2021D36743

INBRENG VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
De vaste commissie voor Justitie en Veiligheid heeft een aantal vragen en
opmerkingen voorgelegd over de volgende stukken:
• de geannoteerde agenda voor de JBZ-Raad van 7–8 oktober 2021
(2021Z16588);
• het verslag van de informele JBZ-Raad van 14–16 juli 2021 (Kamerstuk
32 317, nr. 703);
• het verslag schriftelijk overleg Informele JBZ-Raad van 15–16 juli 2021
(Kamerstuk 32 317, nr. 702);
• het fiche: Mededeling Schengen Strategie (Kamerstuk 22 112,
nr. 3162);
• het fiche: Verordening voor het Schengenevaluatie- en monitoringsmechanisme (Kamerstuk 22 112, nr. 3163);
• de brief over het verstrekken van paspoorten aan niet-EU investeerders
(Kamerstuk 30 573, nr. 187);
• de brief over het verblijf van Britten na het einde van de grace period
(Kamerstuk 35 393, nr. 46).
De fungerend voorzitter van de commissie,
Van Meenen
De adjunct-griffier van de commissie,
Koerselman

nds-tk-2021D36743

1

Inhoudsopgave
I.

II.

blz.

Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
1.
Vragen en opmerkingen vanuit de VVD-fractie
2.
Vragen en opmerkingen vanuit de D66-fractie
3.
Vragen en opmerkingen vanuit de SP-fractie
4.
Vragen en opmerkingen vanuit de Volt-fractie
Reactie van de bewindspersonen

2
2
3
5
6

I. Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
1. Vragen en opmerkingen vanuit de VVD-fractie
Verslag JBZ-raad 7–8 juni
De leden van de VVD-fractie hebben de antwoorden van de Minister met
interesse gelezen en hebben daarover nog enkele vragen. In het antwoord
refereert de Minister aan Europese samenwerking op het terrein van
ondermijning. Deze leden vragen of er Europese partners zijn die kampen
met dezelfde problematiek met betrekking tot ondermijning als
Nederland. Is dit probleem in andere EU-landen van een vergelijkbare
grootte als in Nederland? Bestaat er een onderlinge uitwisseling van best
practices in de aanpak?
Geannoteerde agenda 7–8 oktober
De leden van de VVD-fractie hebben met interesse kennisgenomen van de
geannoteerde agenda voor de JBZ-Raad van 7 en 8 oktober 2021. Zij
stellen graag nog enkele vragen over de inzet van de regering.
Europees Openbaar Ministerie (EOM)
De leden van de VVD-fractie vragen of alle lidstaten, inclusief Finland en
Slovenië, die dat eerder nog niet hebben gedaan, inmiddels aanklagers
hebben voorgedragen voor het EOM. Ook vragen deze leden in hoeverre
het feit dat niet alle deelnemende lidstaten wetgeving hebben aangenomen om hun nationale justitiële systemen aan te passen, het EOM
belemmert bij zijn werkzaamheden.
Situatie voorlopige hechtenis
De leden van de VVD-fractie lezen dat het kabinet een discussie
verwelkomt over de vraag hoe in lidstaten de detentieomstandigheden
kunnen worden verbeterd. Kan het kabinet nader toelichten wat de inzet is
van het kabinet bij de discussie die zal plaatsvinden?
Voortgang Richtlijn Netwerk- en Informatiebeveiliging (NIB)
De leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van de voortgang
rondom het voorstel tot herziening van de NIB-richtlijn. Zij hebben
hierover nog enkele vragen en opmerkingen. Voornoemde leden zijn
tevreden met het feit dat het kabinet samen met andere lidstaten voor een
alternatieve benadering heeft gepleit op basis van risicoanalyses. Kan de
Minister de krachtenveldanalyse bij dit voorstel toelichten? Welke
bezwaren leven er bij tegenstanders? Deze leden lezen dat het kabinet
heeft voorgesteld dat lidstaten zelf relevante overheidsdiensten kunnen
aanwijzen die vallen onder NIB-richtlijn. Zij achten dit positief. Is de
Minister het met deze leden eens dat het van belang is dat publieke

