Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2012–2013

33 400 XVI

Vaststelling van de begrotingsstaten van het
Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en
Sport (XVI) voor het jaar 2013

Nr. 17

BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN
SPORT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 8 november 2012
Van 21 tot 25 september 2012 bracht ik een werkbezoek aan China op
uitnodiging van de Chinese minister van gezondheid, de heer Chen Zhu.
Het doel van de reis was de samenwerking op drie VWS-terreinen met
China politiek te bestendigen en te continueren.
Het betreft de volgende terreinen:
a. Het terrein van de infectieziekten. Gesproken is hierover met de
minister van gezondheid, de heer Chen Zhu, en de directeur-generaal
van het Chinese Center for Disease Control and Prevention (CDC), de
heer Wang Yu.
b. De veiligheid van non food consumentproducten is aan de orde
gesteld in het gesprek met de plaatsvervangend Commissioner van
AQSIQ (General Administration of Quality Supervision, Inspection and
Quarantine), de heer Sun Dawei.
c. Voor de veiligheid van geneesmiddelen en medische hulpmiddelen is
gesproken met de Commissioner van de State Food and Drug
Adminstration (SFDA), de heer Yin LI.
Het bezoek vond plaats tegen de achtergrond van de viering van 40 jaar
bilaterale betrekkingen op ambassadeursniveau tussen China en
Nederland.
Bijgevoegd treft u een verslag aan van deze reis. Tevens is als bijlage
opgenomen
De rapportage van het RIVM en CDC in China over 5 jaar samenwerking
tussen beide instituten.1)
De minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
E. I. Schippers

kst-33400-XVI-17
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2012

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 400 XVI, nr. 17

1

Verslag van het werkbezoek van minister Edith I. Schippers van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport aan Beijing, de Volksrepubliek
China van 21–25 september 2012
1. Inleiding
Het werkbezoek vond plaats op uitnodiging van de Chinese minister van
Gezondheid, de heer Chen Zhu. Het doel van de reis was de samenwerking op drie VWS-terreinen met China politiek te bestendigen en te
continueren.
Het betreft de volgende terreinen:
d. Het terrein van de infectieziekten. Gesproken is hierover met de
minister van gezondheid, de heer Chen Zhu, en de directeur-generaal
van het Chinese Center for Disease Control and Prevention (CDC), de
heer Wang Yu.
e. De veiligheid van non food consumentproducten is aan de orde
gesteld in het gesprek met de plaatsvervangend Commissioner van
AQSIQ (General Administration of Quality Supervision, Inspection
and Quarantine), de heer Sun Dawei.
f.
Voor de veiligheid van geneesmiddelen en medische hulpmiddelen is
gesproken met de Commissioner van de State Food and Drug
Adminstration (SFDA), de heer Yin LI.
Het bezoek van de minister vond plaats tegen de achtergrond van de
viering van 40 jaar bilaterale betrekkingen op ambassadeursniveau tussen
China en Nederland. Het bezoek vond dan ook plaats in goede sfeer.
2. Samenwerking tussen de State Food and Drug Administration van
China (SFDA) en de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) in
Nederland: gesprek met Commissioner Yin Li op 21 september 2012
Het belang van deze samenwerking voor Nederland is gebaseerd op het
feit dat een groeiend percentage (grondstoffen voor) geneesmiddelen en
medische hulpmiddelen uit China komt. China heeft een duidelijke ambitie
om met Chinese geneesmiddelen en hoogwaardige medische hulpmiddelen Westerse markten te betreden. Nederland is een belangrijke
handelspartner voor China in de EU voor (grondstoffen voor) geneesmiddelen en medische hulpmiddelen. Veel geneesmiddelen en medische
hulpmiddelen vinden via Rotterdam als grootste haven in Europa hun
weg naar Europa of naar elders in de wereld.
Het wettelijk kader voor geneesmiddelen en medische hulpmiddelen
wordt gevormd door EU wetgeving. De nationale inspectiediensten zijn
verantwoordelijk voor toezicht inclusief handhaving. Gegeven de
hoeveelheid goederenstromen vanuit China via de haven van Rotterdam
en het belang om de kwaliteit te kunnen waarborgen, is het van belang
met de Chinese bevoegde autoriteit goed contact te onderhouden
teneinde elkaar te informeren en in geval van problemen snel te kunnen
handelen.
Op 19 april 2012 heeft de inspecteur-generaal van de IGZ een
Memorandum of Understanding getekend met de deputy commissioner
van de SFDA, de heer Yu Xiancheng. Daarmee is een mechanisme
gecreëerd om samenwerking en uitwisseling tussen beide partijen te
vergemakkelijken. De dag voorafgaand aan het bezoek van minister
Schippers hebben beide organisaties met succes hun te ondernemen
activiteiten voor 2012 en 2013 besproken.
Minister Schippers heeft in haar overleg met Commissioner Yin LI van de
SFDA het belang van de samenwerking tussen beide partijen onderstreept
op het gebied van geneesmiddelen en medische technologie. Daardoor
informeren de inspectiediensten elkaar, weten elkaar snel te vinden in

