Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3037
Vragen van de leden Emiel van Dijk, Kops en Wilders (allen PVV) aan de
Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en de Staatssecretaris
van Justitie en Veiligheid over de achterstelling van Nederlandse
woningzoekenden (ingezonden 13 mei 2020).
Antwoord van Minister Ollongren (Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties), mede namens de Staatssecretaris van Justitie en
Veiligheid (ontvangen 5 juni 2020).
Vraag 1
Bent u bekend met het bericht «Vluchtelingen behouden eerste keus
woningen Vlaardingen»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2, 3, 5
Deelt u de mening dat het schandalig is dat de gemeente Vlaardingen uit het
vrijgekomen aanbod sociale huurwoningen statushouders eerste keus geeft?
Bent u van mening dat deze discriminatie van Nederlanders onmiddellijk
moet stoppen?
Gaat u gemeenten verbieden nog langer voorrang aan statushouders te
verlenen? Zo nee, waarom houdt u deze achterstelling van Nederlanders in
stand?
Antwoord 2, 3, 5
Nee, ik deel die mening niet. Zoals ik meermalen bij de beantwoording van
Kamervragen heb aangegeven en recent nog op 21 januari 2020 (Aanhangsel
Handelingen, vergaderjaar 2019–2020, nr. 1426) wordt in Nederland geen
onderscheid gemaakt op basis van nationaliteit. Iedereen in Nederland wordt
in gelijke gevallen gelijk behandeld. Dat uitgangspunt is in onze Grondwet
verankerd. De gemeente is verantwoordelijk voor het huisvesten van
vergunninghouders conform de halfjaarlijkse taakstelling. Veelal wordt in
samenwerking met corporaties gezocht naar een passende woning voor
vergunninghouders, waarvan is bepaald dat zij verblijfsrecht in Nederland

1

ah-tk-20192020-3037
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2020

Waterweg Actueel, «Vluchtelingen behouden eerste keus woningen Vlaardingen», 10 mei 2020
(https://www.schiedamsnieuws.nl/vluchtelingen-behouden-eerste-keus-woningen-vlaardingen/)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

1

hebben, en andere doelgroepen. Gemeenten kunnen er echter ook voor
kiezen om statushouders op een andere wijze te huisvesten.
Nadat de verplichte urgentiestatus van statushouders per 1 juli 2017 uit de
Huisvestingswet is gehaald kunnen gemeenten zelf bepalen welke categorieën woningzoekenden ze als urgentiecategorie in de huisvestingsverordening wensen op te nemen. Deze keuze is daarmee lokaal bepaald. Dat
statushouders op dit moment nog steeds door de meeste gemeenten in een
urgentieregeling als voorrangscategorie worden beschouwd, is het gevolg
van de afwegingen die gemeenten hebben gemaakt gegeven enerzijds de
huidige lokale situatie op de woningmarkt en anderzijds de taakstelling die
gemeenten hebben om statushouders te huisvesten. Tijdige huisvesting is
niet alleen in het belang van statushouders, maar ook in het belang van de
Nederlandse samenleving. Dan kunnen zij tenslotte sneller participeren in en
bijdragen aan de Nederlandse samenleving. Bovendien zorgt een snelle
doorstroom naar huisvesting ervoor dat de maatschappelijke impact en
financiële kosten die gepaard gaan met de opvang van asielzoekers beperkt
worden gehouden.
Nog belangrijker dan de toewijzing van woningen is de beschikbaarheid van
voldoende woningen. Door heel veel partijen wordt daarom hard gewerkt om
het aanbod te vergroten. Daarbij is het van belang meer flexibiliteit op de
woningmarkt en in de aansluiting tussen de asielopvang te creëren. Het
kabinet heeft daarom EUR 3 miljoen beschikbaar gesteld voor een tiental
pilots waarbij zal worden geëxperimenteerd met flexibele opvang- en/of
huisvestingsoplossingen. Te denken valt aan het tijdelijk en gemixt huisvesten
van verschillende doelgroepen alsook het aanbieden van opvangoplossingen
in de buurt van de gemeente van uitplaatsing. De verwachting is dat de
eerste pilots in de loop van 2020 starten.
Vraag 4
Welke andere gemeenten geven statushouders nog altijd voorrang op sociale
huurwoningen?
Antwoord 4
Uit de rapportage «Vergunninghouders als urgentiecategorie» van onderzoeksbureau Rigo, dat ik u op 4 juli 2018 heb toegezonden (Kamerstuk 34 454,
nr. 10), blijkt dat van de 187 gemeenten (van totaal 380 Nederlandse
gemeenten) met een huisvestingsverordening 176 gemeenten een urgentieregeling in die huisvestingsverordening hebben opgenomen. Daarvan worden
in 174 gemeenten vergunninghouders aangemerkt als urgentiecategorie. Met
de evaluatie van de Huisvestingswet 2014, waarvan ik de rapportage naar
verwachting rond de zomer naar u zal sturen, worden deze cijfers geactualiseerd.
Vraag 6
Bent u er nu eindelijk toe bereid om de tijdelijke asielvergunningen van de in
Nederland verblijvende statushouders in te trekken en ervoor te zorgen dat
de daardoor vrijkomende sociale huurwoningen, evenals alle andere sociale
huurwoningen, uitsluitend aan de Nederlanders worden toegewezen? Zo nee,
waarom niet?
Antwoord 6
Nee, ik ben niet tot intrekking van de tijdelijke asielvergunningen bereid.
Nederland biedt bescherming aan vluchtelingen die daar op grond van de
Vreemdelingenwet en de internationale verdragen recht op hebben.
De kern van asiel is dat bescherming wordt geboden aan mensen die gevaar
lopen in eigen land. Het besef dat personen niet mogen worden teruggestuurd als ze in eigen land te vrezen hebben voor vervolging vanwege hun
etniciteit, geloof, nationaliteit, politieke overtuiging, of omdat ze tot een
bepaalde sociale groep behoren, heeft na de Tweede Wereldoorlog geleid tot
het Vluchtelingenverdrag van 1951. Later is dit principe ook vastgelegd in de
jurisprudentie van het Europees Hof van de Rechten voor de Mens en de
EU-wetgeving. Het Nederlands asielbeleid is gebaseerd op dit principe. Het
gaat derhalve om personen die bescherming nodig hebben. We willen deze
mensen perspectief bieden. Het intrekken van een asielvergunning zou leiden
tot een situatie waarin de vreemdeling geen recht heeft om in Nederland te
verblijven, maar tegelijkertijd het land ook niet kan verlaten

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

2