Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2016–2017

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1427
Vragen van de leden Mohandis en Mei Li Vos (beiden PvdA) aan de Minister
van Economische Zaken over ondersteuning van het postbedrijf, de kranten en
tijdschriften en het culturele erfgoed (ingezonden 27 februari 2017).
Antwoord van Minister Kamp (Economische Zaken) (ontvangen 20 maart
2017).
Vraag 1
Herinnert u zich de beantwoording van eerdere vragen over staatssteun voor
Belgische mediabedrijven?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Klopt het dat daaruit naar voren komt dat de Belgische Staat een bepaald
bedrag (maximaal 200 miljoen euro in 2016) aan het Belgische postbedrijf
BPost geeft, in ruil waarvoor BPost erkende Belgische kranten en tijdschriften
voor een bepaald tijdstip (07.30 uur) en op het hele Belgische grondgebied
moet bezorgen?
Antwoord 2
Ja. Op basis van een openbare aanbesteding is per 1 januari 2016 een
vijfjarig contract met bpost ingegaan. Bpost is daarbij gebonden aan
kwaliteitseisen, onder meer een vervroegde bezorging van erkende kranten
van maandag tot en met vrijdag (behalve op feestdagen), met name vóór
07.30 uur en op zaterdag vóór 10 uur en de bezorging van erkende tijdschriften 5 dagen per week. Bpost is ingevolge de opgedragen DAEB persdistributie (dienst van algemeen economisch belang) verplicht om op het hele
Belgische grondgebied te bezorgen.
Vraag 3
Klopt het dat in België een afzonderlijk verlaagd BTW tarief van 0% geldt voor
dag- en weekbladen?

1

ah-tk-20162017-1427
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2017

Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2016–2017, nr. 1250

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

1

Antwoord 3
Ja. Het gaat daarbij om overgangsrecht dat bij de afschaffing van de fiscale
grenzen in de EU specifiek voor België is vastgelegd in de Uniewetgeving en
dat bovendien uitsluitend geldt voor papieren dag- en weekbladen.2
Vraag 4
Klopt het dat de Belgische overheid hiermee drie doelen tegelijk bereikt,
namelijk steun aan het nationale postbedrijf, steun aan de Belgische
tijdschriften en kranten en steun aan het Belgische culturele erfgoed?
Antwoord 4
Volgens de Belgische autoriteiten verzekert de concessieovereenkomst dat
erkende kranten en tijdschriften, ook in regio’s die financieel minder
aantrekkelijk zijn, bezorgd kunnen worden en zijn erkende kranten en
tijdschriften zo betaalbaar en toegankelijk voor elke burger in België. Het
betreft een dienst van «last resort», wat betekent dat uitgevers vrij zijn om
een andere distributeur voor de bezorging van erkende kranten en tijdschriften in te schakelen of om de distributie zelf te doen.
Vraag 5
Klopt het dat de Europese Commissie deze regeling heeft goedgekeurd en
deze regeling voldoet aan de Europese staatssteunregels?
Antwoord 5
De concessieovereenkomst tussen de Belgische overheid en bpost is door de
Europese Commissie onderzocht op verenigbaarheid met de interne markt en
de regels inzake staatssteun voor diensten van algemeen economisch belang.
Bij besluit van 3 juni 2016 heeft de Europese Commissie de DAEB persdistributie aangemerkt als toelaatbare staatssteun voor bpost.
Vraag 6
Klopt het dat dit, op basis van het gelijkheidsbeginsel, in Nederland dus ook
zou kunnen? Zo nee, waarom niet? Zo ja, wat vindt u daarvan?
Antwoord 6
Lidstaten zijn tot op zekere hoogte vrij om zelf te bepalen wat zij onder een
dienst van algemeen economisch belang verstaan en of ze een DAEB in hun
lidstaat willen aanwijzen. Als er daarbij sprake is van staatssteun, dan gelden
ook voor Nederland de DAEB kaders van de EU op het gebied van staatssteun.3 Een belangrijke randvoorwaarde daarbij is dat DAEB geen concurrentieverstoring mag opleveren. Als daaraan voldaan wordt en overige Unieregelgeving verder geen beperkingen op dit gebied kent, dan zou de
Nederlandse overheid een distributeur die aan bepaalde kwaliteitseisen kan
voldoen en die na een openbare aanbesteding wordt geselecteerd, ook
compensatie kunnen geven voor de bezorging van erkende kranten of
tijdschriften. Ik zie geen aanleiding om in dit geval van deze mogelijkheid
gebruik te maken. In Nederland is sprake van een uitstekend distributienetwerk en zijn er geen indicaties dat bezorging van kranten, periodieken of
andere (on)geadresseerde brievenbuspost in bepaalde gebieden onder druk
staat, of anderszins zonder compensatie niet tot stand zou komen.

2

Dit is België toegestaan ingevolge Titel VIII, hoofdstuk 4 van de Btw-richtlijn: Richtlijn
2006/112/EG van de Raad van 28 november 2006 betreffende het gemeenschappelijk stelsel van
belasting over de toegevoegde waarde (Pb EU L 347 van 11 december 2006).
3
Besluit van de Commissie van 20 december 2011 betreffende de toepassing van artikel 106, lid
2, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie op staatssteun in de vorm van
compensatie voor de openbare dienst, verleend aan bepaalde met het beheer van diensten van
algemeen economisch belang belaste ondernemingen en Mededeling van de Commissie
EU-kaderregeling inzake staatssteun in de vorm van compensatie voor de openbare dienst
(2011).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

2