Ministerie van Financiën

> Retouradres Postbus 20201

500 EE Den Haag

-

Directoraat-Generaal

De Nationale Ombudsman
t.a.v. de heer mr. FJ.W.M. var
Postbus 93122
2509 AC Den Haag

Belastingdienst
Korte VOrhout7
2511GW Den Haag
Postbus 20201

2500 EE Den Haag
www.rijksoyerhejd.nl

Datum

fl
APR 1‘.1 run. ‘15

Betreft Aanbeveling

Geachte heer Van D

Ons kenmerk

DGB/2015/g76u
Uw brief (kenmerk)
2014.Oggg6
d,d. 23 februari 2015
Bijlage
1

In uw brief van 23 februari ji. beveelt u mij aan te bevorderen dat de Leidraad
Invordering 2008 zo wordt aangepast dat de beslagvrije voet, die geldt bij een
loonvordering, op verzoek met terugwerkende kracht, zo nodig vanaf ten hoogste
één jaar v65r het tijdstip dat de wijziging aan de Belastingdienst is aangetoond of
anderszins is gebleken, wordt gecorrigeerd.
Tevens geeft u mij in overweging om in het geval van de verzoeker die hierover
een klacht had ingediend bij de Nationale Ombudsman de beslagvrije voetaisnog
met terugwerkende kracht toe te passen.
U bent van oordeel dat de Belastingdienst In de casus die de aanleiding vormde
voor de klacht in strijd heeft gehandeld met het redelijkheidsvereiste. Die conclusie
deel ik niet. Hieronder zal ik aangeven waarom naar mijn oordeel de werkwijze die
de Belastingdienst toepast niet onredelijk is.
Als dé Belastingdienst overgaat tot het leggen van loonbeslag (ca. 120.000
gevallen per jaar) ontvangt de desbetreffende burger een brief waarin dit
voornemen kenbaar wordt gemaakt. In deze brief (bijIage)’staat duidelijk wat de
burger te wachten staat. In de brief komt ook duidelijk naar voren dat de
Belastingdienst de beslagvrije voet zal respecteren. De burger krijgt de
mogelijkheid om de gegevens die van belang zijn voor de juiste vaststelling van de
beslagvrije voet door te geven aan de Belastingdienst.
Wanneer de burger geen actie onderneemt richting de Belastingdienst, mag de
Belastingdienst ervan uit gaan dat de gang van zaken duidelijk is en dat er ten
aanzien van dle burger geen sprake Is van omstandigheden die moeten leiden tot
een hogere beslagvrije voet. Als op een later moment daarvan wel sprake is, past
de Belastingdienst de beslagvrije voet aan vanaf dat mDment. De Belastingdienst
past geen terugwerkende kracht toe, behalve in gevallen waarin duidelijk is dat het
niet (eerder) reageren de schuldenaar niet is aan te rekenen.
U overweegt dat, zodra de beslagene zelf wel alle relevante gegevens heeft
verstrekt, er een situatie is ontstaan waarin de Belastingdienst de beslagvrije voet

Pagina 1 van 3

wel correct kan berekenen en dat dan de vraag niet aan de orde is met ingang van
welke datum deze moet worden aangepast. Daarover is, zo merkt u op, voldoende
duidelijkheid geschapen In de tuchtrechtspraak en wetsgeschiedenis. U vei-wijst in
dit verband naar het Preadvies “Naar een nieuwe beslagvrije voet” van de
Koninklijke Beroepsorganisatie van Gerechtsdeurwaarders van juni 2014.