2

lichamen zoals ministeries, gemeenten, maar ook onderwijsinstellingen
onder de NIB-richtlijn kunnen vallen?
Is de Minister het in het kader van het risico op strategische afhankelijkheden van technologie uit landen met offensieve cyberprogramma’s, met
deze leden eens dat overheden van vitale sectoren een supply chain
review moeten kunnen eisen waarbij ook wordt gekeken naar
niet-technische factoren, bijvoorbeeld of er afhankelijkheden zijn van
technologieën uit riskante landen? Zo ja, is de Minister bereid dit mee te
nemen in de onderhandelingen? Zo nee, waarom niet?
Eerder hebben de leden van de VVD-fractie hun bezwaren kenbaar
gemaakt met betrekking tot de mogelijke administratieve lasten voor
niet-vitale midden- en kleinbedrijven. De geschetste voortgang van de
richtlijn en de positie van andere lidstaten stelt deze leden niet gerust. Kan
de Minister nader toelichten welke bezwaren tegenstanders hebben? Is hij
voornemens alternatieven voor te stellen in de onderhandelingen om de
administratieve lasten voor mkb’ers te beperken? Zo ja, welke? Zo nee,
waarom niet?
2. Vragen en opmerkingen vanuit de D66-fractie
De leden van de D66-fractie hebben met interesse kennisgenomen van de
geannoteerde agenda voor de Raad Justitie en Binnenlandse Zaken op 7
en 8 oktober 2021 in Luxemburg. Zij hebben hierover nog enkele kritische
vragen.
SLAPP
De leden van de D66-fractie lezen dat tijdens deze Raad Strategic Lawsuits
Against Public Participation (SLAPP) besproken zullen worden. Deze leden
maken zich hier grote zorgen over. Het is goed om te lezen dat in
Nederland weinig van dit soort zaken voorkomen, maar des te zorgelijker
dat deze in andere landen wél veel voorkomen. Veel kleinere mediaoutlets in Polen en Hongarije hebben de deuren al moeten sluiten, omdat
zij begraven werden onder juridische kosten. In ander Europese landen
staat de mediavrijheid ook onder druk. Kan de Minister een overzicht
geven in welke landen in de EU veel gebruik wordt gemaakt van SLAPP?
Klopt het dat er op dit moment bijna 200 strategische rechtszaken lopen
tegen de media in Polen? Lopen ervoor zover bij de Minister bekend in
Polen ook strategische rechtszaken tegen buitenlandse correspondenten
in Polen? Lopen er rechtszaken tegen Nederlandse journalisten? Zo ja, wat
doet de Minister om deze journalisten te ondersteunen? Spreekt de
Minister zijn Poolse evenknie aan op het gebruik van strategische
rechtszaken? Is hij bereid dat deze Raad te doen? Wie zijn onze
like-minded op dit dossier? Kan de Minister met deze like-minded landen
een statement maken tijdens deze werklunch over het gebruik van SLAPP?
Wat doet Nederland nog meer om de persvrijheid in heel Europa te
beschermen? Kunnen Europese media-outlets die te maken krijgen met
strategische rechtszaken, aanspraak maken op Europese fondsen voor
rechtsbijstand? Zo nee, is dat iets waar de Minister zich voor zou willen
inzetten?
Raadsconclusies EU strategie kinderrechten
De leden van de D66-fractie steunen de inzet, zoals uiteengezet in de
geannoteerde agenda. Zij kijken uit naar de uitkomst van de discussie,
met name ten aanzien van het LHBTI-standpunt, gezien de houding van
enkele lidstaten tegenover dit onderwerp. Kan in het verslag opgenomen
worden hoe het voorzitterschap aankeek tegen de Nederlandse inzet op
dit onderwerp?

