Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2023–2024

36 410

Nota over de toestand van ’s Rijks Financiën

36 410 IX

Vaststelling van de begrotingsstaat van het
Ministerie van Financiën (IXB) en de
begrotingsstaat van Nationale Schuld (IXA) voor
het jaar 2024

Nr. 84

BRIEF VAN DE MINISTER EN STAATSSECRETARIS VAN
FINANCIËN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 31 oktober 2023
Op verzoek van de Eerste Kamer stuur ik hierbij een actualisatie van de
tabel met een overzicht van de budgettaire gevolgen van de moties en
amendementen die tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen en de
Algemene Financiële Beschouwingen een meerderheid kregen. Een eerste
overzicht kreeg de Eerste Kamer op 20 oktober 2023. Uw Kamer heeft
aanvullende moties en amendementen ingediend tijdens de begrotingsbehandelingen van het Ministerie van Economische Zaken en Klimaat
(inclusief het Nationaal Groeifonds), het Ministerie van Sociale Zaken en
Werkgelegenheid (Handelingen II 2023/24, nr. 12) en het Ministerie van
Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (inclusief het begrotingshoofdstuk Koninkrijksrelaties) (Handelingen II 2023/24, nr. 15) en de
behandeling van het Belastingplan (Handelingen II 2023/24, nr. 17). In de
week van 23 oktober jl. heeft uw Kamer hierover gestemd. De Eerste
Kamer verzocht mij inzicht te geven in de gevolgen van deze besluitvorming op nieuwe uitgaven, ombuigingen en belastingen. Tevens vroeg
zij inzicht in het effect van de besluitvorming op het EMU-saldo en de
EMU-schuld. Het geactualiseerde overzicht vindt u in de bijlage bij deze
brief.
Uit onderstaande tabellen wordt duidelijk dat ten opzichte van de eerdere
raming in de Miljoenennota 2024 het EMU-saldo verbetert in 2023,
verslechtert in 2024 en verbetert in 2028. Doordat het EMU-saldo in 2024
met 0,2 procentpunt verslechtert tot – 3,1% van het bbp, wordt in dat jaar
de Europese grenswaarde van – 3,0% van het bbp overschreden. De
EMU-schuld vertoont ten opzichte van de raming in de Miljoenennota
2024 (Kamerstuk 36 410) een verbetering in 2023 en verslechtert in de
daaropvolgende jaren.

kst-36410-84
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2023

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 36 410, nr. 84

1

Tabel 1 EMU-saldo ten opzichte van raming Miljoenennota 2024 na moties en amendementen

EMU-saldo bij Miljoenennota
verschil
EMU-saldo na moties en amendementen

2023

2024

2025

2026

2027

2028

– 1,6%
0,1%
– 1,5%

– 2,9%
– 0,2%
– 3,1%

– 2,9%
0,0%
– 3,0%

– 3,6%
0,0%
– 3,6%

– 2,6%
0,0%
– 2,6%

– 3,2%
0,1%
– 3,1%

Tabel 2 EMU-schuld ten opzichte van raming Miljoenennota 2024 na moties en amendementen

EMU-schuld bij Miljoenennota
verschil
EMU-schuld na moties en amendementen
1

2023

20241

2025

2026

2027

2028

47,6%
– 0,1%
47,6%

47,3%
0,1%
47,3%

48,6%
0,1%
48,8%

50,4%
0,2%
50,6%

51,3%
0,2%
51,4%

52,9%
0,1%
53,0%

In 2024 is de verslechtering door afronding niet zichtbaar in het schuldniveau van 47,3%.

De budgettaire effecten bij de lastenmaatregelen in het overzicht in de
bijlage zijn weergegeven in prijspeil 2023 om aan te sluiten bij de
uitgavenmaatregelen. Aan de inkomstenkant worden de budgettaire
effecten normaliter gepresenteerd in prijspeil van jaar van invoering. Het
overzicht in de bijlage wijkt daarom af van de in amendementen op het
Belastingplan weergegeven effecten.
Tijdens de stemmingen in de week van 23 oktober jl. (Handelingen II
2023/24, nr. 16, Stemmingen) heeft uw Kamer ook moties aangenomen
waarvan de budgettaire effecten nog niet bekend zijn. Het gaat onder
andere om Motie Westerveld en van der Graaf tijdens het debat over
hoger onderwijs. Deze motie roept op tot het bevriezen van de rente op
studieschuld. Het kabinet beziet de omgang met deze motie. Daarnaast
betreft het enkele moties die gericht zijn op Toeslagen. Omdat budgettaire
informatie ontbreekt, zijn deze moties buiten beschouwing gelaten in het
overzicht in de bijlage.
Tenslotte merk ik op dat de uitvoerbaarheid van de maatregelen in het
overzicht nog nader getoetst moet worden. Ook moeten de bijbehorende
uitvoeringskosten nog verder in beeld gebracht worden. Zodra dit proces
is afgerond, zal de informatie u worden toegestuurd.
De Minister van Financiën,
S.A.M. Kaag
De Staatssecretaris van Financiën,
M.L.A. van Rij

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 36 410, nr. 84

2