dat het kader voor het digitaal EU-COVID-certificaat optimaal wordt
gebruikt, heeft de Raad een aantal aanbevelingen aangenomen inzake een gecoördineerde
aanpak om veilig vrij verkeer tijdens de COVID-19-pandemie te vergemakkelijken. Volgens
de meest recente actualisering, Aanbeveling (EU) 2022/107 van de Raad 12 van
25 januari 2022, mogen houders van een digitaal EU-COVID-certificaat die aan bepaalde
vereisten voldoen, doorgaans niet aan aanvullende vereisten worden onderworpen wanneer zij
hun recht van vrij verkeer uitoefenen. Deze “persoonsgerichte aanpak” is dus alleen mogelijk
als het digitaal EU-COVID-certificaat continu beschikbaar is.
Sinds de vaststelling van Verordening (EU) 2021/953 is de epidemiologische situatie met
betrekking tot de COVID-19-pandemie sterk geëvolueerd. Enerzijds had op 31 januari 2022
meer dan 80 % van de volwassen bevolking in de Unie de primaire vaccinatiecyclus voltooid
en had meer dan 50 % een boosterdosis gekregen, waarbij moet worden aangetekend dat de
situatie aanzienlijk verschilt van lidstaat tot lidstaat13. Vaccinatie beschermt tegen
ziekenhuisopname en ernstige ziekte. Het verhogen van de vaccinatiegraad blijft dan ook een
cruciale doelstelling in de strijd tegen de pandemie en speelt een belangrijke rol als het erop
aankomt de beperkingen van het vrije verkeer van personen op te heffen.
Anderzijds heeft de verspreiding van de zorgwekkende deltavariant van SARS-CoV-2 in de
tweede helft van 2021 geleid tot een aanzienlijke toename van het aantal besmettingen,
ziekenhuisopnames en overlijdens, met als gevolg dat de lidstaten strenge
6
7

8

9

10
11

12

13

NL

IJsland, Liechtenstein en Noorwegen.
Burgers van de Unie en Zwitserse onderdanen genieten wederzijdse rechten van binnenkomst en
verblijf op grond van de Overeenkomst tussen de Europese Gemeenschap en haar lidstaten, enerzijds,
en de Zwitserse Bondsstaat, anderzijds, over het vrije verkeer van personen (PB L 114 van 30.4.2002,
blz. 6).
https://ec.europa.eu/info/live-work-travel-eu/coronavirus-response/safe-covid-19-vaccineseuropeans/eu-digital-covid-certificate_nl#erkenning-van-coronacertificaten-van-landen-buiten-de-euhttps://wttc.org/News-Article/WTTC-identifies-digital-solutions-for-governments-worldwide-tosignificantly-restore-international-mobility
https://www.iata.org/en/pressroom/2021-releases/2021-08-26-01/
Door middel van een op grond van artikel 8, lid 2, van Verordening (EU) 2021/953 vastgestelde
uitvoeringshandeling.
Aanbeveling (EU) 2022/107 van de Raad van 25 januari 2022 betreffende een gecoördineerde aanpak
om veilig vrij verkeer tijdens de COVID-19-pandemie te vergemakkelijken en ter vervanging van
Aanbeveling (EU) 2020/1475 (PB L 18 van 27.1.2022, blz. 110).
https://vaccinetracker.ecdc.europa.eu/public/extensions/COVID-19/vaccine-tracker.html

2

NL

volksgezondheidsmaatregelen
moesten
nemen
om
de
capaciteit
van
hun
gezondheidszorgsysteem te vrijwaren. Begin 2022 joeg de zorgwekkende omikronvariant van
SARS-CoV-2 het aantal COVID-19-gevallen de hoogte in. Omikron verdrong de deltavariant
in ijltempo en zorgde in de hele Unie voor een ongekend hoog niveau van besmetting binnen
gemeenschappen.
Het Europees Centrum voor ziektepreventie en -bestrijding (ECDC) wees er in zijn snelle
risicobeoordeling van 27 januari 202214 op dat de kans op ernstige klinische gevolgen die
opname in een ziekenhuis of op intensive care vereisen, minder waarschijnlijk lijkt bij
omikronbesmettingen. Hoewel het minder ernstige ziekteverloop ten dele het gevolg is van
inherente kenmerken van het virus, blijkt uit onderzoek naar de doeltreffendheid van vaccins
dat vaccinatie een belangrijke rol speelt bij het voorkomen van ernstige klinische gevolgen
van een omikronbesmetting en dat de doeltreffendheid tegen ernstige ziekte significant
toeneemt bij mensen die drie vaccindoses hebben gekregen. Omdat het niveau van besmetting
binnen gemeenschappen dermate hoog is dat veel mensen tegelijkertijd ziek zijn, zal zowel
het gezondheidszorgstelsel als de werking van de samenleving in haar geheel in de lidstaten
een tijdlang onder zware druk staan, voornamelijk door afwezigheden op het werk en in het
onderwijs.
Na een piek in het aantal omikrongevallen zal een groot deel van de bevolking waarschijnlijk
op zijn minst enige tijd beschermd zijn tegen COVID-19, omdat deze mensen gevaccineerd
zijn en/of besmet zijn geraakt. Het is echter onmogelijk te voorspellen wat de gevolgen zijn
als de besmettingen in de tweede helft van 2022 stijgen. Een verslechtering van de
pandemische situatie als gevolg van de opkomst van nieuwe zorgwekkende SARS-CoV-2varianten valt evenmin uit te sluiten.
Gezien het bovenstaande kan niet worden uitgesloten dat de lidstaten burgers van de Unie die
hun recht van vrij verkeer uitoefenen, ook na 30 juni 2022, de datum waarop Verordening
(EU) 2021/953 verstrijkt, zullen blijven verplichten een COVID-19-vaccinatie-, test- of
herstelbewijs over te leggen. Daarom moet worden voorkomen dat burgers van de Unie en
hun familieleden hun digitaal EU-COVID-certificaat niet meer kunnen gebruiken ingeval
bepaalde op de volksgezondheid gebaseerde beperkingen van het vrije verkeer na 30 juni
2022 nog van kracht zijn. Per slot van rekening is het digitaal EU-COVID-certificaat een
doeltreffend, veilig en privacybeschermend instrument om iemands COVID-19-status aan te
tonen.
De Commissie stelt voor de verlenging van de toepassing van de verordening tot twaalf
maanden te beperken, aangezien alle beperkingen van het vrije verkeer van personen binnen
de Unie die zijn ingesteld om de verspreiding van SARS-CoV-2 in te dijken, waaronder de
verplichte overlegging van het digitaal EU-COVID-certificaat, moeten worden opgeheven
zodra de epidemiologische situatie dat toelaat. Bovendien mag de verlenging van de
verordening niet worden opgevat als een verplichting voor de lidstaten, met name lidstaten die
binnenlandse volksgezondheidsmaatregelen opheffen, om beperkingen van het vrije verkeer
te handhaven of op te leggen.
Daarnaast stelt de Commissie voor om enkele andere bepalingen van Verordening (EU)
2021/953 te wijzigen.
Overeenkomstig Verordening (EU) 2021/953 moeten de testcertificaten worden afgegeven op
basis van twee soorten tests voor SARS-CoV-2-besmetting, namelijk moleculaire
nucleïnezuuramplificatietests (NAAT), waaronder RT-PCR-tests (reverse transcription
14

NL

https://www.ecdc.europa.eu/sites/default/files/documents/RRA-19th%20update-27-jan-2022.pdf

3

NL

polymerase chain reaction), en snelle antigeentests, die berusten op de detectie van virale
eiwitten (antigenen) met behulp van een lateral flow immunoassay die resultaten geeft in
minder dan 30 minuten, op voorwaarde dat zij worden uitgevoerd door gezondheidswerkers
of gekwalificeerd testpersoneel. Verordening (EU) 2021/953 houdt geen rekening met andere
soorten antigeenassays, zoals Elisa (enzyme-linked immunosorbent assay) of
geautomatiseerde immunoassays, die op antigenen testen in een laboratoriumomgeving.
De technische werkgroep voor diagnostische COVID-19-tests15 is verantwoordelijk voor het
voorbereiden van updates van de door het Gezondheidsbeveiligingscomité goedgekeurde
gemeenschappelijke lijst van snelle COVID-19-antigeentests16. Sinds juli 2021 beoordeelt
deze werkgroep ook voorstellen van lidstaten en fabrikanten in verband met in een
laboratoriumomgeving uitgevoerde COVID-19-antigeenassays. Deze voorstellen worden aan
dezelfde criteria getoetst als de snelle antigeentests. Het Gezondheidsbeveiligingscomité heeft
een lijst opgesteld van de in een laboratoriumomgeving uitgevoerde antigeenassays die aan
deze criteria voldoen. Om het gamma diagnostische tests die als basis voor de afgifte van een
digitaal EU-COVID-certificaat mogen worden gebruikt, uit te breiden, stelt de Commissie
daarom voor dat de lidstaten testcertificaten mogen afgeven op basis van de in een
laboratoriumomgeving uitgevoerde antigeenassays die in de lijst zijn opgenomen.
Ook op andere fronten in de strijd tegen COVID-19, met name vaccinatie, boekt de
wetenschap vooruitgang. Vaccinproducenten blijven nieuwe en/of aangepaste COVID-19vaccins ontwikkelen en er worden studies uitgevoerd naar de duur van de doeltreffendheid
van bestaande vaccins. Het systeem van het digitaal EU-COVID-certificaat moet zich kunnen
aanpassen aan nieuwe ontwikkelingen op dit gebied, zoals een uitrol van COVID-19-vaccins
tegen SARS-CoV-2-varianten. Het is mogelijk dat de in het vaccincertificaat opgenomen
informatie, met name over de toegediende COVID-19-vaccins, als gevolg van deze
vooruitgang moet worden aangepast, bijvoorbeeld via een op grond van artikel 5, lid 2, van de
verordening vastgestelde gedelegeerde handeling.
Met name in het licht van de opkomst van nieuwe zorgwekkende SARS-CoV-2-varianten is
het cruciaal dat de ontwikkeling van COVID-19-vaccins en de studies over deze vaccins
worden voortgezet. In dit verband is het belangrijk de deelname van vrijwilligers aan
klinische proeven (studies naar de veiligheid of werkzaamheid van een geneesmiddel, zoals
een COVID-19-vaccin) te vergemakkelijken. Klinisch onderzoek speelt een fundamentele rol
bij de ontwikkeling van vaccins. Vrijwillige deelname aan klinische proeven moet daarom
worden aangemoedigd. Vrijwilligers zullen waarschijnlijk veel minder geneigd zijn deel te
nemen als hun de toegang tot het digitaal EU-COVID-certificaat wordt ontzegd. Hierdoor zou
de afsluiting van de klinische proeven vertraging oplopen en de volksgezondheid in het
algemeen schade worden toegebracht. Bovendien moet de integriteit van de klinische
proeven, ook wat blindering en vertrouwelijkheid van de gegevens betreft, bewaakt worden
om de geldigheid van de resultaten te waarborgen.
Daartoe moeten de deelnemers aan klinische proeven die door de ethische commissies en
bevoegde autoriteiten van de lidstaten zijn goedgekeurd, een digitaal EU-COVID-certificaat
kunnen krijgen. Het certificaat mag worden afgegeven door de lidstaat waar de dosis wordt
toegediend. Daarbij speelt het geen rol of de deelnemers het kandidaat-COVID-19-vaccin of
de aan de controlegroep toegediende dosis hebben gekregen – dit om te voorkomen dat de
integriteit van de studies wordt ondermijnd. Er moet worden verduidelijkt dat andere lidstaten
15