3

EOM
De leden van de D66-fractie hebben eerder een uitvoeringsbrief over de
motie-Sjoerdsma (Kamerstuk 21 501-02, nr. 2357) over het tegengaan van
fraude met EU-fondsen ontvangen. Kan de Minister toelichten in welke
mate lidstaten zijn bewogen sindsdien richting deelname aan het EOM?
Welke bilaterale gesprekken zijn hierover gevoerd? Hoe staat het met de
voordracht van Slovenië voor het EOM? Op welke manier steunt het
kabinet de inspanningen van de Commissie om Slovenië hiertoe te
bewegen?
Situatie voorlopige hechtenis
De leden van de D66-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van de agendering van het Europees Aanhoudingsbevel (EAB) en
detentieomstandigheden op de JBZ-Raad op 7–8 oktober. Zij leggen de
Minister voorafgaand enkele vragen voor. Deze leden zouden van de
Minister willen weten welke minimumnormen inzake detentievoorwaarden hij belangrijk acht om het wederzijds vertrouwen te versterken,
en hoe hij daar tijdens het Raadsdebat op gaat inzetten. Verder willen deze
leden de Minister vragen hoe hij omgaat met de lidstaten waarin
structureel sprake is van overbevolking van gevangenissen. Gaat hij hen
hierop aanspreken en, zo ja, hoe?
De leden van de D66-fractie lezen dat advocaat-generaal Pitruzzella een
oproep heeft gedaan tot EU-wetgeving waarin minimumnormen worden
geformuleerd voor materiële detentievoorwaarden en procedurele
rechten in voorlopige hechtenis. Hoe kijkt de Minister daartegenaan, zo
vragen deze leden. Denk hij dat dit bij kan dragen aan het verbeteren van
detentieomstandigheden binnen lidstaten? En denkt hij dat dit kan werken
om bedreigingen van het principe van wederzijds vertrouwen tegen te
gaan? Welke minimumnormen zouden volgens hem in deze wetgeving
moeten worden opgenomen?
De leden van de D66-fractie begrijpen dat niet alleen zorgen over
detentievoorwaarden, maar ook zorgen over de rechtsstatelijkheid
rechters kunnen doen aarzelen bij het uitvoeren van EAB’s. Het gaat dan
om zorgen over toegang van de verdachte tot een eerlijk proces. Ook de
Nederlandse rechter heeft op grond hiervan de uitvoering van EAB’s
geweigerd. Deze leden willen aan de Minister vragen of in het debat over
minimumvoorwaarden ook deze zorgen kunnen worden meegenomen,
zodat ook op het gebied van het recht op een eerlijk proces duidelijkheid
bestaat welke voorwaarden grond zijn om een EAB niet uit te voeren.
Als laatste willen de leden van de D66-fractie aandacht vragen voor de
Poolse oproep aan Poolse officieren van justitie om niet langer te helpen
bij het overleveren van verdachten en veroordeelden aan Nederland. Dit
als reactie op het niet uitvoeren van EAB’s door de Nederlandse rechter.
Dat is in strijd met het Kaderbesluit EAB. Deze leden benadrukken dat dit
een onwenselijke situatie is. Zij roepen de Minister op tijdens de JBZ-Raad
het gesprek aan te gaan met zijn Poolse evenknie en aandacht te vragen
voor dit onderwerp.
Conferentie Regulation Artificial Intelligence
De leden van de D66-fractie hebben slechts een vraag over de Conferentie
Regulation Artificial Intelligence. Deze leden vragen welke aspecten van AI
worden hier zullen worden behandeld die verschillen van de behandeling
in de eerstvolgende Telecomraad.

