Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2009–2010

29 544

Arbeidsmarktbeleid

Nr. 245

BRIEF VAN DE MINISTER VAN SOCIALE ZAKEN EN
WERKGELEGENHEID
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 13 april 2010
1. Aanpak jeugdwerkloosheid: eerste resultaten in kaart
gebracht
Het kabinet heeft in 2009 extra maatregelen genomen om de gevolgen
van de crisis voor jongeren aan te pakken. De voortekenen voor deze
groep waren ongunstig. Zij vangen in tijden van crisis traditioneel
doorgaans als eerste de klappen op. De jeugdwerkloosheid stijgt dan ook
als eerste en sterker dan de algemene werkloosheid. Om die reden heeft
het kabinet via het Actieplan Jeugdwerkloosheid € 250 miljoen extra
ingezet om de jeugdwerkloosheid te bestrijden. Het kabinet heeft u op
3 december 20091 geïnformeerd over de voortgang van het Actieplan
Jeugdwerkloosheid en toegezegd in maart 2010 nadere informatie te
sturen over de voortgang van het actieplan.
Die informatie treft u hierbij aan.2 Ik informeer u mede namens minister
Rouvoet voor Jeugd en Gezin, staatssecretaris Van Bijsterveldt voor
Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, en minister Van Middelkoop voor
Wijken, Wonen en Integratie over: het algemene beeld van de jeugdwerkloosheid, de voortgang in de maatregelen van het Actieplan Jeugdwerkloosheid en een aantal specifieke activiteiten in de aanpak van de
jeugdwerkloosheid. In de bijlagen vindt u aanvullende informatie.
De voorlopige conclusies uit de ontwikkelingen van de afgelopen
maanden zijn bemoedigend. De inzet van het kabinet is dat jongeren niet
tussen wal en schip, oftewel tussen school en baan, vallen. Jongeren
dienen ofwel hun startpositie op de arbeidsmarkt te verbeteren door
langer op school te blijven, ofwel actief geholpen te worden aan een baan,
leerwerkplek of stage. Deze inzet lijkt zijn eerste vruchten af te werpen.
Immers:

1

TK, vergaderjaar 2009–2010, 29 544, nr. 210.
Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.
2

kst-29544-245
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2010

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 29 544, nr. 245

1

• de jeugdwerkloosheid stijgt minder dan verwacht
Ten eerste ontwikkelt de jeugdwerkloosheid zich dus minder ongunstig
dan eerst werd gedacht. Dat is af te leiden uit een aantal factoren.
De stijging van de werkloosheid vlakt met name de laatste maanden
opvallend af. Volgens het CBS waren in januari 2010 121 000 – ofwel 1 op
de 10 – jongeren onder de 27 jaar op zoek naar een baan1. Dat zijn er
weliswaar meer dan in januari 2009 maar dit cijfer blijft nog ver
verwijderd van de sombere geluiden dat de jeugdwerkloosheid zou
groeien naar mogelijk 150 000 jongeren. Ruim de helft (meer dan 60 000)
van deze jongeren gaan overigens niet naar school. In het eerste kwartaal
2009 waren er 54 000 niet-schoolgaande jongeren werkloos2, een lichte
stijging dus.
Dit is de groep waar het kabinet zich zorgen over maakt en de acties mede
op richt.
De jeugdwerkloosheid is weliswaar relatief hoger dan de algemene
werkloosheid onder de totale beroepsbevolking, maar het verschil loopt
terug; eerst was de jeugdwerkloosheid twee keer zo hoog, nu is het
teruggelopen tot 1,8 keer zo hoog.
Verder is de jeugdwerkloosheid in Nederland internationaal gezien nog
steeds het laagst van alle EU-lidstaten, namelijk 7,9 procent3. Ook in de
verhouding tussen jeugdwerklozen en totale werkloosheid steekt
Nederland internationaal gezien en ten opzichte van de vorige neergang
in de economie gunstig af.
• werkzoekende jongeren wachten niet af maar melden zich bij de
Werkpleinen
Ten tweede hebben veel jongeren die hun schoolopleiding hebben
afgerond gehoor gegeven aan de oproep van het kabinet in het Actieplan
om niet lijdzaam af te wachten maar via de regionale Werkpleinen
ondersteuning en werk te vinden. In totaal waren er in januari 2010 63 000
jongeren ingeschreven als niet-werkende werkzoekende bij het Werkbedrijf. Dat waren er in januari 2009 43 000.
Dat betekent dat jongeren heel goed beseffen dat het zaak is om niet thuis
werkloos toe te blijven zien maar juist actief op zoek te gaan naar een
baan en ondersteuning. De Werkpleinen getroosten zich grote inspanningen om die jongeren ook daadwerkelijk op weg te helpen.
• de regionale aanpak zorgt voor meer banen, leerwerkplekken en stages

