Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2017–2018

34 989

Wijziging van de Wet studiefinanciering 2000
met het oog op het wijzigen van de criteria voor
de toekenning van meeneembare
studiefinanciering

Nr. 3

MEMORIE VAN TOELICHTING

Het advies van de Afdeling advisering van de
Raad van State wordt niet openbaar gemaakt,
omdat het zonder meer instemmend luidt /
uitsluitend opmerkingen van redactionele aard
bevat (artikel 26, vijfde lid, van de Wet op de
Raad van State).

Algemeen

De oorspronkelijke tekst van het voorstel van
wet en van de memorie van toelichting zoals
voorgelegd aan de Afdeling advisering van de
Raad van State is ter inzage gelegd bij het
Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.

1. Inleiding
Studenten in het hoger onderwijs hebben de mogelijkheid met Nederlandse studiefinanciering in het buitenland te studeren. Dit wordt ook wel
aangeduid als «meeneembare studiefinanciering». De mogelijkheid om
studiefinanciering mee te nemen naar het buitenland in de vorm zoals we
die nu kennen is op 1 september 20071 ingevoerd om de internationale
mobiliteit van studenten te vergroten. Studenten kunnen in aanmerking
komen voor meeneembare studiefinanciering als ze voldoen aan de
voorwaarden die zijn opgenomen in de Wet studiefinanciering 2000
(hierna: «WSF 2000»). Na een uitspraak van het Hof van Justitie van de
Europese Unie (hierna: «Hof») moet één van deze wettelijke voorwaarden
worden gewijzigd. Dat wordt met dit wetsvoorstel geregeld.
2. Inhoudelijk
Om in aanmerking te komen voor studiefinanciering op grond van de
WSF 2000 moeten studenten in ieder geval voldoen aan de voorwaarden
inzake leeftijd, nationaliteit en onderwijssoort (artikel 2.1 van de WSF
2000). Om in aanmerking te kunnen komen voor meeneembare studiefinanciering moeten studenten naast deze algemene voorwaarden voldoen
aan een aantal aanvullende voorwaarden. Eén van die aanvullende
voorwaarden is de zogenoemde «3 uit 6-eis» (artikel 2.14, tweede lid,
onder c, van de WSF 2000).2 Deze voorwaarde houdt in dat de student ten
minste 3 van de 6 jaren voorafgaand aan diens inschrijving aan de
buitenlandse opleiding in Nederland moet hebben gewoond en

1
2

kst-34989-3
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2018

Stb. 2007, 200.
De 3 uit 6-eis geldt voor alle studenten die niet vallen binnen de reikwijdte van artikel 45 (vrij
verkeer werknemers) van het Verdrag betreffende de Werking van de Europese Unie (hierna:
VWEU) noch daarmee gelijkgesteld zijn op grond van het Unierecht.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 989, nr. 3

