Mevrouw�Karabulut�(SP):
Voorzitter.�Het�wetsvoorstel�dat�wij�vandaag�bespreken,
gaat�over�het�niet-indexeren,�dus�het�niet�mee�laten�stijgen�van�de�kinderbijslagbedragen�met�de�stijgende�prijzen�zoals�vastgelegd�in�de�Kinderbijslagwet.�Dat�gebeurt
twee�keer�per�jaar,�maar�niet�in�juli�van�dit�jaar.�Eind�oktober�vorig�jaar�hebben�wij�het�wetsvoorstel�gehad�dat
regelde�dat�er�geen�correctie�plaatsvond�van�de�kinderbijslag�in�januari�dit�jaar�en�in�januari�volgend�jaar.�Vorig
jaar�stonden�wij�hier�met�demissionair�staatssecretaris
De�Krom�van�VVD-huize,�onderdeel�van�het�kabinet-Rutte
I. Nu�staan�wij�hier�met�deze�minister�van�PvdA-huize,
met�een�VVD-premier�in�het�kabinet-Rutte�II. Het�kan�verkeren!
Weer�wordt�er�gekort�op�de�kinderbijslag.�Kinderbijslag
is�inkomensondersteuning�opdat�kinderen�kunnen�meedoen.�Het�is�een�belangrijk�instrument�in�de�strijd�tegen
armoede�onder�kinderen,�maar�er�wordt�nu�weer�op�beknibbeld.�Wij�krijgen�dit�jaar�ook�nog�een�wetsvoorstel�ter
vereenvoudiging�van�en�ter�bezuiniging�op�verschillende
kindregelingen,�waarin�ook�voor�heel�2014�en�2015�op�de
kinderbijslag�wordt�gekort.�In�het�kader�van�het�voorliggende�wetsvoorstel�gaat�het�in�totaal�om�een�structurele
bezuiniging�die�oploopt�tot�78�miljoen�in�2016.�Samen�met
de�eerdere�kortingen�gaat�het�om�een�bezuiniging�van
een�paar�tientjes�per�kwartaal�voor�bijvoorbeeld�alleenstaande�ouders.�Als�je�al�te�weinig�hebt,�houd�je�straks
dus�nog�minder�over.�Hoe�verhoudt�deze�korting�zich�tot
het�kinderrechtenverdrag?�Op�grond�van�artikel�27�van
dat�kinderrechtenverdrag�heeft�elk�kind�recht�op�een�levensstandaard�die�toereikend�is�voor�zijn�of�haar�lichamelijke,�zedelijke�en�maatschappelijke�ontwikkeling.
In�de�Kinderrechtenmonitor�2012�staat�hierover:�"In�de
eerste�plaats�hebben�de�ouders�de�primaire�verantwoordelijkheid�om�deze�toereikende�levensstandaard�te�bieden.�Niet�elke�ouder�is�echter�in�staat�om�hierin�te�voorzien.�In�dat�geval�dient�de�overheid�te�hulp�te�schieten�en
materiële�bijstand�te�leveren.�Dit�geldt�in�het�bijzonder
voor�de�–�toen�–�327.000�kinderen�–�en�inmiddels�371.000
kinderen�–�die�opgroeien�in�armoede.�Voor�hen�is�er�vaak
niet�voldoende�geld�om�gezonde�voeding,�geregeld�nieuwe�kleding�en�schoenen�te�betalen.�Sociale�activiteiten
als�sport,�uitstapjes�en�speelafspraken�zitten�er�vaak�niet
in,�laat�staan�het�vieren�van�vakanties�of�verjaardagen.�In
een�rijk�westers�land�als�Nederland�kunnen�deze�kinderen�daardoor�niet�'meekomen'�met�hun�leeftijdsgenootjes.�Voor�deze�kinderen�kan�dan�ook�niet�worden�gesproken�van�een�'toereikende�levensstandaard'."

Door�de�economische�situatie�stijgt�het�aantal�kinderen�dat�opgroeit�in�armoede�naar�400.000�in�2012.�Die�stijging�is�inmiddels�bevestigd�door�cijfers�van�het�CBS�die
gisteren�werden�gepubliceerd.�Het�CBS�meldt�dat�in�2011
371.000�minderjarige�kinderen�opgroeiden�in�armoede.
Dat�aantal�is�met�55.000�gestegen.�De�armoede�onder�kinderen�is�groter�dan�de�armoede�onder�volwassenen,�ook
omdat�eenoudergezinnen�oververtegenwoordigd�zijn,�alleenstaande�moeders�in�de�bijstand�en�kinderen�van�migranten.�In�Zuid-Holland,�Groningen,�Noord-Holland�en
Limburg�is�de�armoede�onder�kinderen�het�grootst.�Kent
de�minister�deze�cijfers?�Denkt�de�minister�dat�een�korting
op�de�kinderbijslag�zal�bijdragen�aan�het�bestrijden�van
de�armoede�onder�kinderen?�Wil�de�minister�dat?�Eerlijk
gezegd�had�ik�verwacht�dat�deze�minister,�die�ook�zegt�de
armoede�onder�kinderen�te�willen�bestrijden�in�plaats�van
arme�kinderen�te�straffen,�deze�bezuiniging�van�tafel�had
gehaald�en�zou�kiezen�voor�bijvoorbeeld�een�inkomensafhankelijke�kinderbijslag.�Waarom�doet�de�minister�dat
niet?
Er�zitten�natuurlijk�nog�veel�meer�maatregelen�in�de
pijplijn.�Dit�wetsvoorstel,�dat�misschien�voor�sommigen
een�klein�bedrag�betekent,�zoals�in�het�vorige�debat�werd
genoemd,�is�natuurlijk�onderdeel�van�een�groter�pakket
van�bezuinigingen�dat�de�laagste�inkomens�en�kinderen
raakt.�Alles�bij�elkaar�gaat�het�om�een�korting�van�bijna
900�miljoen.�Een�heel�pijnlijke�is�de�korting�op�de�alleenstaande�ouders�in�de�bijstand�en�alleenstaande�ouders
met�een�nabestaandenuitkering.�Verder�noem�ik�de�afschaffing�van�de�alleenstaande-ouderkorting,�het�verder
versoberen�van�de�kinderbijslag�en�niet�te�vergeten�het
verlagen�van�het�sociaal�minimum�met�€ 100�per�jaar.�En
dan�heb�ik�het�nog�niet�eens�over�de�duurder�wordende
zorg,�de�stijgende�huren�en�het�feit�dat�het�leven�überhaupt�steeds�duurder�wordt�en�steeds�meer�mensen�de
gevolgen�van�de�crisis�aan�den�lijve�ondervinden.�Hoe
verhoudt�dit�alles�zich�tot�het�doel�dat�het�kabinet�zegt�te
hebben,�namelijk�naast�vereenvoudiging�en�versobering
van�de�kindregelingen,�ook�inkomensondersteuning�bieden�aan�hen�die�deze�het�hardste�nodig�hebben�en�het
verhogen�van�de�arbeidsparticipatie?�5%�inkomensverlies
voor�alleenstaande�ouders�in�de�bijstand�noem�ik�het�onderuithalen�van�deze�gezinnen�in�plaats�van�hen�te�ondersteunen.�De�arbeidsparticipatie�vergroot�je�ook�niet�door
een�verarmingspolitiek�en�het�laten�oplopen�van�de�werkloosheid�zoals�nu�gebeurt,�of�door�mensen�gevangen�te
houden�in�een�uitkering�en�ze�als�een�soort�van�moderne
slaven�zonder�loon�te�laten�werken.�Graag�een�reactie�van
de�minister.
In�de�tweede�helft�van�dit�jaar�komt�het�kabinet�nog
met�een�wetsvoorstel�dat�al�die�verschillende�kindregelingen�moet�vereenvoudigen�en�versoberen.�Mijn�vraag
aan�de�minister�is�of�hij�bereid�is�om�op�dit�moment�af
te�zien�van�de�korting�op�de�kinderbijslag�per�1 juli,�zoals
dit�wetsvoorstel�wil�regelen,�en�deze�te�betrekken�bij�het
wetsvoorstel�dat�na�de�zomer�aan�de�Kamer�zal�worden
aangeboden,�zodat�ook�daadwerkelijk�gekeken�kan�worden�naar�het�ondersteunen�van�gezinnen�die�dit�het�hardste�nodig�hebben,�met�als�doel�ook�het�terugdringen�van
armoede.�Mijn�vraag�is�dus�ook�of�hij�dus�bereid�is,�actie�te�ondernemen�waarbij�het�verdrag�van�de�kinderrechten�leidend�wordt�in�plaats�van�ondergeschikt�aan�cijferfetisjisme�waaraan�het�kabinet�zich�regelmatig�schuldig
maakt.�Is�de�minister�ook�bereid�om�de�kinderbijslag�inkomensafhankelijk�te�maken,�zodat�armoede�onder�kinderen

Tweede�Kamer

27 maart 2013
TK�67

10
Indexeren�basiskinderbijslagbedrag
Aan�de�orde�is�de�behandeling�van:
- het�wetsvoorstel�Het�niet�indexeren�van�het�basiskinderbijslagbedrag�in�de�Algemene�Kinderbijslagwet�per
1 juli�2013�(�33525�).
De�voorzitter:
Ik�heet�de�minister�van�Sociale�Zaken�van�harte�welkom.
De�algemene�beraadslaging�wordt�geopend.

Indexeren�basiskinderbijslagbedrag

67-10-43

Karabulut
echt�bestreden�kan�worden�in�plaats�van�deze�op�te�laten
lopen?

De�heer�Van�Vliet�(PVV):
Voorzitter.�Een�tijdje�geleden�hebben�wij�hier�voor�exact
hetzelfde�gestaan.�Of�je�het�er�inhoudelijk�nu�wel�of�niet
mee�eens�bent,�mijn�vraag�aan�de�minister�zou�in�eerste�instantie�een�praktische�zijn,�namelijk�of�dit�niet�in�de
vorm�van�bijvoorbeeld�een�Algemene�Maatregel�van�Bestuur�afgedaan�kan�worden,�waarbij�we�er�op�een�andere
manier�op�kunnen�schieten.
De�vorige�keer�hebben�we�tegen�de�niet-indexering�gestemd�en�dat�zullen�we�ook�nu�weer�doen,�want�we�hebben�onze�eigen�plannen�met�de�kinderbijslag.�Een�van�de
belangrijkste�uitgangspunten�voor�ons�hierbij�is�dat�deze
kinderbijslag�een�Nederlandse�faciliteit�is�voor�Nederlandse�kinderen�en�dat�we�geen�export�willen�van�die�kinderbijslag.�Een�tijdje�geleden�was�dit�aan�orde�in�de�contacten�met�Marokko.�Wat�is�in�zijn�algemeenheid�de�opvatting�van�het�kabinet�ten�aanzien�van�de�export�van�kinderbijslag?�Kan�de�minister�vertellen�of�er�plannen�zijn�om
die�export�naar�het�maakt�niet�uit�welk�land,�of�dat�nou
Duitsland�is�of�Turkije�of�Oezbekistan,�gewoon�te�stoppen?�Als�dat�zo�is,�welke�besparing�is�daar�dan�mee�gemoeid?�Ik�ben�daar�erg�benieuwd�naar,�want�dat�bedrag
kunnen�wij�dan�goed�besteden�aan�de�armoedebestrijding�bij�kinderen�in�Nederland.�Daar�wil�ik�het�bij�laten.

Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Voorzitter.�Vandaag�ligt�het�wetsvoorstel�voor�om�de�kinderbijslag�niet�te�indexeren�per�1 juli�2013.�Dit�wetsvoorstel�volgt�op�het�voorstel�van�het�vorige�kabinet�om�de
kinderbijslag�niet�te�indexeren�per�1 januari�2013�en�1 januari�2014,�dat�in�stand�is�gelaten�door�de�Kunduzcoalitie
en�het�huidige�kabinet.�Het�niet-indexeren�per�1 juli�2014
en�heel�2015�wordt�later�geregeld,�namelijk�in�het�voorstel
dat�het�kabinet�naar�de�Kamer�zal�sturen�over�de�hervorming�van�het�stelsel�van�de�kindregelingen.
Het�voorliggende�wetsvoorstel�is�een�bezuinigingsvoorstel,�noodzakelijk�om�de�begroting�sluitend�te�krijgen.
De�PvdA�begrijpt�dit�en�daarom�kunnen�wij�instemmen
met�dit�voorstel.�De�inkomenseffecten�ervan�zijn�beperkt,
maar�het�is�wel�van�belang�om�het�te�bezien�in�de�bredere�context�van�het�regeerakkoord.�Het�kabinet�wil�inkomensondersteuning�bieden�waar�die�het�hardst�nodig�is.
Vandaar�dat�er�tegenover�deze�bezuiniging�op�de�kinderbijslag�investeringen�staan�in�het�kindgebonden�budget.
Hierdoor�worden�de�lagere�inkomens�ontzien�en�dat�lijkt
mijn�fractie�een�goede�zaak.�Wij�steunen�het�wetsvoorstel
en�wij�kijken�uit�naar�het�voorstel�van�het�kabinet�over�de
hervormingen�van�het�gehele�stelsel�van�kindregelingen.
Mevrouw�Karabulut�(SP):
Dat�doet�niets�af�aan�het�feit�dat�door�deze�korting�en
door�eerdere�en�toekomstige�kortingen�de�mensen�met
de�laagste�inkomens�er�fors�op�achteruitgaan.�Waarom
kiest�de�Partij�van�de�Arbeid�daarvoor�en�op�welke�manier�draagt�dat�bij�aan�het�oplossen�van�de�armoede�onder�kinderen?

