Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2011–2012

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2462
Vragen van het lid Dijkstra (D66) aan de minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport over het bericht dat de wachtlijsten voor donororganen
explosief zijn gestegen (ingezonden 20 april 2012).
Antwoord van minister Schippers (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 9 mei 2012).
Vraag 1
Wat is uw reactie op het bericht «Wachtlijst donororganen explosief
gestegen»?1
Antwoord 1
Ik heb kennis genomen van dit persbericht van de stichting 2 Miljoen
Handtekeningen en ik heb geconstateerd dat het tendentieus is en onjuistheden bevat. Ik heb in de antwoorden op Kamervragen van het Kamerlid
Dijkstra niet gezegd dat er «licht positieve resultaten waarneembaar zijn in de
grafieken», waarmee ik zou hebben gedoeld op het aantal donaties. Ik heb
geantwoord dat het aantal transplantaties in de afgelopen jaren licht is
gestegen. Daarnaast stelt het persbericht dat een van de doelstellingen van
het Masterplan Orgaandonatie 25 tot 50% meer donaties was ten opzichte
van het gemiddelde van 2005–2007, ook hier ging het echter om transplantaties. Tenslotte stelt het persbericht dat ik ben vergeten te vermelden dat de
lichte toename van het aantal donaties wordt veroorzaakt door donaties bij
leven. Dat is onjuist, cijfers over donatie bij leven worden nooit meegenomen
in de cijfers die betrekking hebben op postmortale orgaandonaties.
Vraag 2
Is het waar dat het aantal transplantabele wachtenden dat op een wachtlijst
staat om een orgaan te ontvangen met circa negentig tot honderd personen
is toegenomen ten opzichte van voorgaande jaren? Zo ja, hoe beoordeelt u
deze ontwikkeling?
Antwoord 2
Het klopt dat het aantal patiënten op de wachtlijst momenteel 1405 bedraagt
ten opzichte van 1288 patiënten in april 2011. Voor mijn oordeel over
ontwikkelingen op de wachtlijst verwijs ik naar mijn antwoorden op Kamervragen van het lid Dijkstra van 15 maart 2012 (102158-100360-GMT).
1

ah-tk-20112012-2462
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2012

«http://2mhclub.nl/actievedonorregistratie/persbericht/, 18 april 2012.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

1

Vraag 3
Is het waar dat u de lijst van geregistreerde wachtenden die tijdelijk niet
transplantabel zijn niet meeneemt in uw berekeningen over het aantal
wachtenden, en dat de totale groep geregistreerde wachtenden daarmee uit
ruim 3200 personen bestaat?2 Zo ja, denkt u niet dat het zinvol is dit ook te
vermelden, zodat er een compleet beeld ontstaat van de problematiek?
Antwoord 3
Die berekeningen worden niet door mij gemaakt, het beheer van de wachtlijst
is een taak van de Nederlandse Transplantatie Stichting, een zelfstandig
bestuursorgaan. Zij plaatsen die mensen op de wachtlijst die aan de hand
van door de transplantatiecentra opgestelde objectieve criteria als transplantabel kunnen worden aangemerkt en dus ook daadwerkelijk getransplanteerd
kunnen worden. Ik vind het weinig zinvol om patiënten als wachtenden aan te
merken als zij dat feitelijk niet zijn omdat ze geen transplantatie kunnen
ondergaan.
Vraag 4
Kunt u onderbouwen of uw beredenering ten aanzien van hoornvliestransplantaties, dat het aantal wachtenden op een donororgaan geen goede
graadmeter is voor het aantal transplantaties, omdat een persoon gemakkelijker op een wachtlijst wordt geplaatst als de mogelijkheden voor transplantatie toenemen, ook van toepassing is op nier-, long- en levertransplantaties?
Antwoord 4
In mijn antwoorden op de eerder genoemde Kamervragen van het lid Dijkstra
van 15 maart 2012 (102158-100360-GMT) heb ik proberen aan te geven dat er
geen één op één relatie is tussen het aantal patiënten op de wachtlijst en het
aantal transplantaties. Als dat zo zou zijn, zou het aantal patiënten op de
wachtlijst moeten afnemen, het aantal transplantaties is in 2011 immers
gestegen. De huidige toename op de wachtlijst moet dus een andere oorzaak
hebben, die gelegen kan zijn in een toename van het aantal patiënten met
orgaanfalen, maar ook in een versoepeling van de wachtlijstcriteria.
Vraag 5, 6
Wat is volgens u de reden dat het aantal transplantaties ondanks een lichte
stijging nog steeds onder het aantal transplantaties uit 2007 ligt en de
behaalde resultaten daarmee achterblijven bij de geformuleerde doelstellingen uit het Masterplan Orgaandonatie?
Welke concrete stappen gaat u nemen om de wachtlijsten terug te dringen en
het aantal transplantaties te bevorderen? Bent u bereid hier een stappenplan
met concrete doelstellingen en meetmomenten aan te verbinden?
Antwoord 5, 6
2007 Was een uitzonderlijk goed jaar, het is niet realistisch om dat jaar als
uitgangspunt te nemen. Daarom ging de doelstelling van 25% meer
transplantaties in 2013 uit het Masterplan ook uit van het gemiddelde van de
jaren 2005–2007. Die doelstelling is nog niet gehaald, de stijging van het
aantal percentages bedraagt momenteel 5,5%. De reden daarvoor is dat het
aantal donaties niet is gestegen. Ik heb u in mijn brieven van 31 augustus
2011 (GMT/IB/3073386) en 21 december 2011 (GMT/IB 3095531) en de
bijbehorende bijlagen aangegeven welke stappen ik ga nemen om het aantal
transplantaties te laten toenemen.
Vraag 7
Bent u op basis van de teleurstellende resultaten bereid het zwaarwegende
advies uit het masterplan, het invoeren van een Actief Donor Registratiesysteem, te heroverwegen? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 7
Nee, ik ben daartoe niet bereid. De redenen daarvoor heb ik u in mijn brief
van 8 februari 2011 (GMT/IB 3036648) uiteengezet.

2

Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2011–2012, nr. 1914.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

2