16

NL

https://ec.europa.eu/health/health-security-and-infectious-diseases/crisis-management/covid-19diagnostic-tests_nl
https://ec.europa.eu/health/system/files/2022-01/covid-19_rat_common-list_en.pdf

4

NL

deze certificaten mogen aanvaarden om vrijstelling te verlenen van beperkingen van het vrije
verkeer die zijn ingesteld om de verspreiding van SARS-CoV-2 in te dijken. Indien een
COVID-19-vaccin dat klinisch wordt getest, vervolgens op grond van Verordening (EG)
nr. 726/200417 een vergunning voor het in de handel brengen krijgt, vallen
vaccinatiecertificaten voor dat vaccin vanaf dat moment onder het toepassingsgebied van
artikel 5, lid 5, eerste alinea, van Verordening (EU) 2021/953. Om te zorgen voor een
coherente aanpak met betrekking tot de aanvaarding van certificaten die zijn afgegeven voor
een COVID-19-vaccin dat klinisch wordt getest en nog geen vergunning voor het in de handel
brengen heeft gekregen, kan het Gezondheidsbeveiligingscomité, het ECDC of het Europees
Geneesmiddelenbureau (EMA) worden verzocht richtsnoeren uit te vaardigen; daarin moet
rekening worden gehouden met de ethische en wetenschappelijke criteria voor de uitvoering
van klinische proeven.
Op de vaccinatiecertificaten die door de lidstaten in het formaat van het digitaal EU-COVIDcertificaat worden afgegeven, moet onder meer worden vermeld hoeveel doses aan de houder
zijn toegediend. De Commissie stelt voor te verduidelijken dat deze verplichting niet alleen
slaat op de doses die worden toegediend in de lidstaat van afgifte, maar op alle doses die aan
de houder worden toegediend, ook in andere lidstaten. Als alleen de doses moeten worden
vermeld die in de lidstaat van afgifte zijn toegediend, bestaat de mogelijkheid dat het
certificaat een ander aantal doses vermeldt dan het aantal dat de houder daadwerkelijk heeft
gekregen. De toediening van eerdere doses in andere lidstaten wordt aangetoond door middel
van de overeenkomstige geldige digitale EU-COVID-certificaten, die op grond van artikel 5,
lid 1, van Verordening (EU) 2021/953 aan de betrokken personen moeten worden afgegeven.
Als de informatie in het certificaat onjuist is, heeft de houder op grond van artikel 3, lid 4, van
Verordening (EU) 2021/953 het recht te verzoeken om afgifte van een nieuw certificaat.
De Commissie stelt niet voor om het toepassingsgebied van Verordening (EU) 2021/953 uit te
breiden wat het binnenlandse gebruik van digitale EU-COVID-certificaten betreft. Zoals
opgemerkt in overweging 48 van Verordening (EU) 2021/953 mogen de lidstaten
persoonsgegevens die in digitale EU-COVID-certificaten zijn opgenomen, voor andere
doeleinden verwerken indien de rechtsgrondslag voor verwerking van dergelijke gegevens
voor andere doeleinden, met inbegrip van de daarmee samenhangende bewaartermijnen,
wordt geboden door het nationale recht, dat in overeenstemming moet zijn met het Unierecht
inzake gegevensbescherming. Verordening (EU) 2021/953 bevat dus geen bepaling die het
binnenlandse gebruik van het digitaal EU-COVID-certificaat verplicht of verbiedt. Het
binnenlandse gebruik blijft ressorteren onder de bevoegdheid van de lidstaten en blijft
onderworpen aan rechterlijke toetsing door nationale rechtbanken.
Op 18 oktober 2021 heeft de Commissie haar eerste verslag18 over het digitaal EU-COVIDcertificaat gepubliceerd. Op grond van artikel 16, lid 2, van Verordening (EU) 2021/953 moet
de Commissie uiterlijk op 31 maart 2022 bij het Europees Parlement en de Raad een tweede
verslag over de toepassing van de verordening indienen. Dat verslag moet met name een
beoordeling bevatten van de gevolgen van de verordening voor de facilitering van het vrije
17

18

NL

Verordening (EG) nr. 726/2004 van het Europees Parlement en de Raad van 31 maart 2004 tot
vaststelling van procedures van de Unie voor het verlenen van vergunningen en het toezicht met
betrekking tot geneesmiddelen voor menselijk en diergeneeskundig gebruik en tot oprichting van een
Europees Geneesmiddelenbureau (PB L 136 van 30.4.2004, blz. 1).
Verslag van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad krachtens artikel 16, lid 1, van
Verordening (EU) 2021/953 van het Europees Parlement en de Raad betreffende een kader voor de
afgifte, verificatie en aanvaarding van interoperabele COVID-19-vaccinatie-, test- en herstelcertificaten
(digitaal EU-covidcertificaat) teneinde het vrije verkeer tijdens de COVID-19-pandemie te faciliteren
(COM(2021) 649 final).

5

NL

verkeer, met inbegrip van reizen en toerisme en de aanvaarding van diverse types vaccins, de
grondrechten en niet-discriminatie, alsook voor de bescherming van persoonsgegevens tijdens
de COVID-19-pandemie.
Zoals in het eerste verslag is opgemerkt, dient de Commissie dit voorstel in vóór de
goedkeuring van het tweede verslag, om te waarborgen dat, om redenen van rechtszekerheid,
de noodzakelijke wetgevingsprocedure tijdig vóór juni 2022 kan worden afgerond.
Tegelijkertijd bouwt dit voorstel voort op een analyse van de verschillende aspecten die in dat
verslag aan bod moeten komen. Om de in dit voorstel uiteengezette redenen is de Commissie
van mening dat het digitaal EU-COVID-certificaat een positieve impact op het vrije verkeer
binnen de EU heeft gehad en dat de lidstaten onderling onverenigbare oplossingen zouden
hebben ontwikkeld als het digitaal EU-COVID-certificaat er niet was gekomen. De
Commissie stelt voor om het gamma aanvaarde vaccins uit te breiden met COVID-19-vaccins
die klinisch worden getest. De gevolgen van de verlenging van de verordening inzake het
digitaal EU-COVID-certificaat op het gebied van grondrechten, non-discriminatie en de
bescherming van persoonsgegevens worden hieronder uiteengezet.
•

Verenigbaarheid met bestaande bepalingen op het beleidsterrein

Het voorstel vormt een aanvulling op andere beleidsinitiatieven op het gebied van vrij verkeer
die tijdens de COVID-19-pandemie zijn aangenomen, zoals de Aanbevelingen (EU)
2020/1475, 2021/119, 2021/961 en 2022/107 van de Raad. Met name in Aanbeveling (EU)
2022/107 van de Raad is bepaald dat houders van geldige digitale EU-COVID-certificaten
doorgaans niet aan aanvullende beperkingen mogen worden onderworpen.
Bij Richtlijn 2004/38/EG van het Europees Parlement en de Raad 19 zijn de voorwaarden
vastgesteld voor de uitoefening van het recht van vrij verkeer en verblijf (zowel tijdelijk als
permanent) in de Unie voor burgers van de Unie en hun familieleden. Richtlijn 2004/38/EG
bepaalt dat de lidstaten het recht van vrij verkeer en verblijf van burgers van de Unie en hun
familieleden, ongeacht hun nationaliteit, kunnen beperken om redenen van openbare orde,
openbare veiligheid of volksgezondheid.
Verordening (EU) 2021/953 is de enige bestaande wetgevingshandeling van de Unie die
bepalingen bevat over de afgifte, verificatie en aanvaarding van certificaten die de COVID19-status van de houder documenteren. Aangezien de lidstaten met het oog op de
volksgezondheid de overlegging van dergelijke certificaten kunnen blijven eisen om
vrijstelling te verlenen van bepaalde beperkingen van het recht op vrij verkeer die tijdens de
COVID-19-pandemie zijn opgelegd, moet de toepassingsperiode van de verordening worden
verlengd.
•

Verenigbaarheid met andere beleidsterreinen van de Unie

Dit voorstel maakt deel uit van het pakket Uniemaatregelen om de COVID-19-pandemie aan
te pakken. Het bouwt met name voort op het werk van het Gezondheidsbeveiligingscomité,
het e-gezondheidsnetwerk en het Comité voor het digitaal EU-COVID-certificaat.
Dit voorstel wordt aangevuld met een voorstel ter verlenging van de toepassing van
Verordening (EU) 2021/954 betreffende een kader voor de afgifte, verificatie en aanvaarding
van interoperabele COVID-19-vaccinatie-, test- en herstelcertificaten (digitaal EU-COVID19

NL

Richtlijn 2004/38/EG van het Europees Parlement en de Raad van 29 april 2004 betreffende het recht
van vrij verkeer en verblijf op het grondgebied van de lidstaten voor de burgers van de Unie en hun
familieleden, tot wijziging van Verordening (EEG) nr. 1612/68 en tot intrekking van de Richtlijnen
64/221/EEG, 68/360/EEG, 72/194/EEG, 73/148/EEG, 75/34/EEG, 75/35/EEG, 90/364/EEG,
90/365/EEG en 93/96/EEG (PB L 158 van 30.4.2004, blz. 77).

6

NL

certificaat) ten aanzien van onderdanen van derde landen die legaal op het grondgebied van de
lidstaten verblijven of wonen tijdens de COVID-19-pandemie (COM(2022) 55)20.
In haar voorstel voor een aanbeveling van de Raad tot wijziging van Aanbeveling (EU)
2020/912 over de tijdelijke beperking van niet-essentiële reizen naar de EU en de mogelijke
opheffing van die beperking21 heeft de Commissie voorgesteld een duidelijk verband te
leggen tussen Aanbeveling (EU) 2020/912 van de Raad en het digitaal EU-COVIDcertificaat, zodat het voor de autoriteiten van de lidstaten gemakkelijker is de echtheid,
geldigheid en integriteit van de door derde landen afgegeven certificaten te controleren.
Dit voorstel doet geen afbreuk aan de Schengenvoorschriften wat betreft de
toegangsvoorwaarden voor onderdanen van derde landen. De voorgestelde verordening mag
niet worden opgevat als aanmoediging of vergemakkelijking van de herinvoering van
grenscontroles, die volgens de voorwaarden van de Schengengrenscode het uiterste middel
moeten blijven22.
Dit voorstel eerbiedigt ook ten volle de bevoegdheden van de lidstaten ten aanzien van de
bepaling van hun gezondheidsbeleid (artikel 168 VWEU).
2.

