Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2010–2011

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3656
Vragen van het lid Dijkstra (D66) aan de minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport over een fout in de rekeningen van verzekeraars (ingezonden
23 augustus 2011).
Antwoord van minister Schippers (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 15 september 2011).
Vraag 1
Kent u het bericht «Fout in rekeningen verzekeraars»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Is de berichtgeving over rekenfouten van de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa)
correct?
Antwoord 2
De basis is correct, maar een aantal aspecten van het bericht is niet geheel
juist. Zo is nog niet bekend of er sprake is van «flinke» gevolgen. Het gaat
niet om een kostencompensatie voor dure behandelingen in academische
ziekenhuizen die opnieuw berekend moet worden, maar om de zogenaamde
hogekostencompensatie (HKC) binnen de risicoverevening. En het gaat om de
verrekenpercentages op de tarieven 2007 van de academische ziekenhuizen
en het Oogziekenhuis. Op één ziekenhuis na, zijn daar de verrekenpercentages te hoog vastgesteld. Verder zijn deze verrekenpercentages over 2007
gebruikt voor vaststelling van ex ante vereveningsbijdragen voor het jaar
2010 en voor het jaar 2012.
Vraag 3
Kunt u aangeven wat de gevolgen van de beschreven fout zijn voor de
financiële afronding van het jaar 2007 voor de verschillende zorgverzekeraars
en wat de gevolgen zijn voor de ex ante toegekende budgetten voor de jaren
2010, 2011 en 2012?

1

ah-tk-20102011-3656
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2011

Financieel Dagblad van 17 augustus 2011.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

1

Antwoord 3
De gevolgen voor de verschillende verzekeraars over 2007 zijn nog niet
bekend. De financiële afronding van 2007 had door het vaststellen van de
definitieve afrekening, in het voorjaar kunnen plaatsvinden. Als gevolg van de
fout zal de afronding van het vereveningsjaar 2007 meer tijd vergen.
De exacte financiële consequenties zullen pas helder zijn als de NZa nieuwe
verrekenpercentages heeft aangeleverd, zorgverzekeraars nieuwe HKCopgaven hebben gedaan, en het College voor zorgverzekeringen (CVZ) deze
heeft verwerkt. Dit proces zal enkele maanden in beslag nemen.
De declaratiegegevens 2007, en daarmee de verrekenpercentages 2007, zijn
gebruikt voor het berekenen van de normbedragen voor de risicoverevening
2010. Deze normbedragen vormen de basis voor de ex ante vereveningsbijdragen 2010. Ik zal nagaan of en in hoeverre dit effect heeft gehad op de
normbedragen over 2010.
De beschreven fout heeft geen gevolgen voor de risicoverevening 2011.
De verrekenpercentages over 2007 zijn wel gebruikt voor de vaststelling van
de vereveningsbijdrage voor een specifiek vereveningscriterium in 2012,
namelijk de meerjarig hoge kosten (MHK). De vormgeving van de MHK is
zodanig dat ik inschat dat de normbedragen voor MHK niet of nauwelijks
gevoelig zullen zijn voor de foutieve verrekenpercentages over 2007. Wel zal
het leiden tot enige onzekerheid in de ex ante geraamde aantallen verzekerden die vallen binnen het MHK-vereveningscriterium. Deze onzekerheid werkt
mogelijk door in de ex ante deelbijdragen, die CVZ binnenkort toe gaat
kennen. Het is niet mogelijk om dit op verzekeraarsniveau in dit stadium van
het proces nog te corrigeren.
De vereveningsbijdrage 2012 wordt in het vaststellingstraject op een later
tijdstip door het CVZ herberekend. Een mogelijk effect van de fout wordt dan
ieder geval gecorrigeerd.
Ik zal in overleg met CVZ en ZN bekijken of het nodig is om eerder tot een
nieuwe raming over te gaan, opdat zorgverzekeraars eerder inzicht krijgen.
Vraag 4
Kunt u aangeven met welke extra onzekerheden zorgverzekeraars hierdoor te
maken hebben bij de financiële afronding van de jaren 2007 tot en met
heden, bovenop de reeds bestaande onzekerheden als de nog niet definitief
afgerekende Hoge Kostenverevening 2005 en de Hoge Kosten Compensatie
2008, 2009 en 2010, de macronacalculatie van de kosten in 2008, 2009 en
2010 die nog plaatsvindt, de onbekende hoogte van de schadelast (over- en
onderfinanciering) voor de jaren 2009 en 2010 en de nog te bepalen
definitieve verhouding tussen vaste en variabele kosten voor de jaren 2009 en
2010?
Antwoord 4
Nee, op dit moment is het financiële effect van de fout in de HKC 2007 nog
niet bekend.
De onzekerheid die in ieder geval optreedt is de vraag of en voor welk bedrag
een herberekening plaatsvindt bij de verzekeraars op hun reeds ontvangen
bijdrage uit de HKC. Een eventuele bijstelling in de HKC 2007 heeft geen
invloed op overige aspecten die genoemd worden.
Vraag 5
Wat is naar uw inschatting het gevolg van deze extra onzekerheid voor het
gemiddeld af te dekken risico per 100 000 verzekerden voor zorgverzekeraars?
Antwoord 5
Het effect op de HKC 2007 is nog niet bekend, en dus ook het effect op het
risico niet.
Vraag 6
Wat zijn naar uw inschatting de gevolgen van de vijf openstaande boekjaren
2007 tot en met heden voor de premie van de basisverzekering in 2012?
Antwoord 6
Er kan geen inschatting worden gemaakt van deze gevolgen. Zorgverzekeraars houden in hun premiestelling rekening met de bijdragen vanuit de
risicoverevening en met onzekerheden in de hoogte van de kosten, over

