Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2019–2020

34 972

Algemene regels inzake het elektronisch verkeer
in het publieke domein en inzake de generieke
digitale infrastructuur (Wet digitale overheid)

Nr. 16

GEWIJZIGD AMENDEMENT VAN DE LEDEN MIDDENDORP EN
VERHOEVEN TER VERVANGING VAN DAT GEDRUKT ONDER NR.
12
Ontvangen 4 november 2019
De ondergetekenden stellen het volgende amendement voor:
I
In artikel 1 wordt in alfabetische volgorde een onderdeel toegevoegd,
luidende:
– online identiteit: de voorziening, bedoeld in artikel 5, eerste lid,
onder g;.
II
Artikel 5 wordt als volgt gewijzigd:
1. Aan het eerste lid, wordt onder vervanging van de punt aan het slot
van onderdeel f door een puntkomma een onderdeel toegevoegd,
luidende:
g. die het mogelijk maakt dat natuurlijke personen inzage hebben in en
waar mogelijk beschikken over gegevens die henzelf betreffen alsmede in
de verstrekking en het verplicht gebruik daarvan door een overheidsorgaan of een rechtspersoon met een wettelijke taak, niet zijnde een
overheidsorgaan, die in de uitvoering van zijn taken gebruik maakt van
het burgerservicenummer, bedoeld in artikel 1, onderdeel b, van de Wet
algemene bepalingen burgerservicenummer, tenzij dringende redenen
hieraan in de weg staan, en dat deze natuurlijke personen deze gegevens
waar mogelijk kunnen corrigeren en delen.
2. Er wordt een lid toegevoegd, luidende:
6. Bij of krachtens algemene maatregel van bestuur kunnen, met het
oog op de inrichting, beschikbaarstelling, instandhouding, werking en
beveiliging van de online identiteit, nadere regels worden gesteld,
waaronder over:
a. de toegankelijkheid van de voorziening,

kst-34972-16
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2019

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 34 972, nr. 16

1

b. het gebruik,
c. welke gegevens het betreft, en
d. de dringende redenen die in de weg staan aan inzage in de
verstrekking van gegevens.
III
Artikel 25 wordt als volgt gewijzigd:
1. Het opschrift «Artikel 25. Voorhangprocedure» wordt vervangen door
«Artikel 25. Parlementaire betrokkenheid bij gedelegeerde regelgeving».
2. Voor de tekst wordt de aanduiding «1.» geplaatst.
3. In het eerste lid (nieuw) wordt na «4,» ingevoegd «5, zesde lid,».
4. Er wordt een lid toegevoegd, luidende:
2. Een krachtens artikel 5, zesde lid, vastgestelde algemene maatregel
van bestuur wordt aan beide Kamers der Staten-Generaal overgelegd. Hij
treedt in werking op een tijdstip dat nadat vier weken na de overlegging
zijn verstreken bij koninklijk besluit wordt vastgesteld, tenzij binnen die
termijn door of namens een van de Kamers of door tenminste een vijfde
van het grondwettelijk aantal leden van een van de Kamers de wens te
kennen wordt gegeven dat het onderwerp van de algemene maatregel
van bestuur bij wet wordt geregeld. In dat geval wordt een daartoe
strekkende voorstel van wet zo spoedig mogelijk ingediend. Indien het
voorstel van wet wordt ingetrokken of indien een van de Kamers der
Staten-Generaal besluit het voorstel niet aan te nemen, wordt de
algemene maatregel van bestuur ingetrokken.
Toelichting
Dit amendement regelt een unieke online identiteit voor elke burger en
legt de één-bron-gedachte daarmee vast in de wet.
Voor elke burger met een burgerservicenummer, die in de basisregistratie personen (BRP) is opgenomen, komt er een online identiteit: een
digitale voorziening die de basis vormt voor de één-bron-gedachte. Met
dezelfde waarborgen als dat nu gebeurt in de BRP worden persoonsgegevens in de digitale voorziening behandeld. Natuurlijke personen krijgen
hiermee de mogelijkheid om hun eigen gegevens in te zien alsmede de
verstrekkingen en het verplicht gebruik daarvan en waar mogelijk ook hun
eigen gegevens zoals die door overheden en diensten gebruikt worden te
corrigeren of te delen. De formulering «waar mogelijk» is ingegeven door
het feit, dat burgers sommige gegevens niet mogen wijzigen (o.a. BSN,
geboortedatum) of beheren/delen. Bij het inzien is het overigens mogelijk
dat niet alle verstrekkingen worden getoond als dringende redenen
hieraan in de weg staan. Hierbij moet worden gedacht aan de
mogelijkheid dat gegevens zijn verstrekt met het oog op bijvoorbeeld
strafrechtelijk onderzoek.
In bestaande wet- en regelgeving wordt verplicht gebruik van de
gegevens uit de basisregistraties reeds voorgeschreven (o.a. wet BRP en
domeinspecifieke basisregistraties). Dit geldt onverminderd de toepasselijkheid van het onderhavige wetsvoorstel. Ingevolge het nieuwe artikel 5,
zesde lid, kunnen nadere regels worden gesteld die – niet limitatief –
betrekking hebben op de betrokken gegevens (alleen persoonsgegevens
of ook andere gegevens), de toegankelijkheid van de voorziening (wie
kunnen er gebruik van maken: alleen de burger en zijn gemachtigde, of
ook anderen met zijn toestemming) en welk gebruik er van gemaakt kan
of moet worden (bij welke handelingen worden de gegevens gebruikt).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 34 972, nr. 16

