Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2012–2013

33 640 VII

Wijziging van de begrotingsstaten van het
ministerie van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties (VII) en van de
begrotingsstaten van Wonen en Rijksdienst
(XVIII) voor het jaar 2013 (wijziging
samenhangende met de Voorjaarsnota)

Nr. 3

VERSLAG HOUDENDE EEN LIJST VAN VRAGEN EN
ANTWOORDEN
Vastgesteld 24 juni 2013
De vaste commissie voor Binnenlandse Zaken en de algemene commissie
voor Wonen en Rijksdienst, belast met het voorbereidend onderzoek van
dit voorstel van wet heeft de eer als volgt verslag uit te brengen. Onder
het voorbehoud dat de hierin gestelde vragen en gemaakte opmerkingen
voldoende zullen zijn beantwoord, achten de commissies de openbare
behandeling van het voorstel van wet genoegzaam voorbereid.
De voorzitter van de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken,
Berndsen-Jansen
De voorzitter van de algemene commissie voor Wonen en Rijksdienst,
De Rouwe
De adjunct-griffier van de commissies,
Hendrickx

kst-33640-VII-3
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2013

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 640 VII, nr. 3

1

1
Kunt u de tegenvaller in de ontvangsten in 2013 van € 25 mln. in artikel 1
«openbaar bestuur en democratie» nader toelichten?
Antwoord:
In de ontwerpbegroting 2012 is de artikelindeling van de begroting BZK
aangepast. Bij de wijziging van artikelindeling zijn de geraamde uitgaven
voor Online Raadpleegbare Reisdocumenten Administratie (ORRA)
overgegaan van artikel 31.3 naar artikel 6.5. Bij deze wijziging zijn per
ongeluk de geraamde ontvangsten voor ORRA van artikel 31 overgegaan
naar artikel 1 in plaats van naar artikel 6. Doordat de ORRA tot nader order
wordt uitgesteld (zie ook vraag 2), worden de geraamde uitgaven en
ontvangsten met € 25 mln. naar beneden bijgesteld.
2
Wat is de reden dat de online raadpleegbare reisdocumenten administratie (ORRA) tot nader order wordt uitgesteld?
Antwoord:
Door de Tweede Kamer zijn na de totstandkoming van de wijziging van de
Paspoortwet in 2009 kanttekeningen geplaatst bij het (centraal) bewaren
van de bij de aanvraag van een paspoort of Nederlandse identiteitskaart
opgenomen vingerafdrukken en in samenhang daarmee ook bij de
centrale opslag van reisdocumentengegevens als zodanig. Dit heeft er toe
geleid dat het kabinet bij brief van 12 april 2012 aan de Tweede Kamer
heeft laten weten dat er geen sprake zal zijn van het centraal bewaren van
de vingerafdrukken en dat er met de ORRA een pas op de plaats wordt
gemaakt.1 In de brief is ook aangekondigd dat het aanvraag- en uitgifteproces van de reisdocumenten tegen het licht zal worden gehouden. De
uitkomst daarvan zal medebepalend zijn voor het antwoord op de vraag
hoe voor de toekomst de reisdocumentenadministratie moet worden
ingericht. De besluitvorming daarover zal niet plaatsvinden zonder dat uw
Kamer daarin gekend is.
3
Kunt u aangeven of er sprake is ven een mee- of tegenvaller op de
uitgaven aan de huurtoeslag en hoe deze meerjarig gaat door werken?
Klopt het dat de uitgaven voor de huurtoeslag lager uitvallen dan
geraamd, blijkend uit de tabel budgettaire gevolgen van beleid bij
beleidsartikel 1 «Woningmarkt»? Kunt u voorts toelichten waarom de
ontvangsten binnen beleidsartikel 1 «Woningmarkt» meerjarig lager
uitvallen dan oorspronkelijk is geraamd?
Antwoord:
In de periode 2013–2017 is sprake van tekorten op de huurtoeslag. De
meerjarige reeks die in de budgettaire tabel bij beleidsartikel 1 «Woningmarkt» is gepresenteerd, is de resultante van enerzijds het tekort op de
huurtoeslag alsmede de dekking daarvan en de compensatie (ten laste
van VWS) als gevolg van het stapsgewijs afschaffen van intramurele zorg
voor lichte zorgzwaartepakketten, zoals afgesproken in het regeerakkoord
Rutte II. Zoals bij voorjaarnota is gemeld zal de definitieve vormgeving
van de dekking van het tekort op de huurtoeslag worden betrokken bij de
augustusbesluitvorming.
De ontvangsten op beleidsartikel 1 «Woningmarkt» vallen meerjarig lager
uit dan oorspronkelijk geraamd door lagere terugvorderingen bij de
huurtoeslag. Bij de definitieve vaststelling van de huurtoeslag voor de
toeslagjaren 2010 en 2011 zijn minder terugvorderingen gerealiseerd dan
verwacht en dat heeft geleid tot een structurele verlaging van de
geraamde terugvorderingen voor 2010 en latere jaren. De lagere
terugvorderingen bij definitieve vaststellingen worden toegeschreven aan
1