Tweede�Kamer

Indexeren�basiskinderbijslagbedrag

Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Ik�heb�in�mijn�bijdrage�al�aangegeven�dat�het�een�bezuinigingsvoorstel�is,�maar�dat�er�ook�een�hervormingselement�aan�het�gehele�pakket�aan�kindregelingen�zit.�Dat
zou�de�SP-fractie�moeten�aanspreken,�want�het�budget
dat�daarvoor�beschikbaar�is,�verschuift�van�inkomensonafhankelijk�naar�meer�inkomensafhankelijk,�te�weten�het
kindgebonden�budget.�Daarbij�worden�de�laagste�inkomens�zo�veel�mogelijk�ontzien�en�versterkt�waar�nodig.
Mevrouw�Karabulut�(SP):
Ik�snap�dat�dit�de�wens�is�van�mevrouw�Yücel,�maar�de
praktijk�en�de�realiteit�zijn�toch�echt�anders.�Alleenstaande
ouders�in�de�bijstand�gaan�er�door�deze�en�andere�kortingen�tot�wel�5%�op�achteruit.�Als�mevrouw�Yücel�de�belofte�wil�waarmaken�om�de�armoede�onder�kinderen�te�bestrijden,�maar�ook�iets�wil�doen�aan�het�inkomensafhankelijk�maken�van�regelingen,�zal�zij�met�een�voorstel�moeten�komen�voor�een�inkomensafhankelijke�kinderbijslag.
Waarom�doet�zij�dat�niet?�Of�is�de�Partij�van�de�Arbeid�in
dezen�gewoon�weer�keihard�rechts�rotbeleid�aan�het�uitvoeren?
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Ik�neem�afstand�van�dat�laatste.�Mevrouw�Karabulut�heeft
het�over�een�belofte,�maar�in�ons�regeerakkoord�is�een
heel�duidelijke�lijn�te�vinden.�Ik�raad�haar�aan�dat�nog�een
keer�na�te�lezen.
Alle�maatregelen�die�wij�voornemens�zijn�te�nemen�of
al�hebben�genomen,�maken�we,�daar�waar�mogelijk,�inkomensafhankelijk.�Dat�geldt�ook�voor�het�hele�palet�aan
kindregelingen.�Aan�het�niet-indexeren�van�de�kinderbijslag�zit�een�bezuinigingselement.�Daar�loop�ik�niet�voor
weg.�We�leven�in�tijden�dat�iedereen�de�broekriem�moet
aanhalen.�Het�is�niet�anders,�maar�we�proberen�het�op
een�manier�te�doen�waarbij�de�laagste�inkomens�zo�veel
mogelijk�worden�ontzien.�Daar�zou�de�SP-fractie�ook�voor
kunnen�zijn.
Mevrouw�Karabulut�(SP):
Ik�ben�niet�voor�het�keihard�pakken�van�kinderen�en�hun
ouders�die�in�armoede�leven.�Dat�is�wat�de�Partij�van�de
Arbeid�doet.�In�het�verkiezingsprogramma�van�de�Partij
van�de�Arbeid�wordt�de�inkomensafhankelijke�kinderbijslag�genoemd.�Maar�dat�doet�mevrouw�Yücel�hiermee
niet,�want�ze�kort�generiek:�zowel�degene�die�€ 100.000
of�meer�verdient�als�degene�die�bijna�niets�heeft,�kort�zij
op�de�kinderbijslag.�Kom�dus�niet�bij�mij�aan�dat�wij�het
voorstel�zouden�moeten�steunen.�Mevrouw�Yücel�zou�zich
moeten�schamen,�gegeven�de�cijfers�over�de�armoede
onder�kinderen.
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Dat�doe�ik�met�overtuiging�niet,�omdat�de�bezuiniging�samengaat�met�een�hervorming,�waarbij�een�verschuiving
gaat�plaatsvinden�van�de�beschikbare�middelen�naar�het
kindgebonden�budget.�Daarin�zijn�de�inkomensafhankelijke�elementen�goed�verwerkt�en�daar�is�de�SP-fractie�ook
altijd�voor�geweest.�Mevrouw�Karabulut�kan�er�nu�wel�allerlei�etiketten�op�plakken�en�van�schaamte�spreken,�maar
ik�denk�dat�het�goed�is�om�het�bij�de�feiten�te�houden.�Deze�bezuiniging�is�op�zich�een�bescheiden�maatregel:�€ 10
per�jaar,�per�kind.�Ik�zeg�niet�dat�het�niet�hard�kan�aankomen�bij�gezinnen�waarvan�het�inkomen�al�laag�is,�maar
we�moeten�het�ook�niet�opblazen.

27 maart 2013
TK�67

67-10-44

Yücel
Mevrouw�Voortman�(GroenLinks):
In�het�Lenteakkoord�zijn�inderdaad�twee�indexeringen�afgesproken�voor�de�kinderbijslag,�te�weten�voor�1 juli�2012
en�voor�1 januari�2013.�Daar�stond�wel�een�verhoging
van�het�kindgebonden�budget�van�€ 75�tegenover.�Daar
is�toen�bovendien�niet�bij�gezegd:�we�gaan�nog�even�een
aantal�jaren�door�om�vervolgens�dat�inkomensvoordeel
voor�lage�inkomens�op�te�souperen.
Mevrouw�Yücel�spreekt�over�hervormingen.�Het�lijkt�mij
een�heel�mooie�hervorming�om�het�systeem�van�kindregelingen�echt�inkomensafhankelijk�te�maken.�Ik�wil�een�inkomensafhankelijke�kinderbijslag.�Vind�ik�de�Partij�van�de
Arbeid�daarbij�aan�mijn�zijde?
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Die�verschuiving�van�€ 75�naar�het�kindgebonden�budget
heeft�mijn�fractie�naar�mijn�beste�weten�overgenomen.
Daar�kunt�u�dus�blij�mee�zijn.�Verder�maken�we�kindregelingen�inkomensafhankelijk.�Dat�doen�we�niet�door�de�kinderbijslag�inkomensafhankelijk�te�maken,�maar�door�die
te�versoberen�en�tegelijkertijd�bij�het�kindgebonden�budget�wel�naar�een�inkomensafhankelijk�stelsel�toe�te�werken.�De�minister�werkt�op�dit�moment�alle�passages�in
het�regeerakkoord�hierover�uit.�vervolgens�komt�hij�waarschijnlijk�in�het�najaar�met�zijn�voorstellen�naar�de�Kamer.
We�kunnen�er�dan�met�elkaar�over�in�debat�gaan�en�daarbij�kunnen�we�ook�met�elkaar�het�element�van�de�inkomensafhankelijkheid�goed�in�de�gaten�houden.
Mevrouw�Voortman�(GroenLinks):
Betekent�dit�dan�ook�dat�de�Partij�van�de�Arbeid�vindt�dat
mensen�tot�een�bepaald�inkomen,�bijvoorbeeld�anderhalf
keer�modaal,�er�niet�in�koopkracht�op�achteruit�mogen
gaan?�Op�die�manier�zou�het�namelijk�echt�inkomensafhankelijk�worden.
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Bij�alle�maatregelen�die�worden�genomen,�of�het�nu�bezuinigen�of�hervormen�is,�moeten�de�laagste�en�de�middeninkomens�zo�veel�mogelijk�worden�ontzien.�Alle�maatregelen�toetsen�we�daarop,�maar�natuurlijk�wel�in�de�context�van�de�huidige�crisis.�We�nemen�deze�maatregelen
immers�om�uit�de�crisis�te�komen.
De�heer�Heerma�(CDA):
Mevrouw�Yücel�maakt�zelf�een�uitstapje�naar�de�andere
plannen�van�het�kabinet.�Daarbij�legt�ze�echter�wel�heel
veel�nadruk�op�het�hervormende�karakter�ervan.�Is�het
echter�niet�gewoon�een�feit�dat�er�honderden�miljoenen
weggehaald�worden�uit�de�budgetten�voor�de�ondersteuning�van�gezinnen?
Al�het�onderzoek�van�de�laatste�tijd�laat�juist�zien�dat
gezinnen�met�een�middeninkomen�het�zwaar�hebben.�En
die�gezinnen�worden�wel�extra�hard�getroffen�door�die
bezuiniging�van�honderden�miljoenen.�Uit�de�antwoorden
van�het�kabinet�blijkt�verder�dat�Nederland�nu�al�in�verhouding�tot�vele�andere�Europese�landen,�bijvoorbeeld
België�en�Duitsland,�weinig�doet�aan�de�ondersteuning
van�gezinnen.�Wordt�dat�door�deze�maatregel�van�het�kabinet�niet�nog�erger?�Zo�ja,�vindt�mevrouw�Yücel�dat�dan
ook�niet�onwenselijk?

Het�is�niet�altijd�leuk,�maar�als�zo�vaak�is�het�ook�nu�wel
wat�er�nodig�is.
In�het�regeerakkoord�is�afgesproken�dat�de�lage�inkomens�en�de�modale�inkomens�zo�veel�mogelijk�worden
ontzien.�Daar�toetsen�we�het�beleid�dat�de�Kamer�wordt
voorgelegd,�dan�ook�op.
Ik�heb�ook�allerlei�tabelletjes�en�grafieken�gezien�met
vergelijkingen�met�de�ons�omringende�landen.�Die�vergelijkingen�zijn�echter�wel�heel�moeilijk�te�maken,�want�je
moet�daarbij�ook�rekening�houden�met�de�maatregelen
die�we�in�het�onderwijs�nemen.�Wat�dragen�ouders�daaraan�bij?�Hoe�werkt�het�kinderopvangstelsel�uit?�Er�zitten
met�andere�woorden�heel�veel�maatregelen�omheen�die
niet�helemaal�in�die�tabellen�verwerkt�zijn.�Die�vergelijking�is�dus�moeilijk�te�maken,�maar�dat�laat�onverlet�dat�ik
sta�voor�beleid�dat�ouders�met�een�laag�inkomen�en�een
modaal�inkomen�zo�veel�mogelijk�ontziet.
De�heer�Heerma�(CDA):
Het�is�natuurlijk�heel�makkelijk�om�te�verwijzen�naar�iets
wat�moeilijk�vergelijkbaar�is.�Feit�is�dat�uit�deze�cijfers
blijkt�dat�landen�als�België�en�Duitsland�een�veel�hoger
percentage�van�hun�bruto�nationaal�product�besteden
aan�de�ondersteuning�van�gezinnen�dan�Nederland.�Daarover�wil�ik�graag�uw�oordeel�horen.�Lopen�we�niet�grote�risico's�als�we�het�nog�eens�met�honderden�miljoenen
verlagen?
U�maakt�een�opmerking�over�gezinnen�met�een�modaal
inkomen.�Daarop�kom�ik�terug�zodra�we�de�uitwerking
van�de�motie-Heerma/Van�Weyenberg�hebben�gekregen.
Deze�motie�gaat�namelijk�over�de�gevolgen�van�de�stapeling�van�maatregelen�voor�mensen�met�een�modaal�en
een�middeninkomen.�Ik�ben�benieuwd�naar�wat�uw�woorden�dan�waard�blijken�te�zijn.
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Dat�is�geen�vraag,�constateer�ik.
De�heer�Heerma�(CDA):
Het�eerste�deel�van�mijn�interruptie�bevatte�wel�een
vraag.
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Dat�is�mij�ontgaan.�Kunt�u�hem�herhalen?
De�heer�Heerma�(CDA):
Je�verschuilen�achter�de�opmerking�dat�cijfers�moeilijk
te�interpreteren�zijn,�doet�niet�af�aan�het�feit�dat�België
en�Duitsland�een�veel�hoger�deel�van�hun�bruto�nationaal�product�nu�al�aan�de�ondersteuning�van�gezinnen
uitgeven.�Maakt�de�fractie�van�de�Partij�van�de�Arbeid�zich
geen�zorgen�over�wat�er�in�die�verhouding�verandert�als
Nederland,�zoals�het�kabinet�voorstelt,�nog�vele�honderden�miljoenen�van�de�ondersteuning�van�gezinnen�gaat
weghalen?

Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Ik�leg�de�nadruk�op�hervormen.�Tegelijkertijd�heb�ik�echter
expliciet�aangegeven�dat�het�ook�een�bezuinigingsmaatregel�is.�Daar�loop�ik�niet�voor�weg,�want�dat�is�gewoon�zo.

Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Gezien�de�tijd�waarin�we�leven,�maak�ik�mij�natuurlijk�zorgen�over�allerlei�cumulatieve�effecten�van�bezuinigingen
die�bij�gezinnen�terechtkomen.�Het�blijft�niet�alleen�bij
zorgen.�Ik�probeer�me,�evenals�mijn�fractie,�ervoor�in�te
zetten�om�maatregelen�goed�te�toetsen�op�de�vraag�of
de�rekening�terechtkomt�bij�de�sterkste�schouders,�die
haar�ook�goed�kunnen�dragen.�Zo�bezien�wij�ieder�voorstel.�Van�een�vergelijking�met�uitgaven�elders�kunnen�we
iets�vinden,�maar�ik�denk�dat�we�gewoon�goed�naar�de�si-

Tweede�Kamer

27 maart 2013
TK�67

Indexeren�basiskinderbijslagbedrag

67-10-45

Yücel
tuatie�in�Nederland�en�de�inkomenseffecten�per�categorie�van�gezinnen�moeten�kijken,�en�degenen�die�dit�het
hardst�nodig�hebben,�moeten�ontzien.

Mevrouw�Karabulut�(SP):
Maar,�voorzitter,�ik�mag�toch�meerdere�interrupties�plaatsen,�of�niet?

Mevrouw�Schouten�(ChristenUnie):
In�een�bericht�dat�het�Nibud�onlangs�bekendmaakte,�las
ik�dat�350.000�kinderen�in�Nederland�nu�in�armoede�opgroeien.�Dat�is�dus�nog�voor�alle�maatregelen�die�dit�kabinet�gaat�nemen�om�te�korten�op�de�kinderregelingen.�Vijf
euro�per�maand�hebben�deze�gezinnen�voor�maatschappelijke�participatie�van�kinderen;�voor�sport,�voor�verjaardagspartijtjes,�voor�wat�je�daar�ook�bij�kunt�verzinnen.�Dat
moet�de�PvdA�toch�in�het�hart�raken?�Mevrouw�Yücel�zegt
dat�ze�graag�wil�zien�hoe�de�maatregelen�uitwerken�en
dan�wil�overwegen�wat�ze�hiermee�moet,�maar�de�PvdA
kan�toch�niet�weglopen�voor�die�gegevens�en�zeggen�"ja,
de�stapeling�gaat�misschien�wel�te�hard�voor�deze�groepen"?