RECHTSGRONDSLAG, SUBSIDIARITEIT EN EVENREDIGHEID

•

Rechtsgrondslag

Artikel 21, lid 1, VWEU verleent de burgers van de Unie het recht vrij op het grondgebied
van de lidstaten te reizen en te verblijven. Artikel 21, lid 2, voorziet in de mogelijkheid dat de
Unie optreedt en bepalingen aanneemt ter vergemakkelijking van de uitoefening van het recht
om vrij op het grondgebied van de lidstaten te reizen en te verblijven, indien maatregelen ter
verwezenlijking van dit doel noodzakelijk zijn om de uitoefening van dat recht te
vergemakkelijken. De gewone wetgevingsprocedure is van toepassing.
Het voorstel strekt tot wijziging van Verordening (EU) 2021/953, die eveneens is gebaseerd
op artikel 21, lid 1, VWEU.
•

Subsidiariteit

De doelstellingen van dit voorstel, namelijk verlenging van de toepassing en wijziging van
een aantal bepalingen van Verordening (EU) 2021/953, kunnen niet door de lidstaten
afzonderlijk worden verwezenlijkt. Optreden op het niveau van de Unie is dan ook
noodzakelijk.
Zonder optreden op het niveau van de Unie zou Verordening (EU) 2021/953 verstrijken en
zou dus ook de rechtsgrondslag voor de werking van het vertrouwenskader voor het digitaal
EU-COVID-certificaat niet meer van toepassing zijn. Bovendien zouden burgers van de Unie
en hun familieleden niet langer recht hebben op interoperabele COVID-19-vaccinatie-, testen herstelcertificaten. Tot slot zouden de lidstaten niet langer verplicht zijn om digitale EUCOVID-certificaten te aanvaarden wanneer zij vrijstelling van beperkingen verlenen aan
personen die een bepaalde COVID-19-status kunnen aantonen.

20
21
22

NL

PB L 211 van 15.6.2021, blz. 24.
COM(2021) 754 final.
Verordening (EU) 2016/399 van het Europees Parlement en de Raad van 9 maart 2016 betreffende een
Uniecode voor de overschrijding van de grenzen door personen (Schengengrenscode) (PB L 77 van
23.3.2016, blz. 1).

7

NL

•

Evenredigheid

Het optreden van de Unie kan een aanzienlijke meerwaarde bieden bij het aanpakken van de
hierboven beschreven uitdagingen en is de enige manier waarop een gezamenlijk,
gestroomlijnd en algemeen aanvaard kader voor COVID-19-certificaten kan worden
gehandhaafd.
Het is waarschijnlijk dat vaststelling van unilaterale of ongecoördineerde maatregelen met
betrekking tot vaccinatie-, test- en herstelcertificaten inzake COVID-19 zal leiden tot
onsamenhangende en gefragmenteerde beperkingen van het vrije verkeer, met onzekerheid
voor de burgers van de Unie bij de uitoefening van hun EU-rechten als gevolg.
Het voorstel houdt geen wijziging in van de bestaande bepalingen van Verordening (EU)
2021/953 betreffende de verwerking van persoonsgegevens.
Ook de gewijzigde verordening zou een beperkte looptijd hebben, aangezien alle beperkingen
van het vrije verkeer van personen binnen de Unie die zijn ingesteld om de verspreiding van
SARS-CoV-2 in te dijken, waaronder de verplichte overlegging van het digitaal EU-COVIDcertificaat, worden opgeheven zodra de epidemiologische situatie dat toelaat.
•

Keuze van het instrument

Aangezien wordt voorgesteld Verordening (EU) 2021/953 te wijzigen, is een verordening het
enige mogelijke rechtsinstrument.
3.

EVALUATIE,
RAADPLEGING
EFFECTBEOORDELING

•

Raadpleging van belanghebbenden

VAN

BELANGHEBBENDEN

EN

Het voorstel houdt rekening met de besprekingen die regelmatig in verschillende fora met de
autoriteiten van de lidstaten worden gevoerd.
•

Bijeenbrengen en gebruik van expertise

Het voorstel bouwt voort op de epidemiologische informatie en beoordelingen van het ECDC,
de door het EMA uitgevoerde beoordeling van de veiligheid, doeltreffendheid en kwaliteit
van COVID-19-vaccins en de technische besprekingen in het Gezondheidsbeveiligingscomité,
in de technische werkgroep voor diagnostische COVID-19-tests en in het egezondheidsnetwerk, alsook op de relevante beschikbare wetenschappelijke gegevens.
•

Effectbeoordeling

Gezien de urgentie en de beperkte reikwijdte van het voorstel heeft de Commissie geen
effectbeoordeling uitgevoerd.
•

Grondrechten

Dit voorstel heeft een positieve invloed op het grondrecht van vrij verkeer en verblijf uit
hoofde van artikel 45 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie. Het zorgt
er immers voor dat burgers toegang blijven hebben tot interoperabele en wederzijds aanvaarde
vaccinatie-, test- en herstelcertificaten inzake COVID-19, die zij kunnen gebruiken wanneer
zij reizen. Wanneer de lidstaten vrijstelling van bepaalde beperkingen van het vrije verkeer
verlenen aan personen die in het bezit zijn van een vaccinatie-, test- of herstelbewijs, stelt het
digitaal EU-COVID-certificaat de burgers in staat van deze vrijstellingen gebruik te blijven
maken.
De verlenging van Verordening (EU) 2021/953 mag niet worden opgevat als een maatregel
die de vaststelling van volksgezondheidsgerelateerde beperkingen van het vrije verkeer

NL

8

NL

tijdens de pandemie vergemakkelijkt of aanmoedigt. Veeleer moet de verlenging ervoor
zorgen dat ingeval een lidstaat dergelijke beperkingen toepast, de erkenning van COVID-19certificaten ingebed is in een geharmoniseerd kader. Beperkingen van het vrije verkeer binnen
de EU die gerechtvaardigd zijn om redenen van de openbare orde, de openbare veiligheid of
de volksgezondheid, moeten noodzakelijk en evenredig zijn en gebaseerd zijn op objectieve
en niet-discriminerende criteria. De beslissing over de invoering van beperkingen van het
vrije verkeer blijft de verantwoordelijkheid van de lidstaten, die moeten handelen met
inachtneming van het EU-recht.
Evenzo behouden
de lidstaten, met name de lidstaten die nationale
volksgezondheidsmaatregelen opheffen, de flexibiliteit om geen beperkingen van het vrije
verkeer in te voeren.
Het kader voor het digitaal EU-COVID-certificaat staat borg voor non-discriminatie via de
opname van interoperabele vaccinatie-, test- en herstelcertificaten. Alle lidstaten zijn verplicht
de drie verschillende soorten certificaten af te geven en Aanbeveling (EU) 2022/107 van de
Raad bevat een gecoördineerde aanpak voor de aanvaarding ervan. Daardoor kunnen zoveel
mogelijk mensen gebruik maken van een digitaal EU-COVID-certificaat wanneer zij hun
recht op vrij verkeer uitoefenen. Als Verordening (EU) 2021/953 niet wordt verlengd, zouden
in dit verband waarschijnlijk belemmeringen ontstaan, aangezien de burgers van de Unie niet
langer het recht zouden hebben om de drie verschillende soorten certificaten in de hele Unie
te ontvangen, maar onder verschillende nationale COVID-19-certificaatsystemen zouden
vallen, die niet noodzakelijk rekening houden met zowel vaccinatie als test en herstel.
Bovendien kunnen de medische feiten die met de certificaten worden aangetoond (vaccinatie,
test of herstel) vanuit het oogpunt van de volksgezondheid niet als gelijkwaardig worden
beschouwd, aangezien het risico op ernstige gevolgen nog steeds veel groter is bij nietgevaccineerde en gedeeltelijk gevaccineerde personen23. Dit komt ook tot uiting in de inherent
verschillende regels over de geldigheid van de certificaten.
Als de toepassing van Verordening (EU) 2021/953, zoals voorgesteld, met een jaar wordt
verlengd, moet eenzelfde verlenging gelden voor de verwerking van persoonsgegevens
overeenkomstig die verordening. De Commissie stelt geen wijzigingen van het
gegevensbeschermingskader van de verordening voor. Meer bepaald mogen de in de
certificaten opgenomen persoonsgegevens die tijdens de verificatie worden verwerkt, na het
verificatieproces niet worden bewaard. Verordening (EU) 2016/679 van het Europees
Parlement en de Raad24 blijft van toepassing.
4.

GEVOLGEN VOOR DE BEGROTING

De Commissie zal middelen uit het programma Digitaal Europa gebruiken om het initiatief te
ondersteunen. Bij dit voorstel is een financieel memorandum gevoegd.

23
24

NL

https://www.ecdc.europa.eu/sites/default/files/documents/RRA-19-update-27-jan-2022.pdf
Verordening (EU) 2016/679 van het Europees Parlement en de Raad van 27 april 2016 betreffende de
bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en
betreffende het vrije verkeer van die gegevens en tot intrekking van Richtlijn 95/46/EG (algemene
verordening gegevensbescherming) (PB L 119 van 4.5.2016, blz. 1).

9

NL

5.

OVERIGE ELEMENTEN

•

Uitvoeringsplanning en regelingen betreffende controle, evaluatie en rapportage

De Commissie zal nauwlettend blijven toezien op de uitvoering van Verordening (EU)
2021/953, de ontwikkeling van de epidemiologische situatie en de relevante
wetenschappelijke vooruitgang.
•

Artikelsgewijze toelichting

Artikel 1 bevat de voorgestelde wijzigingen van Verordening (EU) 2021/953:

NL

–

Een uitbreiding van de definitie van SARS-CoV-2-tests die berusten op de detectie
van virale eiwitten (antigenen), zodat ook in een laboratoriumomgeving uitgevoerde
antigeenassays eronder vallen en niet alleen snelle antigeentests die resultaten geven
in minder dan 30 minuten. Overeenkomstige wijzigingen worden voorgesteld in
artikel 3, lid 1, artikel 6, lid 2, punt b), artikel 7, lid 4, en punt 2, i) van de bijlage.

–

Een expliciete verduidelijking dat op de vaccinatiecertificaten het aantal aan de
houder toegediende doses moet worden vermeld, ongeacht de lidstaat waar ze zijn
toegediend, zodat nauwkeurig wordt weergegeven hoeveel doses de houder in totaal
heeft gekregen.