1

gedurende deze periode rechtmatig verblijf moet hebben gehad.3 De 3 uit
6-eis is destijds ingevoerd om te voorkomen dat studenten die nauwelijks
of geen band met Nederland hebben, met Nederlandse studiefinanciering
in het buitenland kunnen studeren. Een termijn van drie jaar werd
voldoende substantieel geacht om effectief te zijn ter voorkoming van
aanspraak door studenten die niet tot de doelgroep van meeneembare
studiefinanciering behoren. Voor een periode van zes jaren voorafgaand
aan de aanvraag is gekozen om enerzijds te bewerkstelligen dat er een
actuele band met Nederland is en anderzijds om te voorkomen dat elk
verblijf in het buitenland voorafgaand aan de aanvraag belemmerend zou
werken op de aanspraak op meeneembare studiefinanciering.4
Op 26 februari 2015 heeft het Hof geoordeeld dat de 3 uit 6-eis, voor
burgers die een beroep kunnen doen op het verblijfsrecht op grond van
artikel 21 VWEU, als enige eis te exclusief is om vast te stellen of een
student een dusdanige band heeft met een lidstaat die tot gevolg heeft dat
sprake is van integratie van de student in deze lidstaat.5 Volgens het Hof
doet de eis geen recht aan andere mogelijke banden die een student met
een lidstaat kan hebben. Het Hof geeft aan dat de integratie van een
student aangemerkt kan worden als objectieve overweging van algemeen
belang die kan rechtvaardigen dat de voorwaarden voor de toekenning
van meeneembare studiefinanciering het recht van vrij verkeer van de
burgers van de Unie kunnen beperken. Dit geldt ook voor de wens om na
te gaan of een zekere band bestaat tussen de samenleving van de
verstrekkende lidstaat en de ontvanger van de meeneembare studiefinanciering. Dit betekent dat de beperking van het vrij verkeer gerechtvaardigd
kan zijn wanneer door een lidstaat wordt geëist dat er sprake is van
integratie van een student in de lidstaat die de meeneembare studiefinanciering verstrekt en dat dat evenzeer geldt voor het eisen van een zekere
band met de verstrekkende lidstaat. Het Hof heeft echter geoordeeld dat
de 3 uit 6-eis als enige voorwaarde te exclusief is doordat ten onrechte
een te groot gewicht wordt toegekend aan een factor die niet noodzakelijkerwijs representatief is voor de band die de aanvrager heeft met
Nederland, met uitsluiting van elke andere representatieve factor. Als
gevolg daarvan heeft het Hof geoordeeld dat de 3 uit 6-eis als enige
criterium niet kan worden gerechtvaardigd in de zin van artikel 21 VWEU.
Met dit wetsvoorstel wordt de WSF 2000 in overeenstemming gebracht
met de uitspraak van het Hof. De 3 uit 6-eis wordt aangevuld met een
algemeen vereiste voor studenten die gebruik hebben gemaakt van het
vrij verkeer. Op grond van dit nieuwe vereiste kan deze student in
aanmerking komen voor meeneembare studiefinanciering wanneer hij
een band heeft met Nederland. De criteria aan de hand waarvan wordt
vastgesteld of er sprake is van een band met Nederland worden bij
algemene maatregel van bestuur geregeld. In de algemene maatregel van
bestuur wordt niet-limitatief opgesomd welke factoren representatief
kunnen zijn voor de mate waarin de aanvrager van meeneembare
studiefinanciering een daadwerkelijke band met Nederland heeft. Hierbij
zullen de factoren worden benut die het Hof in diverse uitspraken heeft
genoemd, zoals C-359/13 (Martens)6 en C-523/11 en C-585/11 (Prinz en
Seeberger)7.

3

Met «Nederland» wordt in deze memorie van toelichting het Europese deel van Nederland
bedoeld.
4
Kamerstukken II 2006/07, 30 933, nr. 3.
5
HvJ EU 26 februari 2015, C-359/13, ECLI:EU:C:2015:118 (Martens).
6
HvJ EU 26 februari 2015, C-359/13, ECLI:EU:C:2015:118 (Martens).
7
HvJ EU 18 juli 2013, C-523/11 en C-585/11, ECLI:EU:C:2013:524.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 989, nr. 3