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

2

openstaande jaren. Voor de jaren 2008 tot en met 2011 heeft nog geen
definitieve vaststelling van de vereveningsbijdrage plaatsgevonden en zolang
een boekjaar in termen van de risicoverevening niet is afgesloten blijft er
enige mate van onzekerheid bestaan. Naarmate de tijd vordert komt er wel
steeds meer informatie beschikbaar, en wordt de onzekerheid in principe
steeds kleiner.
Wel heeft het CVZ aangegeven dat het in algemene zin kan aangeven wat de
richting van de verandering zal zijn voor de HKC 2007. Door te hoog
vastgestelde verrekenpercentage zullen zorgverzekeraars die veel verzekerden
hebben die zorg gebruiken in academische ziekenhuizen, vermoedelijk een te
hoge inbreng in de HKC hebben gehad. Het CVZ kan het effect niet per
zorgverzekeraar in kaart brengen. Zorgverzekeraars kunnen dit effect wel zelf
inschatten met de voorlopige nieuwe verrekenpercentages, die inmiddels
(onder voorbehoud van een goedkeurende accountantsverklaring) via ZN aan
zorgverzekeraars beschikbaar zijn gesteld. Op die manier kunnen zorgverzekeraars deze informatie meewegen in de premieberekening voor 2012.
Er is echter geen vertaling te maken van dit enkele feit naar de premiestelling
van 2012, mede gelet op het feit dat verzekeraars ieder hun eigen beleid
zullen hanteren over hoe om te gaan met onzekerheden.
Vraag 7
Betrekt u het totaal van de onzekerheden voor zorgverzekeraars bij uw
beleidsvoornemens voor 2012 en bent u bereid om op basis van deze extra
onzekerheid, veroorzaakt door een rekenfout van de NZa, uw beleidsvoornemens aan te passen?
Antwoord 7
Elk jaar betrek ik de onzekerheden voor het betreffende vereveningsjaar bij de
vaststelling van de ex post compensatie binnen de risicoverevening. Ik zie in
de onderhavige rekenfout geen aanleiding mijn beleidsvoornemens aan te
passen.
Vraag 8
Is er bij deze omissie sprake van een incident of is er in het verleden vaker
sprake geweest van omissies bij het College voor Zorgverzekeringen (CVZ)
en/of NZa bij de afrekening van verzekeraars?
Antwoord 8
Er is nog niet eerder een fout gemaakt die er toe heeft geleid dat een
definitieve afrekening deels moet worden overgedaan.
Vraag 9
Welke maatregelen treft u om omissies in de toekomst te voorkomen?
Antwoord 9
Ik heb de NZa aangesproken op de omissie. In het traject van de verwerking
van de opbrengstresultaten in de risicoverevening zijn door de NZa en het
CVZ afspraken gemaakt over de aanlevering van gegevens en controle op de
juistheid daarvan. Daarbij speelt de externe accountant ook een rol. Naar
aanleiding van de fout zijn aanvullende afspraken gemaakt over uitbreiding
van deze controle. Of verdere intensivering hiervan nodig is, zal ik de
komende tijd met betrokken partijen nagaan. Daarnaast is het CVZ zelf bezig
om het interne proces, waarbij de door de NZa geleverde gegevens in de
risicoverevening worden verwerkt, te laten toetsen (certificeren) door een
externe accountant.
Vraag 10
Wie is naar uw mening verantwoordelijk voor de fout in de afrekening van
verzekeraars, het CVZ, de NZa of beide toezichthouders?
Antwoord 10
De fout is gemaakt bij de NZa. Maar ik concentreer mij liever op het
inventariseren van de consequenties van de fout in de verrekenpercentages
2007, het herstellen van deze eventuele consequenties en het voorkomen van
herhaling.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