2

Met deze laatste bevoegdheid wordt geregeld dat de gegevens van de
burger in deze nieuwe digitale voorziening, onder een unieke online
identiteit, gekoppeld worden aan de BRP, voor de overheid en haar
bestuursorganen en eventuele andere organisaties voortaan als enige
bron gelden. Van die gegevens moet gebruik worden gemaakt volgens
één-bron-gedachte. De overheid baseert zich daarmee dan dus altijd op de
gegevens vanuit de unieke online identiteit en niet meer op kopieën of
door de bestuursorganen individueel verzamelde gegevens. Ook is er één
duidelijk punt waar alle overheidsorganen de gegevens moeten ophalen
wanneer zij handelingen verrichten ten aanzien van een burger. Het woord
handelingen moet in dit verband ruim worden geïnterpreteerd. Dit betreft
in ieder geval niet alleen de gevallen waarin contact met de burger wordt
opgenomen, maar ook andere handelingen. Het overheidsorgaan dient
dus telkens opnieuw gegevens op te halen en mag niet uitgaan van de
gegevens die eerder van de burger zijn opgeslagen. Dit voorkomt dat
bijvoorbeeld de Belastingdienst het verkeerde adres van een burger
gebruikt bij de communicatie omtrent deze burger.
Als burgers met veilige DigiD toegang tot de elektronische dienstverlening van de overheid hebben verkregen, dan kunnen gegevens vanuit
de nieuwe digitale voorziening onder de online identiteit van deze burgers
ook aan bestuursorganen en andere organisaties worden verstrekt.
Hiermee wordt voorkomen dat het onduidelijk is voor het bestuursorgaan
of de organisatie met welke burger zij te maken hebben en of wordt
uitgegaan van verkeerde gegevens. Voor de burger is het voordeel dat in
het contact met de overheid altijd dezelfde gegevens worden verstrekt,
waardoor de kans op fouten wordt verkleind.
De online identiteit wordt daarmee voor geselecteerde persoonsgegevens een unieke bron voor de overheid. Met de online identiteit en
daaronder liggend de digitale voorziening weten mensen die hun
gegevens daarin bekijken ook zeker dat precies die gegevens gebruikt
worden. Ook kan met hiermee de burger meer regie over zijn persoonsgegevens worden gegeven. Als de stap naar een unieke online identiteit is
gezet zijn er vele andere voordelen denkbaar voor de digitaliserende
overheid en samenleving, bijvoorbeeld in de sfeer van de bestrijding van
adresfraude, identiteitsfraude maar ook in de medische wereld of
onderwijs.
Het onderhavige wetsvoorstel gaat onder andere over de digitale
toegang voor burgers tot de publieke dienstverlening van de overheid. En
juist in dat kader kan de voorgestelde online identiteit en de een-brongedachte een waardevolle rol spelen. Opgemerkt wordt dat het voor
burgers niet verplicht is om elektronisch contact met de overheid te
hebben. Voor personen die niet digitaal vaardig zijn, blijft de mogelijkheid
bestaan om op de oude manier met de overheid te communiceren. Dit
valt overigens ook buiten de reikwijdte van dit wetsvoorstel.
Hoewel de voorgestelde online identiteit er (technisch) niet zal zijn op
het moment dat het onderhavige wetsvoorstel in werking treedt is het van
groot belang volgens de indieners het principe van deze online identiteit
en de een-brongedachte in de wet te verankeren. Naar hun mening is de
ontwikkeling van de online identiteit daarmee een breed technisch en
juridisch project. Dit dient als doelstelling de komende periode in
projecten met betrekking tot de data huishouding van de overheid
meegenomen te worden in het belang van het gebruik van de juiste
persoonsgegevens en daarmee in het belang van de burger en de
overheid. Wanneer naar huidige ontwikkelingen en de toekomst wordt
gekeken mogen we dit dus volgens de indieners niet stilleggen. Het
wetsvoorstel biedt de mogelijkheid dat verschillende onderdelen van de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 34 972, nr. 16

3

wet op verschillende momenten in werking treden. Met betrekking tot de
online identiteit kan daar gebruik van worden gemaakt.
Om de uitwerking van de online identiteit te monitoren en desnoods bij
te sturen zijn een lichte voorhang en een zware nahang opgenomen.
Hiermee is de maximale parlementaire betrokkenheid bij de totstandkoming van online identiteit verzekerd.
Middendorp
Verhoeven

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 34 972, nr. 16

4