–

Een verduidelijking dat digitale EU-COVID-certificaten ook mogen worden
afgegeven aan personen die deelnemen aan klinische proeven met COVID-19vaccins, en dat die certificaten door andere lidstaten mogen worden aanvaard om
vrijstelling van beperkingen van het vrije verkeer te verlenen. De Commissie kan het
Gezondheidsbeveiligingscomité, het ECDC of het EMA verzoeken richtsnoeren uit
te vaardigen over de aanvaarding van COVID-19-vaccins die klinisch worden getest.
Als voor het betrokken COVID-19-vaccin later een vergunning voor het in de handel
brengen op EU-niveau wordt verleend, moeten die certificaten op grond van
artikel 5, lid 5, eerste alinea, van Verordening (EU) 2021/953 worden aanvaard.

–

Een verlenging met twaalf maanden van de in artikel 17 van Verordening (EU)
2021/953 bedoelde toepassingsperiode en van de in artikel 12 van die verordening
bedoelde bevoegdheid om gedelegeerde handelingen vast te stellen.

–

Een correctie van een onjuiste verwijzing in artikel 13, lid 2, van Verordening (EU)
2021/953.

10

NL

2022/0031 (COD)
Voorstel voor een
VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD
tot wijziging van Verordening (EU) 2021/953 betreffende een kader voor de afgifte,
verificatie en aanvaarding van interoperabele COVID-19-vaccinatie-, test- en
herstelcertificaten (digitaal EU-COVID-certificaat) teneinde het vrije verkeer tijdens de
COVID-19-pandemie te faciliteren
(Voor de EER relevante tekst)

HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,
Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 21, lid
2,
Gezien het voorstel van de Europese Commissie,
Na toezending van het ontwerp van wetgevingshandeling aan de nationale parlementen,
Handelend volgens de gewone wetgevingsprocedure,
Overwegende hetgeen volgt:

NL

(1)

Bij Verordening (EU) 2021/953 van het Europees Parlement en de Raad1 wordt een
kader vastgesteld voor de afgifte, verificatie en aanvaarding van interoperabele
COVID-19-vaccinatie-, test- en herstelcertificaten (digitaal EU-COVID-certificaat),
teneinde de uitoefening van het recht van vrij verkeer door de houders van dergelijke
certificaten tijdens de COVID-19-pandemie te faciliteren. Deze verordening moet het
tevens gemakkelijker maken de beperkingen van het vrije verkeer die door de lidstaten
overeenkomstig het Unierecht zijn ingesteld om de verspreiding van SARS-CoV-2 in
te dijken, stapsgewijs en op gecoördineerde wijze op te heffen.

(2)

Overeenkomstig Verordening (EU) 2021/953 moeten de testcertificaten worden
afgegeven op basis van twee soorten tests voor SARS-CoV-2-besmetting, namelijk
moleculaire nucleïnezuuramplificatietests (NAAT), waaronder RT-PCR-tests (reverse
transcription polymerase chain reaction), en snelle antigeentests, die berusten op de
detectie van virale eiwitten (antigenen) met behulp van een lateral flow immunoassay
die resultaten geeft in minder dan 30 minuten, op voorwaarde dat zij worden
uitgevoerd door gezondheidswerkers of gekwalificeerd testpersoneel. Verordening
(EU) 2021/953 houdt echter geen rekening met antigeenassays, zoals enzyme-linked
immunosorbent assays of geautomatiseerde immunoassays, die op antigenen testen in
een laboratoriumomgeving. De technische werkgroep voor diagnostische COVID-19-

1

Verordening (EU) 2021/953 van het Europees Parlement en de Raad van 14 juni 2021 betreffende een
kader voor de afgifte, verificatie en aanvaarding van interoperabele COVID-19-vaccinatie-, test- en
herstelcertificaten (digitaal EU-COVID-certificaat) teneinde het vrije verkeer tijdens de COVID-19pandemie te faciliteren (PB L 211 van 15.6.2021, blz. 1).

11

NL

tests2 is verantwoordelijk voor het voorbereiden van updates van de
gemeenschappelijke lijst van snelle COVID-19-antigeentests3 die is opgesteld door het
bij artikel 17 van Besluit nr. 1082/2013/EU van het Europees Parlement en de Raad4
opgerichte Gezondheidsbeveiligingscomité. Sinds juli 2021 beoordeelt deze
werkgroep ook voorstellen van lidstaten en fabrikanten in verband met in een
laboratoriumomgeving uitgevoerde COVID-19-antigeenassays. Die voorstellen
worden aan dezelfde criteria getoetst als de snelle antigeentests. Het
Gezondheidsbeveiligingscomité heeft een lijst opgesteld van in een
laboratoriumomgeving uitgevoerde antigeenassays die aan deze criteria voldoen. Om
het gamma diagnostische tests die als basis voor de afgifte van een digitaal EUCOVID-certificaat mogen worden gebruikt, uit te breiden, moet de definitie van snelle
antigeentests worden aangepast zodat ook in een laboratoriumomgeving uitgevoerde
antigeenassays eronder vallen. De lidstaten moeten de testcertificaten dus kunnen
afgeven op basis van de antigeentests die aan de vastgestelde kwaliteitscriteria voldoen
en daarom zijn opgenomen in de gemeenschappelijke EU-lijst die door het
Gezondheidsbeveiligingscomité is goedgekeurd en regelmatig door dat comité wordt
bijgewerkt.
(3)

Op grond van artikel 5 van Verordening (EU) 2021/953 moeten de door de lidstaten
afgegeven vaccinatiecertificaten het aantal aan de houder toegediende doses
vermelden. In de tekst van de verordening moet worden verduidelijkt dat hiermee alle
toegediende doses worden bedoeld, ongeacht de lidstaat waar ze zijn toegediend, en
dus niet alleen de doses die zijn toegediend in de lidstaat die het certificaat afgeeft. Als
alleen de doses die in de lidstaat van afgifte zijn toegediend, moeten worden vermeld,
bestaat de mogelijkheid dat het certificaat een ander aantal doses vermeldt dan het
aantal dat de houder daadwerkelijk heeft gekregen. Dit zou de houders kunnen beletten
hun certificaat te gebruiken bij de uitoefening van het recht op vrij verkeer binnen de
Unie. De toediening van eerdere doses in andere lidstaten wordt aangetoond door
middel van geldige digitale EU-COVID-certificaten en een lidstaat mag burgers die in
het bezit zijn van dergelijke certificaten, niet verplichten aanvullende informatie of
aanvullend bewijs over te leggen, zoals het partijnummer van eerdere doses. In dit
verband gelden de in artikel 5, lid 5, van Verordening (EU) 2021/953 vastgestelde
regels over de aanvaarding van door andere lidstaten afgegeven vaccinatiecertificaten.
Bovendien moeten vaccinatiecertificaten die vallen onder een op grond van artikel 3,
lid 10, en artikel 8, lid 2, van Verordening (EU) 2021/953 vastgestelde
uitvoeringshandeling, onder dezelfde voorwaarden als de door de lidstaten afgegeven
digitale EU-COVID-certificaten worden aanvaard, teneinde de uitoefening van het
recht van vrij verkeer binnen de Unie door de houders ervan te faciliteren. Op grond
van artikel 3, lid 4, van Verordening (EU) 2021/953 heeft de houder van een digitaal
EU-COVID-certificaat het recht te verzoeken om afgifte van een nieuw certificaat
indien de persoonsgegevens in het oorspronkelijke certificaat niet nauwkeurig zijn,
ook wat de vaccinatie van de houder betreft.

(4)

Met name in het licht van de opkomst van nieuwe zorgwekkende SARS-CoV-2varianten is het met het oog op de strijd tegen de COVID-19-pandemie cruciaal dat de

2

https://ec.europa.eu/health/health-security-and-infectious-diseases/crisis-management/covid-19diagnostic-tests_nl
https://ec.europa.eu/health/system/files/2022-01/covid-19_rat_common-list_en.pdf
Besluit nr. 1082/2013/EU van het Europees Parlement en de Raad van 22 oktober 2013 over ernstige
grensoverschrijdende bedreigingen van de gezondheid en houdende intrekking van Beschikking nr.
2119/98/EG (PB L 293 van 5.11.2013, blz. 1).

3
4

NL

12

NL

ontwikkeling van COVID-19-vaccins en de studies over deze vaccins worden
voortgezet. In dit verband is het belangrijk de deelname van vrijwilligers aan klinische
proeven (studies naar de veiligheid of werkzaamheid van een geneesmiddel, zoals een
COVID-19-vaccin) te vergemakkelijken. Klinisch onderzoek speelt een fundamentele
rol bij de ontwikkeling van vaccins, en vrijwillige deelname aan klinische proeven
moet daarom worden aangemoedigd. Vrijwilligers zullen waarschijnlijk veel minder
geneigd zijn deel te nemen als hun de toegang tot het digitaal EU-COVID-certificaat
wordt ontzegd. Hierdoor zou de afsluiting van de klinische proeven vertraging oplopen
en de volksgezondheid in het algemeen schade worden toegebracht. Bovendien moet
de integriteit van de klinische proeven, ook wat blindering en vertrouwelijkheid van de
gegevens betreft, bewaakt worden om de geldigheid van de resultaten te waarborgen.
Daarom moet worden verduidelijkt dat de lidstaten digitale EU-COVID-certificaten
mogen afgeven aan deelnemers aan klinische proeven die door de ethische commissies
en bevoegde autoriteiten van de lidstaten zijn goedgekeurd, ongeacht of de deelnemers
het kandidaat-COVID-19-vaccin of de aan de controlegroep toegediende dosis hebben
gekregen – dit om te voorkomen dat de integriteit van de studies wordt ondermijnd.
Daarnaast moet worden verduidelijkt dat andere lidstaten vaccinatiecertificaten voor
COVID-19-vaccins die klinisch worden getest, mogen aanvaarden om vrijstelling te
verlenen van de beperkingen van het vrije verkeer die overeenkomstig het Unierecht
zijn ingesteld naar aanleiding van de COVID-19-pandemie. Indien een COVID-19vaccin dat klinisch wordt getest, vervolgens op grond van Verordening (EG)
nr. 726/20045 een vergunning voor het in de handel brengen krijgt, vallen
vaccinatiecertificaten voor dat vaccin vanaf dat moment onder het toepassingsgebied
van artikel 5, lid 5, eerste alinea, van Verordening (EU) 2021/953. Met het oog op een
coherente aanpak moet de Commissie de bevoegdheid krijgen om het
Gezondheidsbeveiligingscomité, het Europees Centrum voor ziektepreventie en bestrijding (ECDC) of het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) te verzoeken
richtsnoeren uit te vaardigen over de aanvaarding van certificaten die zijn afgegeven
voor een COVID-19-vaccin dat klinisch wordt getest en waarvoor nog geen
vergunning voor het in de handel brengen is verleend. In het kader van die
richtsnoeren moet rekening worden gehouden met de ethische en wetenschappelijke
criteria voor de uitvoering van klinische proeven.
(5)

Sinds de vaststelling van Verordening (EU) 2021/953 is de epidemiologische situatie
met betrekking tot de COVID-19-pandemie sterk geëvolueerd. Enerzijds had op
31 januari 2022 meer dan 80 % van de volwassen bevolking in de Unie de primaire
vaccinatiecyclus voltooid en had meer dan 50 % een boosterdosis gekregen, waarbij
moet worden aangetekend dat de situatie aanzienlijk verschilt van lidstaat tot lidstaat 6.
Vaccinatie beschermt beter tegen ziekenhuisopname en ernstige ziekte. Het verhogen
van de vaccinatiegraad blijft dan ook een cruciale doelstelling in de strijd tegen de
pandemie en speelt een belangrijke rol als het erop aankomt de beperkingen van het
vrije verkeer van personen op te heffen.

