Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2022–2023

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3191
Vragen van het lid Van Kent (SP) aan de Minister van Sociale Zaken en
Werkgelegenheid over het bericht «UWV keerde miljoenen STAP-budget uit
voor spookcursisten» (ingezonden 16 juni 2023).
Antwoord van Minister Van Gennip (Sociale Zaken en Werkgelegenheid)
(ontvangen 10 juli 2023)
Vraag 1
Wat is uw reactie op het bericht «UWV keerde miljoenen STAP-budget uit
voor spookcursisten»?1
Antwoord 1
Aan de toekenning van de STAP-subsidie zijn voor de deelnemer verplichtingen verbonden, zoals het afronden van de scholing met een diploma of
vergelijkbaar document of minimaal 80% aanwezigheid. Indien het niet
mogelijk blijkt te starten met de scholing of deze af te ronden, moet de
deelnemer dit melden bij UWV.
Voor opleiders geldt de verplichting om aan UWV een bewijs van deelname
te verstrekken waaruit blijkt of de deelnemer de opleiding heeft afgerond. Als
het de opleider verweten kan worden dat de deelnemer de opleiding niet is
gestart of heeft afgerond – zoals als gevolg van het wijzigen van de startdatum of locatie – moet de opleider de subsidie terugbetalen. Ook de redenen
van burgers om een opleiding niet te starten of af te ronden kunnen divers
zijn, zowel verwijtbaar als niet verwijtbaar, zoals ziekte of andere persoonlijke
omstandigheden.
De STAP-subsidieregeling geeft in de toelichting als richtlijn aan dat
terugvordering bij deelnemers alleen plaatsvindt in geval van evidente
fraude. Omdat de deelnemer het geld nooit zelf ontvangen heeft, zou de
terugvordering onbedoeld tot een geldschuld kunnen leiden. Situaties van
evidente fraude door deelnemers zijn nog niet gebleken.

1

ah-tk-20222023-3191
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2023

BNR, 15 juni 2023, «UWV keerde miljoenen STAP-budget uit voor spookcursisten»,
(https://www.bnr.nl/nieuws/financieel/10515661/uwv-keerde-miljoenen-stap-budget-uit-voorspookcursisten).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

1

De ervaringen met deze regeling en in het bijzonder het niet starten van
opleidingen nemen we mee als lessen voor een eventuele nieuwe regeling
voor een individueel scholingsbudget zoals gevraagd in de motie Van der Lee
c.s. 2
Vraag 2
Waarom heeft het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV) de
eigen regels niet gehandhaafd?
Antwoord 2
De Subsidieregeling STAP-budget is de basis voor de uitvoering door UWV.
Artikel 18 bepaalt dat subsidie kan worden teruggevorderd indien deze ten
onrechte of voor een te hoog bedrag is verstrekt of indien niet aan de
verplichtingen is voldaan. Deze zogenaamde «kan-bepaling» biedt ruimte om
een afweging te maken over al dan niet terugvorderen. UWV heeft gehandeld
conform de regeling en de eerdergenoemde richtlijn in de toelichting op de
regeling.
Vraag 3
Hoeveel cursisten hebben de opleiding niet afgemaakt en hebben geen
sanctie gekregen?
Antwoord 3
Van de 300.0003 toekenningen is van ongeveer 33% een bewijs van deelname
ontvangen. De overige cursussen zijn nog bezig of moeten nog starten.
Opleiders sturen de bewijzen van deelname tot uiterlijk 3 maanden na het
einde van de scholing. Als een opleider het bewijs van deelname niet op tijd
aanlevert, doet UWV onderzoek naar de reden hiervan.
Het is positief dat van de inmiddels 108.000 ontvangen deelnamebewijzen
93% blijkt afgerond te zijn met een certificaat of diploma. De uitval is
daarmee vergelijkbaar met de uitval bij scholing die niet met STAP-subsidie
wordt gevolgd.
Als deelnemers of opleiders vóór de startdatum van de scholing annuleren,
betaalt de opleider het geld over het algemeen aan UWV terug. Bij uitblijven
van terugbetaling vordert UWV het bedrag alsnog. Ingeval van annulering na
de start van de opleiding vordert UWV niet terug, omdat de opleider dan
reeds kosten heeft gemaakt. Geen van de deelnemers heeft een sanctie
gekregen. Zie ook het antwoord op vraag 1 en 2.
Vraag 4
Bij welke opleiders is het percentage cursisten dat de opleiding niet afmaakt
het hoogst?
Antwoord 4
Onderstaande tabel bevat gegevens over afgeronde opleidingen per opleider.
De cijfers zijn gebaseerd op opgave door opleider. Deze tabel bevat een
momentopname en geeft een incompleet beeld. Zie ook het antwoord op
vraag 3.

2
3

Kamerstuk 29 544, nr. 1184.
Peildatum: 28 juni 2023.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

2

Vraag 5
Kunt u uitsluiten dat cursusaanbieders bekend waren met deze coulance en
er daarom misbruik van hebben gemaakt?
Antwoord 5
Nee, dat is niet uit te sluiten.
Vraag 6
Bent u het ermee eens dat het oneerlijk is naar de duizenden mensen die nog
geen aanspraak hebben kunnen doen op het STimulering Arbeidsmarkt
Positie (STAP-)budget dat cursisten die wel in aanmerking kwamen zonder
sanctie geen gebruik hebben gemaakt van het budget? Zo ja, waarom heeft
het UWV aangegeven coulant te blijven richting mensen die de opleiding niet
afmaken?
Antwoord 6
Het is niet de bedoeling dat toegekende subsidies niet gebruikt worden. Zie
ook het antwoord op vraag 1 en 2.
Vraag 7
Op welke wijze zullen cursisten er in het vervolg op worden gewezen dat zij
de cursus zelf moeten betalen als zij deze niet afmaken?
Antwoord 7
Gelet op het huidige juridisch kader, zoals ook aangegeven in het antwoord
op vraag 1 en 2, zie ik geen aanleiding UWV te vragen hier in het vervolg
anders over te communiceren dan tot nu toe is gebeurd.
Vraag 8
Welke stappen gaat het UWV zetten om de eigen regels alsnog te handhaven?
Antwoord 8
Zie het antwoord op vraag 2 en 7.
Vraag 9
Welke stappen gaat het UWV zetten om ervoor te zorgen dat mensen die de
opleiding niet hebben afgemaakt alsnog moeten betalen?
Antwoord 9
UWV zal de werkwijze blijven hanteren zoals tot op heden, conform de
richtlijn, om niet terug te vorderen bij deelnemers.
Daar komt bij dat terugbetaling door burgers tevens technische systeemaanpassingen vergt die gezien de restduur van de regeling niet rendabel zijn.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

3

Vraag 10
Kunt u deze vragen één voor één beantwoorden?
Antwoord 10
Ja, met voorgaande beantwoording is hier aan voldaan.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

4