Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2010–2011

32 766

Wijziging van de Wegenverkeerswet 1994 in
verband met het vaststellen van emissieklassen
van motorvoertuigen, het opnemen van enkele
bepalingen met betrekking tot
voertuigonderdelen die niet dienen te zijn
goedgekeurd voor de toelating tot het verkeer
op de weg en het maximeren van de prijs van
het rijbewijs

Nr. 5

VERSLAG
Vastgesteld 20 juni 2011
De vaste commissie voor Infrastructuur en Milieu1, belast met het
voorbereidend onderzoek van dit wetsvoorstel, heeft de eer verslag uit te
brengen van haar bevindingen. Het verslag behandelt alleen die onderdelen waarover door de genoemde fracties inbreng is geleverd.
Onder het voorbehoud dat de regering de gestelde vragen tijdig en
afdoende zal hebben beantwoord, acht de commissie de openbare
behandeling van dit wetsvoorstel voldoende voorbereid.
Algemeen

1

Samenstelling:
Leden: Dijksma, S.A.M. (PvdA), Gent, W. van
(GL), Snijder-Hazelhoff, J.F. (VVD), voorzitter,
Slob, A. (CU), Aptroot, Ch.B. (VVD), Samsom,
D.M. (PvdA), Jansen, P.F.C. (SP), Koppejan,
A.J. (CDA), Graus, D.J.G. (PVV), Ouwehand, E.
(PvdD), Rouwe, S. de (CDA), Bashir, F. (SP),
Mos, R. de (PVV), Tongeren, L. van (GL),
Monasch, J.S. (PvdA), Dekken, T.R. van
(PvdA), Dijkgraaf, E. (SGP), Veldhoven, S. van
(D66), Koolmees, W. (D66), ondervoorzitter,
Jong, L.W.E. de (PVV), Huizing, M.E. (VVD),
Leegte, R.W. (VVD) en Werf, M.C.I. van der
(CDA).
Plv. leden: Groot, V.A. (PvdA), Braakhuis,
B.A.M. (GL), Houwers, J. (VVD), Wiegman-van
Meppelen Scheppink, E.E. (CU), LucasSmeerdijk, A.W. (VVD), Smeets, P.E. (PvdA),
Gerven, H.P.J. van (SP), Haverkamp, M.C.
(CDA), Bontes, L. (PVV), Thieme, M.L. (PvdD),
Bochove, B.J. van (CDA), Ulenbelt, P. (SP),
Agema, M. (PVV), Grashoff, H.J. (GL), Plasterk,
R.H.A. (PvdA), Jacobi, L. (PvdA), Staaij, C.G.
van der (SGP), Ham, B. van der (D66),
Verhoeven, K. (D66), Bemmel, J.J.G. van
(PVV), Boer, B.G. de (VVD), Lodders, W.J.H.
(VVD) en Koopmans, G.P.J. (CDA).

kst-32766-5
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2011

De leden van de VVD-fractie hebben met interesse kennisgenomen van
het voorstel tot wijziging van de Wegenverkeerswet 1994. Deze leden
hebben nog wel enkele opmerkingen en vragen bij het wetsvoorstel. Deze
zijn verderop in dit verslag verwerkt.
De leden van de VVD-fractie hebben er kennis van genomen dat met het
wetsvoorstel de huidige Wegenverkeerswet 1994 op drie onderdelen
wordt gewijzigd (emissieklassen, rijbewijzen en voertuigonderdelen). Deze
leden vragen waarom de huidige regelgeving niet volstaat en waarom
extra regels en bepalingen noodzakelijk zijn. Voor welk probleem biedt dit
wetsvoorstel een oplossing? Verder vragen zij in hoeverre deze
vaststelling van emissieklassen en de bepalingen voor voertuigonderdelen koppen op de Europese regelgeving zijn.
De leden van de PvdA-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van het wetsvoorstel. Deze leden onderschrijven het doel van de
maatregelen, namelijk de luchtkwaliteit te verbeteren en de uitstoot van
het gehele wagenpark te verminderen.
De leden van de SP-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van
de voorgenomen wetswijziging. Deze leden vinden het goed dat er meer
gestuurd gaat worden op de emissieklassen van het wagenpark. Zij
vinden het ook goed dat er eindelijk een einde wordt gemaakt aan de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 766, nr. 5