2

Met dit wetsvoorstel wordt tevens geregeld dat het vereiste dat sprake
moet zijn van een band met Nederland, ook geldt voor studenten die op
grond van het recht van de Europese Unie gelijkgesteld zijn met een
werknemer zoals bedoeld in artikel 45 VWEU. Deze studenten hoefden
onder het oude artikel 2.14 van de WSF 2000 niet aan te tonen dat zij
voldeden aan de 3 uit 6-eis. Onder het nieuwe artikel 2.14 van de WSF
2000 dienen zij ook een band met Nederland te hebben om in aanmerking
te komen voor meeneembare studiefinanciering. Door ook van deze
studenten te eisen dat zij een band hebben met Nederland vallen alle
studenten onder dezelfde eis. Ook in dit geval wordt bij algemene
maatregel van bestuur geregeld aan de hand van welke criteria wordt
vastgesteld of er sprake is van een band met Nederland. Van een band
met Nederland zal in dit geval in beginsel sprake zijn indien de betreffende student gelijkgesteld is met een werknemer zoals bedoeld in
artikel 45 VWEU.8 Studenten die al voor de inwerkingtreding van deze wet
meeneembare studiefinanciering hebben gekregen, behouden die
aanspraak. De 3 uit 6-eis blijft gelden voor de student die geen gebruik
heeft gemaakt van het vrij verkeer.
Tot de inwerkingtreding van voorgestelde wetswijziging wordt rechtstreeks uitvoering gegeven aan de uitspraak van het Hof en worden
aanvragen van studenten die gebruik hebben gemaakt van het vrij verkeer
bedoeld in artikel 21 VWEU, aan die uitspraak getoetst. Dit gebeurt op
grond van de hardheidsclausule zoals neergelegd in artikel 11.5 van de
WSF 2000. Ten behoeve van de rechtszekerheid van de studenten is de
toepassing van de uitspraak tot die tijd geformaliseerd met de Beleidsregel meeneembare studiefinanciering hoger onderwijs.9 In die beleidsregel zijn, naast de 3 uit 6-eis, meerdere factoren opgenomen die
representatief kunnen zijn voor de mate waarin de aanvrager een
daadwerkelijke band met Nederland heeft. In de algemene maatregel van
bestuur zal worden aangesloten bij de factoren die in de beleidsregel
geregeld zijn. Hierin wordt een aantal harde criteria opgenomen, wanneer
de student hieraan voldoet wordt een band met Nederland aangenomen.
Bijvoorbeeld indien een student van de zes jaren voorafgaand aan diens
inschrijving aan de buitenlandse opleiding ten minste drie jaren in
Nederland heeft gewoond en gedurende deze periode rechtmatig verblijf
heeft gehad. Naast de harde criteria wordt een aantal zachte criteria
opgenomen waarmee de student een band met Nederland kan aantonen.
Een band met Nederland wordt aan de hand van de zachte criteria
aangenomen indien de student voldoende vaardig is met de Nederlandse
taal en bijvoorbeeld basisonderwijs of voortgezet onderwijs heeft gevolgd
in Nederland gedurende een aaneengesloten periode van ten minste zes
jaren. Ten slotte wordt de student de mogelijkheid geboden om op andere
gronden aan te tonen dat er sprake is van een band met Nederland.
3. Privacy
Ten behoeve van de voorgestelde wijziging is een privacy impact
assessment uitgevoerd. Met behulp hiervan is de noodzaak van gegevensverwerking bekeken en zijn de implicaties van de maatregelen in kaart
gebracht. Voor het kunnen aantonen van een band met Nederland is de
uitwisseling van persoonsgegevens nodig. In een algemene maatregel
van bestuur wordt niet-limitatief opgesomd aan de hand van welke
factoren kan worden aangetoond of er sprake is van een band met
Nederland. Als de student wil aantonen of hij een band met Nederland
heeft kan het noodzakelijk zijn dat er persoonsgegevens verwerkt moeten
worden. De student moet bijvoorbeeld persoonsgegevens verstrekken
8
9

HvJ EU 14 juni 2012, C-542/09, ECLI:EU:C:2012:346, ro. 65.
Stcrt. 2016, 64343.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 989, nr. 3