1
Het officiële werkloosheidscijfer van het CBS
betreft de zogenoemde «werkloze beroepsbevolking». In de werkloze beroepsbevolking
wordt iedereen meegeteld die geen werk heeft
van tenminste 12 uur per week, actief op zoek
is naar werk van 12 uur of meer per week, en
daarvoor direct beschikbaar is. Dit betekent
dat er ook jongeren meetellen die nog op
school zitten.
2
De gegevens over niet schoolgaande
jongeren zijn alleen per kwartaal beschikbaar.
Daarom kan de exacte vergelijking over
dezelfde periode in 2010 nog niet gemaakt
worden.
3
Als bijlage bij deze brief treft u uitgebreide
overzichten over de ontwikkeling van
jeugdwerkloosheid en de gangbare definities
aan. In de Monitor Arbeidsmarkt die onlangs
naar de TK is gestuurd, wordt uitgebreid
ingegaan op de meest recente ontwikkelingen
op de totale arbeidsmarkt.

Ten derde lijken de afspraken van het kabinet met de VNG en de convenanten met alle regio’s hun vruchten af te werpen in het creëren van
plekken voor jongeren. Volgens opgave van de regio’s zijn in de laatste
vier maanden van 2009 29 000 jongeren aan een baan, een leerwerkbaan
of een stage geholpen. De helft van hen heeft geen startkwalificatie en
wordt nu niettemin behoed voor nietsdoen. Dat is het resultaat van een
gezamenlijke inspanning van gemeenten, werkgevers, werknemers,
onderwijs en uitvoerende instanties.
Hieruit blijkt ook dat werkgevers ondanks de moeilijke situatie waarin
velen als gevolg van de crisis verkeren, verantwoordelijkheid nemen en
hun bedrijf open blijven stellen voor jongeren.
Gemeenten hadden op verzoek van het kabinet eind 2009 met drie
sectoren afspraken gemaakt over banen voor jongeren. De afgelopen tijd
zijn daar vier sectoren bijgekomen. Er zijn nu zeven zogenoemde
sectorarrangementen gesloten tussen gemeenten en respectievelijk bouw,
uitzendbranche, luchtvaart, metaal, schilders- en onderhoudssector en
Cumela. Die zijn goed voor in totaal circa 13 500 mogelijke plaatsen voor
jongeren.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 29 544, nr. 245

2

• meer jongeren langer op school
Ten vierde blijven veel jongeren langer op school. Het kabinet ging er
eerst nog van uit dat 10 000 jongeren op school zouden blijven, maar nu
blijkt dat meer dan 12 000 extra jongeren hiervoor hebben gekozen. Zij
zijn nu bezig hun kwalificatieniveau te verhogen in plaats van naar een
baan te zoeken.
Onderwijs en kenniscentra hebben veel geïnvesteerd in het behoud van
opleidingsplekken voor jongeren die door de recessie onder druk staan.
Het aantal plaatsen voor beroepspraktijkvorming (stages en leerbanen)
voor mbo-studenten bij erkende leerbedrijven fluctueert regionaal en
sectoraal voortdurend. Toch zorgen de activiteiten van de kenniscentra die
betrokken zijn bij het stage- en leerbanenoffensief ervoor dat er jaarlijks in
totaal meer dan 400 000 beschikbaar blijven.
Al met al vindt het kabinet de eerste resultaten van de aanpak in het
Actieplan Jeugdwerkloosheid bemoedigend, zeker gelet op de korte tijd
(enkele maanden) waarbinnen alle partijen hun acties in gang hebben
moeten zetten.
De hoopgevende resultaten laten onverlet dat het kabinet ook zorgen
heeft over bepaalde aspecten. Belangrijkste punt van zorg is en blijft dat
jeugdwerkloosheid extra hard toeslaat bij jongeren zonder startkwalificatie en allochtone jongeren: zij worden vaker geconfronteerd met
(langdurige) werkloosheid dan andere jongeren. Daarnaast weten ook
jongeren die om andere redenen een afstand tot de arbeidsmarkt hebben,
moeilijk een plek op de Nederlandse arbeidsmarkt te bemachtigen.
Deze brief gaat verder achtereenvolgens in op de diverse onderdelen van
het Actieplan Jeugdwerkloosheid en een aantal verwante onderwerpen, te
weten:
• eerste resultaten regionale aanpak (hoofdstuk 2)
• school ex programma (hoofdstuk 3)
• stage-, leerbanen- en matchingsoffensief (hoofdstuk 4)
• kansen voor kwetsbare jongeren (hoofdstuk 5)
• voortgang enkele andere onderdelen Actieplan (hoofdstuk 6)
• andere maatregelen aanpak jeugdwerkloosheid (hoofdstuk 7)
• uitvoering moties en toezeggingen (hoofdstuk 8)
• ten slotte (hoofdstuk 9).
2. Eerste resultaten regionale aanpak
De jeugdwerkloosheid verschilt in omvang en soort problematiek sterk
per regio. Dit onderstreept duidelijk de in het Actieplan gemaakte keuze
voor een regionale aanpak. Maatwerk en kennis van de regionale situatie
kunnen voor de beste resultaten zorgen. Zoals besproken met de Kamer
sluiten wij hiermee aan bij de Werkpleinplusvestigingen. Daar zijn de
benodigde voorzieningen voor de regionale arbeidsmarkt gebundeld en
komen lokale initiatieven samen.
Alle dertig arbeidsmarktregio’s zijn in september 2009 gestart met de
uitvoering van de afspraken over hun regionale aanpak van de jeugdwerkloosheid. Dit heeft geleid tot hechtere samenwerking tussen gemeenten,
werkgevers, opleidingsinstituten en andere spelers op de regionale
arbeidsmarkt. Ook ná de crisis zal geprofiteerd kunnen worden van deze
regionale impuls.
Ik heb u in mijn brief van 3 december 2009 geïnformeerd over de stand
van zaken in de uitvoering van de plannen. Inmiddels hebben alle dertig
coördinerende gemeenten zoals afgesproken hun rapportages over de
laatste vier maanden van 2009 ingediend.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 29 544, nr. 245

