Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2017–2018

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

528
Vragen van de leden Kwint (SP) en Van Raan (PvdD) aan de Minister van
Onderwijs, Cultuur en Wetenschap over het bericht dat olie- en gasbedrijven
het Nederlandse onderwijs beïnvloeden (ingezonden 16 oktober 2017).
Antwoord van Minister Slob (Basis- en Voortgezet Onderwijs en Media)
(ontvangen 27 november 2017).
Vraag 1
Wat vindt u ervan dat olie- en gasbedrijven het Nederlandse onderwijs
beïnvloeden, aldus het onderzoek van de Correspondent waaruit blijkt dat
kinderen worden bestookt met argumenten van de fossiele industrie op
school?1
Antwoord 1
In de kerndoelen en eindtermen wordt beschreven wat leerlingen in het
primair en voortgezet onderwijs ten minste moeten leren. Leraren bepalen
daarbij zelf op welke wijze zij de lesstof aanbieden en welke leermiddelen en
bronnen zij daarbij gebruiken. Ik heb daarbij geen enkele aanleiding om te
veronderstellen dat leerlingen door olie- en gasbedrijven «worden bestookt»
met argumenten «van de fossiele industrie».
Vraag 2
Hoe verhoudt dit onderzoek met het daarin genoemde lesmateriaal van onder
andere de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) zich tot uw uitspraak
dat het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap zich niet herkent in
het beeld dat bedrijven scholen gebruiken om draagvlak te verwerven voor
hun producten of activiteiten?2 Ontkent het Ministerie van Onderwijs, Cultuur
en Wetenschap hiermee niet de feitelijke situatie? Kunt u uw antwoord
toelichten?
Antwoord 2
Allerlei maatschappelijk betrokken partijen maken leermiddelen voor het
onderwijs. In alle gevallen is het aan scholen om hier verantwoorde keuzes in
te maken. Ik ga er van uit dat de scholen hier op professionele en integere

1

https://decorrespondent.nl/7409/zo-beinvloeden-olie-en-gasbedrijven-het-nederlandseonderwijs/2068633779179-06a32063
2
Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2016–2017, nr. 2608

ah-tk-20172018-528
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2017

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

1

manier invulling aan geven en materialen van derden niet kritiekloos
benutten in de les.
Vraag 3
In hoeverre kan worden gesteld dat door de hoge werkdruk in het onderwijs
leraren uit noodzaak een lespakket van een commercieel bedrijf gebruiken,
zodat zij meer tijd over houden voor andere belangrijke werkzaamheden?
Antwoord 3
Ik heb, behalve de uitspraak die wordt gedaan in De Correspondent door de
algemeen directeur van SME advies, geen signaal van de inspectie, scholen
of leraren dat dit het geval is.
Vraag 4
Vindt u dat lesmateriaal van commerciële bedrijven in de klas in strijd is met
het convenant «Scholen voor primair en voortgezet onderwijs en sponsoring»
waarin staat dat sponsoring niet de objectiviteit, geloofwaardigheid,
betrouwbaarheid en de onafhankelijkheid van het onderwijs, de scholen en
betrokkenen in gevaar mag brengen en daarnaast het niet de onderwijsinhoud mag beïnvloeden, er geen impliciete reclame mag voorkomen en er
geen sprake mag zijn van onvolledige of subjectieve informatie? Kunt u uw
antwoord toelichten?
Antwoord 4
Een van de uitgangspunten van het convenant is dat samenwerking tussen
scholen en bedrijven ten goede komt aan het leer- en ontwikkelingsproces
van leerlingen in het primair en voortgezet onderwijs. Voor bedrijven dient
hun maatschappelijke betrokkenheid voorop te staan als zij scholen willen
sponsoren.
In alle gevallen geldt echter dat scholen en andere onderwijsinstellingen zelf
verantwoordelijk zijn voor het maken van afwegingen over het onderhouden
van banden met het bedrijfsleven en over het gebruik van lesmateriaal dat
wordt aangeboden vanuit het bedrijfsleven of maatschappelijke organisaties.
Zij maken daarmee dus ook zelf een inschatting van eventuele risico’s die
hieraan zijn verbonden.
Vraag 5
Bent u bereid om een verbod in te stellen op lesmateriaal van commerciële
bedrijven en enkel lespakketten toe te staan van Algemeen nut beogende
instellingen (ANBI’s)? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 5
Nee. De leermiddelenmarkt is een vrije markt. Scholen en leraren bepalen,
vanuit hun autonomie en professionaliteit, zelf welke leermiddelen zij
gebruiken.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

2