Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2012–2013

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1747
Vragen van het lid Dik-Faber (ChristenUnie) aan de staatssecretarissen van
Veiligheid en Justitie en van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over de
opening van een babyhuis met vondelingenkamer te Dordrecht (ingezonden
1 februari 2013).
Antwoord van staatssecretaris Teeven (Veiligheid en Justitie), mede namens
de staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (ontvangen
25 maart 2013). Zie Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2012–2013, nr. 1380
Vraag 1
Deelt u de mening dat het in het belang van het kind is om de biologische
ouders te kennen? Zo ja, hoe valt dit te rijmen met de opening van een
babyhuis met een vondelingenkamer?
Antwoord 1
Ja.
Het is niet alleen in het belang van het kind om de biologische ouders te
kennen, maar het is ook een recht van het kind om zijn ouders te kennen en
door hen verzorgd te worden (artikel 7 IVRK). De opening van een babyhuis
met vondelingenkamer is strijdig met de rechten van het kind.
Vraag 2
Deelt u de mening dat het altijd beter is wanneer een vrouw in nood,
ondanks alle moeilijkheden, niet anoniem afstand doet van haar kind, maar
opgevangen wordt en de juiste zorg en hulp voor haar en haar kind geboden
krijgt? Zo ja, in hoeverre biedt een babyhuis met een vondelingenkamer een
juiste oplossing voor een vrouw in nood?
Antwoord 2
Ja.
Uit de langdurige (adoptie)praktijk is gebleken dat het voor zowel moeders
als kinderen in een zeer groot deel van de gevallen traumatisch is als er
(anoniem) afstand is gedaan.
Als een moeder ondanks de aangeboden ondersteuning om zelf haar kind op
te voeden toch anoniem afstand wenst te doen zijn daarvoor mogelijkheden
ontwikkeld binnen de wettelijke kaders. Zo kan de Raad voor de Kinderbescherming samen met de Stichting Ambulante FIOM, SIRIZ en Bureau
Jeugdzorg volgens een afstandsprotocol de moeder gelegenheid bieden om
te bevallen «met geheimhouding». Met deze procedure kan de moeder

ah-tk-20122013-1747
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2013

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, Aanhangsel

1

noodzakelijke hulpverlening worden geboden en voor het kind blijft op deze
manier altijd toegang tot zijn of haar afstammingsgegevens mogelijk1. De
FIOM en SIRIZ hebben aangegeven vrouwen en meisjes afdoende te kunnen
ondersteunen met deze werkwijze.
Vraag 3
Deelt u de mening dat de komst van een vondelingenkamer aantoont dat we
nog sterker moeten inzetten op zorg voor en opvang van ongewenst
zwangere vrouwen? Zo ja, wat gaat u hieraan doen?
Antwoord 3
Uit de komst van een vondelingenkamer kan niet worden geconcludeerd dat
de zorg voor en opvang van ongewenst zwangere vrouwen niet voldoet.
Goede opvang voor ongewenst zwangere vrouwen is van groot belang. Op
dit moment kan, voor jonge moeders met ernstige problemen, hierin worden
voorzien met de voorzieningen zoals genoemd bij het antwoord op vraag 2.
Ook kan een beroep worden gedaan op de vrouwenopvang door de
centrumgemeenten. In reactie op de commissie De Jong, die de vrouwenopvang heeft onderzocht, heeft de Staatssecretaris van VWS aangekondigd dat
deze groep, voor zover er geen sprake is van geweld, ondergebracht zal
worden in het systeem van de maatschappelijke opvang2. De VNG en de
Federatie Opvang zullen hierover adviseren. Uitgangspunt bij deze aanpassing van het stelsel, zo ook onderschreven door VNG en Federatie Opvang, is
dat de focus moet worden verschoven richting preventie. Ook de decentralisaties van de jeugdzorg en extramurale AWBZ-zorg, zoals begeleiding, naar
gemeenten dragen daaraan bij. Door dit geheel aan maatregelen verwacht ik
dat de zorg voor ongewenst zwangere vrouwen verbetert.
Vraag 4
Zijn de ouders, die in het babyhuis het kind opvangen, gescreend als
geschikte pleegouders? Zo ja, wat is dan precies het verschil met de reguliere
opvang en procedure zoals deze nu plaatsvindt? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 4
Nee. Het babyhuis is geen vorm van opvang die valt onder de Wet op de
jeugdzorg. Dit geldt wel voor de pleegzorg. De «beoogde babyhuisouders»
zijn dus geen pleegouders zoals bedoeld in de Wet op de jeugdzorg. Het
babyhuis valt daardoor niet onder het reguliere toezicht van de inspectie.
Indien deze «babyhuisouders» pleegouders willen worden en een baby in
hun eigen gezin willen opvangen, dienen zij zich te melden bij een pleegzorgaanbieder en een voorbereidings- en screeningstraject te doorlopen. De
pleegzorgaanbieder beoordeelt of zij geschikt zijn als pleegouder.

1

Maria de Jong – de Kruijf en Machteld Vonk (2013), ‘Het vondelingenluikje: sympathiek
bedoeld, maar een ontoereikende oplossing voor moeder en kind’, Ars Aequi,pp. 110–113.
2

Kamerstukken II, vergaderjaar 2011–2012, 28 345, nr. 117

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, Aanhangsel

2

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, Aanhangsel

3