4

Verstrekken van paspoorten aan niet-EU-investeerders
De leden van de D66-fractie merken op dat op dit schriftelijk overleg ook
de brief over het verstrekken van paspoorten aan niet-EU-investeerders
geagendeerd staat. Zij merken op dat zij zich zorgen maken over dit
fenomeen en zij zouden graag zien dat de Europese Commissie hier
sterkere acties tegen onderneemt. Welke mogelijkheden ziet de Minister
voor een algeheel verbod op deze praktijken? Klopt het dat de Commissie
een werkgroep heeft opgezet van lidstaten, die gezamenlijk tot afspraken
voor strengere veiligheidsregels moest komen over het verstrekken van
EU-paspoorten aan investeerders? Is Nederland lid van die werkgroep?
Komt die werkgroep nog bijeen? Zo ja, kan de Kamer een rapportage over
de voortgang en de stand van zaken krijgen? Zo nee, waarom niet? Waar
loopt het op spaak? En wat doet Nederland om de gesprekken weer op
gang te krijgen?
Europese strategie ter bestrijding van seksueel misbruik van kinderen
De leden van de D66-fractie hebben ook vernomen dat er deze zomer een
strategie is gepubliceerd ter bestrijding van seksueel misbruik van
kinderen. Over die strategie hebben deze leden nog enkele vragen. Zij
hebben specifiek vragen over het aankomende wetsvoorstel van de
Commissie om online dienstverleners te verplichten om child sexual
abuse material (CSAM) te detecteren en te verwijderen. Kan de Minister
verduidelijken of hij wil dat het alleen gaat om bekend materiaal, of ook
onbekend/nieuw materiaal? Hoe zou volgens de Minister het automatisch
detecteren en verwijderen van nieuw materiaal in zijn werk moeten gaan?
Welke waarborgen moeten daar op zijn minst bij worden gegeven?
Worden dan alle afbeeldingen (bijv. op WhatsApp, Facebook chat etc.)
automatisch bekeken om eventueel CSAM te detecteren? Ziet de Minister
net als deze leden hier privacyrisico’s? Is de Minister het met deze leden
eens dat iedere technologie die online dienstverleners gebruiken om
CSAM te detecteren, eerst goedgekeurd moet worden door de Autoriteit
Persoonsgegevens van de lidstaat waar het bedrijf gevestigd is, zodat de
technologieën die gebruikt worden zo privacyvriendelijk mogelijk zijn? Zo
nee, waarom niet? Is de Minister het met deze leden eens dat iedere
technologie die online dienstverleners gebruiken om CSA te detecteren,
gecontroleerd moet worden door onafhankelijke experts, en altijd gepaard
moet gaan met menselijk overzicht en beroepsmogelijkheden voor
mensen wier content verwijderd en gerapporteerd is? Is de Minister het
met deze leden eens de dat gebruikte technologieën alleen gebruikt
mogen worden voor het detecteren van CSA, en geen enkel ander doel?
Kan de Minister statistieken geven over hoeveel slachtoffers van CSA er
zijn opgespoord in Nederland via reeds bestaande vrijwillige detectering
van onlinedienstproviders? Is de Minister het ermee eens dat er gedetailleerde statistieken nodig zijn via de aankomende wetgeving over de
aantallen slachtoffers, vervolgde en veroordeelde daders die gevonden
zijn via de verplichte opsporing, valse positieve, om de effectiviteit van
verplichte detectering te kunnen bewijzen?
3. Vragen en opmerkingen vanuit de SP-fractie
De leden van de SP-fractie hebben diverse vragen over de geannoteerde
agenda voor de aanstaande JBZ-raad.
De leden van de SP-fractie vinden het een goed voornemen dat het
voorzitterschap de omstandigheden in gevangenissen en voorlopige
hechtenis ter sprake wil brengen. Deze leden vragen al jaren aandacht
voor diverse vraagstukken rondom het Europees aanhoudingsbevel (EAB)
en de dramatische mensenrechtensituatie voor verdachten. De Kamer

