Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2012–2013

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2660
Vragen van de leden Lucas, Neppérus en Ziengs (allen VVD) aan de minister
van Economische Zaken en de staatssecretaris van Financiën over regeldruk
door informatie-uitvragen van de Centrale Dienst voor In- en Uitvoer van de
Belastingdienst en van het Centraal Bureau voor de Statistiek (ingezonden
22 mei 2013).
Antwoord van minister Kamp (Economische Zaken), mede namens de
staatssecretaris van Financiën (ontvangen 21 juni 2013)
Vraag 1
Bent u bekend met de werkwijze van de Centrale Dienst voor In- en Uitvoer
(CDIU) van de Belastingdienst ten aanzien van het verzamelen van statistieken van aanbestedende diensten?
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Is het waar dat de CDIU voor het verkrijgen van de benodigde data zoveel
mogelijk gebruik maakt van het systeem Tenders Electronic Daily (TED) en
van TenderNed, maar in het geval van ontbrekende data aanbestedende
diensten afzonderlijk benadert met verzoeken om deze data aan te leveren?
Zo ja, in welke mate kan het CDIU de benodigde informatie verkrijgen via
TED en TenderNed? In welke mate worden aanbestedende diensten apart
aangeschreven met deze verzoeken?
Antwoord 2
De CDIU maakt gebruik van gegevens die de Europese Commissie aanlevert
aan het ministerie van Economische Zaken. Deze gegevens zijn ontleend aan
TED. Aanbestedende diensten zijn verplicht om hun gunningsbeslissingen te
melden aan TED. De praktijk is echter dat aanbestedende diensten daarbij
niet altijd alle gevraagde gegevens aanleveren. Vooral de waarden van de
gegunde aanbestedingen worden vaak niet gemeld. Om te kunnen voldoen
aan de Europese statistiekverplichting die voortvloeit uit de Aanbestedingsrichtlijn dienen deze ontbrekende gegevens alsnog bij aanbestedende
diensten te worden opgevraagd.
Mede om beter te kunnen voldoen aan de statistiekverplichting is in de
nieuwe Aanbestedingswet 2012, die op 1 april 2013 in werking is getreden,
bepaald dat aanbestedingen via TenderNed moeten worden aangekondigd.

ah-tk-20122013-2660
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2013

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, Aanhangsel

1

Ook de meldingen van gunningsbeslissingen dienen vanaf 1 april 2013 via
TenderNed te verlopen. Het is de bedoeling om in de toekomst de verzameling van gegevens in verband met de statistiekverplichting elektronisch via
TenderNed te laten verlopen. Aanbestedende diensten hoeven dan niet langer
jaarlijks een aantal formulieren in te vullen.
Vraag 3
Is het waar dat aanbestedende diensten de gevraagde gegevens alleen per
post kunnen aanleveren? Zo ja, waarom hebben deze diensten geen
mogelijkheid om hun data digitaal aan te leveren? Bent u bereid dit mogelijk
te maken voor aanbestedende diensten?
Antwoord 3
De CDIU heeft brieven gestuurd aan aanbestedende diensten met de vraag
om ontbrekende informatie via de post aan te leveren. Verwerking per post
heeft voor de CDIU de voorkeur omdat verwerking van elektronische
aangeleverde bestanden bewerkelijker is. Met aanbestedende diensten die
contact opnemen met de CDIU worden overigens ook vaak afspraken
gemaakt om de informatie per mail aan te leveren.
Zoals in het antwoord op vraag 2 is aangegeven is het de bedoeling in de
toekomst de verzameling van gegevens elektronisch via TenderNed te laten
verlopen.
Vraag 4
Bent u van mening dat aanbestedende diensten en ondernemers zo min
mogelijk administratieve hinder zouden mogen ondervinden van statistiekverplichtingen, opgelegd vanuit nationale en/ of Europese wet- en regelgeving?
Antwoord 4
Ja.
Vraag 5
Kunt u aangeven hoeveel statistiek-uitvragen in het kader van de statistiekverplichtingen voor ondernemers voortkomen uit Nederlandse wet- en regelgeving en hoeveel uit Europese wet- en regelgeving?
Antwoord 5
Ongeveer 98% van de lastendruk door verplichte statistieken gericht op het
bedrijfsleven, is het gevolg van Europese verordeningen. De verordening die
de meeste enquêtedruk met zich brengt is de verordening betreffende de
communautaire statistieken van handel in goederen tussen de lidstaten (ook
wel Intrastat genoemd). Deze enquête veroorzaakt ruim de helft van de
lastendruk die het gevolg is van de statistiekverplichtingen. Bijgevoegd is een
totaaloverzicht van de verplichte statistieken. Ik kom hiermee tevens
tegemoet aan het verzoek van de Kamer, geuit tijdens het Wetgevingsoverleg
Ondernemerschap van 17 december jongstleden, om een overzicht van de
statistiekverplichtingen van Europese origine.
Daar waar mogelijk wordt telkens weer getracht de administratieve lastendruk
voor bedrijven verder te verminderen. Zo ziet het CBS mogelijkheden om bij
Intrastat met andere statistische methoden en technieken de maandelijkse
enquêtedruk bij driekwart van de bedrijven te verminderen. Realisatie van
deze vermindering is afhankelijk van toekomstige wijziging in Europese
regelgeving, die op zijn vroegst in 2014 zal plaatsvinden. Nederland spant
zich in om binnen Europa zoveel mogelijk steun voor dit voorstel te verkrijgen.
Naast het verminderen van het aantal enquêtes, worden ook andere
initiatieven genomen om de lastendruk te verminderen. Zo wordt zoveel
mogelijk gebruik gemaakt van reeds beschikbare registraties en pas wanneer
die ontbreken of onvoldoende informatie bevatten, worden enquêtes
gebruikt. Daarnaast wordt gewerkt aan betere aansluiting van de enquêtes bij
de administratie van ondernemers om zo het invullen gemakkelijker te
maken.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, Aanhangsel