1

grote ongelijkheid tussen de door gemeenten geheven leges voor de
aanvraag van het rijbewijs. De leden van de SP-fractie hebben nog slechts
een paar vragen en opmerkingen. Deze zijn verderop in dit verslag
verwerkt.
De leden van de D66-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van het voorstel tot wijziging van de Wegenverkeerswet 1994 in verband
met het vaststellen van emissieklassen van motorvoertuigen, het
opnemen van enkele bepalingen met betrekking tot voertuigonderdelen
die niet dienen te zijn goedgekeurd voor de toelating tot het verkeer op de
weg en het maximeren van de prijs van het rijbewijs.
Emissieklassen
De leden van de VVD-fractie constateren dat het wetsvoorstel de Dienst
Wegverkeer (RDW) de bevoegdheid geeft om emissieklassen van
motorrijtuigen vast te stellen. Deze leden lezen dat de gevolgen hiervan
pas merkbaar worden op het moment dat er concrete maatregelen
worden genomen. Vooralsnog zijn er volgens de memorie van toelichting
naast de eventuele invoering van milieuzones in enkele gemeenten geen
andere concrete maatregelen aan de orde. De leden van de VVD-fractie
vragen of er op dit vlak wel initiatieven in voorbereiding zijn. Zo ja, wat
zijn de gevolgen hiervan? Is hier rekening mee gehouden in het onderhavige voorstel?
De leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van het advies van
de Raad van State om een klassenindeling te maken waardoor voor een
ieder is vast te stellen welke auto’s in de verschillende emissieklassen
vallen. Deze leden vragen waarom dit advies door de regering niet wordt
opgevolgd en waarom deze transparantie niet geboden wordt. Zij vragen
of het juist niet de bedoeling is om mensen ook bewust te maken van de
emissie van hun voertuig. Zo ja, is een klassenindeling daarbij niet een
goed middel?
De leden van de VVD-fractie vragen tevens waarom de emissieklassenindeling geen uitzonderingsregel kent voor oldtimers, het mobiele erfgoed.
De leden van de VVD-fractie lezen dat het voornemen om de emissieklassen vast te stellen, afgestemd is met de betrokken brancheorganisatie.
Deze leden vragen wat de uitkomst van deze afstemming was. Wat zijn de
belangrijkste bezwaren of pluspunten die door de branche werden
genoemd? Zij vragen tevens wat de geschatte kosten van de invoering
van emissieklassen zijn voor de overheid, zowel als het gaat om de
invoering als om de uitvoering ervan.
De leden van de VVD-fractie lezen dat de vaststelling van de emissieklassen door de RDW geschiedt met de Euroklassering als basis. Naast
fijnstof en NOx (luchtkwaliteit), die de Euroklassering bepalen, stoten
voertuigen ook CO2 (klimaat) uit. Voor de leden van de VVD-fractie zou de
CO2-uitstoot maatgevend moeten zijn voor de hoogte van de wegenbelasting. Met betrekking tot de Euroklassering willen deze leden de
Europese Unie volgen, met het eventueel stimuleren van snelle instroom
van voertuigen onder de nieuwe EURO-normen in Nederland, zoals dat nu
gebeurt met EURO 6-bestelbusjes. Met betrekking tot CO2 willen de leden
van de VVD-fractie kleine stapjes zetten, bijvoorbeeld per 10 gram CO2,
zodat er voortdurend een stimulerende werking van de klassering uitgaat.
Ook vinden deze leden dat voertuigen waarbij onder Europees vastgelegde protocollen en met behoud van de importeursgarantie retrofitoplossingen zijn ingebouwd (denk aan chip-tunen en CNG- of LPGinstallaties), naar een schonere klasse kunnen opschuiven, als tenminste
de metingen van emissies dat rechtvaardigen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 766, nr. 5