De�voorzitter:
Volgens�mij�hebt�u�al�interrupties�gehad.

Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Weglopen�doen�we�zeker�niet,�zeker�niet�als�het�gaat�om
armoede�onder�kinderen.�Daarom�hebben�we�als�regeringspartij,�maar�ook�als�coalitie,�100�miljoen�extra�vrijgemaakt�voor�armoedebestrijding.�We�hebben�gemeenten
meer�mogelijkheden�gegeven�om�de�budgetten�die�beschikbaar�zijn�voor�armoedebestrijding,�gericht�aan�gezinnen�te�doen�toekomen.�We�hebben�de�mogelijkheden
verruimd�voor�kinderen�om�te�participeren�aan�sport.�We
zijn�dus�wel�degelijk�onderweg.�Ik�heb�ook�begrepen�dat
de�staatssecretaris�bij�de�Voorjaarsnota�opnieuw�gaat�kijken�naar�armoede,�zeker�onder�kinderen,�en�als�het�nodig
is,�daarvoor�extra�geld�gaat�proberen�te�vinden.�We�zijn�er
dus�iedere�dag�weer�mee�bezig�om�het�zo�goed�mogelijk
te�regelen.�De�armoede�onder�kinderen�kunnen�we�niet
wegnemen,�maar�we�kunnen�wel�proberen�om�de�effecten�ervan�te�verzachten,�en�dat�doen�we.
Mevrouw�Schouten�(ChristenUnie):
Hoor�ik�de�PvdA�hier�nu�pleiten�voor�extra�geld�voor�gezinnen?�In�dat�geval�adviseer�ik�om�een�deel�van�de�maatregelen�gewoon�niet�in�te�voeren.�Dat�is�namelijk�de�beste�garantie�om�te�voorkomen�dat�de�situatie�nog�erger
wordt.
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Deze�generieke�maatregel�van�het�niet�indexeren�van�de
kinderbijslag�gaat�niet�alleen�over�lage�inkomens.�Het
gaat�ook�niet�alleen�over�modaalinkomens.�Hier�zitten�ook
de�hogere�inkomens�bij,�die�de�teruggang�in�het�kinderbijslagbedrag�prima�kunnen�dragen.�Daarom�staat�ook�in
onze�hervormingen�dat�we�het�bedrag�dat�voor�een�deel
vrijgemaakt�kan�worden�voor�gerichte�inkomensondersteuning,�onder�het�kindgebonden�budget�willen�laten
vallen.�Die�uitwerking�komt�straks�naar�de�Kamer.�Hoort
u�de�PvdA�pleiten�voor�extra�geld?�Ik�vertel�alleen�na�wat
eerder�in�deze�Kamer�is�besproken.�De�staatssecretaris,
Jetta�Klijnsma,�heeft�aangegeven�dat�ze�bij�de�Voorjaarsnota�opnieuw�naar�armoede�gaat�kijken�en�zeker�armoede
onder�kinderen,�en�dat,�als�er�extra�geld�bij�moet�komen,
ze�daar�haar�best�voor�gaat�doen.�Dat�stel�ik�vast�en�dat
geef�ik�u�als�antwoord.

Mevrouw�Karabulut�(SP):
Ik�heb�één�interruptie�gehad.
De�voorzitter:
Gaat�u�gang.
Mevrouw�Karabulut�(SP):
Dank�u�wel,�voorzitter.�Natuurlijk�zal�ik�proberen�mijn�interruptie�te�beperken,�zoals�ik�altijd�doe.
Mevrouw�Yücel�zegt:�de�Partij�van�de�Arbeid�wil�heel
graag�de�laagste�inkomens�ontzien.�Tegelijkertijd�raakt
deze�generieke�maatregel�ook�de�kinderen�in�armoede.
Dat�gaf�zij�net�in�een�interruptiedebatje�toe.�Is�het�dan�niet
veel�slimmer�om�dit�wetsvoorstel�met�deze�korting�nu�niet
door�te�voeren,�maar�te�betrekken�bij�het�wetsvoorstel�dat
later�komt�en�dat�vereenvoudiging�en�het�inkomensafhankelijk�maken�van�regelingen�tot�doel�heeft?
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Deze�korting�of�het�niet�indexeren�hangt�wel�samen�met
een�bedrag�van�€ 75�dat�naar�het�kindgebonden�budget
gaat�en�dat�juist�terechtkomt�bij�gezinnen�met�een�laag�inkomen.
De�voorzitter:
Tot�slot,�mevrouw�Karabulut.
Mevrouw�Karabulut�(SP):
Deze�korting�betekent�die�paar�tientjes�waar�mevrouw
Yücel�een�beetje�schamper�over�doet,�maar�die�wel�heel
belangrijk�zijn�voor�bijvoorbeeld�een�fatsoenlijke�maaltijd�voor�deze�kinderen.�Als�mevrouw�Yücel�en�de�Partij
van�de�Arbeid�de�mensen�met�de�laagste�inkomens�willen
ontzien,�dan�moeten�zij�dat�in�het�geheel�bekijken.�Netto
gaan�deze�gezinnen�erop�achteruit.�Terwijl�haar�collega's,
andere�Kamerleden,�gisteren�naar�aanleiding�van�de�recente�cijfers�over�armoede�de�noodklok�luidden�en�vragen�stelden,�korten�mevrouw�Yücel�en�de�Partij�van�de
Arbeid�in�het�kabinet�en�hier�in�de�Kamer�weer�doodleuk
een�paar�tientjes�op�de�gezinnen�die�al�niks�hebben�en�de
kinderen�die�weinig�hebben.
De�voorzitter:
Dat�was�geen�vraag,�maar�u�kunt�daarop�reageren�als�u
dat�wilt,�mevrouw�Yücel.

De�voorzitter:
U�mag�één�vraag�stellen,�mevrouw�Karabulut.�U�bent�net
geweest.

Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Het�is�een�herhaling�van�zetten.�Deze�maatregel�gaat�samen�met�een�verschuiving�van�€ 75�per�gezin,�juist�bij�de
lagere�inkomens,�die�dat�bedrag�het�hardst�nodig�hebben.
Het�lijkt�mij�dat�de�SP-fractie�daar�alleen�maar�blij�mee
kan�zijn.�En�wat�betreft�vragen�stellen�als�er�weer�nieuwe�ontwikkelingen�rondom�armoede�zijn:�daar�zijn�wij
sociaaldemocraten�voor!�Daarbij�zullen�wij�goed�de�vinger�aan�de�pols�houden.�Wij�zullen�de�effecten�van�iedere
maatregel�bezien.�De�cumulatieve�effecten�worden�op�die
manier�beoordeeld.�En�als�het�nodig�is,�worden�onbedoelde�effecten�…

Tweede�Kamer

27 maart 2013
TK�67

Indexeren�basiskinderbijslagbedrag

67-10-46

Yücel
Mevrouw�Karabulut�(SP):
Het�punt�is�juist�dat�die�verschuiving�in�het�tweede�deel
van�het�jaar,�na�het�zomerreces,�wordt�geregeld.�Het�enige�wat�ik�zeg�is:�betrek�dit�daarbij,�zodat�wij�over�de�netto-effecten�kunnen�spreken.�Maar�dat�doet�de�Partij�van
de�Arbeid�niet.
De�voorzitter:
Nee,�mevrouw�Karabulut.
Mevrouw�Karabulut�(SP):
Als�dit�de�sociaaldemocratie�is:�ieder�keer�weer�met�maatregelen�komen�die�de�armoede�verergeren�…
De�voorzitter:
Mevrouw�Karabulut,�dit�gaat�echt�niet�op�deze�manier.�U
had�een�laatste�vraag.�U�hebt�gewoon�herhaald�wat�u�eerder�hebt�gezegd.�Dat�geldt�trouwens�ook�voor�mevrouw
Yücel�...
Mevrouw�Karabulut�(SP):
Ik�wilde�alleen�wat�foutieve�informatie�rechtzetten.
De�voorzitter:
U�hebt�geen�vraag�gesteld.�U�hebt�alleen�een�conclusie
getrokken.
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Ik�kan�…
De�voorzitter:
Nee,�mevrouw�Yücel.�Ik�geef�het�woord�aan�de�heer�Van
Weyenberg�voor�een�interruptie.
De�heer�Van�Weyenberg�(D66):
Ja,�voorzitter,�ik�zit�te�kijken�naar�dit�fittietje�op�links.
Mevrouw�Yücel�zei�net:�als�blijkt�dat�de�armoede�echt
problematische�vormen�aanneemt�en�extra�geld�nodig
is,�dan�zal�de�staatssecretaris�van�PvdA-huize�in�de�Voorjaarsnota�voor�extra�geld�zorgen.�Ook�ik�ben�geschrokken
van�de�cijfers�over�de�armoede�onder�kinderen.�Ik�ben�dus
erg�nieuwsgierig�naar�het�antwoord�op�de�vraag�wanneer
er�naar�de�mening�van�mevrouw�Yücel�een�dusdanig�probleem�is�dat�het�dit�extra�geld�zal�rechtvaardigen.�Wat�is
het�criterium�aan�de�hand�waarvan�de�PvdA-fractie�besluit
te�zeggen:�extra�geld�voor�de�armoede�onder�kinderen?
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Ik�ga�daar�niet�op�vooruitlopen,�want�wij�hebben�al�de�afspraak�liggen�met�de�staatssecretaris�dat�zij�daarnaar�gaat
kijken.�Wij�moeten�haar�nu�de�kans�geven�om�de�nieuwe
ontwikkelingen�daarbij�te�betrekken.�Wij�wachten�eerst
het�voorstel�af�en�voeren�dan�het�debat�met�elkaar.
De�heer�Van�Weyenberg�(D66):
Dit�is�buitengewoon�teleurstellend:�eerst�een�probleem
neerleggen,�dan�zeggen�dat�ervoor�gezorgd�wordt�en�vervolgens�bij�mijn�simpele�vraag�wat�de�PvdA-fractie�vindt,
alleen�naar�de�staatssecretaris�verwijzen.�Dus�ik�vraag�het
nog�een�keer:�wanneer�vindt�de�Partij�van�de�Arbeid�de
ontwikkeling�van�de�armoede�dusdanig�problematisch�dat
zij�zorgt�voor�extra�geld?
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Ieder�kind�in�armoede�is�een�problematische�situatie�voor
de�Partij�van�de�Arbeid.�Daarom�hebben�wij�al�meer�geld

Tweede�Kamer

Indexeren�basiskinderbijslagbedrag

vrijgemaakt�voor�armoedebestrijding�en�de�gemeenten
meer�mogelijkheden�gegeven�om�het�budget�terecht�te
laten�komen�waar�het�het�hardst�nodig�is.�Daarom�zijn
er�ook�meer�mogelijkheden�om�een�stimulans�te�geven
aan�gezinnen,�zodat�kinderen�aan�sportactiviteiten�kunnen
deelnemen.�Er�zijn�dus�al�een�heleboel�maatregelen�genomen.�Het�enige�wat�ik�zeg,�is�dat�er�rond�de�Voorjaarsnota�weer�beslismomenten�zijn�–�dat�zijn�namelijk�de�momenten�hier,�zoals�de�heer�Van�Weyenberg�ook�weet�als
ex-ambtenaar�–�om�opnieuw�naar�de�situatie�te�kijken�en
de�vraag�te�stellen�of�de�maatregelen�die�wij�hebben�genomen,�voldoende�zijn�en,�zo�niet,�of�wij�de�ruimte�hebben�om�daar�nog�iets�aan�te�doen.�Dat�komt�dan�naar�de
Kamer.�Dan�zullen�wij�daar�het�debat�met�elkaar�over�voeren.
De�heer�Van�Weyenberg�(D66):
Dit�zijn�mooie�woorden�over�wat�er�al�is�gedaan,�maar
mevrouw�Yücel�deed�een�oproep�voor�de�toekomst.�Ik
constateer�dat�de�PvdA-fractie�afwacht�wat�het�kabinet
doet�en�hierin�geen�eigen�positie�heeft�bepaald.�Dat�vind
ik�jammer.
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Daar�neem�ik�afstand�van.�De�heer�Van�Weyenberg�kan
onze�betrokkenheid�dagelijks�zien,�aan�de�vragen�die�we
stellen�en�aan�de�standpunten�die�we�innemen�in�allerlei
debatten,�ook�als�er�nieuwe�ontwikkelingen�zijn.�Daar�wil
ik�het�even�bij�laten.