2

Vraag 6
Bent u bekend met de werkwijze van het Centraal Bureau voor de Statistiek
(CBS) ten aanzien van enquêtering van ondernemers en met het softwareprogramma dat door ondernemers moet worden gedownload voor het uitvoeren
van de aanleverplicht? Is het waar dat dit programma al jarenlang regelmatig
niet naar behoren functioneert?
Antwoord 6
Voor de enquêtering bij bedrijven maakt CBS overwegend gebruik van online
vragenlijsten. Deze vragenlijsten hoeven niet te worden gedownload en
kunnen via de internetbrowser worden ingevuld. Voor de jaarstatistiek geldt
dat de vragenlijst moet worden gedownload en lokaal worden geïnstalleerd.
Dit werkt voor zover bekend naar behoren. In gevallen waar gebruik wordt
gemaakt van operating systemen anders dan Windows, kan dit complicaties
geven. Er is inmiddels gestart met het vervangen van de vragenlijsten voor
de jaarstatistiek door een via de internetbrowser in te vullen variant.
Aangezien de vragenlijsten per branche verschillen, gebeurt dit branchegewijs.
Vraag 7
Bent u bereid om het CDIU en het CBS te verzoeken hun werkwijzen aan te
passen, zodat aanbestedende diensten en ondernemers geen onnodige
administratieve hinder meer hoeven te ondervinden van de genoemde
problemen? Welke verbetermogelijkheden ziet u?
Antwoord 7
Het CBS betrekt de basisgegevens voor de statistieken zoveel mogelijk uit
bestaande registraties. Deze registraties alleen zijn echter niet in alle gevallen
toereikend, waardoor aanvullend uitvraag bij bedrijven noodzakelijk blijft. Het
CBS verzamelt de gegevens op zo’n manier dat de administratieve lasten
voor ondernemingen en instellingen zo laag mogelijk zijn. Belangrijk daarbij
zijn het gebruik van registerdata, verbeterde statistische technieken en
methoden en de overgang van papieren naar digitale vragenlijsten. Het CBS
werkt hierbij intensief samen met ondernemers en ondernemersorganisaties
om het aanleveren van gegevens voor ondernemers zo gemakkelijk mogelijk
te maken.
Zoals al is opgemerkt in het antwoord op vraag 2 is het de bedoeling de
verzameling van gegevens over aanbestedingen uit hoofde van de statistiekverplichting elektronisch via TenderNed te laten verlopen. In verband met
deze statistiekverplichting worden nooit gegevens gevraagd aan ondernemers, maar alleen aan aanbestedende diensten en een aantal speciale
sectorbedrijven die onder de aanbestedingsregels vallen.
Vraag 8
Ziet u mogelijkheden om de uitvraag van gegevens door het CDIU en het
CBS tezamen met de uitvraag door de overheid van andere informatie in één
verzoek bij de ondernemer neer te leggen? Kan dit bijvoorbeeld worden
gekoppeld aan de digitale ondernemerspleinen die met de huidige herziening
van de Wet op de Kamer van Koophandel worden opgericht?
Antwoord 8
Het digitale ondernemersplein heeft vooral tot doel om overheidsinformatie
gestroomlijnd via één kanaal te ontsluiten en is niet gericht op het verzamelen van gegevens. Verbetering en vereenvoudiging van de gegevensuitvraag
bij statistiek vindt eerder via bovengenoemde trajecten plaats.
Zoals aangegeven in antwoord op vraag 8 worden uit hoofde van de
statistiekverplichting in verband met aanbestedingen geen gegevens
gevraagd aan ondernemers, maar alleen aan aanbestedende diensten en een
aantal speciale sectorbedrijven.
Overzicht statistische verplichtingen
Leeswijzer
In tabel 1 zijn de verplichte statistieken opgenomen zoals deze in 2011 zijn
uitgevraagd bij ondernemingen. Hierbij zijn de statistiekverplichtingen
gegroepeerd naar de omvang van de gegenereerde lastendruk in 2011.
Tevens is aangegeven of deze statistieken zijn gebaseerd op Europese