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 400 XVI, nr. 17

2

geval van problemen en kunnen de werkwijzen op elkaar afgestemd
worden waar nodig. Dit om ervoor te zorgen dat de veiligheid van
geneesmiddelen beter kan worden geborgd op de Europese markt. De
samenwerking gaat uit van een winwin situatie aan beide zijden.
Een tweede punt dat van Chinese kant is opgebracht in het gesprek is de
inwerkingtreding van de nieuwe EU richtlijn 2011/62/EU in 2013 over
falsified medicines in het bijzonder het feit dat voor de import van API’s
(Active Pharmaceutical Ingredients) naar de EU een schriftelijke verklaring
moet worden uitgegeven door de bevoegde autoriteit van het exporterende derde land, waaruit blijkt dat de actieve bestanddelen zijn geproduceerd volgens de eisen van Good Manufacturing Practices (GMP). Het
gevolg is dat er geen farmaceutische grondstoffen naar de EU mogen
worden geïmporteerd die niet zijn gecertificeerd. Commissioner Yin LI
uitte zijn zorgen over het niet betrokken zijn van Chinese zijde bij de
totstandkoming van de uiteindelijke certificatie documenten en de mate
van detaillering van deze documenten. Minister Schippers heeft
toegezegd dat de IGZ en politiek in de betreffende EU-kanalen de
bezwaren van Chinese zijde naar voren zullen worden gebracht. Het is ook
in het belang van de EU en Nederland dat de import van (grondstoffen
van) geneesmiddelen uit China gecontinueerd blijft. (NB. Er is een
uitzondering mogelijk om tijdelijk af te zien van een schriftelijke verklaring
als de beschikbaarheid van geneesmiddelen in gevaar komt voor de duur
van geldigheid van het GMP certificaat.)
Tot slot heeft de minister de wens geuit tot verder werken aan het
harmoniseren van standaarden en regulatoire praktijk voor medische
hulpmiddelen en de ondersteuning hiervan door het «International
Medical Device Regulatory Forum». In de bilaterale samenwerking zal
kennis en informatie worden uitgewisseld om dit proces verder te
stimuleren.
In aansluiting op het gesprek zijn door de betrokkenen van de SFDA en de
IGZ de afspraken voor de samenwerking in 2012 en 2013 schriftelijk
ondertekend in het bijzijn van minister Schippers en Commissioner Yin LI.
3. Samenwerking met het ministerie van gezondheid: de bespreking met
de minister van gezondheid, de heer Chen Zhu op 24 september 2012
Tijdens haar werkbezoek in Beijing heeft minister Schippers een
uitvoerige bespreking gehad met haar Chinese collega de heer Chen Zhu.
Beide bewindspersonen blikten terug op de samenwerking tussen beide
landen op gezondheidsterrein. Sinds 2005 is een Memorandum of
Understanding (MOU) hierover van kracht. Na de uitbraak van SARS en
vogelgriep in China en Nederland is een samenwerking gestart tussen het
RIVM en het Chinese Center for Disease Control and Prevention (CDC) met
name gericht op surveillance, tuberculose en antimicrobiële resistentie.
China heeft grote stappen vooruit gemaakt bij het monitoren en controleren van infectieziekten. SARS was een belangrijk keerpunt, waarna
mede dankzij hulp van buitenlandse experts vanuit de hele wereld,
waaronder Nederland, de capaciteit van het CDC verder is opgebouwd en
geprofessionaliseerd. Nederland heeft vanaf 2007 een bijdrage geleverd
bij de opbouw van die capaciteit, en daar hebben we zelf ook van kunnen
leren. De directeur-generaal van het RIVM en de directeur-generaal van
het CDC hebben beide bewindslieden een brochure aangeboden waarin
de resultaten van vijf jaar samenwerking tussen beide instituten zijn
opgenomen (zie bijlage 1).
Tevens heeft op verzoek van de Chinezen die de samenwerking graag
willen voortzetten, een eerste discussie plaatsgevonden over een nieuw te
sluiten Memorandum of Understanding na 2013 (Het lopende actieplan
onder het huidige MOU loopt dan af). Minister Schippers gaf aan de
samenwerking op het gebied van infectieziekten te willen continueren,
met name op het gebied van het bestrijden en voorkomen van zoönoses

