Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2653
Vragen van het lid Ploumen (PvdA) aan de Minister voor Medische Zorg over
het delen van corona-patenten door farmaceuten (ingezonden 6 april 2020).
Antwoord van Minister Van Rijn (Medische Zorg) (ontvangen 30 april 2020).
Vraag 1
Erkent u de zorgen die bestaan omtrent de beschikbaarheid en betaalbaarheid
van toekomstige coronamedicijnen en vaccins? Erkent u tevens dat we in een
mondiale crisis verkeren waarin internationale samenwerking en solidariteit
onmisbaar zijn?
Antwoord 1
Ik erken zowel de genoemde zorgen als het feit dat we in een mondiale crisis
verkeren waarin internationale samenwerking en solidariteit onmisbaar zijn
om de crisis de baas te worden.
Vraag 2 en 4
Hoe beoordeelt u de oproep van Costa Rica aan de World Health Organisation (WHO) tot het creëren van een patent pool om een eerlijke toegang tot
coronabehandelingen mogelijk te maken?1
Bent u bereid de Costa Ricaanse oproep aan de WHO te ondertekenen? Zo
nee, waarom niet?
Antwoord 2 en 4
Van patent pools is bekend dat ze vervolg-innovaties versterken omdat ze
relevante technologie effectief beschikbaar maken. Het geeft meer partijen
laagdrempelig toegang tot standaarden en versterkt daarmee kaders en
normen die bruikbaar zijn of als bouwsteen kunnen dienen om effectieve
therapieën te ontwikkelen. Een therapie kan immers bestaan uit meerdere
patenten of is ontwikkeld op basis van bestaande patenten.
Nederland is voorstander van het delen van informatie en wetenschappelijke
data. Hierbij moet wel worden gewaakt dat data wordt opgeslagen in
toegankelijke systemen, zodat iedereen er later weer bij kan. Daarom is
Nederland voorstander van samenwerkingsverbanden die werken volgens de
FAIR principes (FAIR staat voor: Findable, Accessible, Interoperable, Reusa-

1

ah-tk-20192020-2653
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2020

NRC, 3 april 2020 (https://www.nrc.nl/nieuws/2020/04/03/who-vraagt-farmaceuten-coronapatenten-te-delen-a3995760)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

1

ble). Op grond van deze FAIR principes zijn data vindbaar, toegankelijk,
interoperabel en herbruikbaar en kunnen data gemakkelijk met behulp van
algoritmes worden onderzocht. Nog belangrijker in verband met persoonsgevoelige informatie is dat databeheerders zelf de mate kunnen bepalen waarin
ze hun data openstellen voor derden.
Het idee van Costa Rica is dus een stap in de goede richting, echter, er dient
zeer zorgvuldig naar de uitvoering ervan te worden gekeken.
Zoals 8 april jongstleden in de gewijzigde motie van het lid Ellemeet c.s. over
het opzetten van een wereldwijde COVID-19 pool (t.v.v. motie 25295–224) is
gevraagd, zal de regering voorafgaand, en tijdens, de jaarlijkse vergadering
van de WHO leiderschap tonen en zich expliciet uitspreken voor zo’n
wereldwijde COVID-19 pool en de WHO hierbij actief steunen.
Vraag 3
Wat is uw oordeel over de uitspraak van de directeur van de internationale
branchevereniging van farmaceutische industrie dat het mogelijk maken van
wereldwijd gebruik van coronamedicijnen «niet bovenaan de prioriteitenlijst»
staat? Bent u van mening dat de farmaceutische industrie met deze houding
haar maatschappelijke taak serieus neemt?
Antwoord 3
Bij de ontwikkeling van een therapie voor of vaccin tegen COVID-19 is een
goede private-publieke samenwerking nodig. Zowel voor wat betreft de
noodzakelijke financiële middelen als voor wat betreft de kennis en expertise.
De farmaceutische industrie heeft hier in mijn ogen dus ook een belangrijke
taak in. Als ik vertegenwoordigers van de industrie of bedrijven spreek,
benoem ik dit ook. Het is voor mij randvoorwaardelijk dat een therapie
beschikbaar komt die toegankelijk en betaalbaar is. Gelukkig zien we ook
vanuit farmaceutische bedrijven de wil om hieraan mee te werken.
Ik heb het citaat, zoals genoemd wordt in de vraag, niet kunnen controleren.
De internationale branchevereniging van de farmaceutische industrie heeft
ondertussen wel een verklaring op hun website geplaatst, waarin ze het
belang van therapie ontwikkeling voor COVID-19 onderschrijven2.

2

Https://www.ifpma.org/resource-centre/ifpma-remarks-on-intellectual-property-managementand-the-global-response-to-covid-19/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

2