Kamerstukken II, 2011–2012, 25 763, nr. 57

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 640 VII, nr. 3

2

de tegenvallende inkomensontwikkeling waardoor een geringere
afwijking ontstaat tussen voorlopig en definitief vastgestelde toeslagen.
4
Is het extra bedrag voor de startersleningen eenmalig, dat wil zeggen
alleen voor het jaar 2013? In hoeverre is het extra budget van € 30 mln.
dat beschikbaar is gesteld voor de SVN-starterslening volledig
beschikbaar voor startersleningen? Hoeveel is er in 2013 daadwerkelijk
netto extra beschikbaar voor de startersleningen?
Antwoord:
De extra bijdrage van € 30 mln. n.a.v. het woonakkoord voor de startersleningen is eenmalig. Deze € 30 mln. kan door de SVN worden ingezet voor
startersleningen in 2013 en volgende jaren.
Voorts verwijs ik naar het antwoord op vraag 6.
5
Waarom vervalt het extra budget voor de SVN-starterslening vanaf 2014,
en hoe moet het vanaf 2014 verder hiermee? Welke mogelijkheden zijn er
om de regeling te verlengen of structureel te maken?
Antwoord:
Het extra budget van € 30 mln. in 2013 n.a.v. het woonakkoord voor de
startersleningen is eenmalig. Deze € 30 mln. kan door de SVN worden
ingezet voor startersleningen in 2013 en volgende jaren.
6
Hoeveel is er in 2013 daadwerkelijk netto extra beschikbaar voor de
Starterslening: € 30 mln. of minder, nu volgens de toelichting op
beleidsartikel 1 (Woningmarkt) van de suppletoire begroting Wonen en
Rijksdienst (XVIII) er voor het bevorderen van eigenwoningbezit een extra
budget van € 30 mln. beschikbaar is gesteld voor de SVN-starterslening,
en uit de tabel blijkt dat er op beleidsartikel 1.1 slechts € 27,244 mln. bij is
gekomen voor het bevorderen van eigen woningbezit? Hoeveel is er
precies minder beschikbaar? Hoe verhoudt dit zich tot de mededeling in
zowel de suppletoire begroting als in de Verticale Toelichting van de
Voorjaarsnota 2013 dat er conform de afspraken in het Woonakkoord
€ 30 mln. extra budget beschikbaar wordt gesteld in 2013 voor de
SVN-starterslening?
Antwoord:
Conform de afspraken in het Woonakkoord is in 2013 € 30 mln extra
beschikbaar voor de SVN-starterslening.
Het in de budgettaire tabel bij beleidsartikel 1 «Woningmarkt» vermelde
bedrag van € 27,244 mln is lager dan deze € 30 mln. Het vermelde bedrag
komt niet overeen met wat netto beschikbaar is voor de
SVN-starterslening, maar is het saldo van twee mutaties:
• Het extra budget van € 30 mln beschikbaar voor de SVN-starterslening
• Een overboeking van € 2,756 mln naar beleidsartikel 2 «Woonomgeving en Bouw» voor de aan Agentschap NL verleende opdracht voor
de uitvoering van de Wet bevordering eigen woningbezit (BEW).
Hiervoor was al budget op beleidsartikel 1 gereserveerd. Deze
overboeking staat los van de € 30 mln. en gaat niet ten koste van het
voor de starterslening gereserveerde budget.
7
Wat zijn de verwachtingen ten behoeve van de extramuralisering van de
zorg als het gaat om de huurtoeslaguitgaven? Welk deel van de totale
verwachte toename is dit?
Antwoord:
In het Regeerakkoord Rutte II is afgesproken dat de AWBZ wordt
hervormd. Onderdeel hiervan is het stapsgewijs afschaffen van intramurale zorg voor lichte zorgzwaartepakketten. De desbetreffende cliënten

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 640 VII, nr. 3

3

zullen niet uitstromen uit de woningmarkt naar intramuraal verblijf, maar
extramurale zorg gaan ontvangen in de huidige woning of een andere,
meer geschikte woning. Deze ontwikkeling zal leiden tot een toename van
het gebruik van huurtoeslag. In onderstaande tabel is aangegeven wat het
bedrag aan extra uitgaven huurtoeslag is waarmee in de cijfers van de 1e
suppletoire begroting is rekening gehouden. Dit bedrag maakt over de
periode 2013–2017 tussen de 10 en 20% uit van de verwachte toename
van de huurtoeslaguitgaven.
Extra huurtoeslag
2013