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 400 XVI, nr. 17

3

en antimicrobiële resistentie. Als kansrijke nieuwe thema’s bracht zij naar
voren: e-health en samenwerking op gebieden van life sciences & health.
Minister Chen Zhu ondersteunde de voorstellen van Schippers en gaf van
zijn kant aan graag nauwer met Nederland te willen samenwerken met
betrekking tot de problematiek van vergrijzing en chronische ziekten
(copd, diabetes, kanker en hartziektes). Afgesproken is dat een nieuw
MOU in 2013 zal worden voorbereid in overleg tussen beide ministeries.
Geconstateerd werd dat zowel de Nederlandse als recent ook de Chinese
overheid life sciences tot een economische topsector heeft benoemd. Het
gaat dan bijvoorbeeld om het ontwikkelen van nieuwe farmaceutische en
biotechnologische therapieën en nieuwe medische technologieën. Via
innovaties in life sciences kunnen medische problemen, bijvoorbeeld
gerelateerd aan vergrijzing, worden aangepakt. Schippers gaf aan dat
deze innovaties betere zorg tegen lagere kosten moet bieden. Dit betekent
dat innovaties andere technieken/middelen/behandelingen moeten
vervangen. Naast gezondheidswinst voor de patiënten in beide landen,
kan de vernieuwde en versterkte samenwerking naar verwachting ook
kansen bieden voor wetenschap en uiteindelijk ook het bedrijfsleven in
beide landen.
Minister Chen Zhu complimenteerde minister Schippers met de innovatieve kracht van Nederland in de gezondheidszorg. Hij ging in op de
hervormingsagenda 2020 in de gezondheidszorg in China. Daarbij is nu
voor 95% van de bevolking de toegang tot de gezondheidszorg gerealiseerd, zij het dat de dekking van het pakket nog uitbreiding vraagt. De
hervormingen van de publieke ziekenhuizen vraagt veel inspanning en
aandacht. In het gesprek tussen beide bewindslieden is ook gesproken
over het elektronisch patiëntdossier en de ethische dilemma’s die daarbij
een rol spelen. Minister Chen Zhu toonde zich zeer geïnteresseerd in hoe
wij de kwaliteit en toegankelijkheid van het zorgsysteem bewaken. Voorts
sprak hij zijn dank uit voor de bijdrage van Nederland in juni 2012 aan het
landelijk symposium in China over de ontwikkeling van revalidatiegeneeskunde.
Chinese instellingen zijn vaak heel specifiek geïnteresseerd in de laatste
stand der techniek en wetenschap op allerlei gezondheidsgebied. Wat de
ouderenzorg betreft oriënteert China zich momenteel heel nadrukkelijk op
het Nederlandse systeem van community based health, oftewel hoe wij
zorg lokaal vormgeven via bijvoorbeeld de Wet Maatschappelijke
Ondersteuning en de thuiszorg.
Nederland kan van China leren doordat in China bepaalde ziekten op zeer
grote schaal voorkomen. Dat helpt om onderzoeksresultaten te bevestigen
en van een betere basis te voorzien.
Minister Chen Zhu verontschuldigde zich dat hij niet kon deelnemen aan
de bijeenkomst in Amsterdam op 3 oktober over «The benefits of
responsible use of medicines and setting policies for better and costeffectvie health care». Hij zegde wel toe een schriftelijke bijdrage te zullen
leveren door toezending van het Chinese beleidsdocument inzake
terugdringing van het antibiotica gebruik dat hij in het voorjaar van 2012
heeft vastgesteld in China.
Beide bewindslieden hebben aan het einde van de bespreking het
actieplan van de samenwerking voor de jaren 2011–2013 ondertekend.
4. Bezoek aan het Chinese Center for Disease Control and Prevention
(CDC): gesprek met Directeur Generaal, de heer Wang Yu op 24 september
2012
Het bezoek aan het CDC stond in het teken van de samenwerking tussen
het RIVM en het CDC. Vanuit het CDC werden inleidingen verzorgd over
infectieziekten, chronische ziekten en er werd inzicht gegeven in het