2

De leden van de PvdA-fractie vragen wat de kosten voor de RDW zijn van
het bepalen en registreren van de emissieklassen van personenauto’s en
bestelauto’s en het inrichten van de systemen en processen.
De leden van de PvdA-fractie vragen tevens of er nog (praktische)
problemen worden voorzien bij het vaststellen van de emissieklasse op
grond van de datum waarop het motorvoertuig volgens het kenteken voor
het eerst tot de weg is toegelaten.
De leden van de SP-fractie constateren dat de bepaling van de Euroklasse
is gebaseerd op de informatie die de fabrikant aanlevert. Die informatie is
gebaseerd op standaard tests waarvan de resultaten veelal afwijken van
het werkelijke gebruik en dus van de daadwerkelijke emissies. De leden
van de SP-fractie zien liever een beoordeling op daadwerkelijke emissie.
Deze leden vragen op welke wijze in dit wijzigingsvoorstel rekening is
gehouden met dat soms grote verschil tussen testresultaten en werkelijke
emissie.
De leden van de SP-fractie constateren dat de emissieklasse voor auto’s
waar geen duidelijke emissieklasse voor is afgegeven, gebaseerd wordt
op het kenteken, dus de dag dat de auto op de Nederlandse weg
verscheen. Veel oldtimers rijden rond met een nieuw kenteken, vanwege
import of vanwege het na jaren opnieuw op de weg brengen. De leden
van de SP-fractie vragen hoe in dat geval de vaststelling van de emissieklasse precies werkt.
De leden van de SP-fractie vragen tot welke maatregelen ten aanzien van
een bepaalde emissieklasse deze wetswijziging maximaal kan leiden. De
memorie van toelichting spreekt slechts van milieuzones. Maar deze leden
vragen of het denkbaar is dat bepaalde emissieklassen totaal van de
Nederlandse wegen kunnen worden geweerd. Zo ja, hoe wordt daarbij
dan een uitzondering voor bijzondere voertuigen gemaakt?
Tot slot zijn de leden van de SP-fractie benieuwd of een vergelijkbare
regeling ook voor motoren en voor stationaire motoren als dieselgeneratoren en dergelijke wordt voorzien.
De leden van de D66-fractie constateren dat de vaststelling van emissieklassen kansen biedt voor een leefbaarder klimaat in steden, bijvoorbeeld
door de instelling van gedifferentieerde milieuzones en differentiatie van
parkeertarieven. Zij vragen hierbij op welke wijze de regering de kansen
die dit voorstel biedt, zal benutten, en in hoeverre gemeenten de vrijheid
krijgen om maatregelen gebaseerd op emissieklassen in te zetten.
De leden van de D66-fractie vragen of een systeem als de Duitse
«Umweltplakette» in Nederland op korte termijn mogelijk zou zijn.
De leden van de D66-fractie vragen voorts hoe de voorgestelde emissieklassen aansluiten bij de voorgestelde tariefschijven voor de BPM
(Belasting van Personenauto’s en Motorvoertuigen) uit de recente
Autobrief over de fiscale stimulering van (zeer) zuinige auto’s (Kamerstuk
32 800, nr. 1, hierna: Autobrief).
Milieuzones
De leden van de VVD-fractie vragen wat de tot op heden opgedane
ervaringen zijn met milieuzones in onder andere Amsterdam. Deze leden
vragen of daar niet juist gekozen is voor andere maatregelen. Zij vragen
tevens waarom er met dit wetsvoorstel regels worden voorgesteld voor
personenauto’s als er geen voornemens zijn die emissieklassen voor
personenauto’s noodzakelijk maken. De leden van de VVD-fractie streven
zoveel mogelijk naar één middel voor één doel. Daarom vragen deze
leden hoe deze maatregel zich verhoudt met andere beleidsmaatregelen,
zoals de Autobrief.
De leden van de VVD-fractie vragen tevens wat de gevolgen zullen zijn
voor de doelmatigheid van het mobiliteitsbeleid als iedere gemeente