De�heer�Van�Weyenberg�(D66):
Voorzitter.�De�overheidsuitgaven�lopen�snel�op.�D66�wil
voorkomen�dat�toekomstige�generaties�daarvoor�de�rekening�krijgen�gepresenteerd.�Daarom�steunen�wij�ook�deze�bezuinigingsmaatregel.�Het�is�weliswaar�een�bescheiden�financiële�bijdrage�op�het�totaal�van�het�begrotingstekort,�maar�alle�beetjes�helpen.�Daarbij�ben�ik�mij�er�buitengewoon�van�bewust�dat�voor�veel�gezinnen�het�niet-indexeren�van�de�kinderbijslag�weer�een�aantal�euro's�minder�betekent�in�toch�al�zware�tijden.
Ook�ik�had�dit�debat�liever�gevoerd�in�samenhang�met
de�hervormingen,�maar�ik�begrijp�de�tijdsklem�waar�het
kabinet�in�zit.�Ik�zeg�wel�dat�ik�uitzie�naar�het�veel�principiëlere,�fundamentele�debat�over�de�kindregelingen:�eindelijk�wieden�in�het�woud�aan�regelingen,�op�een�manier
waardoor�werken�meer�gaat�lonen�en�de�koopkrachteffecten�in�evenwicht�zijn.
Het�blijft�mij�opvallen�dat�wij�steeds�bij�wet�het�niet-indexeren�moeten�regelen.�Ik�heb�daar�in�het�vorige�debat
al�naar�gevraagd�en�ik�vraag�het,�net�als�de�heer�Van�Vliet,
ook�aan�deze�nieuwe�minister.�Vindt�hij�dit�ook�niet�opmerkelijk?
Ik�zei�het�al:�dit�is�een�relatief�bescheiden�bijdrage�aan
het�terugdringen�van�het�overheidstekort,�maar�voor
mensen�is�het�totale�effect�van�alle�maatregelen�die�het
kabinet�heeft�genomen�relevant.�Wat�betekent�dat�in�hun
portemonnee?�Worden�er�groepen�bovenmatig�getroffen?
Ik�ben�dus�erg�benieuwd�naar�de�voortgang�van�de�uitvoering�van�de�motie-Heerma/Van�Weyenberg,�op�grond
waarvan�het�kabinet�gaat�bekijken�wat�de�cumulatieve�effecten�zijn�van�al�die�maatregelen.�Wij�gaan�er�nog�steeds
van�uit�dat�de�minister�ons�hierover�rond�de�Voorjaarsnota�nadere�informatie�zal�geven.

27 maart 2013
TK�67

67-10-47

Schouten

Mevrouw�Schouten�(ChristenUnie):
Voorzitter.�Fijn�dat�de�minister�weer�in�ons�midden�is.�Ik
hoop�dat�hij�zich�niet�zo�heel�erg�ziek�meer�voelt.
De�crisis�gaat�aan�niemand�voorbij,�maar�zeker�niet
aan�gezinnen,�en�zeker�niet�als�het�aan�dit�kabinet�ligt.�Ik
noem�een�paar�maatregelen�uit�het�regeerakkoord.�Het
verlagen�van�de�kinderbijslag�voor�kinderen�van�6�tot�en
met�17�jaar.�Het�verdwijnen�van�de�gratis�schoolboeken.
Het�invoeren�van�het�leenstelsel�in�het�hoger�onderwijs.
Forse�bezuinigingen�op�de�kinderopvangtoeslag.�Het�afschaffen�van�de�aftrek�levensonderhoud�kinderen�en�de
ouderschapsverlofkorting.�Het�invoeren�van�een�huishoudinkomenstoets.�Het�afschaffen�van�de�alleenstaandeouderkorting�en�de�aanvullende�alleenstaandeouderkorting.�Dit�is�nog�maar�een�greep�uit�de�maatregelen�die
gezinnen�zullen�raken.�Dit�zijn�alleen�nog�de�maatregelen
die�gezinnen�rechtstreeks�raken,�omdat�ze�betrekking�hebben�op�de�kinderen.
Je�krijgt�bijna�de�indruk�dat�het�kabinet�denkt�dat�er�bij
gezinnen�veel�te�halen�valt.�De�realiteit�is�echter�dat�intussen�steeds�meer�gezinnen�in�de�problemen�raken.�Daarbij�gaat�het�allang�niet�meer�alleen�om�gezinnen�met�lage
inkomens.�Steeds�vaker�zijn�het�gezinnen�in�de�middenklasse�die�de�eindjes�niet�meer�aan�elkaar�kunnen�knopen.
Dat�moet�deze�minister�toch�aan�het�hart�gaan.�Dit�voorstel�om�de�kinderbijslag�niet�te�indexeren�lijkt�misschien
op�het�eerste�gezicht�vrij�onbetekenend�in�het�licht�van�de
rij�aan�bezuinigingen�die�op�mensen�afkomt.�Dit�lijkt�echter�een�trend,�en�de�praktijk�laat�ook�een�heel�ander�beeld
zien.�Juist�door�de�stapeling�van�maatregelen�komt�steeds
meer�gezinnen�het�water�tot�aan�de�lippen�te�staan.�In�een
interruptiedebatje�noemde�ik�zojuist�het�Nibud,�dat�concludeert�dat�kinderen�die�opgroeien�in�gezinnen�met�een
laag�inkomen�bijvoorbeeld�niet�meer�kunnen�sporten�en
niet�meer�mee�kunnen�met�schooluitstapjes.�Er�groeien
nu�al�meer�dan�350.000�kinderen�in�armoede�op.�Met�de
aanhoudende�crisis�zullen�dat�er�alleen�maar�meer�worden.�Ook�de�gezinnen�die�gebruikmaken�van�de�kinderopvang�zullen�op�dit�moment�merken�wat�het�betekent�dat
de�kinderopvangtoeslag�naar�beneden�is�gegaan.
Mijn�conclusie�is�dat�de�pijn�van�de�crisis�niet�eerlijk
verdeeld�wordt�en�dat�met�name�gezinnen�hierdoor�geraakt�worden.�Ik�sluit�me�aan�bij�de�collega's�die�al�hebben�opgemerkt�dat�het�vreemd�is�dat�we�dit�wetsvoorstel
nu�los�van�alle�andere�stapeling�van�maatregelen�gaan
behandelen.�We�moeten�juist�een�integraal�beeld�hebben
van�de�consequenties�van�alle�maatregelen�voor�de�gezinnen.�Nu�behandelen�we�alles�stuk�voor�stuk.�Dan�lijkt�het
allemaal�klein,�maar�uiteindelijk�wordt�het�één�grote�berg
en�zijn�de�gezinnen�de�dupe.
Ik�vraag�de�minister�twee�dingen.�Ten�eerste:�wat�is�zijn
visie�op�de�toekomst�van�de�kindregelingen�en�de�draagkracht�van�gezinnen?�Ik�ga�ervan�uit�dat�hij�die�visie�heeft.
Ik�mag�toch�hopen�dat�hij�niet�denkt:�ach,�laten�we�maar
bezuinigen�op�de�gezinnen.�Ten�tweede:�wat�zijn�de�maatschappelijke�gevolgen�van�de�kabinetsmaatregelen�die
de�gezinnen�treffen?�Er�is�een�motie�van�de�leden�Heerma
en�Van�Weyenberg�over�het�in�kaart�brengen�van�de�stapeling�van�maatregelen.�De�afgelopen�weken�verschenen
er�berichten�dat�de�maatschappelijke�effecten�voor�gezinnen�groot�zullen�zijn,�niet�alleen�voor�gezinnen�met�lage
inkomens,�maar�ook�voor�gezinnen�met�middeninkomens.
Is�de�minister�bereid�het�Sociaal�en�Cultureel�Planbureau
hier�onderzoek�naar�te�laten�doen?

Mevrouw�Voortman�(GroenLinks):
Voorzitter.�GroenLinks�is�blij�dat�de�minister�weer�in�gezonde�staat�onder�ons�is;�welkom.�Er�staat�maar�een�uurtje�voor�dit�debat�gepland�en�als�je�kijkt�naar�de�bedragen
die�ermee�gemoeid�zijn,�zouden�mensen�kunnen�denken:
waar�hebben�we�het�over?�Het�gaat�immers�om�kleine�bedragen�die�mensen�zouden�moeten�missen�als�gevolg�van
het�niet�indexeren�van�de�kinderbijslag.�Maar�vaak�zijn�de
bedragen�waar�mensen�het�mee�moeten�doen,�al�klein.
Uit�Nibud-onderzoek�blijkt�dat�een�bijstandsgezin�in�2008
nog�€ 121�had�voor�sociale�activiteiten.�Door�allerlei�maatregelen�is�dat�bedrag�inmiddels�gedaald�naar�€ 5.�Net�als
het�feit�dat�elk�klein�beetje�erbij�helpt,�is�elk�klein�beetje
eraf�in�het�geval�van�lage�inkomens�een�stap�die�net�te
ver�kan�gaan.�De�voorliggende�maatregel�is�een�generieke�maatregel.�Hoge�inkomens�krijgen�met�dezelfde�achteruitgang�te�maken�als�middeninkomens�en�lage�inkomens.
Dat�is�niet�de�eerlijke�keuze�die�wij�willen�maken.�Het�is
bovendien�een�hapsnapkeuze.
In�het�regeerakkoord�geeft�het�kabinet�aan�het�aantal�kindregelingen�te�willen�inperken.�Die�keuze�maakt
GroenLinks�ook�in�haar�verkiezingsprogramma.�Er�zijn
namelijk�veel�verschillende�kindregelingen.�Het�hebben
van�minder�regelingen�kan,�mits�rechtvaardig�uitgevoerd,
voordelen�hebben.�GroenLinks�vindt�dat�kindregelingen
primair�gericht�moeten�zijn�op�twee�doelen:�inkomensondersteuning�voor�gezinnen�met�een�laag�tot�modaal�inkomen�en�het�bevorderen�van�de�arbeidsparticipatie.�Vanuit
die�visie�wijzen�wij�bijvoorbeeld�bezuinigingen�op�de�kinderopvang�af.�Ook�vinden�wij�het�vanuit�die�visie�niet�logisch�dat�mensen�met�een�heel�hoog�inkomen�kinderbijslag�ontvangen,�terwijl�er�tegelijkertijd�steeds�meer�kinderen�in�armoede�opgroeien.�Daarom�pleiten�wij,�net�als
een�flink�aantal�andere�partijen�in�deze�Kamer,�voor�een
inkomensafhankelijke�kinderbijslag.�Daarmee�zou�veel�bespaard�kunnen�worden.�Wat�overblijft,�kan�dan�besteed
worden�aan�inkomensondersteuning�van�lagere�inkomens�of�geïnvesteerd�worden�in�kinderopvang.�Het�kabinet�rechtvaardigt�de�keuze�voor�het�niet-indexeren�van�de
kinderbijslag�door�te�verwijzen�naar�de�verhoging�van�het
kindgebonden�budget.�Maar�deze�maatregel�uit�het�Lenteakkoord�maakte�deel�uit�van�een�breder�pakket�waar�deze�niet-indexering�niet�in�stond.�Als�gevolg�van�de�verhoging�van�het�kindgebonden�budget�kregen�de�lagere�inkomens�juist�iets�meer,�broodnodige,�koopkracht.�Door�nu
hiernaar�te�verwijzen,�lijkt�het�kabinet�eigenlijk�te�zeggen:
er�zit�nog�wel�wat�lucht�bij�die�lagere�inkomens.�Ik�kan�me
niet�voorstellen�dat�de�minister�dat�echt�vindt.�Graag�krijg
ik�hierop�een�reactie.
Ook�wil�ik�graag�een�wat�bredere�beschouwing�van�de
minister.�Ik�heb�aangegeven�wat�voor�GroenLinks�belangrijke�zaken�zijn�wat�betreft�kindregelingen.�Kan�de�minister�aangeven�welke�uitgangspunten�het�kabinet�hanteert?
Tot�welk�inkomen�mogen�gezinnen�er�volgens�de�minister
niet�op�achteruitgaan�in�koopkracht?�Deelt�hij�het�standpunt�van�GroenLinks�dat�de�vereenvoudiging�ook�een
boost�kan�geven�aan�de�arbeidsparticipatie�van�ouders?
De�vorige�niet-indexatie�per�1 januari�2013�steunde
GroenLinks�niet.�Sindsdien�is�er�niets�gebeurd.�Deze
maatregel�slaat�in�gelijke�mate�neer�bij�alle�gezinnen�en
treft�daardoor�juist�de�lagere�inkomens�en�de�middeninkomens�veel�meer�dan�de�hogere�inkomens.�Een�onderliggende�visie�ontbreekt�bovendien�nog�steeds.�Daarom
kunnen�wij�deze�maatregel�niet�steunen.