(6)

Anderzijds heeft de verspreiding van de zorgwekkende deltavariant van SARS-CoV-2
in de tweede helft van 2021 geleid tot een toename van het aantal besmettingen,

5

Verordening (EG) nr. 726/2004 van het Europees Parlement en de Raad van 31 maart 2004 tot
vaststelling van procedures van de Unie voor het verlenen van vergunningen en het toezicht met
betrekking tot geneesmiddelen voor menselijk en diergeneeskundig gebruik en tot oprichting van een
Europees Geneesmiddelenbureau (PB L 136 van 30.4.2004, blz. 1).
https://vaccinetracker.ecdc.europa.eu/public/extensions/COVID-19/vaccine-tracker.html

6

NL

13

NL

ziekenhuisopnames en overlijdens, met als gevolg dat de lidstaten strenge
volksgezondheidsmaatregelen moesten nemen om de capaciteit van hun
gezondheidszorgsysteem te vrijwaren. Begin 2022 joeg de zorgwekkende
omikronvariant van SARS-CoV-2 het aantal COVID-19-gevallen de hoogte in.
Omikron verdrong de deltavariant in ijltempo en zorgde in de hele Unie voor een
ongekend hoog niveau van besmetting binnen gemeenschappen. Het ECDC wees er in
zijn snelle risicobeoordeling van 27 januari 20227 op dat de kans op ernstige klinische
gevolgen die opname in een ziekenhuis of op intensive care vereisen, minder
waarschijnlijk lijkt bij omikronbesmettingen. Hoewel het minder ernstige
ziekteverloop ten dele het gevolg is van inherente kenmerken van het virus, blijkt uit
onderzoek naar de doeltreffendheid van vaccins dat vaccinatie een belangrijke rol
speelt bij het voorkomen van ernstige klinische gevolgen van een omikronbesmetting
en dat de doeltreffendheid tegen ernstige ziekte significant toeneemt bij mensen die
drie vaccindoses hebben gekregen. Omdat het niveau van besmetting binnen
gemeenschappen dermate hoog is dat veel mensen tegelijkertijd ziek zijn, zal zowel
het gezondheidszorgstelsel als de werking van de samenleving in haar geheel in de
lidstaten een tijdlang onder zware druk staan, voornamelijk door afwezigheden op het
werk en in het onderwijs.

NL

(7)

Na een piek in het aantal omikrongevallen zal een groot deel van de bevolking
waarschijnlijk op zijn minst enige tijd beschermd zijn tegen COVID-19, omdat deze
mensen gevaccineerd zijn en/of besmet zijn geraakt. Het is echter onmogelijk te
voorspellen wat de gevolgen zijn als de besmettingen in de tweede helft van 2022
stijgen. Een verslechtering van de pandemische situatie als gevolg van de opkomst van
nieuwe zorgwekkende SARS-CoV-2-varianten valt evenmin uit te sluiten. Zoals ook
door het ECDC is opgemerkt, blijft de situatie in dit stadium van de COVID-19pandemie op een aantal punten zeer onzeker.

(8)

Daardoor kan niet worden uitgesloten dat de lidstaten burgers van de Unie die hun
recht van vrij verkeer uitoefenen, ook na 30 juni 2022, de datum waarop Verordening
(EU) 2021/953 verstrijkt, zullen blijven verplichten een COVID-19-vaccinatie-, testof herstelbewijs over te leggen. Daarom moet worden voorkomen dat burgers van de
Unie en hun familieleden hun digitaal EU-COVID-certificaat niet meer kunnen
gebruiken ingeval bepaalde op de volksgezondheid gebaseerde beperkingen van het
vrij verkeer na 30 juni 2022 nog van kracht zijn. Per slot van rekening is dit een
doeltreffend, veilig en privacybeschermend instrument om iemands COVID-19-status
aan te tonen. De verlenging van de toepassing van Verordening (EU) 2021/953 dient
tot twaalf maanden te worden beperkt, aangezien alle beperkingen van het vrije
verkeer van personen binnen de Unie die zijn ingesteld om de verspreiding van SARSCoV-2 in te dijken, waaronder de verplichte overlegging van het digitaal EU-COVIDcertificaat, moeten worden opgeheven zodra de epidemiologische situatie dat toelaat.
Bovendien mag de verlenging van die verordening niet worden opgevat als een
verplichting voor de lidstaten, met name lidstaten die binnenlandse
volksgezondheidsmaatregelen opheffen, om beperkingen van het vrije verkeer te
handhaven of op te leggen. De krachtens Verordening (EU) 2021/953 aan de
Commissie gedelegeerde bevoegdheid om overeenkomstig artikel 290 van het Verdrag
betreffende de werking van de Europese Unie handelingen vast te stellen, moet
eveneens worden verlengd. Het systeem van het digitale EU-COVID-certificaat moet

7

https://www.ecdc.europa.eu/sites/default/files/documents/RRA-19th%20update-27-jan-2022.pdf

14

NL

kunnen worden aangepast aan de wetenschappelijke vooruitgang in het kader van de
strijd tegen de COVID-19-pandemie.
(9)

In artikel 13 van Verordening (EU) 2021/953 moet een onjuiste verwijzing worden
gecorrigeerd.

(10)

Verordening (EU) 2021/953 moet derhalve dienovereenkomstig worden gewijzigd.

(11)

Evenzo wordt bij Verordening (EU) 2022/XXXX van het Europees Parlement en de
Raad8 de toepassing verlengd van Verordening (EU) 2021/954 van het Europees
Parlement en de Raad9. Verordening (EU) 2021/954 breidt het kader voor het digitaal
EU-COVID-certificaat uit tot onderdanen van derde landen die legaal in het
Schengengebied zonder controles aan de binnengrenzen verblijven of wonen, en is van
toepassing als onderdeel van het Schengenacquis, onverminderd de specifieke
voorschriften inzake het overschrijden van de binnengrenzen die zijn vastgesteld in
Verordening (EU) 2016/399 van het Europees Parlement en de Raad10.

(12)

Gezien de urgentie van de situatie met betrekking tot de COVID-19-pandemie moet
deze verordening in werking treden op de derde dag na die van de bekendmaking
ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie.

(13)

De Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming en het Europees Comité voor
gegevensbescherming zijn geraadpleegd overeenkomstig artikel 42 van Verordening
(EU) 2018/1725 en hebben op XXXX11 een gezamenlijk advies uitgebracht,

HEBBEN DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:
Artikel 1
Verordening (EU) 2021/953 wordt als volgt gewijzigd:
(1)

In artikel 2 wordt punt 5 vervangen door:
“5) “antigeentest”: een tot een van de volgende categorieën behorende test die
berust op de detectie van virale eiwitten (antigenen) om de aanwezigheid van
SARS-CoV-2 aan te tonen:

(2)

9

10

11

NL

snelle antigeentests, zoals lateral flow immunoassays, die resultaten
geven in minder dan 30 minuten,

(b)

in een laboratoriumomgeving uitgevoerde antigeenassays, zoals
enzyme-linked immunosorbent assays of geautomatiseerde
immunoassays voor de detectie van virale antigenen;”.

Artikel 3 wordt als volgt gewijzigd:
(a)

8

(a)

lid 1 wordt als volgt gewijzigd:

Verwijzing volgt later.
Verordening (EU) 2021/954 van het Europees Parlement en de Raad van 14 juni 2021 betreffende een
kader voor de afgifte, verificatie en aanvaarding van interoperabele COVID-19-vaccinatie-, test- en
herstelcertificaten (digitaal EU-COVID-certificaat) ten aanzien van onderdanen van derde landen die
legaal op het grondgebied van de lidstaten verblijven of wonen tijdens de COVID-19-pandemie (PB
L 211 van 15.6.2021, blz. 24).
Verordening (EU) 2016/399 van het Europees Parlement en de Raad van 9 maart 2016 betreffende een
Uniecode voor de overschrijding van de grenzen door personen (Schengengrenscode) (PB L 77 van
23.3.2016, blz. 1).
Verwijzing volgt later.

15

NL

i)

punt b) wordt vervangen door:
“b) een certificaat met de bevestiging dat de houder ervan een
NAAT-test of antigeentest heeft ondergaan die is opgenomen in de
door
het
Gezondheidsbeveiligingscomité
goedgekeurde
gemeenschappelijke EU-lijst van COVID-19-antigeentests, en die
is uitgevoerd door gezondheidswerkers of gekwalificeerd
testpersoneel in de lidstaat die het certificaat afgeeft, en die het type
test, de datum van uitvoering van de test en het resultaat van de test
vermeldt (testcertificaat);”;

ii)

de tweede alinea wordt vervangen door:
“De
Commissie
publiceert
de
door
het
Gezondheidsbeveiligingscomité goedgekeurde gemeenschappelijke
EU-lijst van COVID-19-antigeentests, inclusief eventuele
actualiseringen.”;

(b)

lid 11 wordt als volgt gewijzigd:
“Indien
nodig
verzoekt
de
Commissie
het
Gezondheidsbeveiligingscomité, het ECDC of het EMA om advies
inzake het beschikbare wetenschappelijk bewijsmateriaal over de
effecten van de medische feiten die in de in lid 1 bedoelde certificaten
worden gedocumenteerd, met name wat betreft nieuwe zorgwekkende
varianten van SARS-CoV-2 en de aanvaarding van COVID-19-vaccins
die klinisch worden getest.”.

