Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2016–2017

31 936

Luchtvaartbeleid

Nr. 367

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN INFRASTRUCTUUR EN
MILIEU
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 29 november 2016
In mijn brief aan uw Kamer van 17 november jl. over de voortgang in de
uitvoering van de Luchtruimvisie1 heb ik u geïnformeerd over de op dat
moment bekende stand van zaken met betrekking tot de uitbreiding van
Lelystad Airport, uitgaande van de diverse malen met uw Kamer gedeelde
gefaseerde groei van de luchthaven naar 25.000 vliegbewegingen in 2033
en maximaal 45.000 bewegingen in 2043. Ik heb uw Kamer toen aangegeven dat een robuuste en veilige aansluiting van de vertrek- en
naderingsroutes op het hogere luchtruim een ingewikkelde opgave is, en
dat de Luchtverkeersleiding Nederland (LVNL) en het Commando
Luchtstrijdkrachten (CLSK) op dit moment met maximale inzet aan de
realisering hiervan werken.
Eerder heb ik uw Kamer ook gemeld dat de beperkte beschikbaarheid van
verkeersleiders, waarmee LVNL in 2015 en de eerste helft van 2016 te
maken had, mogelijk ook impact zou hebben op de voortgang met
betrekking tot de inrichting van de luchtverkeersleiding Lelystad.2 Het
besluit van het kabinet in dit voorjaar om luchtverkeersleiders buiten de
reikwijdte van de Wet normering topinkomens (Wnt-3) te houden, en het
vervolgens bereiken van een CAO akkoord voor 2016, hebben er voor
gezorgd dat vanaf de zomer weer een voldoende beschikbaarheid van
operationele expertise kon worden gegarandeerd.
Sinds de zomer hebben LVNL en CLSK gezamenlijk met man en macht
gewerkt om de eerder opgelopen achterstand zo veel mogelijk in te lopen,
en daarmee zicht te blijven houden op de gewenste datum van
openstelling van Lelystad Airport voor groot commercieel verkeer.
Volgens de diverse malen met uw Kamer gedeelde gefaseerde groei van
1

2

kst-31936-367
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2016

Brief van de Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu, Kamerstuk 31 936, nr. 363,
17 november 2016
Brief van de Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu, Kamerstuk 31 936, nr. 322,
17 december 2015