Tweede�Kamer

27 maart 2013
TK�67

Indexeren�basiskinderbijslagbedrag

67-10-48

Heerma

De�heer�Heerma�(CDA):
Voorzitter.�Wij�spreken�vandaag�over�het�niet-indexeren
van�de�kinderbijslag.�Op�zich�lijkt�het�een�kleine�maatregel
waarmee�weinig�geld�gemoeid�is.�Verschillende�woordvoerders�hebben�er�al�aan�gerefereerd�dat�deze�maatregel�er�nog�één�is�in�een�stapeling�van�een�aantal�eerdere�niet-indexaties.�Bovendien�kan�deze�maatregel�niet�los
gezien�worden�van�de�maatregelen�in�het�regeerakkoord
op�het�gebied�van�de�kindregelingen.�Ik�pakte�het�regeerakkoord�er�vanochtend�nog�eens�bij.�Daar�staat:�"We�hervormen�en�versoberen�de�kindregelingen.�Oogmerk�is�het
stelsel�te�vereenvoudigen,�de�arbeidsparticipatie�te�verhogen�en�inkomensondersteuning�te�bieden�waar�die�het
hardste�nodig�is."�Op�zichzelf�zijn�dit�mooie,�verhullende
teksten,�maar�wat�gebeurt�er�echt?�Collega�Schouten�van
de�ChristenUnie�gaf�zojuist�een�opsomming�van�de�daadwerkelijke�maatregelen.�De�optelsom�is�dat�er�honderden
miljoenen�verdwijnen�bij�de�ondersteuning�van�gezinnen.
Mijn�collega�van�de�PvdA�benadrukte�zojuist�dat�het�belangrijkste�oogmerk�daarbij�is,�de�begroting�sluitend�te
krijgen.�Nu�zal�niemand�hier�bestrijden�dat�het�van�belang
is�dat�de�begroting�sluitend�wordt,�maar�er�zijn�daarbij
ook�keuzemogelijkheden.
Hier�maakt�men�de�keuze�om�de�rekening�juist�neer�te
leggen�bij�de�jonge�gezinnen�met�lagere�inkomens�en�zeker�ook�bij�gezinnen�met�middeninkomens.�Wat�mij�betreft�heeft�het�kabinet�weinig�visie�op�de�rol�van�gezinnen
in�de�samenleving.�Daarom�vraag�ik,�net�zoals�een�aantal�collega's,�of�de�minister�zijn�visie�op�de�rol�van�het�gezin�in�de�samenleving�kan�geven.�Wij�maken�ons�daar�namelijk�grote�zorgen�over.�Gezinnen�vormen�niet�alleen�de
hoeksteen�van�onze�samenleving,�maar�ook�de�ruggengraat�van�onze�economie.�Jonge,�werkende�ouders�spelen�in�Nederland�een�belangrijke�rol�in�het�draaiende�houden�van�de�economie.�Daarbij�zijn�zij�ook�nog�eens�verantwoordelijk�voor�de�opvoeding�van�toekomstige�generaties.�Dit�is�het�spitsuur�van�het�leven:�de�combinatie�van
arbeid�en�zorg.�Er�is�sprake�van�een�zorgpiek�en�in�steeds
grotere�mate�ook�van�een�inkomensdal.�Er�is�een�discussie�gaande�over�de�inkomenspositie�van�ouderen.�Die
was�vanochtend�nog�in�het�nieuws.�Er�verschijnen�echter
steeds�weer�zorgwekkende�berichten�over�de�inkomstenpositie�van�gezinnen.�Verschillende�collegae�hebben�die
al�aangehaald.�Het�SCP,�het�CPB,�het�Nibud�en�ook�de�Kinderombudsman�bevestigen�allemaal�dezelfde�vrees,�namelijk�dat�gezinnen�met�kinderen�er�verhoudingsgewijs
meer�op�achteruitgaan�dan�andere�groepen.�Zij�worden
in�steeds�grotere�mate�met�armoede�geconfronteerd.�Het
CPB�concludeert�in�de�cijfers�voor�de�komende�jaren�ook
dat�voornamelijk�de�beperking�van�de�kinderopvangtoeslag�en�de�bevriezing�van�de�kinderbijslag,�dus�het�korten
op�de�kindregelingen,�dit�beeld�voor�de�gezinnen�verergeren.
De�wrange�werkelijkheid�is�dat�wij�allemaal�weten�hoe
belangrijk�de�opvoeding�van�de�toekomstige�generaties
is.�Tegelijkertijd�is�het�in�de�samenleving�steeds�meer�bon
ton�om�te�zeggen:�je�kiest�zelf�voor�kinderen,�waarom�zou
ik�daaraan�meebetalen?�De�overheid�zal�moeten�strijden
tegen�dit�kortzichtige,�maar�ook�onwenselijke�gebrek�aan
solidariteit.�Ik�ben�bang�dat�met�de�maatregelen�die�dit
kabinet�neemt,�net�het�tegenovergestelde�gebeurt.�Daarom�krijg�ik�graag�een�visie�van�de�minister�op�de�rol�van
het�gezin�in�de�samenleving.

Tweede�Kamer

Indexeren�basiskinderbijslagbedrag

Ik�heb�dezelfde�vraag�als�mijn�collega's�van�de�SP�en
van�de�ChristenUnie.�Waarom�wordt�deze�op�het�oog�kleine�maatregel�zo�naar�voren�gehaald?�Dit�roept�het�beeld
op�van�een�salamitactiek.�Waarom�integreren�wij�deze
maatregel�niet�in�de�hele�reeks�maatregelen�die�eraan�zit
te�komen,�zodat�er�ook�in�samenhang�naar�gekeken�kan
worden?�Dan�ontstaat�er�een�gezamenlijke�visie�op�een
pakket.�Juist�door�het�op�deze�manier�te�doen,�roept�het
kabinet�de�verdenking�over�zich�af�–�zojuist�reeds�aangehaald�door�de�collega�van�de�PvdA�–�dat�het�hier�vooral
om�een�boekhoudkundige�blik�op�gezinnen�gaat:�een�post
om�de�begroting�sluitend�te�krijgen.
Naar�aanleiding�van�de�schriftelijke�inbreng�heeft�het
kabinet�een�vergelijking�met�andere�Europese�landen,�zoals�België�en�Duitsland,�gestuurd.�Als�je�die�bekijkt,�scoort
Nederland�nu�al�laag�op�het�percentage�van�het�bruto�nationaal�product�dat�wordt�besteed�aan�de�ondersteuning
van�gezinnen.�Dat�wordt�alleen�maar�erger.�Zojuist�heb�ik
dit�ook�al�besproken�in�een�interruptiedebatje�met�mijn
collega�van�de�PvdA.�Hoe�beziet�de�minister�in�dat�licht�de
bezuinigingen�van�honderden�miljoenen�in�de�komende
periode?
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
De�heer�Heerma�zei�dat�de�PvdA�een�boekhoudkundige
blik�op�het�voorstel�heeft�geworpen.�Als�hij�goed�geluisterd�heeft,�heb�ik�volgens�mij�ook�heel�duidelijk�aangegeven�dat�het�gepaard�gaat�met�hervormingen�waarbij�het
belangrijk�is�dat�de�laagste�inkomens�worden�ontzien.�Ondersteunt�de�heer�Heerma�dit�principe?�De�bezuinigingsmaatregelen�worden�ook�genomen�met�het�oog�op�het
rentmeesterschap�dat�voor�zijn�partij�zo'n�belangrijk�principe�is.�Wij�willen�ons�land�namelijk�sterk�en�sociaal�houden.
De�heer�Heerma�(CDA):
In�haar�eigen�termijn�heeft�mevrouw�Yücel�gezegd�deze
bezuiniging,�het�niet-indexeren�van�de�kinderbijslag,�te
steunen�vanuit�de�gedachte�dat�de�begroting�sluitend�gemaakt�moet�worden.�Zij�sprak�daarbij�niet�over�een�hervorming.�Dat�verhaal�volgde�later�pas,�als�gevolg�van�bezuinigingen�in�de�rest�van�de�periode.�Zij�noemde�hervorming�niet�als�argument.�Zij�zei�dat�de�maatregel�volgens�haar�puur�diende�om�de�begroting�sluitend�te�maken.�Daaraan�refereerde�ik�zojuist.�Door�het�nu�los�te�trekken,�los�van�een�visie,�laad�je�volgens�mij�de�verdenking
op�je�dat�je�het�vooral�als�sluitpost�op�de�begroting�beschouwt.
Mevrouw�Yücel�vroeg�mij�ook�naar�de�hervormingen
die�ermee�gepaard�gaan.�De�hervormingen�die�zij�noemt,
zijn�voornamelijk�een�afleiding�van�het�feit�dat�vele�honderden�miljoenen�uit�deze�regeling�worden�gehaald.�Wij,
het�CDA,�zijn�geen�partij�die�ervoor�pleit�om�alles�inkomensafhankelijk�te�maken.�Volgens�mij�doet�de�coalitiegenoot�van�de�PvdA�dat�ook�niet.�Als�je�stelt�dat�je�het�doet
om�de�lagere�inkomens�te�beschermen,�zijn�het�vaak�juist
de�middeninkomens�die�de�kosten�opvangen.�Een�kleine
groep�kan�meestal�namelijk�niet�de�kosten�opvangen�van
de�ondersteuning�van�een�grote�groep.�Het�slaat�dus�vaak
bij�de�middeninkomens�neer.�Wij�zijn�dus�ook�benieuwd
naar�de�uitwerking�van�de�…
De�voorzitter:
Het�moet�echt�korter.�Dat�geldt�zowel�voor�de�degene�die
interrumpeert�als�voor�degene�die�antwoord�geeft.�Op

27 maart 2013
TK�67

67-10-49

Heerma
een�korte�interruptie�moet�een�kort�antwoord�volgen.�U
hebt�alle�tijd�gehad�voor�uw�inbreng,�mijnheer�Heerma.

De�voorzitter:
Mevrouw�Yücel,�tot�slot.

De�heer�Heerma�(CDA):
Excuus�voorzitter.�Dit�is�een�onderwerp�waar�ik�graag�lang
over�doorpraat.�Desalniettemin�zal�ik�afronden.�Het�is�wel
jammer�dat�ik�nu�de�lijn�van�mijn�verhaal�kwijt�ben.

Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Ik�wil�terugkomen�op�de�opmerking�over�de�maatregelen
die�het�CDA�zelf�gesteund�heeft�in�de�Kunduzcoalitie.�Het
ging�mij�erom�dat�dit�juist�de�boekhoudkundige�bril�was.
Wij�willen�in�het�regeerakkoord�echter�ook�een�hervorming�en�een�visie�uitwerken.�Dat�zou�de�heer�Heerma�ook
moeten�prijzen.

De�voorzitter:
U�mag�uw�verhaal�afmaken.
De�heer�Heerma�(CDA):
Misschien�moet�mevrouw�Yücel�de�vraag�opnieuw�stellen,�dan�herpak�ik�mezelf�wel�weer.
De�voorzitter:
Zo�wil�ik�het�niet�doen.�Mevrouw�Yücel,�u�mag�een�andere
vraag�stellen.
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
De�volgorde�die�ik�in�mijn�inbreng�hanteerde,�vloeit�ook
voort�uit�de�bezuinigingsmaatregel�die�het�CDA�met�de
Kunduzcoalitie�heeft�voorgesteld.�Die�maatregel�nemen
wij�over�en�daar�loop�ik�niet�voor�weg.�Het�zou�de�heer
Heerma�sieren�als�hij�daar�ook�niet�voor�wegloopt.
De�heer�Heerma�(CDA):
Dit�is�onterecht!
De�voorzitter:
Nee,�mijnheer�Heerma.
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Bij�het�onderbrengen�van�de�inkomensafhankelijkheid
in�stelsel�moeten�juist�de�mensen�met�de�zwakkere�inkomensposities�worden�ontzien.
De�voorzitter:
Wat�is�uw�vraag?
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Mijn�vraag�aan�de�heer�Heerma�is�of�hij�het�namens�het
CDA�niet�als�een�belangrijke�beleidslijn�beschouwt�dat�de
zwakkeren�in�de�samenleving�zo�veel�mogelijk�moeten
worden�ontzien.
De�heer�Heerma�(CDA):
Ik�dank�mevrouw�Yücel�voor�deze�vraag,�want�daarmee
weet�ik�weer�wat�ik�zojuist�wilde�betogen.�Het�eerste�deel
van�haar�vraag�is�een�beetje�flauw.�De�niet-indexering
die�voorligt,�volgt�namelijk�niet�uit�het�Kunduzakkoord.�Er
wordt�extra�niet-indexering�aan�toegevoegd.�Het�ging�om
1 januari�2013�en�1 januari�2014,�maar�niet�om�1 juli�2013.
Er�vindt�dus�een�stapeling�van�niet-indexering�plaats.�Op
het�tweede�deel�van�de�vraag�antwoord�ik:�ja,�maar�blijkens�alle�rapporten�hebben�juist�gezinnen�het�zwaar.�Mijn
angst�is�–�en�volgens�mij�geldt�dat�voor�meer�collega's
in�de�Kamer�–�dat�de�mooie�woorden�over�het�ontzien
van�de�gezinnen�met�de�laagste�inkomens�neerkomen�op
het�stapelen�van�lasten�voor�gezinnen�met�een�middeninkomen.�In�een�interruptiedebat�met�mevrouw�Yücel�tijdens�haar�eigen�termijn�heb�ik�al�aangegeven�dat�ik�graag
doorpraat�over�de�woorden�van�de�PvdA-fractie�op�dat
vlak,�als�de�uitwerking�van�de�motie-Heerma/Van�Weyenberg�aan�de�orde�is.

Tweede�Kamer

Indexeren�basiskinderbijslagbedrag

De�heer�Heerma�(CDA):
Dat�is�een�heel�aardige�redenering.�Het�grote�verschil�met
de�maatregelen�uit�het�Kunduzakkoord,�die�niet�om�deze�indicatie�gaan,�is�dat�ze�geen�voorbode�waren�van�vele�honderden�miljoenen�aan�bezuinigingen�die�er�daarna
nog�even�achteraan�kwamen.
De�heer�Van�Weyenberg�(D66):
Ik�vraag�mij�af�hoe�ik�de�woorden�van�de�heer�Heerma
exact�moet�wegen.�Hij�zegt�dat�het�CDA�staat�voor�de�bezuinigingen�uit�het�Lenteakkoord.�Ik�had�niets�anders�verwacht,�maar�zet�hij�een�rode�streep�door�elke�verdere�bezuiniging�op�regelingen�voor�kinderen?�Of�begrijp�ik�hem
dan�verkeerd?
De�heer�Heerma�(CDA):
Het�CDA�heeft�in�zijn�verkiezingsprogramma�extra�geld
uitgetrokken�voor�de�ondersteuning�van�gezinnen.�De
kans�dat�wij�steun�zullen�verlenen�aan�het�feit�dat�er�honderden�miljoenen�uit�gaan�bij�de�ondersteuning�van�gezinnen,�is�niet�groot.
De�heer�Van�Weyenberg�(D66):
"Niet�groot",�zegt�u.�Ik�ken�het�CDA�al�wat�langer.�We�zullen�de�komende�tijd�elk�beetje�speelruimte�misschien
wel�terugzien.�Heel�concreet,�gaat�het�CDA�de�maatregel
waarover�wij�het�vandaag�hebben,�steunen?
De�heer�Heerma�(CDA):
Nee.
Mevrouw�Voortman�(GroenLinks):
De�heer�Heerma�heeft�helemaal�gelijk�als�hij�het�heeft
over�kinderen�die�in�armoede�opgroeien,�maar�het�ene
gezin�is�het�andere�niet.�Er�zijn�ook�gezinnen�waar�nog
steeds�veel�ruimte�is,�waar�de�kinderbijslag�soms�zelfs
integraal�op�een�spaarrekening�verdwijnt.�Deelt�de�heer
Heerma�het�standpunt�dat�je�in�die�gevallen�naar�een�eerlijkere�verdeling�zou�kunnen�kijken,�bijvoorbeeld�voor�die
kinderen�die�in�armoede�opgroeien,�met�wie�ook�de�heer
Heerma�zo�meeleeft?
De�heer�Heerma�(CDA):
De�kindregelingen�zijn�de�afgelopen�jaren�al�veel�meer�inkomensafhankelijk�geworden�dan�in�het�verleden.�Wij�zijn
er�niet�voor�om�de�kinderbijslag�nog�verder�inkomensafhankelijk�te�maken�dan�die�nu�is.
Mevrouw�Voortman�(GroenLinks):
Ook�de�heer�Heerma�zegt�dat�hij�het�erg�vindt�dat�steeds
meer�kinderen�in�armoede�leven.�Dit�moet�toch�ergens
vandaan�komen?