(3)

Artikel 5 wordt als volgt gewijzigd:
(a)

in lid 2 wordt punt b) vervangen door:
“b) informatie over het aan de houder toegediende COVID-19-vaccin en
over het aantal toegediende doses, ongeacht de lidstaat waar de doses zijn
toegediend;”;

(b)

aan lid 5 wordt de volgende alinea toegevoegd:
“De lidstaten kunnen ook in artikel 3, lid 1, punt a), bedoelde
vaccinatiecertificaten afgeven aan personen die deelnemen aan klinische
proeven voor een COVID-19-vaccin die zijn goedgekeurd door de
ethische commissies en bevoegde autoriteiten van de lidstaten, ongeacht
of aan de deelnemers het kandidaat-vaccin of de aan de controlegroep
toegediende dosis is toegediend. De informatie over het COVID-19vaccin die overeenkomstig de in punt 1 van de bijlage beschreven
specifieke gegevensvelden in het vaccinatiecertificaat moet worden
opgenomen, mag de integriteit van de klinische proef niet ondermijnen.
De lidstaten mogen vaccinatiecertificaten die door andere lidstaten
overeenkomstig dit lid zijn afgegeven, aanvaarden om vrijstelling te
verlenen van beperkingen van het vrije verkeer die overeenkomstig het
Unierecht zijn ingesteld om de verspreiding van SARSCoV2 in te
dijken.”.

(4)

In artikel 6, lid 2, wordt punt b) vervangen door:
“b) informatie over de NAAT-test of de antigeentest die de houder heeft
ondergaan;”.

NL

16

NL

(5)

In artikel 7 wordt lid 4 vervangen door:
“4. Op basis van op grond van artikel 3, lid 11, ontvangen advies is de
Commissie bevoegd overeenkomstig artikel 12 gedelegeerde handelingen vast
te stellen tot wijziging van lid 1 van dit artikel en van artikel 3, lid 1, punt c),
om de afgifte van het herstelcertificaat mogelijk te maken op basis van een
positief resultaat van een antigeentest, een antilichaamtest, met inbegrip van
een serologische test op antistoffen tegen SARS-CoV-2, of een andere
wetenschappelijk betrouwbare methode. Bij dergelijke gedelegeerde
handelingen wordt ook punt 3 van de bijlage gewijzigd door de toevoeging, de
aanpassing of de verwijdering van de gegevensvelden die onder de in lid 2,
punten b) en c), van dit artikel genoemde categorieën persoonsgegevens
vallen.”.

(6)

In artikel 12 wordt lid 2 vervangen door:
“2. De in artikel 5, lid 2, artikel 6, lid 2, en artikel 7, leden 1 en 2, bedoelde
bevoegdheid om gedelegeerde handelingen vast te stellen wordt aan de
Commissie toegekend voor een termijn van 24 maanden met ingang van
1 juli 2021.”.

(7)

In artikel 13 wordt lid 2 vervangen door:
“2. Het Europees Parlement of de Raad kan overeenkomstig de in artikel 12,
lid 6, bedoelde procedure bezwaar maken tegen een gedelegeerde handeling. In
dat geval trekt de Commissie de handeling onmiddellijk in na de kennisgeving
van het besluit waarbij het Europees Parlement of de Raad bezwaar maakt.”.

(8)

In artikel 17 wordt de tweede alinea vervangen door:
“Zij is van toepassing met ingang van 1 juli 2021 tot en met 30 juni 2023.”.

(9)

In de bijlage wordt punt 2, i), vervangen door:
“i) testcentrum of -faciliteit (facultatief voor antigeentest);”.
Artikel 3

Deze verordening treedt in werking op de derde dag na die van de bekendmaking ervan in het
Publicatieblad van de Europese Unie.
Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke
lidstaat.
Gedaan te Brussel,

Voor het Europees Parlement
De voorzitter

NL

Voor de Raad
De voorzitter

17

NL

FINANCIEEL MEMORANDUM
1.

KADER VAN HET VOORSTEL/INITIATIEF
1.1. Benaming van het voorstel/initiatief
1.2. Betrokken beleidsterrein(en)
1.3. Aard van het voorstel/initiatief
1.4. Doelstelling(en)
1.4.1 Algemene doelstelling(en)
1.4.2 Specifieke doelstelling(en)
1.4.3 Verwachte resulta(a)t(en) en gevolg(en)
1.4.4 Prestatie-indicatoren
1.5. Motivering van het voorstel/initiatief
1.5.1 Behoefte(n) waarin op korte of lange termijn moet worden voorzien, met een
gedetailleerd tijdschema voor de uitrol van het initiatief
1.5.2 Toegevoegde waarde van de deelname van de Unie
1.5.3 Nuttige ervaring die bij soortgelijke activiteiten in het verleden is opgedaan
1.5.4 Verenigbaarheid met het meerjarig financieel kader en eventuele synergie met
andere passende instrumenten
1.5.5 Beoordeling van de verschillende beschikbare financieringsopties, waaronder
mogelijkheden voor herschikking
1.6. Duur en financiële gevolgen van het voorstel/initiatief
1.7. Beheersvorm(en)

2.

BEHEERSMAATREGELEN
2.1. Regels inzake het toezicht en de verslagen
2.2. Beheers- en controlesyste(e)m(en)
2.2.1 Rechtvaardiging
uitvoeringsmechanisme(n)
controlestrategie

van
voor

de
voorgestelde
beheersvorm(en),
financiering,
betalingsvoorwaarden
en

2.2.2 Informatie over de geïdentificeerde risico’s en het (de) systeem (systemen)
voor interne controle dat is (die zijn) opgezet om die risico’s te beperken
2.2.3 Raming en motivering van de kosteneffectiviteit van de controles
2.3. Maatregelen ter voorkoming van fraude en onregelmatigheden

NL

18

NL

3.

GERAAMDE
FINANCIËLE
VOORSTEL/INITIATIEF

GEVOLGEN

3.1. Rubriek(en) van het meerjarig
begrotingsonderde(e)l(en) voor uitgaven

financieel

kader

VAN

HET

en

betrokken

3.2. Geraamde financiële gevolgen van het voorstel inzake kredieten
3.2.1.Samenvatting van de geraamde gevolgen voor de uitgaven
3.2.2.Geraamde output, gefinancierd met operationele kredieten
3.2.3.Samenvatting van de geraamde gevolgen voor de administratieve kredieten
3.2.4.Verenigbaarheid met het huidige meerjarig financieel kader
3.2.5.Bijdragen van derden
3.3. Geraamde gevolgen voor de ontvangsten

NL

19

NL

FINANCIEEL MEMORANDUM
1.

KADER VAN HET VOORSTEL/INITIATIEF

1.1.

Benaming van het voorstel/initiatief
Voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging
van Verordening (EU) 2021/953 betreffende een kader voor de afgifte, verificatie en
aanvaarding van interoperabele COVID-19-vaccinatie-, test- en herstelcertificaten
(digitaal EU-COVID-certificaat) teneinde het vrije verkeer tijdens de COVID-19pandemie te faciliteren.

1.2.

Betrokken beleidsterrein(en)
Vrij verkeer van personen binnen de Europese Unie
Herstel en veerkracht

1.3.

Aard van het voorstel/initiatief
 een nieuwe actie
 een nieuwe actie na een proefproject / voorbereidende actie36
 de verlenging van een bestaande actie
 de samenvoeging of ombuiging van een of meer acties naar een andere/een

nieuwe actie
1.4.

Doelstellingen

1.4.1

Algemene doelstelling(en)
Deze verordening heeft tot doel de toepassing van Verordening (EU) 2021/953 met
twaalf maanden te verlengen. Bij Verordening (EU) 2021/953 is een kader
vastgesteld voor de afgifte, verificatie en aanvaarding van interoperabele COVID-19vaccinatie-, test- en herstelcertificaten (digitaal EU-COVID-certificaat) teneinde het
voor de houders gemakkelijker te maken hun recht van vrij verkeer tijdens de
COVID-19-pandemie uit te oefenen.

1.4.2

Specifieke doelstelling(en)
Specifieke doelstelling nr. 1
Voortzetting van de werking en handhaving van het bij Verordening (EU) 2021/953
vastgestelde vertrouwenskader voor het digitaal EU-COVID-certificaat.

1.4.3

Verwachte resulta(a)t(en) en gevolg(en)
Vermeld de gevolgen die het voorstel/initiatief zou moeten hebben voor de begunstigden/doelgroepen.

Het voorstel betreft de verlenging van het kader voor de afgifte, verificatie en
aanvaarding van interoperabele COVID-19-vaccinatie-, test- en herstelcertificaten,
teneinde het voor de houders gemakkelijker maken hun recht van vrij verkeer tijdens
de COVID-19-pandemie uit te oefenen. Dankzij de verlenging zullen EU-burgers en
hun familieleden die hun recht op vrij verkeer uitoefenen, ook na het verstrijken van
de huidige toepassingstermijn van de verordening kunnen aantonen dat zij voldoen
36

NL

In de zin van artikel 58, lid 2, punt a) of b), van het Financieel Reglement.

20

NL

aan de volksgezondheidsvoorschriften die overeenkomstig het EU-recht door de
lidstaat van bestemming worden opgelegd.
Er zal steun worden verleend voor het onderhouden van de technologische
infrastructuur die nodig is voor het kader voor het digitaal EU-COVID-certificaat.
1.4.4

Prestatie-indicatoren
Vermeld de indicatoren voor de monitoring van de voortgang en de beoordeling van de resultaten

Systeem operationeel in 2022/2023
De Commissie moet ervoor zorgen dat de ondersteunende digitale infrastructuur op
EU-niveau voorhanden blijft en doeltreffend wordt beheerd en gemonitord.
1.5.

Motivering van het voorstel/initiatief

1.5.1

Behoeften waarin op korte of lange termijn moet worden voorzien, met een
gedetailleerd tijdschema voor de uitrol van het initiatief
Het kader voor het digitaal EU-COVID-certificaat bepaalt het formaat en de inhoud
van de COVID-19-vaccinatie-, test- en herstelcertificaten. Dat kader moet ervoor
zorgen dat de certificaten in een interoperabel formaat kunnen worden afgegeven en
op betrouwbare wijze kunnen worden geverifieerd wanneer zij door de houder ervan
worden overgelegd in andere lidstaten, en vergemakkelijkt op die manier het vrije
verkeer binnen de EU. Het kader zal van toepassing zijn tot en met 30 juni 2023.