3

Vraag 11
Waarom informeert de ene toezichthouder (het CVZ) marktpartijen over
fouten van een andere toezichthouder (de NZa)?
Antwoord 11
De reden hiervoor is dat het effect van de verrekenpercentages tot uitdrukking kwam in de HKC binnen de risicoverevening.
Overigens is het CVZ geen toezichthouder. Het CVZ voert de risicoverevening
uit en stelt de hoogte van de vereveningsbijdrage voor elke zorgverzekeraar
vast. Om die reden heeft het CVZ zorgverzekeraars geïnformeerd over de
foutieve verrekenpercentages 2007.
Vraag 12
Kunt u toelichten wat de verantwoordelijkheden van en de onderlinge
rolverdeling tussen het CVZ en de NZa zijn bij de diverse afrekeningen en is
dit voor zorgverzekeraars voldoende duidelijk?
Antwoord 12
De rolverdeling is duidelijk. De NZa bepaalt de tarieven van de ziekenhuizen.
De kostenopgaven die zorgverzekeraars doen ten behoeve van de risicoverevening worden gebaseerd op de declaraties van ziekenhuizen. Doordat er
sprake is van opbrengstresultaten moeten de oorspronkelijke gedeclareerde
tarieven gecorrigeerd worden ten behoeve van de HKC-opgave. Het CVZ
verwerkt deze gegevens in de risicoverevening en stelt op basis daarvan de
vereveningsbijdrage voor iedere zorgverzekeraar vast.
Vraag 13
Wat vindt u van het idee om berekeningen van het CVZ en de NZa voortaan
te voorzien van een accountantsverklaring?
Antwoord 13
Ik zal deze suggestie meenemen bij het maken van afspraken om herhaling te
voorkomen.
Vraag 14
Wie draait er op voor de extra kosten en accountantsverklaringen die gepaard
gaan met het opnieuw aanleveren van gegevens over de jaren 2007 tot en
met heden?
Antwoord 14
Op dit moment hoeven alleen de gegevens voor de hogekostencompensatie
2007 opnieuw aangeleverd te worden. De kosten die daarmee gepaard gaan
komen ten laste van de zorgverzekeraars.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

4