27 maart 2013
TK�67

67-10-50

Heerma
De�heer�Heerma�(CDA):
Dat�is�een�heel�terechte�vraag.�Daarom�maakt�het�CDA
in�zijn�verkiezingsprogramma�de�keuze�om�op�dit�terrein
geen�vele�honderden�miljoenen�te�bezuinigen,�maar�hierin�juist�extra�te�investeren.
De�voorzitter:
Voordat�ik�de�volgende�spreker�het�woord�geef:�zojuist
werd�opgemerkt�dat�er�maar�een�uur�is�uitgetrokken�voor
dit�debat.�Dat�heeft�te�maken�met�het�feit�dat�iedereen�ervan�uitging�dat�er�maar�één�spreker�zou�zijn.�Later�hebben�zich�meerdere�sprekers�gemeld.�Daardoor�is�het�hele
schema�een�beetje�uitgelopen.�Wij�hebben�nu�iets�meer
ruimte�gecreëerd,�wat�overigens�niet�wil�zeggen�dat�er
uitgebreid�geïnterrumpeerd�kan�worden.

Mevrouw�Tellegen�(VVD):
Voorzitter.�Ik�houd�het�kort.�Vandaag�behandelen�wij�het
wetsvoorstel�aangaande�het�niet-indexeren�van�het�basiskinderbijslagbedrag�per�1 juli�2013.�Deze�maatregel�maakt
onderdeel�uit�van�het�regeerakkoord�van�kabinet-Rutte
II. Het�niet�indexeren�voor�de�jaren�2014�en�2015,�zoals
eveneens�is�vastgelegd�in�het�regeerakkoord,�wordt�geregeld�in�het�wetsvoorstel�over�de�kindregelingen�dat�op�dit
moment�door�het�kabinet�wordt�uitgewerkt.�De�maatregel
om�per�1 juli�2013�niet�te�indexeren�heeft,�zo�valt�te�lezen
in�de�nota�naar�aanleiding�van�het�verslag,�zeer�geringe
inkomenseffecten.�De�VVD�steunt�dan�ook�het�voorliggende�wetsvoorstel.�Het�is�een�kleine�maatregel�die�bijdraagt
aan�het�op�orde�brengen�van�de�overheidsfinanciën.
In�het�huidige�stelsel�van�kindregelingen�gaat�momenteel�een�grote�hoeveelheid�geld�om,�zo'n�9�miljard�euro
per�jaar.�Daarmee�is�het�geheel�aan�kindregelingen�een
forse�post�op�de�SZW-begroting.�De�VVD�steunt�dan�ook
het�voornemen�van�het�kabinet�om�in�deze�tijden�van�economische�krapte�het�stelsel�aan�kindregelingen�te�versoberen.�De�VVD�wacht�het�definitieve�wetsvoorstel�hierover�dan�ook�graag�af.
De�heer�Van�Weyenberg�(D66):
Een�aantal�collega's�in�deze�Kamer�vindt�het�toch�wel�wat
ongelukkig�dat�wij�dit�kleine,�specifieke�onderdeel�als�een
apart�wetsvoorstel�behandelen,�terwijl�het�integrale�pakket�nog�moet�komen.�Hoe�zit�de�collega�van�de�VVD�in�dat
debat?
Mevrouw�Tellegen�(VVD):
Het�ministerie�heeft�de�keuze�gemaakt�om�het�wetsvoorstel,�met�het�oog�op�de�praktische�uitvoerbaarheid�ervan,
nu�naar�de�Kamer�te�sturen.�Het�maakt�deel�uit�van�het�regeerakkoord�en�daarom�stemt�de�VVD�in�met�de�manier
waarop�het�nu�gaat.
De�heer�Van�Weyenberg�(D66):
Stel�dat�de�minister�zo�meteen�zegt�dat�dit�wel�iets�later
"in�samenhang�met"�zou�kunnen,�zonder�dat�daarmee
de�besparing�in�het�geding�komt.�Zou�u�dan�het�voorstel
steunen�om�het�een�tijdje�te�laten�rusten?
Mevrouw�Tellegen�(VVD):
Daarvoor�wil�ik�eerst�het�antwoord�van�de�minister�afwachten.

Tweede�Kamer

Indexeren�basiskinderbijslagbedrag

De�heer�Van�Weyenberg�(D66):
Dat�snap�ik,�want�ik�heb�dezelfde�vraag.�Maar�als�blijkt�dat
het�technisch�wel�kan,�bent�u�er�dan�voor?
Mevrouw�Tellegen�(VVD):
Als�blijkt�dat�de�bezuiniging�die�verbonden�is�aan�dit�voorstel,�overeind�blijft,�en�het�zuiver�een�verschuiving�in�de
tijd�is,�dan�moet�ik�daarover�nadenken,�maar�dan�lijkt�het
mij�van�wel.
De�voorzitter:
Daarmee�zijn�wij�aan�het�eind�gekomen�van�de�eerste�termijn�van�de�kant�van�de�Kamer.
De�vergadering�wordt�van�17.09�uur�tot�17.15�uur�geschorst.

Minister�Asscher:
Voorzitter.�Ik�dank�alle�Kamerleden�voor�hun�inbreng�over
deze�wet.�Het�is�al�door�verschillende�partijen�genoemd
dat�de�reden�dat�wij�überhaupt�over�deze�wet�spreken�de
economische�zware�tijden�zijn.�Er�moet�bezuinigd�worden.�De�overheidsfinanciën�moeten�op�orde�worden�gebracht.�Om�dat�te�doen,�zijn�in�het�regeerakkoord�onder
andere�afspraken�gemaakt�over�de�kinderbijslag.�Een�van
de�maatregelen�betreft�het�voorstel�om�de�kinderbijslag
in�juli�2013�niet�te�corrigeren�voor�de�prijsontwikkeling.
Er�zijn�ook�veel�verdergaande�afspraken�gemaakt�over
indexatie�in�juli�2014�en�in�het�jaar�2015.�Die�voorstellen
hoop�ik�met�de�Kamer�te�bespreken�in�het�bredere�licht
van�de�door�veel�leden�genoemde�hervorming�van�de
kindregeling.�Ik�ben�van�plan�om�het�wetsvoorstel�inzake
de�Wet�hervorming�kindregelingen�later�in�dit�jaar�bij�de
Kamer�aan�te�bieden.�Dat�is�ook�het�moment�om�nader�in
te�gaan�op�al�die�voorstellen�en�alle�vragen�die�de�leden
daarover�hebben�gesteld.�Op�dat�moment�zal�ik,�tevens
op�verzoek�van�de�heer�Heerma,�ook�nader�ingaan�op�de
visie�van�het�kabinet�op�de�kindregelingen�ten�opzichte
van�de�positie�van�het�gezin�in�de�samenleving.
De�reden�dat�wij�dit�wetsvoorstel�nu�behandelen�is�heel
prozaïsch.�Anders�redden�wij�het�niet�om�het�op�tijd�uit
te�voeren�en�de�indexatie�tijdig�door�te�voeren.�Dat�is�een
heel�praktische�reden.�Ik�vraag�de�Kamer�namens�de�regering�om�daarvoor�begrip�op�te�brengen,�ook�al�had�ik�een
en�ander�net�als�de�leden�liever�besproken�in�het�licht�van
de�veel�bredere�discussie.�Ik�begrijp�de�vragen�dan�ook
heel�goed,�maar�ik�verzoek�de�Kamer�in�dit�geval�om�er
rekening�mee�te�houden�dat�wij�nu�eenmaal�zitten�met�de
termijnen�die�er�zijn.�Hier�gaat�het�om�juli�van�dit�jaar.
Ik�begrijp�ook�heel�goed�dat�veel�Kamerleden�aangeven�dat�de�bezuinigingen�zo�langzamerhand�enorm�beginnen�te�stapelen.�Ik�zal�ten�opzichte�van�niemand�hier
die�niet-indexaties�eerder�heeft�gesteund,�jij-bakken.�De
leden�hebben�het�recht�om�zich�bij�iedere�niet-indexatie
opnieuw�af�te�vragen�of�zij�de�steun�gerechtvaardigd�vinden.�Ik�denk�ook�dat�wij�het�met�elkaar�eens�zijn�dat�de
financiële�problemen�waar�Nederland�voor�staat,�niet�zijn
opgelost.�Je�kunt�nu�dus�ook�niet�zeggen�dat�wij�het�niet
meer�doen.�Vanzelfsprekend�is�de�vraag�altijd�legitiem.
Ook�de�politieke�vraag�waar�er�wordt�bezuinigd�en�of�er
niet�te�zwaar�bij�één�groep�wordt�bezuinigd,�is�legitiem.
Het�is�helaas�een�feit�dat�wij�er�nog�niet�zijn.
Ik�moet�de�Kamer�nog�melden�dat�het�Centraal�Planbureau,�als�je�goed�kijkt�naar�zijn�CEP-rapportage�van�twee

27 maart 2013
TK�67

67-10-51

Asscher
weken�geleden,�rekening�houdt�met�een�iets�hogere�inflatie�en�dus�ook�met�een�iets�hogere�prijscorrectie�dan�in�de
eerdere�stukken.�Als�je�dat�doorrekent,�heeft�dat�ook�weer
effecten�op�het�indexeren�van�de�kinderbijslag.�Het�gaat
nu�namelijk�om�een�percentage�van�0,09,�waar�wij�eerder�uitgingen�van�0,03%�voor�standaardhuishoudens.�En
waar�het�eerder�ging�om�€ 2,80�per�jaar,�blijkt�dit�nu�gemiddeld�€ 10�per�jaar.�Dat�maakt�het�inkomenseffect�dus
groter,�zij�het�nog�steeds�gering.�Alle�partijen�hebben�aangegeven�dat�het�weliswaar�een�gering�bedrag�is,�maar�dat
ook�geringe�bedragen�betekenis�hebben.
Ik�loop�de�vragen�en�de�opmerkingen�van�de�verschillende�fracties�langs.�De�Socialistische�Partij�vroeg�hoe�de
maatregel�zich�verhoudt�tot�artikel�27�van�het�kinderrechtenverdrag.�Dat�verdrag�en�dat�artikel�gaan�over�een�toereikende�levensstandaard�voor�kinderen.�Het�gaat�hier
om�een�incidentele�maatregel�met�een�zeer�beperkt�inkomenseffect.�Ook�na�deze�maatregel�blijft�de�overheid
doorgaan�om�gezinnen�met�kinderen�te�ondersteunen.
Mevrouw�Karabulut�weet�dat�de�laagste�inkomens�in�het
regeerakkoord�worden�ontzien.�Dat�gebeurt�niet�door�deze�maatregel,�want�dit�is�een�maatregel�die�generiek�is.
Door�het�bestaande�sociaal�minimum�blijft�een�toereikende�levensstandaard�voor�kinderen�gewaarborgd.

daarvan�haar�interpretatie�gegeven.�Die�laat�ik�graag�voor
haar�rekening.�Vervolgens�heeft�ze�de�vraag�gesteld�of�het
niet�kan�worden�uitgesteld.�Ik�heb�aangegeven:�als�we�deze�bezuiniging,�die�onderdeel�is�van�het�totaal�aan�bezuinigingen�in�het�regeerakkoord,�willen�halen,�dan�moeten
we�het�nu�behandelen.�Dat�is�het�antwoord�op�de�vraag.
De�voorzitter:
Tot�slot,�mevrouw�Karabulut.
Mevrouw�Karabulut�(SP):
Bedoelt�de�minister�–�dan�weten�we�dat�voor�de�toekomst,
voor�alle�komende�debatten�–�met�"de�laagste�inkomens
ontzien"�dat�het�kabinet�er�bijvoorbeeld�ook�voor�had�kunnen�kiezen�om�in�plaats�van�1�miljard,�2�miljard�te�bezuinigen�op�de�mensen�met�de�laagste�inkomens?�Is�dat�de
manier�waarop�dit�kabinet�de�laagste�inkomens�ontziet?