2014

2015

2016

2017

3,9

15,2

31,3

45

55,6

Kunt u aangeven hoe het totale budget voor de huurtoeslag zich tot 2017
zal ontwikkelen gebaseerd op de afspraken uit het regeerakkoord?
Antwoord:
De totale uitgaven huurtoeslag zullen zich op basis van de afspraken uit
het regeerakkoord tot 2017 naar verwachting als volgt ontwikkelen:
Uitgaven huurtoeslag (x € 1.000)
2013

2014

2015

2016

2017

2.816,9

2.891,4

3.115,1

3.335,4

3.553,5

9
Wat is de doelmatigheid van alle programma’s en subsidies bij beleidsartikel 2 «Woonomgeving en Bouw»? Als deze doelmatigheid niet bekend is,
is het kabinet dan bereid dat te onderzoeken? Zo neen, waarom niet? Zo
ja, wanneer wordt de Kamer geïnformeerd?
Antwoord:
Bij de afweging van beleidsvoornemens en uitvoering is doelmatigheid
van de inzet van middelen kernuitgangspunt. Daarbij wordt op
deelthema’s van programma’s geëvalueerd.
Zoals aangegeven in de begroting van Binnenlandse Zaken voor 2013
(Kamerstuk 33 400 VII, nr. 2) zal in de komende jaren een aantal beleidsdoorlichtingen met betrekking tot Woonomgeving en Bouw worden
uitgevoerd.
In 2014 worden de beleidsdoorlichtingen «Energie en bouwkwaliteit»
respectievelijk «Kwaliteit Woonomgeving» uitgevoerd en in 2016 de
beleidsdoorlichting «Woningbouwproductie». Deze doorlichtingen
betreffen het gehele beleidsterrein van Woonomgeving en Bouw.
Vanzelfsprekend wordt de Kamer hierover na afronding geïnformeerd.
10
Wat is de achtergrond van de BTW-problematiek binnen de opdracht
Platform 31? Welk deel van de toename in de besteding in 2013 wordt
hiermee verklaard?
Antwoord:
Ten tijde van het opstellen van de samenwerkingsovereenkomst Energiesprong tussen stichting SEV (huidig Platform31) en BZK werd verondersteld dat over uitgegeven subsidiemiddelen, BTW teruggevorderd kon
worden. Intussen is duidelijk geworden dat over het gehele programma
toch BTW moet worden betaald.
De toename in de besteding van 2013 wordt voor € 1,5 miljoen verklaard
uit de BTW-problematiek.
11

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 640 VII, nr. 3

4

Wat is de reden dat het maximaal toegestane eigen vermogen bij P-Direkt
met ongeveer 3 miljoen wordt overschreden? Geeft dit aanleiding om het
toegestane eigen vermogen naar beneden bij te stellen? Zo neen, waarom
niet?
Antwoord:
Het hogere saldo van baten en lasten wordt bij P-Direkt veroorzaakt door
sturing op kostenreductie dat over de gehele lijn effect heeft gehad.
Daarbij hebben zich in 2012 ook een aantal incidentele voordelen in de
kostensfeer voorgedaan. Het eigen vermogen van een batenlastenagentschap is, conform de regeling agentschappen 2013, gebonden
aan een maximumomvang van 5% van de gemiddelde jaaromzet. Het
moederdepartement kan besluiten aan welk doel het surplus te besteden.
Omdat P-Direkt boven dit maximum zit, heeft het moederdepartement
met de opdrachtgevers (zijnde de gebruikende ministeries) afgesproken
dat het surplus wordt ingezet voor kwaliteitsverbetering ten aanzien van
de informatievoorziening en het verhogen van de tevredenheid.
12
Wat gebeurt er met het bedrag van € 3,5 mln. waarmee het eigen
vermogen van Logius moet afnemen? Voor welk doel wordt dit bedrag
ingezet?
Antwoord:
Het eigen vermogen van een baten-lastenagentschap is, conform de
regeling agentschappen 2013, gebonden aan een maximumomvang van
5% van de gemiddelde jaaromzet van de afgelopen 3 jaar. Omdat Logius
boven dit maximum zit, zal dit surplus worden afgebouwd. De inzet van
het surplus is nog onderwerp van gesprek en hierover moet het moederdepartement een besluit nemen.
13
Wat is de reden dat het eigen vermogen van FM-Haaglanden hoger is dan
het maximaal toegestane bedrag? Geeft dit aanleiding om het maximaal
toegestane bedrag naar beneden bij te stellen? Zo neen, waarom niet?
Antwoord:
FMHaaglanden hanteert bij de bepaling van de kostprijzen tarieven een
risico-opslag voor eventuele tegenvallers. Deze bleek in 2012 niet nodig te
zijn geweest. Daarnaast heeft FMHaaglanden te maken gehad met een
grote vraag naar maatwerk. FMHaaglanden heeft dit met relatief beperkte
extra middelen kunnen uitvoeren. Het eigen vermogen van een batenlastenagentschap is, conform de regeling agentschappen 2013, gebonden
aan een maximumomvang van 5% van de gemiddelde jaaromzet van de
afgelopen 3 jaar. Het moederdepartement kan besluiten aan welk doel het
surplus te besteden. Omdat FMHaaglanden boven dit maximum zit, heeft
het moederdepartement in overleg met de opdrachtgevers afgesproken
om het surplus in te zetten voor een tariefverlaging op de basisdienstverlening 2013.
14
Wat is de reden dat het eigen vermogen van RVOB hoger is dan de
maximumomvang van 5% over de gemiddelde omzet van de afgelopen
drie jaar? Geeft dit aanleiding om het maximaal toegestane bedrag naar
beneden bij te stellen? Zo neen, waarom niet?
Antwoord:
Het RVOB dient als baten-lastenagentschap ten minste kostendekkend te
werken. Over 2012 waren de baten hoger dan de lasten en hierdoor een
positief exploitatieresultaat waardoor het eigen vermogen steeg. Dit werd
deels veroorzaakt door incidentele extra ontvangsten (uit declarabele
taxatie opdrachten en vrijval voorzieningen) en deels door onderuitputting
bij diverse kostencategorieën. Deze onderuitputting loopt vooruit op
noodzakelijke kostenreducties als gevolg van de bezuinigingen die zijn