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, Aanhangsel

3

wetgeving, nationale wetgeving of een combinatie hiervan. Deels zijn
gelijksoortige statistieken geclusterd.
Tabel 2 bevat de statistische verplichtingen waarbij het bedrijfsleven slechts
éénmaal in de twee tot vijf jaar wordt bevraagd. Deze statistieken stonden in
2011 niet op het programma.

Tabel 1. Lijst van verplichte statistieken met veroorzaakte administratieve lastendruk
in 2011
Statistieknaam

EU

Nat

Statistieken met in 2011 een administratieve lastendruk groter dan € 1,0
mln1
Internationale handel in goederen (Intrastat)
Productiestatistieken
Omzetstatistieken maand en kwartaal

X
X
X

X
X

Statistieken met in 2011 een administratieve lastendruk groter dan € 0,1
mln en kleiner dan € 1,0 mln
Bedrijfsopleidingen (CVTS)
Bedrijfstelling (per 2013 geen enquêtering meer)
Financiën grote ondernemingen, jaarrekening
Goederenvervoer over de weg (grote vragenlijst)
ICT-gebruik bedrijven
Innovatie-enquête (1 x per 2 jaar)
Investeringen
Milieukosten bedrijven
Producentenprijzen
Vacatures & ziekteverzuim

X
X
X
X
X
X
X
X
X
X

Statistieken met in 2011 een administratieve lastendruk groter dan € 0,01
mln en kleiner dan € 0,1 mln
Aardoliegrondstoffen en -producten
Bedrijfsafvalstoffen
Bedrijfstelling starters (per 2013 geen enquêtering meer)
Conjunctuurtest
Conjunctuurenquête Nederland (COEN), online, kwartaal en jaar
Consumentenprijzen
Consumptief krediet
Enquête regionale werkgelegenheid
Huurenquête
Investeringsverwachtingen
Kwartaalstatistiek financiën van ondernemingen
Logiesaccomodaties
Oogstramingen (-akkerbouw en -appels en peren)
Prijsindexcijfers diverse diensten
Prodcom-enquête
Recreatiecentra en -instellingen (1 x per 2 jaar)
Verbruik van energie; industrie
Winning, omzetting en verbruik van energiedragers
Zeevaart en containervervoer over zee
Statistieken met in 2011 een administratieve lastendruk kleiner dan € 0,01
mln
Duurzame energie
Landbouwstatistieken biologische landbouw
Landbouwstatistieken groente open grond
Landbouwstatistieken varkensstapel
Productiemiddelen electriciteit
R&D (bedrijven en instellingen)
Spaargelden
Waterkwaliteitsbeheer, afvalwater – zuiveringsslib van particuliere bedrijven

X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X

X
X
X

X
X
X
X
X
X
X

X
X
X
X

X
X
X
X
X
X
X
X

1

De lastendruk wordt berekend door het aantal ontvangen vragenlijsten te vermenigvuldigen
met de invultijd en de kosten (uurtarief). Deze berekeningswijze wordt aangeduid met Standaard Kostmodel en wordt in de EU gebruikt voor de meting van de lastendruk.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, Aanhangsel

4

Tabel 2. Lijst van verplichte statistieken die in 2011 geen administratieve lastendruk
veroorzaakten (statistieken worden slechts eenmaal per 2–5 jaar uitgezet)
Statistieknaam

EU

Areaal fruit (productiepotentieel soorten fruitbomen)
Landbouw: bestrijdingsmiddelen
Sportaccommodaties en watersport
Sportorganisaties: sportscholen en -instructeurs (excl. zeil- en surf-)

X
X

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, Aanhangsel

Nat

X
X

5