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 766, nr. 5

3

eigen milieuzones invoert. Deze leden vragen of het weren van bepaalde
voertuigen uit steden niet tot gevolg heeft dat deze voertuigen elders in
de regio worden ingezet. Zij vragen of bronbeleid niet veel meer effect
heeft, doordat daarmee uitstoot voorkomen wordt, in plaats van
verplaatst.
De leden van de PvdA-fractie lezen in de memorie van toelichting dat de
invoering van milieuzones voor bestelauto’s vanaf 2013 op dit moment de
enige voorgenomen verkeersmaatregel is waarbij onderscheid zal worden
gemaakt aan de hand van emissieklassen. Deze leden willen weten of het
realiseren van emissieklassen door de RDW een noodzakelijke stap is voor
de invoering van de milieuzones voor bestelauto’s vanaf 1 juli 2013.
Daarnaast zijn deze leden benieuwd of – als er vanaf 1 juli 2013 milieuzones komen voor bestelauto’s – de RDW dan vóór deze datum klaar is
met de vaststelling van de emissieklassen van tien miljoen voertuigen en
de nieuwe personenauto’s en bestelauto’s.
Maximumprijs rijbewijzen
De leden van de VVD-fractie voelen wel voor de mogelijkheid om een
maximumprijs voor het rijbewijs vast te stellen, maar willen weten hoe de
maximumprijs wordt vastgesteld. Zij hebben vernomen dat de Vereniging
voor Nederlandse Gemeenten (VNG) wil dat de maximumprijs boven de
gemiddelde prijs komt te liggen. Deze leden zijn van mening dat dit leidt
tot het gevaar dat deze prijs overal gaat gelden en er dus gemiddeld een
hogere prijs wordt gerekend dan nu het geval is. Zij vragen hoe de
regering dit kan voorkomen. Wil de regering bijvoorbeeld toch de
gemiddelde prijs hanteren, of een goede kostprijsberekening maken en
deze als maximum hanteren, omdat gemeenten kostendekkende tarieven
mogen rekenen maar geen winst daar bovenop mogen maken? Verder
vragen de leden van de VVD-fractie waarom de maximumprijs niet ook
automatisch gaat gelden voor de RDW. Deze leden zijn van mening dat
hier sprake zou moeten zijn van gelijke monniken, gelijke kappen.
De leden van de PvdA-fractie herinneren zich dat enkele jaren geleden aan
de gemeenten met de hoogste prijzen voor rijbewijzen verzocht is de
prijzen tegen het licht te houden en waar mogelijk te matigen. Deze leden
zijn benieuwd waarom dat niet tot het gewenste effect heeft geleid.
De leden van de PvdA-fractie herinneren zich tevens dat de VNG enkele
jaren geleden al heeft aangegeven dat een maximumprijs voor rijbewijzen
aanvaardbaar is, mits het maximumtarief niet gelijk zal zijn aan de
gemiddelde rijbewijsprijs. Het is de leden van de PvdA-fractie nog niet
geheel duidelijk of het gemiddelde bedrag voor een rijbewijs kostendekkend is. Ook deze leden vragen wanneer het maximumtarief zal
worden bepaald en vastgelegd.
De leden van de PvdA-fractie lezen dat de inkomsten voor gemeenten met
een hoog tarief voor het legesproduct rijbewijzen zullen afnemen, maar
dat er per saldo geen sprake zal zijn van inkomstenderving voor
gemeenten. Deze leden zijn benieuwd op welke wijze tot kostendekkendheid van het totale aanbod van legesproducten wordt gekomen en of
dit zal leiden tot stijging van tarieven voor andere legesproducten.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 766, nr. 5

4

De leden van de SP-fractie kunnen zich prima vinden in het voorliggende
voorstel voor wat betreft de vastlegging van een prijs voor het rijbewijs.
Dat had veel eerder mogen gebeuren wat deze leden betreft.
De voorzitter van de commissie,
Snijder-Hazelhoff
De adjunct-griffier van de commissie,
Tijdink

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 766, nr. 5

5