5

heeft zich hierover in juni 2021 ook uitgesproken via de motie-Van Nispen
(Kamerstuk 32 317, nr. 696), die de regering oproept om de praktijk van
het weigeren van overleveringen van verdachten in andere lidstaten te
onderzoeken en te bezien of er ruimere rechterlijke bevoegdheden nodig
zijn om EAB’s te weigeren. Een tweede motie-Van Nispen (Kamerstuk
32 317, nr. 697), die het mogelijk moet maken om aan de uitvaardigende
lidstaat garanties te vragen, bijvoorbeeld rondom detentieomstandigheden, haalde het helaas niet. Kan de regering toelichten hoe zij
uitvoering wil gaan geven aan de aangenomen motie-Van Nispen
(Kamerstuk 32 317, nr. 696)?
Dat de detentieomstandigheden nu op de agenda staan, is volgens de
leden van de SP-fractie dan ook een uitgelezen kans voor de regering om
zich in te zetten op dit thema. Kort geleden bleek uit een stuk van de
Europese Commissie hoe slecht de situatie is. Deze leden willen daarom
graag weten van de Minister doe hij aankijkt tegen het feit dat in maar
liefst elf lidstaten sprake is van overbezetting van gevangenissen, er in
2020 34 keer sprake was van een schending van artikel 3 van het EVRM en
dat voorlopige hechtenis te gemakkelijk wordt ingezet, onvoldoende
wordt onderbouwd en dat daar onvoldoende toezicht op is?1 Deze leden
horen dan ook graag van de Minister wat de inzet van de Nederlandse
regering zal zijn. Is de Minister bereid om tot materiële minimumnormen
te komen voor detentieomstandigheden? Zo nee, waarom niet? Denkt hij
dat het tot EU-wetgeving gaat komen om de detentieomstandigheden te
verbeteren en voorwaarden te stellen aan voorlopige hechtenis? Deelt de
Minister de mening dat rechters een AEB moeten kunnen weigeren,
wanneer er sprake is van slechte detentieomstandigheden of een
disproportioneel lange of slecht onderbouwde voorlopige hechtenis?
Is de Minister tevens bereid om op zoek te gaan naar gelijkgestemde
lidstaten om samen op te trekken voor het kunnen vragen van
waarborgen bij het overleveren van verdachten aan andere lidstaten? Zo
nee, waarom niet? En is de Minister bereid om ook andere problemen met
de EAB’s ter tafel te brengen, bijvoorbeeld het recht op een eerlijk proces,
medische omstandigheden en de onafhankelijkheid van de rechterlijke
macht? Zo nee, waarom niet? Is hij in ieder geval bereid om te kijken of dit
onderwerp in de toekomst op een JBZ-Raad besproken kan worden?
4. Vragen en opmerkingen vanuit de Volt-fractie
De leden van de Volt-fractie hebben kennisgenomen van de te lezen
stukken die voorliggen ter voorbereiding van de aankomende JBZ-Raad
op 7 en 8 oktober. Zij vinden het positief dat de stukken dit keer eerder zijn
aangeleverd, waardoor de inbrengtermijn langer was dan vorige keer en
inbreng geleverd kan worden voordat de conceptverklaringen al naar de
pers gelekt zijn. Echter was ook dit maal de agenda al ruimschoots bekend
voor de Minister en Staatssecretaris hun brief met de Kamer deelden.
Deze leden spreken dan ook de hoop uit dat op termijn de Nederlandse
inzet voor de JBZ-Raad ten minste een week voor de aanvang van de
Raad besproken kan worden en de stukken daarvoor tijdig aangeleverd
zullen zijn.
Daarom heeft de Volt-fractie ook de volgende vragen: Hoe zal de Kamer
mee worden genomen in de positiebepaling van het kabinet ten aanzien
van dossiers en onderhandelingen in Brussel? Hoe verwerkt het kabinet
de uitkomsten van de overleggen met andere EU-lidstaten? Hoe wordt de
Kamer hierin meegenomen?

1

Non-paper from the Commission services on detention conditions and procedural rights in
pre-trial detention, 24 september 2021 (https://data.consilium.europa.eu/doc/document/ST12161-2021-INIT/en/pdf).

6

Voortgang Richtlijn Netwerk- en Informatiebeveiliging
Het demissionaire kabinet schrijft in zijn brief van 28 september 2021 over
de geannoteerde agenda voor de JBZ-Raad van 7 en 8 oktober dat
duidelijk is dat een meerderheid van de lidstaten een uitbreiding van het
aantal entiteiten en sectoren ten opzichte van de huidige NIB-richtlijn
steunt. Om welke lidstaten gaat het? Wat is hierin de positie van
Nederland? Met welke andere lidstaten is hierover onderling afgestemd?
Wat waren de bezwaren van het demissionaire kabinet, los van het
bezwaar ten aanzien van de alternatieve benadering voor het aanwijzen
van entiteiten die onder de reikwijdte van de richtlijn vallen? Op basis
waarvan concludeert het demissionaire kabinet dat een meerderheid van
de lidstaten op dit moment geen voorstander lijkt van een specifieke wet
die voorrang krijgt boven algemene wetgeving voor aanbieders van
openbare elektronische communicatienetwerken of -diensten? Wat is de
Nederlandse inzet bij de onderhandelingen die zullen plaatsvinden dit
najaar op basis van de compromisvoorstellen die het voorzitterschap
heeft voorbereid?
Werkbezoek Egypte
De leden van de Volt-fractie vragen de Staatssecretaris wat haar overwegingen zijn om te rapporteren over een bilateraal werkbezoek aan Egypte
in het kader van de JBZ-Raad (zijnde een Europese aangelegenheid).
Geannoteerde agenda van de Raad Justitie en Binnenlandse Zaken,
7–8 oktober 2021
Werklunch: Strategic Lawsuits Against Public Participation (SLAPP)
Welke maatregelen acht de Minister noodzakelijk om op te nemen in
anti-SLAPP-wetgeving? Aan welke actie dan wel op lidstaat- dan wel op
EU-niveau zou de Minister prioriteit willen geven in het kader van SLAPP?
Is de Minister bereid om anti-SLAPP-wetgeving in Nederland te introduceren om een mogelijke afbrokkeling van de rechtsstaat en persvrijheid in
de toekomst te voorkomen? Acht de Minister anti-SLAPP-wetgeving
voldoende om de journalisten, ngo’s en het maatschappelijk middenveld
te beschermen? Welke andere maatregelen zou de Minister graag op
EU-niveau nog bespreken om eventuele toekomstige anti-SLAPPwetgeving te flankeren?
Raadsconclusies EU-strategie kinderrechten
De leden van de Volt-fractie vragen de Minister een impressie te geven
van de Raadsconclusies. Is de Minister tevreden met de Raadsconclusies
zoals deze nu voorliggen? Wat zijn hierbij de prioriteiten voor Nederland?
Is de Minister van mening dat de Raadsconclusies genoeg ambitie tonen
met betrekking tot de rechten van het kind?
In het eerdere BNC-fiche verwelkomde het kabinet het initiatief, maar
steunde een nationale implementatie en daardoor geen juridisch
bindende maatregelen. Deze leden begrijpen dat uitvoering van beleid
mogelijk lidstaatgebonden is, met inachtneming van de nationale
organisatie van onderwijs, gezondheidszorg, jeugdbescherming en de
inrichting van rechtsprocedures, maar hebben daarbij ook de angst dat
het niet op enige manier bindend maken van de strategie leidt tot een
strategie zonder tanden en dat er geen enkele verplichting is voor
lidstaten om ten minste aan minimumstandaarden te voldoen. Is de
Minister dit met de deze leden eens? Welke mogelijkheden zijn er om
lidstaten alsnog verantwoordelijk te houden voor de minimumstandaarden die gewaarborgd moeten zijn in de EU-strategie kinderrechten?

