Input Bestuur iPoort Ronde Tafel Gesprek Commissie Digitale Toekomst
Digitalisering is onlosmakelijk verbonden met ons dagelijks leven. Toch zijn er iedere dag
nieuwe gevallen van misbruik van digitale rechten, misbruik en verkeerde informatie en
concentratie van macht over de hele wereld: vrijheid van meningsuiting wordt gecensureerd;
persoonlijke informatie, inclusief onze bewegingen en communicatie, bewaakt, gedeeld en
verkocht zonder toestemming.
‘Black box’ -algoritmen die worden gebruikt om niet-verantwoordelijke beslissingen te
nemen; sociale media worden gebruikt als een middel voor intimidatie; en democratische
processen en de publieke opinie worden ondermijnd.
Digitalisering is geen doel op zich, maar een middel om nuttige diensten voor de bevolking te
creëren in een context waarin de middelen schaars zijn.
Digitalisering moet bijdragen aan de vrijheid van burgers, waarbij data dienend is.
•

In hoeverre zijn de uitkomsten van het Nederlandse parlementair proces behulpzaam
voor de stakeholder?
o Door het monitoren van ontwikkelingen en maatschappelijke gevolgen, het
faciliteren van zeggenschap van bewoners en gebruikers om digitalisering
vorm te geven en hiervoor wetgeving te ontwikkelen.

•

Wat zou er aan het parlementair proces verbeterd moeten worden?
o Wet- en regelgeving lopen achter op de ontwikkelingen in het digitaal domein.
Aangezien veranderingen in de sector snel gaan, dient men in wetgeving
mogelijkheden open te houden om te anticiperen op onzekerheid en
onvoorspelbaarheid. Door het bijvoorbeeld creëren van tijdelijke- en
plaatselijke uitzonderingen voor experimenteermogelijkheden;
o Digitale infrastructuur is kern infrastructuur en moet zo behandeld worden;
o Betere regie op het gebied van cybersecurity;
o Kijken naar wat er wel mogelijk is i.p.v. kijken naar beperkingen;
o Denken vanuit de burger/eindgebruiker;
o Neem de controle terug over de data-discussie i.p.v. deze te laten dicteren
door de private sector.

•

In hoeverre is het Nederlandse parlementair proces nog relevant voor de stakeholder?
o Het parlementair proces kan zorgen voor bescherming van de
burger/eindgebruiker door:
▪ Universele en gelijke toegang tot internet en digitale geletterdheid
(digital literacy);
▪ Privacy, data protectie en veiligheid, waarbij privacy niet als
belemmering maar als kans kan worden gezien;
▪ Transparantie, verantwoordingsplicht (accountability), en nondiscriminatoire toegang tot data, inhoud en informatie en algoritmen;
▪ Participatieve democratie, diversiteit en sociale- en digitale inclusie;
▪ Open en ethische normen en waarden voor digitale dienstverlening en
standaarden.

•

Welke overheidslagen zijn ook relevant of zijn relevanter en waarom?
o Gemeenten staan als democratische instellingen het dichtst bij de mensen. Zij
zijn de aangewezen overheid om digitalisering verder invulling te geven.
Gemeenten kunnen zich inzetten om belemmeringen voor het benutten van
technologische kansen die het leven van onze bewoners verbeteren, weg te
nemen. En betrouwbare en veilige digitale diensten en infrastructuren te
bieden die onze gemeenschappen ondersteunen. Wij zijn ervan overtuigd dat
mensenrechtenprincipes zoals privacy, vrijheid van meningsuiting en
democratie door ontwerp moeten worden opgenomen in digitale platforms,
te beginnen met lokaal gecontroleerde digitale infrastructuren en diensten.

•

Hoe ziet uw ideale burger of consument eruit?
o Een zelfbeschikkende en weerbare burger die zeggenschap heeft over
zijn/haar eigen data om zijn/haar/het leven vorm te geven naar eigen inzicht,
zelf informatie te verzamelen, kennis te ontwikkelen en ruimte vinden om
zichzelf te ontwikkelen;
o Een burger moet het recht hebben om digitaal vergeten te worden, zodat er
altijd ruimte blijft voor een nieuwe schone start;
o Burgers die inzicht hebben in:
▪ Welke data verzameld worden;
▪ Waarvoor deze data verzameld worden;
▪ Wat zijn de uitkomsten en resultaten van deze verzamelde data;
▪ Dit geldt voor data die verzameld zijn door overheden, bedrijven en
andere organisaties.

iPoort: De ver(der)gaande digitalisering van de samenleving vraagt om afstemming en
samenwerking tussen industrie, onderwijs, wetenschap en overheid. Stichting iPoort
faciliteert het debat over ethische, juridische en sociale aspecten van digitalisering.
iPoort organiseert in samenwerking met haar business – en netwerkpartners verschillende
activiteiten om met relevante stakeholders van gedachten te wisselen over de ethische,
juridische en sociale aspecten van digitalisering.
Hierbij spelen de volgende thema’s een belangrijke rol:
• Digitale weerbaarheid: hoe verhogen we de digitale weerbaarheid en beschermen we
onze maatschappij adequaat tegen digitale dreigingen;
• Excellente, nationale, digitale infrastructuur voor een brede toegankelijkheid en
behoud van technologische voorsprong;
• Digitalisering & Accountability: welke kaders zijn noodzakelijk om privacy,
rechtsgelijkheid en verantwoording te garanderen en wat is de rol van industrie,
kennisinstellingen, NGO’s en politiek en bestuur;
• Digitalisering & Onderwijs: kennisdeling en structurele samenwerking en samenspel
tussen industrie en onderwijs in al zijn geledingen is onontbeerlijk;
• Digitalisering & Global Goals: hoe realiseren en vertalen we de Sustainable
Development Goals van de Verenigde Naties naar concreet beleid en acties en welke
rol is daarbij weggelegd voor industrie en bestuur.
Tijdens open debatten en consultaties gaan industrie, kennis- en onderwijsinstellingen in
dialoog hierover met politiek en bestuur.

Petra Claessen,
Bestuurslid iPoort
CEO BTG/TGG