Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2017–2018

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

177
Vragen van het lid Öztürk (DENK) aan de Ministers van Defensie, van
Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en van Sociale Zaken en
Werkgelegenheid over het bericht dat de nieuwe terreurdreiging van rechts
komt (ingezonden 15 september 2017).
Antwoord van Minister Dijkhoff (Defensie) mede namens de Ministers van
Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, van Sociale Zaken en
Werkgelegenheid, en van Veiligheid en Justitie (ontvangen 12 oktober 2017).
Vraag 1
Bent u bekend met het bericht «De nieuwe terreurdreiging komt van
rechts»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Kunt u aangeven of het risico dat in andere Europese landen voorkomt,
namelijk dat er binnen het leger rechts-extremistische groeperingen actief zijn
die een bedreiging voor de veiligheid kunnen vormen, ook in ons land
voorkomt? Zo ja, zijn er maatregelen genomen om deze dreiging te voorkomen? Zo nee, waar baseert u dit op?
Vraag 3 en 4
Wordt er in Europees verband samengewerkt om deze dreiging te voorkomen? Zo ja, op welke wijze? Zo nee, waarom niet?
Heeft het nieuws over opgepakte rechts-extremistische militairen in Duitsland
die verdacht worden van het beramen van een aanslag aanleiding gegeven
om aanvullende maatregelen te treffen in Nederland? Zo ja, welke? Zo nee,
waarom niet?
Antwoord 3 en 4
Zoals gesteld in het jaarverslag van de MIVD over het jaar 2016 (Kamerstuk
29 924, nr. 148), ontvangt de MIVD jaarlijks vele meldingen van mogelijke
bedreigingen voor de veiligheid van de krijgsmacht, onder andere gerelateerd
aan mogelijk extremisme. De MIVD doet onderzoek naar de dreiging die

1

ah-tk-20172018-177
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2017

https://www.trouw.nl/democratie/de-nieuwe-terreurdreiging-komt-van-rechts~acb1dd93/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

1

uitgaat van personen of groepen binnen de defensieorganisatie, die
extremistisch gedachtegoed aanhangen of steun verlenen aan extremistische
organisaties. De MIVD verricht onderzoek naar de aard en omvang van de
mogelijke dreiging, indien nodig en mogelijk in samenwerking met andere
(Europese) diensten. Over de uitkomsten van dergelijk onderzoek doe ik
slechts uitspraken via de daartoe geëigende kanalen.
Vraag 5 en 6
Bent u bekend met het rapport van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV), waarin wordt vermeld dat rechts-extremisme
relatief weinig aandacht krijgt en gebagatelliseerd wordt?2
Zijn er maatregelen genomen om deze bagatellisering van rechts-extremisme
tegen te gaan? Zo ja, welke? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 5 en 6
Ja, ik ken het rapport uit 2015 dat geschreven is door onderzoekers van de
Universiteit Leiden in opdracht van de NCTV. Dat de onderzoekers stellen dat
in het Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland door de jaren heen rechtsextremisme relatief weinig aandacht krijgt en «soms wat [lijkt] te worden
gebagatelliseerd» (Barometer van de dreiging: Tien jaar Dreigingsbeeld
Terrorisme Nederland 2005–2015, p. 29) betekent geenszins dat deze dreiging
zelf in de praktijk wordt onderschat. Al jaren rapporteren de NCTV en de AIVD
in hun stukken (zoals het DTN, jaarverslagen en in specifieke publicaties) over
de dreiging van rechts-extremisme en terrorisme in binnen- en buitenland.
Daarnaast wil ik u wijzen op de speciale aandacht die (de aanpak van)
rechts-extremisme krijgt in de Nationale Contraterrorisme-strategie 2016–
2020, die in juli 2016 naar de Tweede Kamer is gestuurd (Kamerstuk 29 754,
nr. 391).
Bovenstaande betekent echter niet dat er over rechts-extremisme net zoveel
wordt geschreven als over jihadisme. Het jihadisme is de laatste jaren
immers de meest bepalende factor in het dreigingsbeeld voor Nederland.
Vraag 7, 9, 10 en 11
Bent u bereid om hard op te treden tegen de mensen die oorzaak zijn van
rechts-extremistische dreigingen? Zo ja, hoeveel capaciteit wordt hiervoor
ingezet en hoeveel middelen worden hieraan besteed? Zo nee, waarom niet?
Hoeveel capaciteit en middelen worden er ingezet om rechts-extremistische
dreigingen tegen te houden ten opzichte van de inzet van capaciteit en
middelen om andere vormen van dreigingen tegen te houden? Kunt hier een
zo volledig en zo gedetailleerd mogelijk overzicht van geven?
Kunt u aangeven hoeveel procent van het totale budget dat de Nederlandse
regering uitgeeft aan de bestrijding van terreur en radicalisering, wordt
besteed aan het bestrijden van rechts-extremistische dreigingen? Zo nee,
waarom niet?
Hoeveel medewerkers en middelen worden bij de Expertise-unit Sociale
Stabiliteit ingezet om extreemrechtse radicalisering te voorkomen ten
opzichte van andere vormen van radicalisering?
Antwoord 7, 9, 10 en 11
Extremistische dreigingen, ongeacht de aard of onderliggende ideologie,
worden aangepakt. Deze inzet is generiek van aard en richt zich op alle
vormen van extremisme. Het is daarom niet mogelijk om een overzicht te
geven van ingezette capaciteit of financiële middelen op extremisme met een
specifieke ideologische achtergrond. Dit geldt ook ten aanzien van inzet van
de Expertise-unit Sociale Stabiliteit (ESS).
Vraag 8
In hoeverre deelt u de mening dat extreme uitspraken in de Kamer ervoor
zorgen dat rechts-extremisme verder groeit? Zo ja, wat moet er gebeuren om
dit verder te voorkomen? Zo nee, wat is dan de oorzaak van het opkomen
van rechts-extremisme?

2

https://www.nctv.nl/binaries/essay-barometer-def_tcm31-32670.pdf

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

2

Antwoord 8
In het Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland 45 gaat de regering in op de
meest recente ontwikkelingen op het gebied van rechts-extremisme. Ik
verwijs u naar deze brief (Kamerstuk 29 754, nr. 423).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

3