7

Is de Minister op de hoogte van de resolutie van het Europees Parlement
(EP) waarin een meerderheid in het EP zich uitsprak voor het erkennen
van huwelijken uit hetzelfde geslacht om zowel bewegingsvrijheid en
familierecht te garanderen voor gezinnen in elke lidstaat, onafhankelijk
van de samenstelling van het gezin? Welke waarborgen voorziet de
Minister op EU-niveau om te kunnen garanderen dat er tussen lidstaten
een wederzijdse erkenning van ouderschap plaatsvindt? Is de Minister het
met deze leden eens dat, wanneer overgelaten aan de lidstaten, dit niet zal
gebeuren en er daarom EU-brede juridisch bindende voorstellen moeten
komen?
Europees Openbaar Ministerie
De leden van de Volt-fractie merken op dat het Europees Openbaar
Ministerie dat drie maanden geleden in werking is getreden, momenteel
ongeveer 300 zaken van fraude onderzoekt met EU-budget, met mogelijk
4,5 miljard schade, waaronder onderzoek in Nederland, Duitsland,
Slowakije, Bulgarije en Hongarije. Klopt dit? Op welke termijn verwacht de
Minister hierover een uitspraak? Op welke manier zal Nederland hieraan
opvolging geven, mocht Nederland betrokken blijken bij fraude? Op welke
manier zal de Minister hieraan opvolging geven op Europees niveau om
te voorkomen dat EU-gelden gebruikt worden voor fraude? Hoe
verhouden zich deze fraudezaken tot het corona herstelfonds (NGEU)?
Situatie voorlopige hechtenis
Het demissionaire kabinet geeft aan dat niet bekend is of een uitvraag
naar de detentieomstandigheden en de gevolgen daarvan voor bijvoorbeeld overlevering in het kader van een EAB is gedaan. Betekent dit dat
het demissionaire kabinet niet van dergelijke verzoeken op de hoogte is?
Of dat het demissionaire kabinet weet dat deze nooit zijn gedaan?
Is het demissionaire kabinet van het standpunt dat de detentieomstandigheden in Nederland, gelet op het niveau in de afzonderlijke lidstaten en
het gemiddelde van de EU, reden kunnen geven voor andere lidstaten om
niet over te gaan tot overlevering? Welke afweging ligt hieraan ten
grondslag? Is de Minister bereid om – in het geval dergelijke uitvragen er
nog niet zijn geweest – met andere EU-lidstaten in gesprek te gaan om
eventuele zwakten in het Nederlandse systeem te verhelpen?
Het demissionaire kabinet schrijft voorts dat het de algemene, politieke
discussie over de situatie en hoe deze verbeterd kan worden in de
desbetreffende lidstaten onderstreept en dat het de belangen van
menswaardige detentieomstandigheden onderstreept. Wat zijn volgens
het demissionaire kabinet menswaardige detentieomstandigheden? Sluit
het demissionaire kabinet bij de boordeling van wat de ondergrenzen van
menswaardige detentieomstandigheden zijn, aan bij het overzicht van het
secretariaat-generaal van de Raad uit het non-paper van de diensten op
het gebied van detentieomstandigheden en procedurele rechten van
24 september 2021?
Voor zover het demissionaire kabinet afwijkt van bepaalde minimumstandaarden, wat is daarvoor de reden? Bij de afwezigheid van welke
standaarden in andere lidstaten zou het demissionaire kabinet in ieder
geval niet overgaan tot uitlevering? Welke inspanningen levert het
demissionaire kabinet nu al om de aanwezigheid van deze standaarden in
andere lidstaten te bevorderen? Met welke andere lidstaten trekt het
demissionaire kabinet hierbij op? Welke inzet zal het demissionaire
kabinet hebben in de algemene politieke discussie over dit onderwerp?
Waar zal het demissionaire kabinet concreet op aandringen? Welke
maatregelen gaat het voorstellen?

