Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2015–2016

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

79
Vragen van het lid Jasper van Dijk (SP) aan de Ministers van Buitenlandse
Zaken en voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking over een
rapport van Stop Wapenhandel over wapenleveranties van het Nederlandse
bedrijf Thales aan Myanmar (ingezonden 10 juli 2015).
Antwoord van Minister Koenders (Buitenlandse Zaken) mede ondertekend
door de Minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking
(ontvangen 21 september 2015).
Vraag 1
Kent u het rapport van Stop Wapenhandel over de verkoop van wapens aan
Myanmar?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Klopt het bericht dat het Indiase Bharat Electroncis (BEL) lange afstandsradars
aan Myanmar heeft geleverd die, aldus Thales zelf, zouden zijn gemaakt op
basis van de LW-04 radar van Thales Nederland?
Antwoord 2
Er zijn berichten dat het Indiase overheidsbedrijf Bharat Electronics Ltd.(BEL)
een contract heeft afgesloten om RAWL-02 Mk II radars te leveren aan de
marine van Birma/Myanmar. Navraag bij Thales leverde het volgende beeld
op: In de jaren ’50 van de vorige eeuw heeft Holland Signaal Apparaten(HSA),
dat later is opgegaan in Thales, de LW-04-technologie ontwikkeld en deze in
de jaren ’60 uitgevoerd naar BEL. Deze technologie, waarbij de zender
gebaseerd is op het magnetronprincipe en één vaste golflengte wordt
gebruikt, wordt nu als verouderd bestempeld. BEL heeft de LW-04technologie sindsdien zelf verder doorontwikkeld en gemoderniseerd. Deze
doorontwikkelde technologie zou zijn gebruikt voor het ontwerp van de
RAWL-02 Mk II radars. De berichtgeving geeft aan dat radars van dit type
geleverd worden aan de marine van Birma/Myanmar.

1

ah-tk-20152016-79
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2015

http://www.stopwapenhandel.org/node/1767

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

1

Vraag 3
Is in de licentie van het type radar dat nu aan India wordt geleverd vastgelegd dat Bharat niet zonder opgave van een eindbestemming aan derde
landen kan leveren?
Antwoord 3
Ja. Thales leverde in de jaren ’90 aan BEL technologie voor de LW-08-radar,
waarbij de zender gebaseerd is op het lopende golfprincipe (TWT) en gebruikt
wordt gemaakt van meerdere golflengtes. Deze modernere versie is als
RAWL-02 Mk III geleverd aan de Indiase marine. In de voorwaarden van de
uitvoervergunning is destijds opgenomen dat de LW-08 technologie bestemd
was voor de Indiase marine en dat BEL derhalve geen in licentie geproduceerde radars aan derden mocht leveren zonder voorafgaande toestemming
van de Nederlandse exportcontrole autoriteiten. Deze clausule is vastgelegd
in het contract tussen Thales en BEL en vervolgens ook nog eens bevestigd
in de door BEL afgegeven eindgebruikersverklaring.
Toen Thales begin 2013 door BEL werd benaderd met een verzoek tot offerte
voor bepaalde onderdelen, bestemd voor RAWL-02 Mk III radars voor de
marine van Birma/Myanmar, is het Indiase bedrijf gewezen op de contractuele
verplichtingen. Daarbij heeft Thales direct aangegeven dat de Nederlandse
exportcontrole autoriteiten, gelet op het door de EU ingestelde wapenembargo voor Birma/Myanmar, geen toestemming zouden kunnen verlenen.
Vraag 4
Zo ja, heeft de Nederlandse overheid de mogelijkheid een levering op een
dergelijke licentie te verbieden?
Antwoord 4
De Nederlandse staat heeft in beginsel geen zeggenschap over een Indiaas
bedrijf en de transacties die dit bedrijf uitvoert. Wel heeft de Nederlandse
overheid de mogelijkheid om de Nederlandse exporteur de verplichting op te
leggen om in het contract met zijn (Indiase) eindgebruiker een clausule op te
nemen dat betreffende eindgebruiker niet zonder toestemming van de
Nederlandse overheid de onderhavige goederen/technologie mag doorverkopen aan derden. In het contract tussen Thales en BEL is ook een dergelijke
clausule opgenomen. De Nederlandse overheid heeft in dit geval dus de
mogelijkheid om de gevraagde toestemming niet te verlenen. Indien de
eindgebruiker de verplichting tot het verkrijgen van voorafgaande toestemming negeert, dan is er sprake van contractbreuk met de Nederlandse
leverancier. Bovendien houdt de eindgebruiker zich dan evenmin aan de
verplichtingen van de door hem afgegeven eindgebruikersverklaring. Het mag
duidelijk zijn dat de Nederlandse overheid een volgende vergunningaanvraag
voor deze eindgebruiker zal weigeren.
Vraag 5
Deelt u de mening dat wapenleveranties van nieuw en oud wapentuig tegen
alle regels van het door de EU ingestelde wapenembargo voor Myanmar
ingaan?
Antwoord 5
Ja. Nederland past wapenembargo’s scrupuleus toe. Het EU-wapenembargo
op Birma/Myanmar omvat alle goederen die vermeld staan op de Gemeenschappelijke EU-lijst van Militaire Goederen. Leidend bij het vaststellen of
goederen op deze lijst staan, zijn de specificaties, niet de productiedatum.
Vraag 6
Bent u nog steeds bereid om gedetailleerd te gaan kijken naar de leveranties
van Thales aan Indiase bedrijven?2
Antwoord 6
Conform de toezegging gedaan tijdens het Algemeen Overleg op 11 december 2014, blijft het kabinet actief in contact met Thales over leveranties aan
Indiase bedrijven en toetst het die aanvragen zeer nauwlettend.
2

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-22054-259.html

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

2

Vraag 7
Wat gaat u doen om verdere schending van het wapenembargo tegen te
gaan?
Antwoord 7
Uit de huidige informatie waar het kabinet over beschikt, blijkt niet dat
Nederlandse bedrijven het EU-wapenembargo op Birma/Myanmar hebben
geschonden.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

3