3

over zijn woonplaats of arbeidsverleden, de woonplaats of het arbeidsverleden van zijn ouders, zijn inschrijving in het basisonderwijs of voortgezet
onderwijs of zijn taalniveau. Hierdoor kan er sprake zijn van een
inmenging in het privéleven van de student, of diens ouder(s) of partner.
De Algemene Verordening Gegevensbescherming vereist dat persoonsgegevens slechts worden verwerkt voor het doel waarvoor ze zijn verzameld,
dat is in dit geval een wettelijke taak. Namelijk het toekennen van
meeneembare studiefinanciering.10 Het verwerken van deze persoonsgegevens is noodzakelijk. Voor het kunnen vaststellen of sprake is van een
band met Nederland is het namelijk nodig dat DUO persoonsgegevens
ontvangt van de student aan de hand waarvan een band met Nederland
kan worden aangetoond. Deze gegevensuitwisseling voldoet aan de
beginselen van proportionaliteit en subsidiariteit. In het kader hiervan is
het van belang dat DUO niet meer persoonsgegevens vraagt dan
noodzakelijk voor het aantonen van een band met Nederland. Ook worden
de verzamelde persoonsgegevens door DUO niet langer bewaard dan
nodig voor het doel waarvoor zij zijn verzameld. Het subsidiariteitsvereiste
vereist ten slotte dat gegevensverwerking niet op een andere, minder
ingrijpende wijze, kan worden bereikt. Voor het vaststellen dat sprake is
van een band met Nederland is het noodzakelijk dat de band met
Nederland wordt aangetoond. De student kan zelf beslissen op welke
manier hij dit aantoont.
De wijziging van artikel 12.15 van de WSF 2000 is ingegeven door het
advies van de Afdeling advisering van de Raad van State op het Besluit
met betrekking tot de studievoorschot voucher.11 In paragraaf 2.1 van de
nota van toelichting bij dat besluit is reeds aangekondigd dat een
wetsvoorstel zou worden voorbereid waarin de reikwijdte van de voucher
zou worden uitgebreid naar opleidingen binnen de Europese Unie. In het
nader rapport bij het advies van de Raad van State is de uitbreiding
aangekondigd van de delegatiegrondslag voor het gebruik van persoonsgegevens in het kader van de voucher studievoorschot. Deze grondslag
was volgens de Raad van State te weinig expliciet. In lijn met dat nader
rapport is tot slot ook het gebruik van het burgerservicenummer nadrukkelijk geregeld voor personen die aanspraak hebben op een voucher maar
– omdat zij niet meer studeren – niet langer onder de definitie van
«studerende» vallen waardoor artikel 1.7 van de WSF 2000 naar de letter
niet van toepassing was. Het verwerken van het burgerservicenummer is
noodzakelijk voor DUO om de studievoorschot voucher te kunnen
verstrekken.
4. Consultatie en toetsing van uitvoerbaarheid en handhaafbaarheid
Zowel het onderhavige wetsvoorstel als de ontwerp algemene maatregel
van bestuur zijn gelijktijdig aangeboden ter internetconsultatie en
toetsing. Conform de Aanwijzingen voor de regelgeving wordt de ontwerp
algemene maatregel van bestuur pas in procedure gebracht als in de
Tweede Kamer is gestemd over het wetsvoorstel.

10
11

Artikel 5, eerste lid, van de Algemene verordening gegevensbescherming.
Zie Besluit van 18 mei 2017 tot wijziging van onder meer het Besluit studiefinanciering 2000
ten behoeve van de nadere uitwerking van de vouchers in het kader van het studievoorschot
hoger onderwijs en het doorvoeren van technische wijzigingen in verband met het nieuwe
stelsel van studiefinanciering in het hoger onderwijs en in verband met een aantal wijzigingen
van de Wet studiefinanciering BES en het Advies van 5 september 2016, nr. W05.16.0173/l.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 989, nr. 3