Directoraat-Generaa
BeIa5tindieI1st

Naar mijn oordeel leiden wetsgeschiedenis en tuchtrechtspraak niet tot de
conclusie dat aanpassing van de beslagvrije voet zou moeten plaatsvinden met
terugwerkende kracht in gevallen waarin de beslagene nalatig is geweest om de
juiste informatie door te geven. Ik ben van oordeel dat dit ook tot uiting komt in
de jurisprudentie. Ik verwijs naar een beslissing van de Kamer voor
gerechtsdeurwaarders te Amsterdam van 9 september 2014’ die overwoog dat ‘de
beslagvrije voet onverwijid en met terugwerkende kracht dient te worden
aangepast, tenzij onbekendheid met de juiste bes!agvrje voet te wijten is aan
(toerekenbaar) onjuiste of onvolledige inlichtingen van de zijde van de beslagene.’
Het beleid van de Belastingdienst ten aanzien van het aanpassen van de
beslagvrije voet sluit aan bij dit uitgangspunt.
De Belastingdienst heeft tot taak al het mogelijke in het werk te stellen om ervoor
te zorgen dat belasting- en toeslagschulden worden voldaan. Daarbij neemt de
Belastingdienst de regels met betrekking tot de beslagvrije voet volledig in acht.
De Belastingdienst mag er daarbij op rekenen dat de beslagene zelfde nodige
inlichtingen verschaft die van invloed zijn op de hoogte van de beslagvrije voet.
Dit wordt allemaal duidelijk uitgelegd In het traject dat voorafgaat aan het
loonbeslag. De beslagene is in dit opzicht niet onwetend en in bijzondere gevallen,
waarin dit wel het geval blijkt te zijn, houdt de Belastingdienst daar wel rekening
mee. In dit verband verwijs ik ook naar door mij gegeven antwoorden op vragen
vanuit de Tweede Kamer in 2014.2 Deze vragen waren gesteld naar aanleiding van
berichten in de media met de kop ‘Belastingdienst verergert schuldproblemen’.
Naast het feit dat de jurisprudentie m.i. geen aanleiding vormt om het beleid aan
te passen zijn er ook andere redenen op grond waarvan ik van oordeel ben dat het
te ver gaat om in alle gevallen waarin op enig moment duidelijk wordt dat de
beslagvrije voet te laag is vastgesteld deze op verzoek van de beslagene met
terugwerkende kracht te verhogen:
-

•

2

Het beslagproces van de Belastingdienst is zo ingericht, dat d€ burger v5éraf
uitdrukkelijk wordt betrokken bij het voorgenomen loonbeslag. De beslagvrije
voet wordt daarbij gepresenteerd en de burger wordt geïnformeerd op welke
wijze hij zijn rechten ter zake geldend kan maken. Wanneer reparatie met
terugwerkende kracht ook zou moeten plaatsvinden in het geval de burger
nalatig is gebleven tijdig de gevraagde informatie te verstrekken, zou het
beslagproces van de Belastingdienst, dat juist is gericht op de juiste
toepassing van de beslagvrije voet, worden gefrustreerd. Het gevaar bestaat
dat de focus niet langer gericht zou worden op de fase die vooraf gaat aan het
beslag. Dat is niet in het belang van de burger. Bij een afriemende effectIviteit
van het tot nu toe veel gebruikte middel van loonbeslag, is het niet
denkbeeldig dat de Belastingdienst zal moeten omzien naar alternatieve, voor
de burger meer bezwarende, invordenngsmiddelen.

ECLI: NL:TGDKG:2014:159
https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kv-tk-2014Z09700. html

Pagina 2 van 3

•

•

Mijn beleid is erop gericht dat uitvoeringsprocessen zo efficiënt mogelijk
worden ingericht. Introductie van het recht op aanpassing van de beslagvrije
voet met terugwerkende kracht compliceert het invorderingsproces, waardoor
de kans op fouten toeneemt. Bovendien leidt een dergelijke verruiming van de
regel structureel tot extra werk en kosten. Alleen al het feit dat een dergelijk
recht wordt geïntroduceerd zal leiden tot een toename van het aantal
verzoeken om aanpassing van de beslagvrije voet met terugwerkende kracht.
Gezien het grote aantal loonbeslagen zal dit effect niet verwaarloosbaar zijn.
In bijzondere gevallen, waarin het de beslagene niet kan worden aangerekend
dat hij verzuimd heeft de Berastingdienst te informeren, past de
Belastingdienst wel terugwerkende kracht toe. De Belastingdienst houdt dus
nu al rekening met de concrete omstandigheden.

0,rectoraat.Generaal
Belastingdienst
Ons kenmerk
0(33/2015/976 Ii

Ik heb laten nagaan of er in het geval van de klager mogelijk sprake was van
bijzondere omstandigheden waardoor hem het feit dat hij de Belastingdienst niet
tijdig heeft geTnformeerd niet kan worden aangerekend. Van dergelijke bijzondere
omstandigheden is niet gebleken. Betrokkene heeft nagelaten te reageren op de
brief die hij ontving van de Belastingdienst. Het staat vast dat hij die brief wel
heeft ontvangen. Ik zal daarom uw aanbeveling ten aanzien van de klager niet
opvolgen.

Hoogachtend,
de Staatssecretaris van Financiën,
namens deze,

P.W.A. Veld
directeur-generaal Belastingdienst

Pagina 3 van 3