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 400 XVI, nr. 17

4

«Public Health Information Service Centre». DGRIVM verzorgde een
introductie over de ontwikkelingen bij het RIVM. Vervolgens vond een
rondleiding plaats in het laboratorium van het Influenza Centrum.
De samenwerking tussen het RIVM en het CDC blijft belangrijk. China
heeft na de uitbraak van SARS in hoog tempo de infrastructuur op het
terrein van infectieziekten aangepast. China en Nederland zijn beide
handelslanden. Dus voor Nederland is het ontzettend belangrijk dat
landen in de wereld heel goed in de gaten houden welke ziekten er in hun
land allemaal ontstaan, maar ook dat over de uitbraak van ziekten heel
snel worden gecommuniceerd. Die informatie wordt op wereldniveau
gedeeld via de Wereld Gezondheidsorganisatie (WHO). Door de samenwerking wordt kennis gedeeld en capaciteit versterkt, en heeft Nederland
toegang tot kennis en informatie van de ontwikkelingen binnen China.
5. Samenwerking met General Administration of Quality Supervision,
Inspection and Quarantine (AQSIQ): gesprek met Plaatsvervangend
Commissioner, de heer Sun Dawei op 24 september 2012
60–80% Van de non-food consumenten producten op de Nederlandse
markt afkomstig uit China. De belangrijkste producerende provincies in
China zijn Guangdong, Zheijiang, Jiangsu. Rotterdam is grootste haven in
Europa. Nederland is de tweede handelspartner voor China in de EU voor
non-food consumentenproducten. De wetgeving rond productveiligheid is
Europees geregeld, maar de verantwoordelijkheid voor de uitvoering van
het toezicht inclusief handhaving ligt bij de lidstaten. Via het Europese
Rapex systeem worden door de toezichthoudende instantie (voor
Nederland de NVWA) gegevens over onveilige import bijgehouden.
De NVWA heeft sinds 2008 contacten met AQSIQ om het toezicht aan de
bron te helpen verbeteren. De doelen hierbij zijn het voorkomen van
risico’s en gezondheidsbescherming van de burger door het realiseren
van effectiever en efficiënter toezicht .
Het bezoek van de minister paste in dit traject van contacten dat op
15 augustus 2011 in Den Haag heeft geleid tot een formeel getekend
Memorandum of Understanding (MOU) tussen het ministerie van VWS en
AQSIQ. De bilaterale activiteiten zijn afgestemd met de Europese
Commissie en zijn in 2012 geïntegreerd in een gezamenlijk Actieplan
(Joint Action) tussen de Europese Commissie en AQSIQ op het gebied
van veiligheid van speelgoed. De NVWA heeft het voortouw binnen de EU
in deze Joint Action. Een pilot project gaat van start in oktober voor de
periode tot aan het einde van 2014 om de toezichtsketen in China en de
EU voor speelgoed effectiever aan elkaar te verbinden. Er zullen gezamenlijke inspectieactiviteiten plaatsvinden van NVWA en AQSIQ. Mocht dit
succesvol blijken dan kan uitbreiding plaatsvinden naar andere consumenten producten en Europese lidstaten. Waarnemers van toezichthouders uit andere Europese lidstaten zullen deelnemen aan de pilot.
Met het bezoek heeft minister Schippers het belang van de samenwerking
onderschreven vanuit zowel gezondheidsbescherming als de markttoegang tot de Europese markt. Tevens bood dit gesprek met de heer Sun
Dawei ook de mogelijkheid om vanuit Nederland zichtbaar te maken dat
op diverse terreinen ( het ministerie van I&M en EL&I) rijksbreed goed
wordt samenwerkt met AQSIQ. Dit geldt ook de gebieden van de import
van Chinees vuurwerk, de overbrenging van afvalstoffen en de bilaterale
samenwerking inzake toezicht en inspectie op het gebied van diergezondheid, plantgezondheid en voedselveiligheid.
6. Bezoek «Beijing 3rd Hospital» op 23 september 2012
Met dit ziekenhuis bestaat een langjarige samenwerking vanuit Nederland
op het gebied van de kennisontwikkeling over revalidatie. Eerder is
samengewerkt bij de inrichting van een revalidatiekliniek tijdens de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 400 XVI, nr. 17

5

Olympische Spelen en bij de inrichting en training van een nieuwe
revalidatiekliniek in het aardbevingsgebied de provincie Sichuan in 2008.
Tijdens dit bezoek heeft minister Schippers de Nederlandse kennis en
technologie op het gebied van life sciences and health, revalidatiegeneeskunde en fysiotherapie onder de aandacht van haar Chinese gesprekspartners gebracht.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 400 XVI, nr. 17

6

1) Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 400 XVI, nr. 17

7