4

Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO)
De Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) belast met de uitvoering van de
WSF 2000 heeft een uitvoeringstoets uitgebracht. DUO heeft aangegeven
het voorstel uit te kunnen voeren en te kunnen handhaven.
Internetconsultatie
Met betrekking tot het voorstel heeft openbare internetconsultatie
plaatsgevonden. Er zijn geen reacties ontvangen.
Autoriteit Persoonsgegevens
Het voorstel is voor advies voorgelegd aan de Autoriteit Persoonsgegevens. Op 13 februari 2018 heeft zij advies uitgebracht. Door de
Autoriteit Persoonsgegevens is het wetsvoorstel op een aantal concrete
punten getoetst. De toelichting is naar aanleiding van het advies van de
Autoriteit Persoonsgegevens op meerdere punten aangepast en nader
gemotiveerd.
Adviescollege toetsing regeldruk (ATR)
Het voorstel is voorgelegd aan het Adviescollege toetsing regeldruk (ATR).
Naar aanleiding van dit advies is in de memorie van toelichting de
regeldrukparagraaf aangepast.
5. Financiële gevolgen
De financiële gevolgen van het wetsvoorstel zijn nihil. In de uitvoering
wordt reeds toepassing gegeven aan de uitspraak van het Hof van
Justitie, de wetswijziging heeft ten aanzien hiervan derhalve geen
additionele financiële gevolgen.
6. Gevolgen voor de regeldruk
Bij de voorbereiding van dit voorstel is nagegaan of sprake is van
administratieve lasten. In dit wetsvoorstel wordt geregeld dat de student
moet aantonen dat hij een band met Nederland heeft alvorens aanspraak
te kunnen maken op meeneembare studiefinanciering. In een algemene
maatregel van bestuur wordt dit nader uitgewerkt. Hierin wordt onder
andere geregeld welke informatie de student moet aanleveren om aan te
tonen dat hij een band met Nederland heeft.
Bij de bepaling van de administratieve lasten zijn de administratieve
lasten van de groep berekend die voor de implementatie van het
wetsvoorstel niet aan nadere eisen voor meeneembare studiefinanciering
hoefden te voldoen. Na de wetswijziging zullen de aanvragen van
studenten die onder de reikwijdte van artikel 45 VWEU vallen of daarmee
gelijk zijn gesteld op grond van het Unierecht, worden getoetst aan het
vereiste dat een band met Nederland dient te bestaan om in aanmerking
te komen voor meeneembare studiefinanciering. De student die op grond
van het recht van de Europese Unie gelijkgesteld is met een werknemer
zoals bedoeld in artikel 45 VWEU zal echter in beginsel een band met
Nederland hebben.12 Mocht het in een theoretische situatie voorkomen
dat toch een band moet worden aangetoond, dan zouden de administratieve lasten licht kunnen toenemen.

12

HvJ EU 14 juni 2012, C-542/09, ECLI:EU:C:2012:346, ro. 65.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 989, nr. 3

5

Op dit moment worden aanvragen van studenten die gebruik hebben
gemaakt van het vrij verkeer, die voorheen aan het 3 uit 6-vereiste
dienden te voldoen, al getoetst aan het nieuwe criterium. Daarmee zijn de
administratieve lasten voor (een deel van de) aanvragers van
meeneembare studiefinanciering reeds licht toegenomen. De wijziging in
de informatieverplichting voor deze groep bestaat uit het aantonen van
een band met Nederland aan de hand van de criteria uit de hiervoor
genoemde algemene maatregel van bestuur. De toename van de
administratieve lasten geldt in het bijzonder voor studenten die niet
voldoen aan de oude 3 uit 6-eis, maar wel op een andere wijze kunnen
aantonen dat ze een band met Nederland hebben. De onderhavige
wijziging van de wet en het algemene maatregel van bestuur waarin
invulling wordt gegeven aan het criterium dat een band met Nederland
dient te worden aangetoond, heeft geen additionele gevolgen voor de
administratieve lasten voor deze groep.
7. Communicatie
DUO geeft reeds voorlichting over de criteria die op grond van de
beleidsregel gelden voor meeneembare studiefinanciering. DUO zal de
wijze waarop de communicatie plaatsvindt op dezelfde manier voortzetten.
8. Monitoring
Het aantal studenten dat per jaar een aanvraag indient voor
meeneembare studiefinanciering en het aantal studenten dat daadwerkelijk meeneembare studiefinanciering toegekend krijgt zal worden
gemonitord door DUO.
9. Inwerkingtreding
Het wetsvoorstel zal in werking treden op een bij koninklijk besluit te
bepalen tijdstip. Omdat zo spoedig mogelijk uitvoering moet worden
gegeven aan de genoemde uitspraak van het Hof, wordt gekozen voor de
eerst mogelijke datum na de termijn die is voorgeschreven in het kader
van de Wet raadgevend referendum.
Artikelsgewijs
Artikel I
A – artikel 2.14
Onder 1. Ten behoeve van de leesbaarheid wordt in het eerste lid, in
plaats van het tweede lid, opgenomen dat het levenlanglerenkrediet niet
gebruikt kan worden voor het volgen van een opleiding buiten Nederland.
Onder 2. In het gewijzigde artikel 2.14, tweede lid, wordt aangesloten bij
een uitspraak van het Europese Hof van Justitie (HvJEU 26 februari 2015,
ECLI:EU:C:2015:118). Het Hof heeft bepaald dat de zogenoemde 3 uit 6-eis
te exclusief is. Die eis houdt in dat een student om in aanmerking te
komen voor meeneembare studiefinanciering onder andere ten minste 3
van de 6 jaar voorafgaand aan zijn inschrijving bij de opleiding in het
buitenland rechtmatig verblijf moet hebben gehad in Nederland. Daarom
wordt er een nieuwe eis opgenomen voor de student die gebruik heeft
gemaakt van het vrij verkeer in de zin van het Verdrag betreffende de
Europese Unie. Van gebruik maken van het vrij verkeer kan bijvoorbeeld
sprake zijn indien een student gebruik heeft gemaakt van het vrij verkeer
van personen of het vrij verkeer van werknemers op grond van artikel 45