1.5.2

Toegevoegde waarde van de deelname van de Unie (deze kan het resultaat zijn van
verschillende factoren, bijvoorbeeld coördinatiewinst, rechtszekerheid, grotere
doeltreffendheid of complementariteit). Voor de toepassing van dit punt wordt onder
“toegevoegde waarde van de deelname van de Unie” verstaan de waarde die een
optreden van de Unie oplevert bovenop de waarde die door een optreden van alleen
de lidstaat zou zijn gecreëerd.
Redenen voor maatregelen op Europees niveau (ex ante): de doelstellingen van dit
voorstel (het vrije verkeer binnen de EU gedurende de COVID-19-pandemie
vergemakkelijken door een beveiligd en interoperabel systeem voor de afgifte en
verificatie van vaccinatie-, test- en herstelcertificaten te handhaven), kunnen niet
voldoende door de afzonderlijke lidstaten worden verwezenlijkt, maar kunnen
vanwege de omvang en de gevolgen van het optreden beter door de EU worden
bereikt. Optreden op EU-niveau is dan ook noodzakelijk.
Verwachte gegenereerde toegevoegde waarde van de Unie (ex post): het uitblijven
van maatregelen op EU-niveau zou er waarschijnlijk toe leiden dat de lidstaten
verschillende systemen invoeren, waardoor burgers die hun recht van vrij verkeer
uitoefenen, problemen zouden ondervinden bij de aanvaarding van hun documenten
in andere lidstaten. Met name moet er overeenstemming blijven bestaan over de
technische normen die moeten worden toegepast om de interoperabiliteit, beveiliging
en verifieerbaarheid van de afgegeven certificaten te waarborgen.

1.5.3

Nuttige ervaring die bij soortgelijke activiteiten in het verleden is opgedaan
Dit is een voortzetting van een bestaand initiatief uit hoofde van Verordening (EU)
2021/953.

NL

21

NL

1.5.4

Verenigbaarheid met het meerjarig financieel kader en eventuele synergie met
andere passende instrumenten
De Commissie is voornemens de voortzetting van dringende maatregelen via EUprogramma’s, in dit specifieke geval het programma Digitaal Europa, te
ondersteunen. De financiering is verenigbaar met het meerjarig financieel kader
2021-2027. De Commissie zal een passend initiatief nemen om ervoor te zorgen dat
de middelen tijdig worden ingezet.

1.5.5

Beoordeling van de verschillende beschikbare financieringsopties, waaronder
mogelijkheden voor herschikking
De financiële steun van de Unie kan betrekking hebben op de volgende acties:
Werking en handhaving van EU-systemen ter ondersteuning van interoperabiliteit
De Commissie zal middelen uit de kredieten voor het programma Digitaal Europa
gebruiken om het initiatief te ondersteunen.

1.6.

Duur en financiële gevolgen
 beperkte geldigheidsduur
–  De gewijzigde verordening zal van toepassing zijn tot en met 30 juni 2023.
–  Financiële gevolgen vanaf 2022 voor vastleggings- en betalingskredieten.
 onbeperkte geldigheidsduur

1.7.

Beheersvorm(en)37
 Direct beheer door de Commissie
–  door haar diensten, waaronder het personeel in de delegaties van de Unie;
–  door de uitvoerende agentschappen
 Gedeeld beheer met lidstaten
 Indirect beheer door begrotingsuitvoeringstaken te delegeren aan:
–  derde landen of de door hen aangewezen organen;
–  internationale organisaties en hun agentschappen (geef aan welke);
–  de EIB en het Europees Investeringsfonds;
–  de in de artikelen 70 en 71 van het Financieel Reglement bedoelde organen;
–  publiekrechtelijke organen;
–  privaatrechtelijke organen met een openbare dienstverleningstaak, voor zover
zij voldoende financiële garanties bieden;
–  privaatrechtelijke organen van een lidstaat waaraan de uitvoering van een
publiek-privaat partnerschap is toevertrouwd en die voldoende financiële
garanties bieden;

37

NL

Nadere gegevens over de beheersvormen en verwijzingen naar het Financieel Reglement zijn
beschikbaar op BudgWeb: http://www.cc.cec/budg/man/budgmanag/budgmanag_en.html

22

NL

–  personen aan wie de uitvoering van specifieke maatregelen op het gebied van
het GBVB in het kader van titel V van het VEU is toevertrouwd en die worden
genoemd in de betrokken basishandeling.
–

Verstrek, indien meer dan een beheersvorm is aangekruist, extra informatie onder “Opmerkingen”.

Opmerkingen
Geen.

NL

23

NL

2.

BEHEERSMAATREGELEN

2.1.

Regels inzake het toezicht en de verslagen
Vermeld frequentie en voorwaarden.

Acties die financiële steun uit hoofde van dit voorstel genieten, worden aan geregeld
toezicht onderworpen.
2.2.

Beheers- en controlesyste(e)m(en)

2.2.1

Rechtvaardiging van de voorgestelde beheersvorm(en), uitvoeringsmechanisme(n)
voor financiering, betalingsvoorwaarden en controlestrategie
Wijze van beheer
De acties ter ondersteuning van de doelstellingen van de verordening worden
rechtstreeks uitgevoerd overeenkomstig het Financieel Reglement.
De Commissie verleent, waar nodig en mits gemotiveerd, steun voor de ontwikkeling
en de werking van op EU-niveau vereiste interoperabiliteitsinfrastructuur. Deze
aanpak is volledig conform de beginselen van zuinigheid, efficiëntie en
kosteneffectiviteit en wordt daarom het meest geschikt geacht om de doelstellingen
van de verordening te verwezenlijken.
Financieringsinstrumenten
De acties voor het verwezenlijken van de doelstellingen van de verordening zullen
worden gefinancierd uit het programma Digitaal Europa.
Controlestrategieën
In de controlestrategieën zal rekening worden gehouden met het risico van het
desbetreffende
uitvoeringsmechanisme
en
de
desbetreffende
financieringsinstrumenten.
Voor subsidies zal de controlestrategie dienovereenkomstig worden opgezet. De
strategie zal in overeenstemming met het Financieel Reglement gericht zijn op drie
hoofdfasen van de uitvoering van subsidies:
a. de organisatie van oproepen en de selectie van voorstellen die aansluiten op de
beleidsdoelstellingen van de verordening;
b. operationele, monitoring- en ex-ante-controles van de uitvoering van projecten,
overheidsopdrachten, voorschotten, tussentijdse en saldobetalingen.
c. ex-post-controles van projecten en betalingen.

2.2.2

Informatie over de geïdentificeerde risico’s en het (de) systeem (systemen) voor
interne controle dat is (die zijn) opgezet om die risico’s te beperken
Een van belangrijkste controlefuncties voor het programma bestaat erin dat de
nadruk wordt gelegd op de beleidsdoelstellingen en dat in dat verband rekening
wordt gehouden met de doelstellingen voor interne controle (wettigheid en
rechtmatigheid, efficiëntie van controles en kosteneffectiviteit). Het doel is te zorgen
voor betrokkenheid van alle actoren, passende budgettaire flexibiliteit en consistente
ex-ante- en ex-post-controles, waarbij differentiatie naar risico's kan plaatsvinden.
Het bestaande internecontrolesysteem van de Commissie is van toepassing om
ervoor te zorgen dat de middelen die beschikbaar zijn in het kader van het

NL

24

NL

programma Digitaal Europa correct en in overeenstemming met de relevante
wetgeving worden gebruikt.
Het huidige systeem bestaat uit de volgende componenten:
a. Het interne controleteam binnen DG CONNECT richt zich op de naleving van de
geldende administratieve procedures en wetgeving. Voor dit doel wordt
gebruikgemaakt van het internecontrolekader van de Commissie. Andere bij de
uitvoering van het initiatief betrokken diensten van de Commissie zullen eveneens
dat controlekader toepassen.
b. Er vindt regelmatig een externe audit van de in het kader van deze verordening
toegekende subsidies en contracten plaats en deze audit wordt volledig geïntegreerd
in de jaarlijkse auditplannen.
c. Er vindt een externe evaluatie van de algemene activiteiten plaats.
Het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF) en de Rekenkamer kunnen een
audit van de uitgevoerde acties verrichten.
2.2.3

Raming en motivering van de kosteneffectiviteit van de controles (verhouding van de
controlekosten tot de waarde van de desbetreffende financiële middelen) en evaluatie
van het verwachte foutenrisico (bij betaling en bij afsluiting).
Geschat foutenpercentage
Het doel is om het restfoutenpercentage onder de drempel van 2 % te houden voor
alle uitgaven die verband houden met de uitvoering van de maatregelen ter
verwezenlijking van het doel van de verordening. Tegelijkertijd moet de controlelast
voor de lidstaten worden beperkt om het juiste evenwicht te bereiken tussen de
wettigheids- en de regelmatigheidsdoelstelling en andere doelstellingen, zoals de
doeltreffendheid van het kader voor het digitaal EU-COVID-certificaat.

2.3.

Maatregelen ter voorkoming van fraude en onregelmatigheden
Vermeld de bestaande en geplande preventie- en beschermingsmaatregelen, bijvoorbeeld in het kader
van de fraudebestrijdingsstrategie.

DG CONNECT zal fraude in alle stadia van het beheersproces krachtig bestrijden.
Het DG heeft een uitgebreide fraudebestrijdingsstrategie voor alle belangrijke
zakelijke activiteiten en geconstateerde frauderisico’s ontwikkeld en voert die
strategie uit. Daartoe behoort versterkt gebruik van inlichtingen door middel van ITtools (met name op het gebied van subsidiebeheer) en permanente opleiding en
voorlichting van het personeel. In algemene zin wordt met de volledige reeks
voorgestelde controlemaatregelen ook gestreefd naar een positief effect op de
fraudebestrijding.
De diensten van de Commissie, inclusief OLAF, kunnen op grond van de wetgeving
belangrijke controles uitvoeren, waaronder audits en/of controles ter plaatse, waarbij
gebruikt wordt gemaakt van de door OLAF aanbevolen standaardbepalingen.

NL

25

NL

3.

GERAAMDE
FINANCIËLE
VOORSTEL/INITIATIEF

GEVOLGEN

3.1.

Rubriek(en) van het meerjarig financieel
begrotingsonderde(e)l(en) voor uitgaven

kader

VAN
en

HET
betrokken

 Bestaande begrotingsonderdelen
In volgorde van de rubrieken van het meerjarig financieel kader en de
begrotingsonderdelen.
Begrotingsonderdeel
Rubriek
van het
meerjarig
financieel
kader

01

38
39
40

NL

Nummer

02 04 Programma Digitaal Europa

Soort
uitgave

GK/NGK38

GK

Bijdrage

van
EVAlanden39

van kandidaatlidstaten40

JA

JA (indien
vermeld in het
jaarlijkse
werkprogramma)

van derde
landen

in de zin
van artikel
21, lid 2,
punt b),
van het
Financieel
Reglement

Deel van het
programma

NEE

GK = gesplitste kredieten / NGK = niet-gesplitste kredieten.
EVA: Europese Vrijhandelsassociatie.
Kandidaat-lidstaten en, in voorkomend geval, aspirant-kandidaten van de Westelijke Balkan.

26

NL

3.2.