Minister�Asscher:
Ik�ben�groot�voorstander�van�het�toepassen�van�de�wetten�van�de�retorica.�Ook�ben�ik�niet�vies�van�hier�en�daar
een�retorische�truc.�Ik�houd�er�echter�niet�zo�van�om�een
stelling�te�poneren�en,�als�iemand�anders�daar�niet�op�ingaat,�te�stellen�dat�die�daarmee�erkend�is.�Dat�vind�ik�voor
de�kwaliteit�van�het�debat�niet�per�se�bevorderlijk.
Ik�heb�aangegeven�dat�het�beleid�van�de�regering�is�om
de�lage�inkomens�te�ontzien.�Mevrouw�Karabulut�heeft

Minister�Asscher:
Die�vraag�laat�zich�beantwoorden�door�bijvoorbeeld�te�kijken�naar�de�koopkrachteffecten�van�het�regeerakkoord
als�geheel.�Daarin�wordt�een�hogere�bijdrage�gevraagd
van�de�hogere�inkomens.�Daartegen�bestaat�dan�weer�bezwaar�bij�de�andere�zijde�van�de�Kamer.�Het�is�bedoeld
om�ervoor�te�zorgen�dat,�in�de�woorden�van�onze�minister-president,�de�toch�al�dunne�ijslaag�waarop�de�mensen�het�moeten�doen,�als�gevolg�van�de�crisis�niet�zo�dun
wordt�dat�ze�daardoorheen�zakken.
Ik�was�aangekomen�bij�de�vraag�van�de�GroenLinksfractie,�die�ook�door�de�SP-fractie�is�gesteld,�waarom�we
deze�bezuiniging�niet�inkomensafhankelijk�maken.�De
doelstelling�van�kinderbijslag�is�het�ondersteunen�van�gezinnen�met�kinderen.�Kinderbijslag�komt�terecht�bij�alle
gezinnen�met�kinderen.�Dat�is�gebaseerd�op�de�solidariteit�van�huishoudens�zonder�kinderen�met�huishoudens
met�kinderen.�De�heer�Heerma�verwees�daar�net�al�naar.
Ik�ben�er�niet�voor�om�aan�de�hand�van�dit�voorstel�van
niet-indexatie�het�fundamentele�karakter�van�de�kinderbijslag�over�die�boeg�zo�stevig�te�veranderen.�Het�lijkt�me
ook�niet�noodzakelijk.�Bij�het�voorstel�inzake�de�Wet�hervorming�kindregelingen�kan�geschoven�worden�tussen
aan�de�ene�kant�de�kinderbijslag�en�aan�de�andere�kant
het�kindgebonden�budget,�een�wel�inkomensgerelateerde�regeling.�Naar�gelang�je�politieke�overtuiging�of�datgene�waaraan�je�het�meeste�waarde�hecht,�kun�je�dan�meer
nadruk�leggen�op�de�solidariteit�in�de�zin�van�gelijke�inkomensondersteuning�voor�alle�gezinnen�in�Nederland,�of
op�de�solidariteit�tussen�rijk�en�arm,�dus�meer�inkomensondersteuning�voor�gezinnen�met�een�laag�inkomen.
De�SP-fractie�vroeg�hoe�deze�bezuinigingen�zich�verhouden�tot�het�ondersteunen�van�degenen�die�dit�het
hardste�nodig�hebben.�Ik�heb�er�al�het�een�en�ander�over
aangegeven,�maar�gezinnen�met�lage�inkomens�hebben
recht�op�een�kindgebonden�budget.�Dit�jaar�krijgen�ze�er
€ 75�bij�voor�het�tweede�kind.�De�voorstellen�betreffende�de�hervorming�zijn�absoluut�bezuinigingen.�Laat�ook
daar�geen�misverstand�over�bestaan.�Er�wordt�heel�stevig
bezuinigd�op�de�kindregelingen,�op�de�maatregelen�die
gezinnen�ondersteunen.�Dat�is�ook�verdedigbaar,�gezien
het�totale�pakket�aan�bezuinigingen�waar�we�in�Nederland�voor�staan.�Je�kunt�ten�aanzien�van�heel�veel�groepen�zeggen:�we�hadden�het�liever�niet�gedaan.�En�dan
ben�ik�het�daar�nog�mee�eens�ook.�De�bezuinigingen�in�de
zorg,�in�de�sociale�zekerheid,�op�ontwikkelingssamenwerking�en�op�de�kindregelingen�had�je�in�een�goede�tijd�liever�niet�gedaan.�We�leven�echter�niet�in�een�goede�tijd,�en

Tweede�Kamer

27 maart 2013
TK�67

Mevrouw�Karabulut�(SP):
Ik�wil�graag�het�eerlijke�verhaal�van�de�minister�horen.�Hij
zegt�dat�de�mensen�met�de�laagste�inkomens�en�de�kinderen�die�in�armoede�opgroeien,�worden�ontzien,�maar
dan�spreekt�hij�volgens�mij�niet�de�waarheid.�Het�sociaal�minimum�wordt�door�het�kabinet�verlaagd.�Op�de�kinderbijslag�wordt�gekort.�De�alleenstaande-ouderkorting
voor�vrouwen�in�de�bijstand�gaat�omlaag.�Het�gaat,�alles�bij�elkaar,�om�een�miljardenbezuiniging.�Het�is�dus
niet�waar�dat�de�laagste�inkomens�worden�ontzien.�Ik�zou
graag�willen�dat�de�minister�dat�gaat�doen.�De�vraag�is
dan�ook�waarom�hij�nu�deze�geïsoleerde�maatregel�neemt
en�waarom�hij�die�niet�uitstelt�tot�de�behandeling�van�het
brede�wetsvoorstel�waarover�de�minister�het�had.
Minister�Asscher:
Ik�hoor�een�betoog�en�een�vraag�die�ik�al�heb�beantwoord.�We�kunnen�dit�wetsvoorstel�niet�uitstellen.�Dit�is
een�bezuiniging�die�onderdeel�is�van�een�pakket.�Om�het
op�tijd�te�kunnen�doen,�moeten�we�het�nu�behandelen.
Mevrouw�Karabulut�(SP):
Ik�ben�blij�dat�de�minister�in�ieder�geval�niet�ontkent�dat
de�laagste�inkomens�niet�worden�ontzien,�want�die�worden�niet�ontzien.�Dat�blijf�ik�schandelijk�vinden.�Verder
is�het�mij�niet�duidelijk�waarom�je�deze�maatregel�op�dit
moment�niet�even�in�de�ijskast�zou�kunnen�plaatsen�om
deze�vervolgens�na�de�zomer�bij�het�bredere�wetsvoorstel�te�betrekken,�zodat�je�wel�rekening�kunt�houden�met
de�inkomensposities�van�mensen�met�lage�inkomens�en
middeninkomens.

Indexeren�basiskinderbijslagbedrag

67-10-52

Asscher
we�zijn�gehouden�om�bepaalde�keuzes�te�maken.�Binnen
die�keuzes�proberen�we�zo�veel�mogelijk�rekening�te�houden�met�de�inkomens�van�mensen.
De�heer�Van�Vliet�vraagt�waarom�wij�niet�regelen�dat
slechts�de�ingezetenen�van�Nederland�recht�hebben�op
kinderbijslag.�Dat�doen�wij.�Om�verzekerd�te�zijn�voor�kinderbijslag�moet�de�ouder�ingezetene�zijn.�Daarnaast�zijn
mensen�verzekerd�die�niet�hier�wonen,�maar�wel�Nederlandse�loonbelasting�betalen,�bijvoorbeeld�grensarbeiders�of�mensen�die�werken�op�het�continentaal�plat.�Ik
denk�niet�dat�u�daar�per�definitie�bezwaar�tegen�maakt.
Straks�gaan�wij�ook�strenger�kijken�naar�de�woonplaats
van�het�kind.�Dat�is�de�strekking�van�het�wetsvoorstel�exportbeperking�kinderbijslag�en�kindgebonden�budget,�dat
op�dit�moment�bij�de�Eerste�Kamer�aanhangig�is.�Hoe�de
behandeling�daar�afloopt,�durf�ik�u�nu�nog�niet�te�voorspellen.
Kan�deze�niet-indexatie�niet�wat�simpeler�worden�afgedaan?�Op�grond�van�de�wet�moet�dat�met�een�wetswijziging.�Gehoord�de�betogen�heb�ik�de�indruk�dat�de�Kamer�het�op�prijs�stelt�om�er�op�deze�manier�met�de�regering�over�van�gedachten�te�wisselen,�dus�ik�ben�niet�van
plan�om�voorstellen�te�doen�om�dat�te�wijzigen.�Ik�denk
dat�het�goed�is,�ook�al�is�het�een�kleine�wijziging�en�een
kleine�bezuiniging,�om�er�expliciet�toestemming�van�uw
Kamer�en�van�de�Eerste�Kamer�voor�te�vragen.�Als�de�Kamer�dat�echter�anders�ziet,�verneem�ik�dat�graag�en�kunnen�wij�de�wet�in�die�zin�aanpassen.�Ik�ben�niet�van�plan
om�voorstellen�in�die�richting�te�doen.
Er�is�veel�gesproken�over�het�probleem�van�armoede,�met�name�in�gezinnen�met�kinderen.�Ik�deel�de�zorgen�van�de�Kamer�over�wat�het�kan�betekenen�voor�een
kind�om�op�te�groeien�in�een�gezin�met�armoede.�Het�is
wel�belangrijk�om�aan�te�geven�dat�het�kabinet�weliswaar
middelen�heeft�uitgetrokken�voor�het�bestrijden�van�armoede,�maar�dat�het�vaak�om�meer�gaat�dan�alleen�geld
van�de�rijksoverheid.�Juist�gemeenten�zijn�in�de�positie
om�maatwerk�te�organiseren�voor�kinderen.�Voor�kinderen�is�het�vaak�veel�belangrijker�dat�zij�toegang�hebben
tot�goed�onderwijs,�tot�sportvoorzieningen�en�tot�cultuurvoorzieningen,�zodat�zij�volwaardig�deel�kunnen�blijven
uitmaken�van�de�samenleving,�hoe�moeilijk�dat�ook�is�en
hoe�beperkt�hun�kansen�ook�zijn�door�het�lage�inkomen
van�hun�ouders.�Dat�zijn�precies�de�onderwerpen�waarop�de�regering�inzet.�Ik�noem�extra�middelen�vanaf�2014
voor�sport�voor�kinderen�uit�gezinnen�met�een�laag�inkomen.�Het�Jeugdsportfonds�is�daarbij�vaak�genoemd.�Ook
de�plannen�van�de�staatssecretaris�rondom�armoedebestrijding�moeten�eraan�bijdragen�dat�juist�kinderen�die
opgroeien�in�zo'n�gezin�volwaardig�deel�kunnen�uitmaken
van�de�samenleving�en�later�niet�ook�in�zo'n�situatie�blijven�hangen.
De�ChristenUnie�vroeg�of�ik�bereid�ben�het�Sociaal�en
Cultureel�Planbureau�onderzoek�te�laten�doen�naar�de
stapeling�bij�gezinnen�met�kinderen,�met�name�naar�de
maatschappelijke�effecten.�In�mijn�ogen�is�het�op�dit�moment�niet�aan�de�orde�om�het�SCP�een�apart�onderzoek
te�vragen�naar�de�stapeling.�U�mag�erop�rekenen�dat�ik
bij�het�wetsvoorstel�hervorming�kindregelingen�ook�uitgebreid�zal�ingaan�op�de�effecten,�zowel�inkomenseffecten�als�andere�effecten,�van�het�gehele�pakket.�Dat�staat
nog�los�van�de�motie-Heerma/Van�Weyenberg�die�hier�al
een�aantal�keren�is�geciteerd.�Ieder�jaar�wordt�bij�de�begrotingsbehandeling�van�SZW�ook�naar�de�koopkrachtontwikkeling�bij�gezinnen�gekeken.

Tweede�Kamer

Indexeren�basiskinderbijslagbedrag

Mevrouw�Schouten�(ChristenUnie):
Het�gaat�niet�alleen�om�de�koopkrachtontwikkeling.�Die
zit�inderdaad�in�de�stapeling�en�de�koopkracht�is�bekend.
Het�gaat�nadrukkelijk�ook�om�de�maatschappelijke�effecten.�De�minister�stelt�nu�dat�hij�dat�doet�op�het�moment
dat�het�integrale�kindbeleid�wordt�bekendgemaakt.�In�dit
debat�werd�juist�duidelijk�dat�wij�nu�allerlei�brokjes�wetgeving�behandelen�die�wel�degelijk�impact�hebben�op�het
totaal.�Juist�het�gezamenlijke�effect�van�alle�maatregelen,
dus�niet�alleen�van�de�kindregelingen,�maar�ook�van�andere�regelingen�die�direct�betrekking�hebben�op�gezinnen
met�kinderen,�zouden�wij�graag�in�kaart�gebracht�willen
hebben.�Onderkent�de�minister�dat�het�niet�alleen�gaat
om�de�kindregelingen,�maar�juist�om�het�totale�pakket?
Minister�Asscher:
De�heer�Heerma�sprak�in�dit�verband�over�een�salamitactiek.�Daar�herken�ik�mij�niet�in.�Ik�probeer�een�goed�pakket
voor�te�bereiden,�me�volledig�verplaatsend�in�de�zorgen
die�bij�de�Kamer�leven�over�het�totale�effect�van�de�maatregelen�op�gezinnen�met�kinderen.�Wij�kijken�daar�heel
grondig�naar.�Ik�zei�net�al,�misschien�te�binnensmonds
pratend,�dat�ik�daarbij�echt�niet�alleen�naar�de�koopkrachteffecten�wil�kijken,�maar�ook�naar�de�eventuele�maatschappelijke�effecten�van�die�pakketten.�Het�feit�dat�dit
wetsvoorstel,�hoe�gelukkig�ook,�separaat�voorligt,�komt
omdat�we�anders�de�termijnen�niet�halen.�Ik�begrijp�heel
goed�dat�dat�op�zichzelf�bezwaren�bij�u�oproept,�maar�dat
wil�nog�niet�zeggen�dat�we�daarmee�alles�maar�met�horten�en�stoten�op�de�Kamer�afschieten.�Nee,�we�zoeken
juist�naar�een�compleet�pakket,�kijkend�naar�wat�dit�doet
voor�arbeidsparticipatie,�inkomensondersteuning�en�inkomens�van�gezinnen.�Die�voorstellen�willen�we�dan�aan�de
Kamer�voorleggen.�Ik�zie�daarom�op�dit�moment�geen�reden�voor�een�apart�onderzoek�naar�de�maatschappelijke
effecten�van�datzelfde�pakket.
Mevrouw�Schouten�(ChristenUnie):
De�minister�erkent�toch�dat�er�allerlei�aparte�wetsvoorstellen�zijn�–�ik�denk�aan�het�sociaal�leenstelsel�en�aan�de�afschaffing�van�de�gratis�schoolboeken�–�die�niet�in�het�totaalpakket�zitten,�maar�die�wel�degelijk�van�invloed�zijn�op
de�inkomens�van�die�gezinnen,�waardoor�het�wel�goed�is
om�dat�integraal�te�bekijken?
Minister�Asscher:
Ik�neem�het�afschaffen�van�de�gratis�schoolboeken�mee
in�mijn�doorberekening�van�de�effecten.�Daar�kunt�u�gerust�op�zijn.�Het�sociaal�leenstelsel�zou�ik�niet�direct�bij�de
kindregelingen�willen�betrekken,�want�dat�lijkt�me�toch
weer�net�een�andere�categorie,�hoewel�het�in�bredere�zin
misschien�ook�weer�om�gezinnen�gaat.�We�hebben�het
hier�over�de�verschillende�groepen�kinderen�die�worden
geraakt�door�verschillende�regelingen.�Ik�vind�het�moeilijk
om�dat�met�elkaar�in�verband�te�brengen�en�te�onderzoeken�op�zijn�effecten.
De�voorzitter:
Tot�slot.
Mevrouw�Schouten�(ChristenUnie):
We�blijven�hierover�van�mening�verschillen.�Ik�zal�hierop
in�tweede�termijn�terugkomen.

