Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2485
Vragen van het lid Kerstens (PvdA) aan de Staatssecretaris van Defensie over
de uitbreiding van vliegbasis Leeuwarden (ingezonden 17 februari 2020).
Antwoord van Staatssecretaris Visser (Defensie) (ontvangen 17 april 2020). Zie
ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2019–2020, nr. 2106.
Vraag 1
Hebt u kennisgenomen van het bericht «Vliegbasis Leeuwarden heeft niet de
juiste vergunningen, maar breidt wel uit»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Kunt u bevestigen dat de vliegbasis niet beschikt over de juiste vergunningen? Zo ja, welke vergunningen ontbreken? Betekent dit dat, tot de vereiste
vergunningen er zijn, er niet wordt bijgebouwd en/of uitgebreid? Zo nee, kunt
u de bewijzen daarvan overleggen aan de Kamer?
Antwoord 2
De Vliegbasis Leeuwarden beschikt sinds 14 juni 2001 over een vergunning
op de Wet Algemene Bepalingen Omgevingsrecht (WABO). Bij wijzigingen
van activiteiten zijn op deze vergunning bijstellingen gedaan middels
wijzigingsaanvragen, meldingen of milieu neutrale veranderingen. Het
Rijksvastgoedbedrijf heeft in 2017 de reikwijdte van de vergunning beoordeeld. De vergunning is hierbij, op drie relatief beperkt milieubelastende
activiteiten na, als dekkend beoordeeld. Zaken die nog niet in de vergunning
opgenomen zijn betreffen het bewerken van kunststof, werkzaamheden met
textiel en het verstrooien van as van overleden medewerkers. Het is de
bedoeling om deze activiteiten in de revisieaanvraag van de vergunning op te
nemen en daarmee te repareren. De revisieaanvraag zou in 2019 worden
ingediend, maar heeft vertraging opgelopen vanwege de complexiteit van het
aanvraagproces en doordat het Programma Aanpak Stikstof (PAS) in 2019
ongeldig is verklaard.

1

ah-tk-20192020-2485
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2020

Liwwadders, 14 februari 2020, https://www.liwwadders.nl/vliegbasis-Leeuwarden-heeft-niet-dejuiste-vergunningen-maar-breidt-wel-uit/.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

1

Defensie is momenteel meerdere infrastructurele projecten aan het voorbereiden en uitvoeren op de Vliegbasis Leeuwarden. Voor deze projecten zijn de
benodigde toestemmingen namens Defensie door het Rijkvastgoedbedrijf
aangevraagd en door het bevoegd gezag afgegeven. Ook voor toekomstige
projecten zal alleen tot uitvoering worden overgegaan indien de benodigde
toestemmingen voor een project zijn verkregen.
De Vliegbasis Leeuwarden beschikt op dit moment nog niet over een Wnb
vergunning. Op 6 maart 2008 is door toenmalig Staatssecretaris De Vries aan
uw Kamer toegezegd dat voor alle militaire vliegactiviteiten, waaronder die
van de Vliegbasis Leeuwarden, een vergunning in het kader van de Wet
natuurbescherming (Wnb) zal worden aangevraagd (Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2007–2008, nr. 1569). Dit proces is in twee fases verdeeld.
Tijdens de eerste fase zijn in 2012 de helikopterlaagvlieggebieden, inclusief de
daarbinnen gelegen helikopterlandingsplaatsen in en nabij Natura 2000gebieden, vergund (Kamerstuk 33 000 X, nr 70, gedateerd 13 februari 2012).
Het proces om de Wnb vergunning voor de Vliegbasis Leeuwarden aan te
vragen is onderdeel van de tweede fase. Deze is gestart in 2015. Op basis van
een voortoets is in 2018 vastgesteld dat Vliegbasis Leeuwarden waarschijnlijk
vergunning plichtig is. Om dit nader vast te stellen is een ecologische
effecten analyse uitgevoerd op de activiteiten van de vliegbasis. Deze analyse
is nagenoeg afgerond en de vergunningaanvraag in het kader van de Wnb
wordt voor
1 oktober 2020 verwacht. Over dit proces heb ik uw kamer eerder geïnformeerd op 31 oktober 2019 (Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2019–2020,
nr. 578) en op 10 maart 2020 (Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar
2019–2020, nrs. 2298 en 2068).
De beslissingen op deze aanvragen worden in de Staatscourant gepubliceerd
en zijn daardoor openbaar toegankelijk.
Op 18 maart 2020 heeft de Inspectie voor de Leefomgeving en Transport
(IL&T) een handhavingsverzoek ontvangen betreffende de omgevingsvergunning van de Vliegbasis Leeuwarden. Op dezelfde datum heeft de Minister van
Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) een handhavingsverzoek
ontvangen betreffende het ontbreken van een vergunning in het kader van de
Wnb van de vliegbasis Leeuwarden. Voor beide handhavingsverzoeken wordt
het reguliere proces doorlopen waarbij door de verantwoordelijke instanties
zal worden vastgesteld of de handhavingsverzoeken aanleiding geven om wel
of niet tot handhaving over te gaan.
Vraag 3
Bent u van mening dat uw ministerie een voorbeeldrol heeft en zich aan de
wet dient te houden?
Antwoord 3
Defensie dient zich, zoals elk ander ministerie, organisatie of persoon, aan de
wet te houden.
Vraag 4
Deelt u de mening dat deze signalen zorgelijk zijn, zeker gezien de overlast
die omwonenden ervaren van de vliegbasis? Begrijpt u dat er weinig
draagvlak is onder bewoners?
Antwoord 4
Dat omwonenden van militaire vliegvelden overlast ervaren is begrijpelijk.
Maar in mijn contacten met deze omwonenden, waaronder die van de
Vliegbasis Leeuwarden, valt mij ook op dat er bij veel inwoners draagvlak is
voor de activiteiten van Defensie en daarmee ook begrip is voor de geluidshinder die deze operaties veroorzaken. Dit laat onverlet dat Defensie zeker
moet stellen dat al deze activiteiten vergund zijn en dat daarover goed
overleg plaatsvindt met betrokkenen. Dit gebeurt in het geval van de Vlb
Leeuwarden via de Commissie Overleg en Voorlichting Milieu (COVM)
Vliegbasis Leeuwarden.
Vraag 5
Heeft u naar aanleiding hiervan contact opgenomen met verantwoordelijken
op de vliegbasis in Leeuwarden?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

2

Antwoord 5
Het Ministerie van Defensie is voortdurend in overleg over de aanvraag van
vergunningen, onder andere over die van de Vliegbasis Leeuwarden.
Defensie voert hierover overleg met betrokken provincies, gemeenten, het
Rijksvastgoedbedrijf, het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en het
Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

3