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 989, nr. 3

6

VWEU of daarmee gelijk is gesteld op grond van het recht van de
Europese Unie. Voor deze studenten geldt de nieuwe eis dat de student
een band met Nederland moet hebben en deze kan aantonen. De criteria
aan de hand waarvan wordt vastgesteld of er sprake is van een band met
Nederland worden bij algemene maatregel van bestuur geregeld.
Onder het oude recht gold de 3 uit 6-eis niet voor een student die gebruik
heeft gemaakt van het vrij verkeer van werknemers op grond van
artikel 45 VWEU, of daarmee is gelijkgesteld. Onder het nieuwe recht
moet ook deze student een band met Nederland aantonen om aanspraak
te kunnen maken op meeneembare studiefinanciering. Hiervoor is
gekozen om alle studenten die gebruik maken van het vrij verkeer gelijk te
behandelen. De student die die op grond van het recht van de Europese
Unie gelijkgesteld is met een werknemer zoals bedoeld in artikel 45 VWEU
zal in beginsel een band met Nederland hebben omdat hij of een gezinslid
economisch actief is in Nederland. Studenten die al voor de inwerkingtreding van deze wet studiefinanciering toegekend hebben gekregen voor
het volgen van een opleiding in het buitenland, behouden die aanspraak
onverkort (geregeld in de voorgestelde overgangsbepaling van
artikel 12.28). De 3 uit 6-eis blijft gelden voor de student die geen gebruik
heeft gemaakt van het vrij verkeer.
Onder 3. Als een student in aanmerking wil komen voor studiefinanciering
voor het volgen van een opleiding buiten Nederland moet de opleiding
aan bepaalde voorwaarden voldoen. Ten behoeve van de leesbaarheid
zijn deze voorwaarden opgesplitst en verplaatst naar het derde lid.
B – artikel 12.1c
Artikel 12.1c komt te vervallen. Op grond van deze overgangsbepaling
konden studenten die voor 1 september 2007 al zonder prestatiebeurs of
visiebeurs studeerden in het buitenland ook in aanmerking komen voor
meeneembare studiefinanciering indien zij, in afwijking van artikel 2.14
tweede lid, ten minste 3 van de 6 jaren voorafgaand die inschrijving aan
de opleiding in het buitenland in Nederland hebben gewoond. Inmiddels
zijn er geen studenten meer die onder deze bepaling vallen waardoor deze
is uitgewerkt en kan vervallen.
C – artikel 12.15
Onder 1. Met de wijziging van het tweede lid, onderdeel c, wordt de
voucherregeling in overeenstemming gebracht met het recht van de
Europese Unie. De voucher kan ook voor hoger onderwijs buiten
Nederland worden besteed dat voldoet aan de voorwaarden, genoemd in
artikel 2.14, derde lid. De voucher kan worden aangewend voor het volgen
van een opleiding of – indien in het betreffende land onderwijseenheden
bestaan die vergelijkbaar zijn met die in Nederland – voor een of meer
onderwijseenheden binnen die opleiding.
Onder 2 en 3. Voor de goede uitvoering van de voucherbepaling zal DUO
een aantal persoonsgegevens van de oud-studerenden langer moeten
bewaren om later – bij de aanvraag – de aanspraak op een voucher te
kunnen vaststellen. Daarnaast worden ook in het kader van de aanvraag
en de toekenning van de voucher persoonsgegevens verwerkt. Voor een
goede verwerking kan door artikel 1.7 van de WSF 2000 van overeenkomstige toepassing te verklaren ook worden gewerkt met het burgerservicenummer. Met deze wijziging wordt een grondslag gegeven voor het in
artikel I, onderdeel Q, van het hierna genoemde wijzigingsbesluit
opgenomen nieuwe artikel 26 van het Besluit studiefinanciering 2000. Dit
artikel is ingevoegd bij Besluit van 18 mei 2017 tot wijziging van onder