3

Daaruit blijkt dat de regio’s veel inspanningen hebben ondernomen die
juist betrekking hebben op het verstevigen van de noodzakelijke regionale
netwerken. In de eerste periode van de uitvoering van de regionale
Actieplannen hebben gemeenten geïnvesteerd in het opzetten en
uitbouwen van de infrastructuur en in het verbreden en intensiveren van
de samenwerking, zowel binnen de eigen gemeente, als tussen de
gemeenten onderling en in de samenwerking met andere organisaties op
de Werkpleinen, zoals met het UWV WERKbedrijf. Ook hebben veel regio’s
ingezet op preventie, mede in het kader van de aanpak van voortijdig
schoolverlaten «Aanval op Schooluitval», zoals de succesvolle terugplaatsingen naar school.
Een substantieel aantal regio’s heeft in 2009 een diepergaande bestandsanalyse gemaakt. Hiermee is te zien om welke jongeren het nu eigenlijk
gaat. Zo is een sluitende aanpak van jongeren mogelijk. De integrale
dienstverlening aan jongeren heeft hierdoor gerichter kunnen plaatsvinden.
Deze activiteiten zijn niet direct terug te zien in kwantitatieve resultaten,
maar zijn van groot belang voor de aanpak van de jeugdwerkloosheid.
In totaal zijn volgens de opgaven van de gemeenten zoals gezegd circa
29 000 jongeren geplaatst op een baan, op een leerwerkplek of een stage.
Ongeveer de helft (14 600) van deze jongeren bezit geen startkwalificatie.
Dit ondanks de moeilijke positie van deze groep op de arbeidsmarkt.1
Zoals afgesproken hebben gemeenten de eerste tranche van het geld voor
2010 (€ 30 miljoen) inmiddels ontvangen. Dit is het basisbedrag dat de
continuïteit van de regionale aanpak waarborgt. Het is gebaseerd op
objectieve criteria. De verdeling van het overige geld (€ 40 miljoen) vindt
plaats op basis van de resultaten van de laatste vier maanden van 2009 en
de eerste vier maanden van 2010. De regio’s leveren de rapportage over
het eerste tertaal 2010 half juni 2010 aan. Na de beoordeling van beide
rapportages zal ik besluiten over de definitieve verdeling van de middelen
van de laatste tranche in 2010.
3. Het School Ex Programma
Het belangrijkste doel van het School Ex programma in 2009 was om
ervoor te zorgen dat 10 000 mbo-examenkandidaten na het behalen van
hun diploma een jaar langer zouden doorleren om hun kansen op de
arbeidsmarkt te vergroten. Daarnaast was het doel zoveel mogelijk
gediplomeerde mbo-studenten die nog geen reëel baanperspectief
hebben, maar wel willen werken, door te geleiden naar het UWV voor
ondersteuning bij het vinden van een baan.

1
De cijfers op basis van de rapportages van
de regio’s kennen een onzekerheidsmarge. In
de brief van 3 december 2009 is u al gemeld
dat de rapportages over 2009 (ook) gebruikt
zullen worden om de kwaliteit, tijdigheid en
volledigheid van de gevraagde informatie te
testen. Uit de test bleek dat de diversiteit van
deze rapportages groot was. Dit komt onder
meer doordat de wijze van registreren
verschillend is in diverse regio’s. Via aanvullende rapportages over het laatste tertaal 2009
is de vergelijkbaarheid van de cijfers
inmiddels verbeterd. Ook voor de toekomstige
rapportages zijn verbeterslagen ingevoerd,
zoals een nadere aanscherping van de te
hanteren definities. Hierdoor zullen de
rapportages over de tertalen in 2010 in
kwaliteit verbeteren.
2
TK, vergaderjaar 2009–2010, 27451, nr. 112.