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 31 936, nr. 367

1

de luchthaven is de planning tot op heden geweest dat Lelystad Airport
per 1 april 2018 zou openen en in dat jaar het beperkte aantal van 2.000
vliegbewegingen zal afwikkelen. Vervolgens is, volgens de planning van
de Schiphol Group, een oplopende afwikkeling met 2.000 per jaar tot
10.000 in het vijfde jaar voorzien waarmee Lelystad Airport meegroeit met
de marktvraag.
In mijn brief van 17 november jl. heb ik aangegeven dat de inspanningen
nog steeds op het halen van de openingsdatum van 1 april 2018 gericht
waren. Afgelopen week heeft de CEO van LVNL mij echter bericht, dat hij
op grond van de laatste voortgangsinformatie tot de conclusie is moeten
komen dat de eerder opgelopen achterstand te groot is. En dat daarom
een tijdige aansluiting van Lelystad op de routes in het hogere luchtruim
niet gehaald gaat worden en, mede rekening houdend met de gebruikelijke seizoensplanning in de luchtvaart, uitstel van ingebruikname van
Lelystad Airport met een jaar in de rede ligt. Echter heeft hij aangegeven
de maand december te gebruiken om tot een nieuwe, robuuste planning
te komen.
De voorbije maanden is gebleken dat het ontwerpen en vervolgens
realiseren van een robuuste aansluiting van de in het Luchthavenbesluit
vastgelegde vertrek- en naderingsroutes op de routes in het hogere
luchtruim een nog taaiere opgave is dan gedacht. De ligging van Lelystad
te midden van steeds drukker bevlogen luchtruim en de directe nabijheid
van Schiphol met zijn vertrek- en naderingsroutes en benodigde manoeuvreerruimte, maken de aansluiting van Lelystad op het hogere luchtruim
tot een complexe ontwerpopgave. Uitgangspunt daarbij is steeds geweest
dat de voor Lelystad gekozen routes zo min mogelijk gevolgen mogen
hebben voor het verkeer van en naar Schiphol, en dat het omliggende
militaire luchtruim zo veel mogelijk gevrijwaard blijft. Afronden van deze
ontwerpopgave vraagt nog tenminste enkele maanden. Vervolgens
dienen de ontworpen aansluitingen door middel van praktijksimulaties
beproefd te worden en de safety case opgesteld te worden. De finale
goedkeuring van de routes en de aansluitingen vindt plaats conform de
artikel 5.11 procedure van de Wet luchtvaart. Hoeveel tijd met deze
stappen gemoeid zal zijn, zal komende maand door LVNL opnieuw in
beeld worden gebracht, evenals de impact daarvan op de totale planning.
Ik hecht er aan dat een nieuwe planning daadwerkelijk robuust is en ook
tot een stabiele, voldoende toekomstbestendige oplossing leidt, die een in
alle omstandigheden veilige operatie garandeert.
Nu een latere openstelling van Lelystad onvermijdelijk lijkt, zal ik bij LVNL
aandringen om in hun nieuwe planning de mogelijkheden te bezien om te
komen tot een snellere ingroei van het aantal vliegbewegingen, passend
bij de marktvraag op Lelystad en de rol van Lelystad als luchthaven die
een deel van het niet mainportgebonden verkeer op Schiphol overneemt.
Op deze wijze zouden de gevolgen van een latere openstelling van
Lelystad Airport kunnen worden gecompenseerd. Dit uiteraard binnen de
mogelijkheden die LVNL en CLSK hebben om tot een veilige afhandeling
van het vliegverkeer te komen.
Daarnaast vind ik het van belang om door een externe partij kritisch te
laten kijken naar de redenen van deze vertraging, om van daaruit vooruit
te kijken en zo veel mogelijk te borgen dat een nieuwe planning wel
voldoende robuust is. Ik zal er daarom bij LVNL op aandringen ook de
nieuwe planning door deze externe partij te laten toetsen, alsmede een
externe toets te laten uitvoeren op de nu voorliggende ontwerpaansluitingen. Ook zal ik LVNL vragen mij aan te geven of er toch geen opties
denkbaar zijn om per 1 april 2018 toch het dan verwachte beperkt aantal

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 31 936, nr. 367

2

vliegbewegingen van ca. 2000 per jaar mogelijk te maken, mits uiteraard
dit op een veilige manier kan worden uitgevoerd.
Hoewel nog geen nieuwe planning voorligt, vind ik het belangrijk om
richting uw Kamer en alle betrokken partijen nu al openheid te bieden
over de naar alle waarschijnlijkheid latere oplevering van Lelystad Airport.
Ook voor Schiphol Airport, als exploitant van de luchthaven, is dit van
belang in verband met het maken van afspraken met luchtvaartmaatschappijen en het sluiten van contracten met aannemers en leveranciers.
Ik wil benadrukken dat deze berichtgeving voor mij geen enkele reden is
om te twijfelen aan de wenselijkheid en haalbaarheid van Lelystad
Airport. Het concept hiervan staat voor mij volledig overeind. Ik begrijp
echter terdege dat deze berichtgeving bij u diverse vragen zal oproepen. Ik
streef er daarom naar uw Kamer zo kort mogelijk na het Kerstreces en na
ontvangst van de nieuwe planning van LVNL opnieuw te informeren over
de laatste stand van zaken en de mogelijke gevolgen van het uitstel.
De Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu,
S.A.M. Dijksma

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 31 936, nr. 367

3