8

Conferentie Regulation Artificial Intelligence
De leden van de Volt-fractie onderschrijven net als het demissionaire
kabinet het belang van de bescherming van fundamentele rechten en de
menselijke maat in de toepassing van digitale technologieën in de
rechtspleging en handhaving, maar onderstrepen dat dit belang ook geldt
buiten de rechtspleging en handhaving. Zij vragen het demissionaire
kabinet dan ook welke criteria en grondrechten het afweegt bij het vinden
van de balans tussen de mogelijkheid om AI in te zetten voor rechtshandhavingsdiensten en het beschermen van fundamentele rechten. Hoe vult
het demissionaire kabinet deze afweging concreet in? Welke grondrechten
uit de Nederlandse Grondwet, het EVRM en het Handvest van de
Grondrechten van de Europese Unie moeten bij de toepassing en
ontwikkeling van digitale technologieën (waaronder AI-systemen) volgens
het demissionaire kabinet worden afgewogen? Met welke andere lidstaten
trekt de Nederlandse regering op in de gesprekken in Europees verband?
Welke afspraken zijn daarover gemaakt met andere lidstaten?
In de beantwoording van vragen van deze leden van 5 juli 2021 wordt
gesteld dat het demissionaire kabinet positief staat tegenover de
concept-AI-verordening, die is gebaseerd op een risicobenadering. De
risicobenadering wordt als belangrijk gezien voor het waarborgen van de
proportionaliteit. Deze leden onderschrijven dat proportionaliteit als
uitgangspunt belangrijk is. Zij zijn het ook met het demissionaire kabinet
eens dat het huidige voorstel veel brede definities en omschrijvingen
bevat. Hierdoor is het risico, zoals het kabinet terecht stelt, enerzijds dat
de verordening uiteindelijk buitenproportioneel hoge eisen stelt aan
AI-systemen, anderzijds zien deze leden op dit moment het risico dat de
verordening juist een te laag beschermingsniveau biedt vanwege een te
nauwe categorie AI-systemen die als hoog-risico worden gezien. Welke
categorieën AI-systemen zouden volgens het demissionaire kabinet als
hoog-risico moeten worden gekwalificeerd en op basis van welke
afweging komt het demissionaire kabinet tot die conclusie?
Situatie van rechterlijke macht in Afghanistan
De leden van de Volt-fractie onderschrijven de zorgen die Italië uit omtrent
de positie van de rechterlijke macht in Afghanistan na de machtsovername van de Taliban. Het is overduidelijk dat de rechtsstaat in
Afghanistan op dit moment geweld wordt aangedaan. Deze leden vragen
het demissionair kabinet om meer te doen dan slechts verwelkomen dat
wordt stilgestaan bij deze situatie. Graag horen deze leden of het
demissionaire kabinet de zorgen van Italië deelt. Zo ja, wat gaat het
demissionaire kabinet daaraan doen of doet het al om de rechterlijke
macht in Afghanistan te ondersteunen? Met welke inzet gaat het demissionaire kabinet ervoor zorgen dat in EU-verband of met afzonderlijke
lidstaten wordt gewerkt aan het beschermen van de rechterlijke macht en
daarmee onafhankelijke rechtspraak en rechtsstaat in Afghanistan? Welke
concrete beleidsvoorstellen zal het demissionaire kabinet doen? Heeft het
demissionaire kabinet hierover al contact met andere lidstaten? Zo ja,
welke? Indien het demissionaire kabinet niets doet, wat is daarvoor de
motivering?
Resultaten van de zesde evaluatie van de gedragscode Hate Speech
Online
De leden van de Volt-fractie zien grote uitdagingen op het gebied van het
tegengaan van hate speech. Zowel online als offline. Daarom kijken deze
leden uit naar de evaluatie van de gedragscode Hate Speech Online.
Daarover hebben deze leden nog wel de volgende vragen: Op welke
concrete punten zal het demissionaire kabinet letten bij het aanhoren van

