Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2015–2016

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1535
Vragen van het lid Kooiman (SP) aan de Staatssecretaris van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport over de uitspraak van de Rechtbank
Rotterdam dat een gesloten machtiging niet wordt beëindigd vanwege gebrek
aan financiële middelen om het terugplaatsingstraject te begeleiden
(ingezonden 21 januari 2016).
Antwoord van Staatssecretaris Van Rijn (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 16 februari 2016).
Vraag 1
Wat is uw reactie op de uitspraak van de rechtbank Rotterdam d.d. 17 december jl. dat een gesloten machtiging niet wordt beëindigt vanwege het gebrek
aan financiële middelen om het terugplaatsingstraject te begeleiden?1
Antwoord 1
In de uitspraak staat dat de gecertificeerde instelling (GI) pas tot een
terugplaatsing van de betreffende jongere bij de moeder wil besluiten als hij
een zinvolle dagbesteding heeft en multi systeem therapie (MST) kan worden
ingezet. De dagbesteding is een voorwaarde voor de inzet van MST. De
kinderrechter heeft echter vastgesteld dat een zinvolle en structurele
dagbesteding niet verzekerd was. Het is dus niet zo dat alleen het gebrek aan
financiële middelen voor een MST-traject de grondslag was voor de rechter
om het verzoek tot beëindiging van de machtiging af te wijzen. Overigens
staat in de uitspraak ook dat de GI in een brief van 16 december 2015 heeft
gemeld dat in januari 2016 MST kan worden ingezet.
Vraag 2
Hoe verhoudt deze uitspraak zich ten opzichte van artikel 6.1.2 lid 4 sub c van
de Jeugdwet, waarin wordt aangegeven dat een gesloten plaatsing slechts
mogelijk is wanneer wordt toegewerkt naar een andere vorm van jeugdhulp
dan gesloten jeugdhulp?2

1

Uitspraak 17 december 2015, «Gesloten machtiging wordt niet beëindigd vanwege gebrek aan
financiële middelen om het terugplaatsingstraject te begeleiden.» http://
uitspraken.rechtspraak.nl/inziendocument?id=ECLI:NL:RBROT:2015:9740
2
Jeugdwet, Kamerstukken 33 684

ah-tk-20152016-1535
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2016

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

1

Antwoord 2
Artikel 6.1.2 lid 4 sub c van de Jeugdwet heeft betrekking op een machtiging
voor een jeugdige die achttien jaar is. In de onderhavige uitspraak gaat het
over een minderjarige. Het aangehaalde artikel uit de Jeugdwet is daarom in
dit geval niet van toepassing.
Vraag 3
Deelt u de mening dat het ontbreken van financiële middelen geen beperking
mag zijn voor het doorlopen van een hulpverleningstraject of het verlengen
van een gesloten machtiging? Kunt u uw antwoord toelichten?
Antwoord 3
Een machtiging voor gesloten jeugdhulp kan alleen verleend worden als
jeugdhulp noodzakelijk is in verband met ernstige opgroei- of opvoedproblemen en opname in een gesloten accommodatie noodzakelijk is om te
voorkomen dat de jeugdige zich ontrekt aan deze noodzakelijke jeugdhulp of
daaraan onttrokken wordt. De eis van de noodzakelijkheid omvat ook de duur
van de machtiging en het verblijf. Het is niet aanvaardbaar als een jeugdige
langer dan nodig op grond van een machtiging in een accommodatie voor
gesloten jeugdhulp zou verblijven. Daarom stelt artikel 6.1.12 van de
Jeugdwet ook grenzen aan de maximale geldigheidsduur van de rechterlijke
machtiging en bepaalt het artikel dat de machtiging vervalt zodra de GI
bepaalt dat jeugdhulp met verblijf niet meer nodig is. Louter financiële
overwegingen kunnen geen grond vormen voor het verlengen (of het niet
beëindigen) van een machtiging gesloten jeugdhulp. Zoals in het antwoord
van vraag 1 aangegeven, was hiervan in deze situatie geen sprake.
Vraag 4
Hoe gaat u ervoor zorgen dat de desbetreffende gemeente voldoende
financiële ruimte heeft, en voldoende plaatsen in de gesloten jeugdzorg
inkoopt?
Antwoord 4
Zoals ook uit de antwoorden op de voorgaande vragen blijkt, was in de
onderhavige situatie de doorslaggevende factor voor het beëindigen van de
machtiging gesloten jeugdhulp de vraag of de minderjarige een zinvolle
dagbesteding zou hebben en niet de vraag of de gemeente over voldoende
financiële middelen beschikt.
Vraag 5
Wat gaat u doen om de precedentwerking van deze zaak te ondervangen,
zodat niet vaker gesloten plaatsingen verlengd worden vanwege het
ontbreken van financiële middelen?
Antwoord 5
Zoals ook uit de antwoorden op de voorgaande vragen blijkt, was in de
onderhavige situatie de doorslaggevende factor voor het beëindigen van de
machtiging gesloten jeugdhulp de vraag of de minderjarige een zinvolle
dagbesteding zou hebben en niet de vraag of de gemeente over voldoende
financiële middelen beschikt.
Vraag 6
Bent u bereid te onderzoeken of er meer en/of vergelijkbare zaken spelen of
hebben gespeeld waarbij machtigingen voor gesloten plaatsing worden
verlengd om andere dan in de Jeugdwet aangegeven redenen? Zo ja, hoe
wilt u de Kamer daarover informeren? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 6
De onderhavige zaak geeft geen aanleiding tot nader onderzoek.
Vraag 7
Is u bekend hoeveel jongeren momenteel wachten op een plek in de gesloten
jeugdzorg? Zo ja, hoeveel zijn dit, en wat is de gemiddelde wachttijd? Zo nee,
bent u bereid dit te onderzoeken? Indien u daartoe niet bereid bent, kunt u
dan aangeven wat daarvan de reden is?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

2

Antwoord 7
Mij zijn geen signalen bekend dat er een tekort aan plekken in de gesloten
jeugdhulp zou zijn.
Vraag 8
Kunt u een overzicht geven van de wachtlijsten in alle residentiële en
semi-residentiële jeugdzorginstellingen? Zo nee, bent u bereid dit te
onderzoeken? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 8
Het Ministerie van VWS houdt geen wachtlijsten bij voor brede jeugdhulp,
omdat gemeenten de toegang verschillend hebben georganiseerd en vormen
van jeugdhulp op uiteenlopende wijze inkopen. Uit ons nader onderzoek naar
de toegang komt het signaal naar voren dat er vooral sprake is van plaatsingsproblematiek: hoe vinden huisartsen en gemeenten aanbieders van
jeugdhulp waar wel plaats is. Soms gaat het om het bereiken van een
budgetplafond bij een specifieke aanbieder. In zo’n geval gaat de gemeente
(of gemeenten) die het betreft met de aanbieder in gesprek over een
oplossing, waarbij ook gekeken wordt naar alternatieven bij andere aanbieders.
Vraag 9
Bent u bereid alle vragen afzonderlijk te beantwoorden, aangezien ze niet
voor niets afzonderlijk zijn gesteld?
Antwoord 9
Ja.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

3