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 640 VII, nr. 3

5

ingeboekt op de bijdrage van het moederdepartement aan het RVOB. Het
eigen vermogen van een baten-lastenagentschap is, conform de regeling
agentschappen 2013, gebonden aan een maximumomvang van 5% van
de gemiddelde jaaromzet van de afgelopen 3 jaar. Het surplus in het eigen
vermogen wordt conform de regelgeving afgedragen aan het moederdepartement. Het moederdepartement stelde dit surplus in lijn met vorig
jaar beschikbaar voor de risicoreserve van het RVOB. Deze reserve staat
los van de reguliere 5%-norm voor het eigen vermogen en is niet bedoeld
voor het opvangen van fluctuaties in het exploitatieresultaat maar voor de
risico’s die het RVOB loopt op projecten – zoals de herontwikkeling van
het voormalig vliegkamp Valkenburg – die het RVOB voor eigen rekening
en risico uitvoert. Deze risico’s hebben betrekking op zowel de kosten als
de opbrengsten in de projecten en kunnen aanzienlijk zijn. Ze zijn
gerelateerd aan de onderhanden werk positie van het RVOB (zie balans)
en hebben dus geen relatie met de omzet (en dus ook niet met de
5%-norm). Uitgaande van alleen de exploitatiereserve in het eigen
vermogen (waar de 5%-norm voor is bedoeld) voldoet het RVOB aan de
5% norm.
15
Wat is de reden dat het eigen vermogen van de Dienst van de Huurcommissie over 2012 € 1,2 mln. hoger is dan toegestaan? Als het eigen
vermogen niet hoger was geweest, hoe zouden dan de kosten, die niet
worden gedekt door opbrengsten uit productie, noch ten laste van de
voorzieningen gebracht kunnen worden, worden gefinancierd? Wat is
overigens de reden van deze kosten?
Antwoord:
Het eigen vermogen van een baten-lastenagentschap is, conform de
regeling agentschappen 2013, gebonden aan een maximumomvang van
5% van de gemiddelde jaaromzet van de afgelopen 3 jaar. Het moederdepartement kan besluiten aan welk doel het surplus te besteden. De reden
dat het eigen vermogen van de Dienst van de Huurcommissie (DHC) over
2012 € 1,2 mln. hoger is dan toegestaan, is dat een voorgenomen
toevoeging aan de voorziening met € 1,4 mln. niet heeft plaatsgevonden.
In de exploitatie in 2012 is dit bedrag vrijgemaakt met het oog op kosten
die in 2013 gemaakt worden in verband met de implementatie van de
reorganisatie van DHC en aanpassing van het ICT-systeem. Bij de
voorbereiding van de Jaarrekening 2012 van DHC bleek evenwel dat naar
het oordeel van de accountants deze kosten beschouwd moeten worden
als reguliere bedrijfsvoeringskosten, waarvoor geen voorziening mag
worden getroffen. Het betreffende bedrag is derhalve toegevoegd aan het
eigen vermogen, dat als gevolg daarvan per ultimo 2012 hoger was dan is
toegestaan. De in 2013 te maken kosten voor genoemde onderwerpen
zullen leiden tot een negatief exploitatiesaldo, dat in mindering op het
eigen vermogen zal worden gebracht. Als gevolg hiervan zal het eigen
vermogen per ultimo 2013 weer onder het toegestane maximum blijven.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 640 VII, nr. 3

6