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 989, nr. 3

7

meer het Besluit studiefinanciering 2000 ten behoeve van de nadere
uitwerking van de vouchers in het kader van het studievoorschot hoger
onderwijs en het doorvoeren van technische wijzigingen in verband met
het nieuwe stelsel van studiefinanciering in het hoger onderwijs en in
verband met een aantal wijzigingen van de Wet studiefinanciering BES en
kan pas in werking treden zodra daar een grondslag voor is opgenomen in
de wet.
D – artikel 12.28
Plaatsing in hoofdstuk 12. Er wordt beoogd om paragraaf 12.4 in te voeren
met de Wet verlaagd wettelijk collegegeld13 en om paragraaf 12.5 in te
voeren met de Wijzing van de Aanpassingswet studiefinanciering BES.14
Om onderlinge afhankelijkheid van de verschillende wetswijzigingen te
voorkomen, is conform aanwijzing 5.67 de paragraaf met overgangsbepaling in onderhavig wetsvoorstel opgenomen als paragraaf 12.6. In de
artikelnummering is eveneens rekening gehouden met nog twee in te
voegen artikelen, beginnend na 12.25. Artikel 12.28 sluit dus na inwerkingtreding van bovengenoemde wetswijziging aan op de bovenliggende
artikelnummers.
Door deze wet wijzigt een voorwaarde voor de toekenning van
meeneembare studiefinanciering aan de student die op grond van
artikel 45 VWEU gebruik heeft gemaakt van het vrij verkeer van
werknemers of daarmee gelijk is gesteld. Indien deze student vóór de
datum van inwerkingtreding van de onderhavige wijzigingswet studiefinanciering toegekend heeft gekregen voor een opleiding in het
buitenland, blijft artikel 2.14 van toepassing zoals dat luidde voor de
wijziging. Artikel 2.14 zoals dat luidde voor de wijziging blijft eveneens
van toepassing indien deze student zich inschrijft voor een andere
opleiding in het buitenland en zonder onderbreking studiefinanciering
geniet. De theoretische situatie waarin een (gezinslid van een) migrerend
werknemer onder het «band met Nederland-criterium» geen voldoende
band meer zou kunnen aantonen wordt hiermee ondervangen. Deze
studenten hebben echter op grond van jurisprudentie in beginsel een
band met Nederland.15
Artikel II
Deze wet treedt in werking op een bij koninklijk besluit te bepalen tijdstip.
De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
I.K. van Engelshoven

13

Kamerstukken I 2017/18, 34 911, B.
Kamerstukken II 2017/18, 34 968, nr. 2.
15
HvJ EU 14 juni 2012, C-542/09, ECLI:EU:C:2012:346, ro. 65.
14

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 989, nr. 3

8