Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2020–2021

29 521

Nederlandse deelname aan vredesmissies

Nr. 423

BRIEF VAN DE MINISTER VAN DEFENSIE
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 2 juli 2021
Op 25 juni jl. verzocht de commissie voor Buitenlandse Zaken de Kamer te
informeren over het incident op woensdag 23 juni jl. in de Zwarte Zee
tussen Rusland en een marineschip van het Verenigd Koninkrijk en hierbij
een feitenrelaas te geven over wat er waar precies is gebeurd, hoe dit zich
verhoudt tot het internationaal recht, en hoe het een en ander zich
verhoudt tot het Nederlandse schip dat met de Britten meevaart.
Ik heb u eerder, mede namens de Minister van Buitenlandse Zaken,
geïnformeerd over de Nederlandse deelname aan de reis van de Britse
Carrier Strike Group (CSG) in het algemeen en over de inzet van het
Nederlandse luchtverdedigings- en commandofregat Zr.Ms. Evertsen in
de Zwarte Zee in het bijzonder (Kamerstuk 28 676, nr. 358, d.d. 22 maart
jl., Kamerstuk 29 521, nr. 418, d.d. 3 mei jl., en Kamerstuk 29 521, nr. 422,
d.d. 17 juni jl.).
Zr.Ms. Evertsen vormt samen met de Britse destroyer Her Majesty’s Ship
(HMS) Defender een taakeenheid die ten behoeve van beeldopbouw en
geruststelling van NAVO-bondgenoten en regionale partners een
patrouille uitvoerde in de Zwarte Zee. Daarnaast brachten beide schepen
een aantal havenbezoeken, waaronder aan Odesa (Oekraïne). Op 23 juni jl.
voer het Britse schip op doorvaart naar een haven in Georgië door de
territoriale wateren van Oekraïne waarbij het, in overeenstemming met
internationaal recht, gebruik maakte van het recht van onschuldige
doorvaart. Ten tijde van de doorvaart vond een vooraf aangekondigde
Russische schietoefening plaats in de nabijheid van de vaarroute waarvan
het Britse schip gebruik maakte. Volgens de Britse regering hebben de
Russische schepen gedurende de doorvaart van de HMS Defender geen
waarschuwingsschoten gelost. Zr.Ms. Evertsen voer op dat moment op
ruime afstand van HMS Defender in internationale wateren. Hoewel in
internationale wateren de vrijheid van navigatie geldt, werd het Nederlandse schip daarbij op korte afstand voorbij gevolgen door Russische
gevechtsvliegtuigen.

kst-29521-423
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2021

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 29 521, nr. 423

1

Op 24 juni jl. kreeg Zr.Ms. Evertsen tijdens een patrouille in internationale
wateren opnieuw te maken met laag overvliegende Russische gevechtsvliegtuigen. De Russische toestellen waren bewapend en de acties hielden
uren aan. Het Nederlandse fregat opereerde te allen tijde in overeenstemming met het internationaal recht, in bijzonder het Verdrag van de
Verenigde Naties inzake het Recht van de Zee (UNCLOS).
Het kabinet beschouwt de intimiderende Russische activiteiten als
onverantwoord en een inbreuk op de afspraken die Nederland met
Rusland heeft over het voorkomen van onveilige situaties op zee, zoals
vastgelegd in de Incidents at Sea (INCSEA)-overeenkomst. Nederland
heeft conform deze overeenkomst Rusland hier op 1 juli op aangesproken
en om een formele reactie gevraagd.
Voor het overige is dit onderdeel van de reis van de CSG in de Zwarte Zee
voorspoedig verlopen en heeft Nederland door middel van gezamenlijke
oefeningen en havenbezoeken kunnen investeren in de band met
NAVO-bondgenoten en partners in de Zwarte Zee regio.
De CSG vervolgt de reis naar de Indo-Pacifische regio. Zoals reeds
aangekondigd in de brief van 17 juni jl., nopen de omstandigheden
rondom COVID-19 in de Indo-Pacifische regio tot aanpassingen van de
planning. Zodra de planning voor dit gedeelte van de reis verder is
uitgewerkt zal uw Kamer hierover worden geïnformeerd.
Mede namens de Minister van Buitenlandse Zaken,
De Minister van Defensie,
A.Th.B. Bijleveld-Schouten

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 29 521, nr. 423

2