9

de evaluatie? Welke resultaten verwacht het demissionaire kabinet van de
evaluatie en mocht aan deze resultaten worden voldaan, waar gaat het
demissionaire kabinet dan in de JBZ-Raad op aansturen? Zijn er andere
beleidsmaatregelen die het demissionaire kabinet zinvol acht om op
Europees niveau op aan te sturen in strijd tegen hate speech, anders dan
de gedragscode Hate Speech Online? Zijn er best practices die Nederland
heeft in de strijd tegen Hate Speech Online, die het kan delen in de
JBZ-Raad om de aanpak op EU-niveau te versterken? Zo ja, welke? Gaat
het demissionaire kabinet dit in de JBZ-Raad delen?
Digitale dimensie van het onderzoeken van seksueel kindermisbruik
De leden van de Volt-fractie lezen in brief van de Minister dat Nederland
«over het algemeen» de voorstellen van de Europese Commissie om
seksueel kindermisbruik gezamenlijk aan te pakken steunt. Op welke
aspecten steunt Nederland deze strategie niet? Welke aspecten hebben
volgens de Minister prioriteit? Op welke concrete aspecten zal de Minister
in zijn inbreng in de Raad nadruk leggen, naast de noodzaak om de
inspanningen te intensiveren? Wat zijn volgens de Minister de mest
urgente doelstellingen die nagestreefd moeten worden?
In zijn brief geeft de Minister aan dat er in de Raad gesproken zal worden
over «het belang van toegang tot gegevens voor rechtshandhavingsdiensten». Wat is de appreciatie van de Minister met betrekking hierop? In
hoeverre zou toegang tot data voor bevoegde autoriteiten beschikbaar
moeten zijn volgens de Minister om voldoende effectief te blijven? Zal de
Minister zich bij de onderhandelingen inzetten om hierbij ook acht te
nemen op privacywetgeving? Voor welke maatregelen zal de Minister zich
sterk maken om ervoor te zorgen dat in alle lidstaten zorgvuldig om wordt
gegaan met datacollectie, -verwerking en -uitwisselingen? Kan de Minister
garanderen dat burgers inzage kunnen krijgen in de wijze waarop hun
data gebruikt en verwerkt worden?
Hoe verhoudt deze wetgeving zich tot andere dossiers, zoals dataretentie,
e-privacy, e-evidence en encryptie? Verwacht de Minister voortgang en/of
een conclusie op dit dossier, zolang deze verordeningen niet tot een
conclusie hebben geleid? Zijn er zonder deze verordeningen voldoende
garanties om onjuist gebruik van data te voorkomen?
Werklunch: Uitvoering van interoperabiliteit
Het demissionaire kabinet geeft aan dat het bij de implementatie van de
nieuwe Europese informatiesystemen op het gebied van grenzen en
interne veiligheidssystemen, steeds heeft aangetekend dat de integrale
planning bijna geen ruimte meer biedt voor onvoorziene omstandigheden
en daarom blijvende aandacht heeft gevraagd op Raadsniveau. Op welke
manier heeft het demissionaire kabinet aandacht gevraagd op Raadsniveau? Zijn er lidstaten die dit standpunt delen? Zo ja, welke landen? Hoe
gaat het demissionaire kabinet er in de komende JBZ-Raad aandacht voor
vragen? Welke concrete zorgen heeft het demissionaire kabinet over de
implementatie van het Entry/Exit System (EES) en het Schengen Informatie Systeem (SIS)? Welke maatregelen en acties neemt het demissionaire kabinet om deze zorgen het hoofd te bieden?

10