2

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2023–2024

33 037

Mestbeleid

Nr. 522

BRIEF VAN DE MINISTER VAN LANDBOUW, NATUUR EN
VOEDSELKWALITEIT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 6 december 2023
Met deze brief informeer ik de Kamer dat het Centraal Bureau voor de
Statistiek (CBS) op 23 november 2023 de derde kwartaalrapportage 2022
over de fosfaat-en stikstofexcretie door de Nederlandse veestapel
gepubliceerd heeft.1 Het CBS stelt op mijn verzoek na afloop van ieder
kwartaal een berekening samen van de verwachte fosfaat- en stikstofexcretie van de Nederlandse veestapel.
De derde kwartaalrapportage 2023 geeft een momentopname van de
verwachte fosfaat- en stikstofexcretie over geheel 2023 op basis van de op
1 oktober 2023 beschikbaar gekomen nieuwe en actuele gegevens over de
omvang van de rundveestapel, de melkproductie per koe en de beschikbaarheid en samenstelling van krachtvoer en ruwvoer. De voor 2023
verwachte fosfaat- en stikstofexcretie van de Nederlandse veestapel is
weergegeven in tabel 1.

Tabel 1: Momentopname van de verwachte fosfaat- en stikstofexcretie van de Nederlandse veestapel over 2023 (in miljoen kg)
Fosfaat

Natonaal
Melkvee
Varkens
Pluimvee
Overig2

Stikstof

1

e

e

Plafond

1 kw

2 kw

150,7
(84,9)
(39,7)
(27,4)
(20,9)

146,3
72,5
33,9
22,8
17,1

147,3
73,9
34,4
22,5
16,5

e

3 kw

1

e

Plafond

1 kw

2e kw

3e kw

146,5
74,2
33,2
22,4
16,7

489,4
(281,8)
(99,1)
(60,3)
(63,2)

477,2
278,7
87,4
53,6
57,5

475,7
276,7
88,6
53,9
56,5

472,2
276,3
85,5
53,3
57,1

N.B. Door afrondingen kan de som van de cijfers afwijken van het totaal

1)

Betreft het op grond van de derogatiebeschikking 2022–20252
geldende nationale plafond en, tussen haakjes, de in de Meststoffenwet vermelde sectorale plafonds.

1

https://www.cbs.nl/nl-nl/longread/aanvullende-statistische-diensten/2023/monitor-fosfaat-enstikstofexcretie-in-dierlijke-mest-derde-kwartaal-2023
2
Kamerstuk 33 037, nr. 480

kst-33037-522
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2023

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 33 037, nr. 522

1

2)

Voor «overig» is in de Meststoffenwet geen sectoraal plafond
vermeld. Het vermelde plafond is afgeleid van het nationaal plafond
en de drie vermelde sectorale plafonds.

Uit tabel 1 blijkt dat het CBS, op basis van de nu beschikbare gegevens,
verwacht dat in 2023 het geldende nationale plafond voor fosfaat en
stikstof niet overschreden zal worden.
Met de melkveesector is in het kader van de stikstofproblematiek
afgesproken om op sectorniveau ernaar te streven het ruweiwitgehalte
(RE-gehalte) in het melkveevoerrantsoen te verlagen en deze in 2025 niet
hoger te laten zijn dan 160 gram RE/kg droge stof. Om de voortgang
hierop te monitoren heeft het CBS in zijn publicatie ook een prognose
opgenomen van het ruweiwitgehalte in het melkveevoerrantsoen. Deze
prognose is weergegeven in tabel 2.
Tabel 2: RE-gehalte in het melkveevoerrantsoen (melk- en kalfkoeien en bijbehorend
jongvee) in 2022 en het verwachte RE-gehalte in 2023 (in g/kg droge stof)
2022

Melkveevoerrantsoen
1

161

2023
1e kw

2e kw

3e kw

–1

165

165

Er waren onvoldoende gegevens beschikbaar om een indicatie te kunnen geven

Uit tabel 2 blijkt dat het CBS, op basis van de nu beschikbare gegevens,
verwacht dat het RE-gehalte van het melkveevoerrantsoen in 2023 hoger
uit zal komen dan in 2022. Experts uit onderzoek en bedrijfsleven
bevestigen dat als gevolg van de natte weersomstandigheden in het
voorjaar van 2021, het RE-gehalte van de in 2021 aangelegde en in 2022
vervoederde graskuilen lager is dan normaal.
Dat verklaart dan wel het lage RE-gehalte in het melkveevoerrantsoen van
2022 en ook het verwachte, hogere RE-gehalte in 2023. Maar de
deelnemers aan de voerpilot Koe en Eiwit3 laten zien dat het goed
mogelijk is om met gerichte maatregelen het RE-gehalte in het melkveevoerrantsoen desondanks toch te verlagen. Ik roep de sectorpartijen in de
melkveesector en hun toeleveranciers bij deze nadrukkelijk op focus te
houden op het streefdoel van 160 gram RE/kg droge stof in 2025 en
daarbij gebruik te maken van de ervaringen die nu al zijn opgedaan in Koe
en Eiwit en die ook actief uit te dragen.
De Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit,
P. Adema

3

Kamerstuk I, 2022–2023, 35 600, AF

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 33 037, nr. 522

2