Geraamde gevolgen voor de uitgaven

3.2.1

Samenvatting van de geraamde gevolgen voor de uitgaven
–  Voor het voorstel/initiatief zijn geen beleidskredieten nodig
–  Voor het voorstel/initiatief zijn beleidskredieten nodig, zoals hieronder nader wordt beschreven:
miljoen EUR (tot op drie decimalen)

Rubriek van het meerjarig financieel
kader

Eengemaakte markt, innovatie en digitaal beleid

01
Jaar
2022

DG CONNECT

Jaar
2023

Jaar
2024

TOTAAL

 Beleidskredieten

02 04 Programma Digitaal Europa41
TOTAAL kredieten
voor DG CONNECT onder rubriek 1

 TOTAAL beleidskredieten

TOTAAL kredieten
onder RUBRIEK 01
van het meerjarig financieel kader

Vastleggingen

(1a)

Betalingen

(2 a)

3,000
3,000

4,000
4,000

7,000
7,000

Vastleggingen

=1a

3,000

4,000

7,000

Betalingen

=2a

3,000

4,000

7,000

Vastleggingen

(4)

3,000

4,000

7,000

Betalingen

(5)

3,000

4,000

7,000

Vastleggingen

=4

3,000

4,000

7,000

Betalingen

=5

3,000

4,000

7,000

41

De bedragen die in 2022 in het kader van het programma Digitaal Europa zijn gereserveerd, zijn ter informatie vermeld, aangezien ze reeds zijn opgenomen in het
financieel memorandum bij het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad betreffende een kader voor de afgifte, verificatie en aanvaarding van
interoperabele vaccinatie-, test- en herstelcertificaten teneinde het vrije verkeer tijdens de COVID-19-pandemie te vergemakkelijken (digitaal groen certificaat) (COM(2021)
130 final). De kredieten voor 2023 zijn afhankelijk van de goedkeuring van de begroting 2023, het werkprogramma voor het programma Digital Europa en de goedkeuring
van het betrokken financieringsbesluit.

NL

27

NL

NL

28

NL

Rubriek van het meerjarig financieel
kader

7

“Administratieve uitgaven”
miljoen EUR (tot op drie decimalen)
Jaar
2022

Jaar
2023

Jaar
2024

TOTAAL

DG’s CONNECT + JUST + SANTE + DIGIT
 Personele middelen

1,501

1,501

3,002

Kredieten

1,501

1,501

3,002

(Totaal vastleggingen =
totaal betalingen)

1,501

1,501

3,002

 Andere administratieve uitgaven
TOTAAL DG’s CONNECT + JUST +
SANTE + DIGIT

TOTAAL kredieten
onder RUBRIEK 7
van het meerjarig financieel kader

miljoen EUR (tot op drie decimalen)
Jaar
2022

TOTAAL kredieten
onder RUBRIEKEN 1 t/m 7
van het meerjarig financieel kader

NL

Jaar
2023

Jaar
2024

TOTAAL

Vastleggingen

4,501

5,501

10.002

Betalingen

4,501

5,501

10.002

29

NL

3.2.2

Geraamde output, gefinancierd met operationele kredieten
Vastleggingskredieten, in miljoenen euro’s (tot op drie decimalen)
2023

2022

2024

Vermeld
doelstellingen
en outputs

Vul zoveel jaren in als nodig om de duur van de
gevolgen weer te geven (zie punt 1.6)

TOTAAL

Kosten

Aantal

Kosten

Aantal

Kosten

Aantal

Kosten

Aantal

Kosten

Aantal

Kosten

Aantal

Gem.
kosten

Aantal

OUTPUTS

42Soort



2025

Kosten

Totaal
aantal

Totale
kosten

SPECIFIEKE DOELSTELLING nr. 1
Voortzetting van de werking en handhaving van het bij Verordening (EU) 2021/953 vastgestelde vertrouwenskader voor het digitaal EU-COVID-certificaat
Werking en handhaving van het
vertrouwenskader

42

NL

1

3,000

4,000

7,000

Subtotaal voor specifieke
doelstelling nr. 1

3,000

4,000

7,000

TOTAAL

3,000

4,000

7,000

Outputs zijn de te verstrekken producten en diensten (bv. aantal gefinancierde studentenuitwisselingen, aantal km aangelegde wegen enz.).

30

NL

3.2.3

Samenvatting van de geraamde gevolgen voor de administratieve kredieten
–  Voor het voorstel/initiatief zijn geen administratieve kredieten nodig
–  Voor het voorstel/initiatief zijn administratieve kredieten nodig, zoals
hieronder nader wordt beschreven:
miljoen EUR (tot op drie decimalen)
Jaar
2022

Jaar
2023

Jaar
2024

TOTAAL

RUBRIEK 7
van het meerjarig financieel kader
Personele middelen

1,501

1,501

3,002

1,501

1,501

3,002

1,501

1,501

3,002

Andere administratieve uitgaven
Subtotaal RUBRIEK 7
van het meerjarig financieel kader

Buiten RUBRIEK 743 van het
meerjarig financieel kader

Personele middelen

Andere administratieve uitgaven
Subtotaal
buiten RUBRIEK 7
van het meerjarig financieel kader

TOTAAL

De benodigde kredieten voor personele middelen en andere administratieve uitgaven zullen worden gefinancierd uit de
kredieten van het DG die reeds voor het beheer van deze actie zijn toegewezen en/of binnen het DG zijn herverdeeld,
eventueel aangevuld met middelen die in het kader van de jaarlijkse toewijzingsprocedure met inachtneming van de
budgettaire beperkingen aan het beherende DG kunnen worden toegewezen.

43

NL

Technische en/of administratieve bijstand en uitgaven ter ondersteuning van de uitvoering van
programma’s en/of acties van de EU (vroegere “BA”-onderdelen), onderzoek door derden, eigen
onderzoek.

31

NL

3.2.3.1. Geraamde personeelsbehoeften
–  Voor het voorstel/initiatief zijn geen personele middelen nodig.
–  Voor het voorstel/initiatief zijn personele middelen nodig, zoals hieronder
nader wordt beschreven:
Raming in voltijdequivalenten (VTE)
Jaar
2022

Jaar
2023

Jaar
2024

Jaar
2025

Vul zoveel jaren in als nodig
om de duur van de gevolgen
weer te geven (zie punt 1.6)

 Posten opgenomen in de lijst van het aantal ambten (ambtenaren en tijdelijke functionarissen)
20 01 02 01 (zetel en vertegenwoordigingen van de Commissie)

9

9

1

1

10

10

20 01 02 03 (delegaties)
01 01 01 01 (onderzoek door derden)
01 01 01 11 (eigen onderzoek)
Ander begrotingsonderdeel (te vermelden)
 Extern personeel (in voltijdequivalenten – VTE)44
20 02 01 (END)
20 02 03 (AC, AL, END, INT en JPD in de delegaties)
XX 01 xx yy zz 45

- zetel
- delegaties

01 01 01 02 (AC, END, INT – onderzoek door derden)
01 01 01 12 (AC, END, INT – eigen onderzoek)
Ander begrotingsonderdeel (te vermelden)
TOTAAL

XX is het beleidsterrein of de begrotingstitel.
Voor de benodigde personele middelen zal een beroep worden gedaan op het personeel van het DG dat reeds voor
het beheer van deze actie is toegewezen en/of binnen het DG is herverdeeld, eventueel aangevuld met middelen
die in het kader van de jaarlijkse toewijzingsprocedure met inachtneming van de budgettaire beperkingen aan het
beherende DG kunnen worden toegewezen.

Beschrijving van de uit te voeren taken:
Ambtenaren en tijdelijk personeel

Het personeel wordt belast met de ontwikkeling, monitoring en uitvoering van deze
verordening, de op basis ervan vastgestelde technische specificaties, het toezicht op de
technische uitvoering (via kadercontracten en subsidies) en de ondersteuning van de
lidstaten bij de ontwikkeling van hun nationale applicaties.

Extern personeel

44

45

NL

AC= Agent Contractuel (arbeidscontractant); AL= Agent Local (plaatselijk functionaris); END =
Expert National Détaché (gedetacheerd nationaal deskundige); INT= Intérimaire (uitzendkracht); JPD =
Junior Professionals in Delegations (jonge deskundige in delegaties).
Subplafond voor extern personeel uit beleidskredieten (vroegere “BA”-onderdelen).

32

NL

3.2.4

Verenigbaarheid met het huidige meerjarig financieel kader
Het voorstel/initiatief:
–  kan worden gefinancierd door middel van herschikking binnen de relevante
rubrieken van het meerjarig financieel kader (MFK).
De kosten van dit initiatief zullen worden gefinancierd met middelen van het programma Digitaal
Europa.

–  hiervoor moet een beroep worden gedaan op de niet-toegewezen marge in de
desbetreffende rubriek van het MFK en/of op de speciale instrumenten zoals
gedefinieerd in de MFK-verordening.
–  hiervoor is een herziening van het MFK nodig.
3.2.5

Bijdragen van derden
Het voorstel/initiatief:
–  voorziet niet in medefinanciering door derden
–  voorziet in medefinanciering door derden, zoals hieronder wordt geraamd:
Kredieten in miljoen EUR (tot op drie decimalen)
Jaar
N1

Jaar
N+1

Jaar
N+2

Jaar
N+3

Vul zoveel jaren in als nodig
om de duur van de gevolgen
weer te geven (zie punt 1.6)

Totaal

Medefinancieringsbron
TOTAAL
medegefinancierde
kredieten

1

NL

Het jaar N is het jaar waarin met de uitvoering van het voorstel/initiatief wordt begonnen. Vervang "N"
door het verwachte eerste jaar van uitvoering (bijvoorbeeld: 2021). Hetzelfde voor de volgende jaren.

33

NL

3.3.

Geraamde gevolgen voor de ontvangsten
–  Het voorstel/initiatief heeft geen financiële gevolgen voor de ontvangsten.
–  Het voorstel/initiatief heeft de hieronder beschreven financiële gevolgen:


voor de eigen middelen



voor overige ontvangsten

Geef aan of de ontvangsten worden toegewezen aan de begrotingsonderdelen
voor uitgaven 
miljoen EUR (tot op drie decimalen)

Begrotingsonderdeel
voor ontvangsten:

Voor het
lopende
begrotingsjaar
beschikbare
kredieten

Gevolgen van het voorstel/initiatief2
Jaar
N

Jaar
N+1

Jaar
N+2

Jaar
N+3

Vul zoveel jaren in als nodig om de
duur van de gevolgen weer te
geven (zie punt 1.6)

Artikel ………….

Vermeld voor de toegewezen ontvangsten het (de) betrokken begrotingsonderde(e)l(en) voor
uitgaven.

Andere opmerkingen (bijv. over de methode/formule voor de berekening van de gevolgen voor de
ontvangsten of andere informatie).

2

NL

Voor traditionele eigen middelen (douanerechten en suikerheffingen) moeten nettobedragen worden
vermeld, d.w.z. na aftrek van 20 % aan inningskosten.

34

NL