27 maart 2013
TK�67

67-10-53

Asscher
De�heer�Heerma�(CDA):
De�minister�heeft�bij�herhaling�aangegeven�hoe�ongelukkig�hij�het�vindt�dat�dit�nu�separaat�gebeurt.�Maar�de�enige�reden�dat�dat�gebeurt,�is�toch�omdat�het�kabinet�die
keuze�heeft�gemaakt?�Er�is�sprake�van�een�keuze.
Minister�Asscher:
Ik�heb�mij�verplaatst�in�het�feit�dat�u�het�onaangenaam
vindt,�omdat�u�nog�niet�de�totale�effecten�kunt�doorzien.
Daar�heb�ik�begrip�voor.�Ik�had�u�daarin�graag�gelukkiger
gestemd�door�het�in�samenhang�met�elkaar�te�brengen.
Maar�de�heer�Heerma�weet�ook�dat�wij�niet�alleen�voor�de
taak�staan�de�kindregelingen�te�hervormen,�maar�ook�om
de�begroting�op�orde�te�brengen.�Daar�is�dit�een�onderdeel�van,�zij�het�een�beperkt�onderdeel.�Om�dat�onderdeel
waar�te�maken,�moet�ik�het�nu�in�behandeling�brengen.
Dat�is�het�antwoord�op�de�vraag,�waarom�we�dat�nu�behandelen,�en�niet�in�het�najaar.
De�heer�Heerma�vroeg�ook�om�een�appreciatie�van�de
hoogte�van�de�kindregelingen�in�Nederland,�ten�opzichte�van�die�in�de�ons�omringende�landen.�Immers,�volgens
bijlage�1�komt�Nederland�karig�uit�de�vergelijking�met�andere�landen.�Daarbij�is�het�wel�goed�om�in�ogenschouw
te�nemen�dat�we�in�Nederland�een�inkomensonafhankelijke�bijdrage�kennen,�de�kinderbijslag,�en�een�inkomensafhankelijk�kindgebonden�budget.�Vergelijkbare�regelingen
in�andere�landen�lopen�sterk�uiteen.�Het�is�dus�heel�moeilijk�vergelijkbaar�te�maken,�ook�omdat�in�andere�landen
anders�wordt�omgegaan�met�de�huurtoeslag,�de�kosten
van�scholen,�de�minimumlonen�enzovoorts.�Dat�maakt
die�vergelijking�ingewikkeld.�Ben�ik�het�met�de�heer�Heerma�eens�dat�ze�in�bijvoorbeeld�België�een�hoger�bedrag
hebben?�Zeker.�In�Duitsland�ook.�Maar�het�is�moeilijk�om
daarover�nu�de�absolute�uitspraak�te�doen�dat�we�te�laag
zitten�en�dat�deze�niet-indexatie�net�over�het�randje�is�ten
opzichte�van�de�vorige�niet-indexaties.�Dat�vind�ik�een
conclusie�die�ik�niet�op�grond�van�die�cijfers�zou�durven
trekken.
De�voorzitter:
Ik�zie�dat�er�behoefte�is�aan�een�tweede�termijn.�Het
woord�is�aan�mevrouw�Karabulut.

Mevrouw�Karabulut�(SP):
Voorzitter.�Het�blijft�om�meerdere�redenen�niet�logisch
om�dit�wetsvoorstel�er�nu�doorheen�te�jassen,�zonder�dat
we�het�grote�plaatje�van�de�kindregelingen�en�de�desbetreffende�wijzigingen�en�forse�bezuinigingen�kunnen�bezien.�Het�blijft�ook�niet�logisch�om�deze�korting�nu�door
te�voeren,�in�een�tijd�waarin�we�weten�dat�steeds�meer
kinderen�in�het�nog�altijd�rijke�Nederland�in�armoede�opgroeien.�Iedere�keer�wordt�herhaald�dat�er�een�potje�van
100�miljoen�komt�en�dan�nog�niet�eens�dit�jaar,�maar�volgend�jaar.�Dat�wordt�een�beetje�belachelijk�als�je�in�ogenschouw�neemt�wat�er�wordt�gekort�op�gezinnen�met�de
laagste�inkomens.�Ik�noem�alleen�al�de�korting�op�de�alleenstaandeouderkorting�voor�moeders�in�de�bijstand,
maar�bijvoorbeeld�ook�deze�korting�op�de�kinderbijslag,
het�verlagen�van�het�sociaal�minimum,�de�zorgkosten�en
zo�kan�ik�nog�wel�een�tijdje�doorgaan.�Die�100�miljoen�en
iets�doen�aan�armoede�onder�kinderen�zijn�nu�nodig;�dit
is�een�urgent�probleem.
De�regering,�het�kabinet�en�deze�minister,�maar�ook�de
coalitiepartijen�–�met�name�de�PvdA,�die�altijd�een�grote

Tweede�Kamer

Indexeren�basiskinderbijslagbedrag

mond�heeft�over�het�bestrijden�van�armoede�onder�kinderen�–�zouden�er�ook�voor�kunnen�kiezen�om�dit�nu�niet�te
doen�en�om�de�daad�bij�het�woord�te�voegen�en�te�bekijken�hoe�we�de�laagste�inkomens�vooruit�kunnen�helpen
in�plaats�van�alleen�achteruit.�Dat�gebeurt�helaas�allemaal
niet,�maar�ik�wil�toch�de�volgende�motie�indienen.
Motie
De�Kamer,
gehoord�de�beraadslaging,
verzoekt�de�regering�om�de�Wet�Het�niet�indexeren�van
het�basiskinderbijslagbedrag�in�de�Algemene�Kinderbijslagwet�per�1 juli�2013�in�te�trekken,�en�deze�te�betrekken
bij�de�behandeling�van�het�wetsvoorstel�ter�vereenvoudiging�van�de�kindregelingen�dat�na�de�zomer�bij�de�Tweede�Kamer�ingediend�zal�worden,
en�gaat�over�tot�de�orde�van�de�dag.
De�voorzitter:
Deze�motie�is�voorgesteld�door�de�leden�Karabulut,
Schouten,�Heerma�en�Voortman.�Naar�mij�blijkt,�wordt�de
indiening�ervan�voldoende�ondersteund.
Zij�krijgt�nr.�6�(33525).

Mevrouw�Karabulut�(SP):
Ik�dring�er�tot�slot�bij�de�minister�op�aan�om�deze�motie�te
omarmen,�omdat�er�bij�heel�veel�partijen,�misschien�om
verschillende�redenen,�zeer�grote�bezwaren�leven,�maar
ook�omdat�er�praktisch�ook�voor�gekozen�kan�worden�om
dit�wetsvoorstel�op�een�later�moment�te�behandelen.
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Ik�heb�een�verhelderende�vraag.�Mevrouw�Karabulut
spreekt�over�aanhouden�of�intrekken.�Zij�wil�dat�dit�wetsvoorstel�in�samenhang�met�alle�andere�voorstellen�na�de
zomer�naar�de�Kamer�wordt�gestuurd.�Hoe�ziet�mevrouw
Karabulut�dan�de�ingangsdatum�van�1 juli?�Daar�krijg�ik
graag�duidelijkheid�over.
Mevrouw�Karabulut�(SP):
Dan�gaat�dit�dus�niet�per�1 juli�in.
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
De�bezuinigingsmaatregel�om�per�1 juli�niet�te�indexeren,
is�daarmee�dus�van�tafel.
Mevrouw�Karabulut�(SP):
Vooralsnog�wel,�maar�die�maatregel�wordt�dan�betrokken
bij�de�behandeling�van�de�rest.�Dat�bedrag�is�dan�dus�niet
van�tafel.
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Die�datum�is�dan�wel�gepasseerd.
Mevrouw�Karabulut�(SP):
Zeker.
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Wilt�u�dat�dan�met�terugwerkende�kracht�invoeren?

27 maart 2013
TK�67

67-10-54

Karabulut
De�voorzitter:
Mevrouw�Yücel,�wilt�u�alstublieft�via�de�voorzitter�spreken?
Mevrouw�Yücel�(PvdA):
Excuus,�voorzitter.
Mevrouw�Karabulut�(SP):
Misschien,�maar�misschien�komt�de�PvdA�wel�tot�het�inzicht�dat�dit�gewoon�een�heel�slechte�maatregel�is.�We
kunnen�dan�in�ieder�geval�het�grote�plaatje�bezien.�We
kunnen�dan�datgene�wat�u�voortdurend�in�de�Kamer�en
daarbuiten�roept,�namelijk�dat�de�laagste�inkomens�worden�ontzien�en�dat�deze�maatregel�heus�niet�zal�leiden
tot�meer�armoede�onder�kinderen,�daadwerkelijk�toetsen
en�met�elkaar�afspreken.�Als�dat�zo�zou�zijn,�zou�dit�mijn
steun�kunnen�krijgen.
De�voorzitter:
De�heer�Van�Vliet,�mevrouw�Yücel�en�de�heer�Van�Weyenberg�hebben�geen�behoefte�aan�een�tweede�termijn.

Mevrouw�Schouten�(ChristenUnie):
Voorzitter.�Op�basis�van�de�eerste�termijn�heeft�de�minister�ongetwijfeld�geconcludeerd�dat�mijn�fractie�niet�met
dit�wetsvoorstel�mee�zal�gaan.�Ik�heb�echter�ook�een�punt
gemaakt�van�het�inzichtelijk�maken�van�de�maatschappelijke�effecten�van�de�stapeling�van�alle�maatregelen.�De
minister�geeft�aan�dat�ook�hij�het�belangrijk�vindt�dat�de
maatschappelijke�effecten�in�kaart�worden�gebracht.�Er
lijkt�mij�ook�niets�op�tegen�om�dat�door�een�onafhankelijke�instantie�te�laten�doen.�Vandaar�de�volgende�motie.
Motie

Minister�Asscher:
Voorzitter.�Mijn�taak�is�in�deze�tweede�termijn�heel�beperkt.�Er�zijn�twee�moties�ingediend,�waarvan�de�Kamer
al�weet�hoe�ik�erover�denk.�Ze�zijn�namelijk�in�de�eerdere
mondelinge�uitwisseling�al�besproken.
De�preadvisering�kan�ook�heel�kort.�De�motie�van�de�SP
om�het�niet�te�doen�moet�ik�ontraden,�anders�had�ik�het
wetsvoorstel�natuurlijk�ook�helemaal�niet�ingediend.�Als
mevrouw�Karabulut�het�wetsvoorstel�niet�per�1 juli�van
kracht�wil�laten�worden,�kan�zij�tegen�het�wetsvoorstel
stemmen.�Dat�lijkt�mij�een�veel�efficiëntere�manier�dan
het�wetsvoorstel�betrekken�bij�de�behandeling�van�een
voorstel�dat�zo�ver�weg�ligt�dat�dit�wetsvoorstel�niet�meer
kan�worden�uitgevoerd.�Ik�ben�dus�niet�voor�deze�motie.
Datzelfde�geldt�voor�de�motie�van�mevrouw�Schouten.
Ik�heb�aangegeven�dat�ik�mijn�best�zal�doen�om�in�het�kader�van�het�totale�pakket�rond�de�kindregelingen�in�beeld
te�brengen�wat�de�financiële�en�maatschappelijke�effecten
van�dat�pakket�zijn.�Ik�heb�dan�ook�geen�behoefte�aan�een
separaat�onderzoek�door�het�Sociaal�en�Cultureel�Planbureau.�Maar�ik�wacht�graag�af�wat�de�Kamer�daar�straks
van�blijkt�te�vinden.
Mevrouw�Schouten�(ChristenUnie):
Voorzitter.�Ik�heb�een�opmerking�over�de�procedure�bij�de
stemmingen.�Het�lijkt�mij�verstandig�–�ik�kijk�daarbij�naar
mevrouw�Karabulut�–�om�de�motie�van�de�SP�zo�mogelijk
voor�het�wetsvoorstel�in�stemming�te�brengen.
De�voorzitter:
Dat�is�goed.�We�zullen�dat�doen.
De�algemene�beraadslaging�wordt�gesloten.
De�vergadering�wordt�van�17.42�uur�tot�18.45�uur�geschorst.

De�Kamer,
gehoord�de�beraadslaging,
constaterende�dat�gezinnen�met�kinderen�getroffen�worden�door�een�stapeling�van�bezuinigingen�van�het�kabinet;
overwegende�dat�veel�gezinnen�met�kinderen�door�de�crisis�en�de�bezuinigingen�moeite�hebben�om�rond�te�komen;
verzoekt�de�regering�om�de�maatschappelijke�gevolgen
van�de�bezuinigingen�voor�gezinnen�met�kinderen�in
beeld�te�brengen�door�het�Sociaal�en�Cultureel�Planbureau,
en�gaat�over�tot�de�orde�van�de�dag.
De�voorzitter:
Deze�motie�is�voorgesteld�door�de�leden�Schouten�en
Heerma.�Naar�mij�blijkt,�wordt�de�indiening�ervan�voldoende�ondersteund.
Zij�krijgt�nr.�7�(33525).
Ik�zie�dat�geen�van�de�andere�leden�behoefte�heeft�aan
een�tweede�termijn�en�dat�de�minister�al�klaar�staat�voor
zijn�beantwoording.

Tweede�Kamer

Indexeren�basiskinderbijslagbedrag

27 maart 2013
TK�67

67-10-55