Staatssecretaris Van Bijsterveldt heeft u in haar brief van 10 februari 20102
geïnformeerd over de resultaten die het afgelopen schooljaar met het
School Ex Programma zijn behaald. Ondanks het feit dat het School Ex
Programma pas in mei 2009 van start kon gaan, zijn meer dan 77 000
mbo-studenten met het School Ex Programma bereikt. Het aantal
studenten in het mbo dat een jaar langer op school is gebleven, meer dan
12 000, heeft de doelstelling van 10 000 voor 2009 ruimschoots
overschreden. Daarnaast heeft het School Ex Programma een impuls
gegeven aan het alumnibeleid.
Samen met regionale partners zoals het UWV WERKbedrijf en gemeenten
spannen de mbo-instellingen zich in om jongeren na hun diploma te doen
landen in een vervolgopleiding of bij een werkgever. Hoewel veel
instellingen hiervoor al beleid hadden ontwikkeld en de afgelopen jaren
activiteiten in de regio hadden ontplooid, heeft het School Ex Programma
mede door de duidelijke taakverdeling tussen de betrokken partijen in de
regio erin geresulteerd dat dergelijke activiteiten effectiever worden
uitgevoerd.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 29 544, nr. 245

4

Dat het beoogde resultaat van het School Ex programma in 2009
ruimschoots is gehaald, is toe te schrijven aan de inspanningen van de
mbo-instellingen. Zij zijn erin geslaagd hun mbo-studenten de twee
hoofdonderdelen van het School Ex Programma – 1. registratie van het
toekomstperspectief van mbo-gediplomeerden en 2. de verstrekking van
opleidingsadviezen – als een samenhangende aanpak aan te bieden.
Van de circa 16 000 examenkandidaten die twijfelden tussen verder
doorleren of werken, heeft de helft toestemming gegeven om hun
gegevens aan UWV WERKbedrijf aan te leveren. Deze jongeren zijn op
verschillende manieren door het UWV benaderd. Slechts een gering
aantal heeft gereageerd. Uiteindelijk zijn 1.300 van deze jongeren
ingeschreven.
Vorige maand is het School Ex Programma voor 2010 van start gegaan,
dat dit jaar zal worden uitgevoerd tot 1 augustus 2010. De randvoorwaarden voor het School Ex Programma, zoals neergelegd in het
Actieplan Jeugdwerkloosheid, blijven dezelfde.
Door deze vroegere start is er meer tijd voor een goede voorbereiding en
uitvoering, waardoor naar verwachting meer examenkandidaten en ook
nog eens in een vroeger stadium door hun eigen mbo-instelling kunnen
worden bereikt. Zo kunnen loopbaangesprekken ingepland worden in
periodes waarin de jongeren nog daadwerkelijk onderwijs volgen op hun
mbo-instelling. Daarnaast geeft de vroege start gelegenheid om de
samenwerking met het UWV WERKbedrijf op onderdelen te versterken. Zo
zullen de mbo-instellingen en Werkpleinen dit jaar in de regio’s gezamenlijke acties organiseren. Ook bezoeken werkcoaches en trainees van de
Werkpleinen de mbo-scholen (zowel groepen schoolverlaters als decanen)
ter voorlichting van het dienstverleningspakket van de Werkpleinen.
Ook de opgedane ervaringen met het programma in het afgelopen
schooljaar, stellen de mbo-instellingen en het UWV WERKbedrijf in staat
dit jaar op onderdelen het School Ex Programma effectiever vorm te
geven. Zo zullen de mbo-instellingen – samen met het UWV WERKbedrijf
– dit jaar extra inzetten op het voorhouden aan de mbo-examenkandidaten van de voordelen die de dienstverlening van het UWV WERKbedrijf
voor hen in petto kan hebben. Dit om meer mbo-examenkandidaten dan
vorig jaar bereid te vinden om hun gegevens – ingeval ze willen werken
maar geen baan hebben – door hun mbo-instelling naar het UWV
WERKbedrijf door te spelen zodat het UWV WERKbedrijf actief zijn
dienstverlening op de desbetreffende student kan toespitsen.
Vanaf eind april 2010 ontvangt het UWV WERKbedrijf maandelijks van de
MBO-raad de verzamellijsten van mbo-examenkandidaten die hebben
aangegeven, benaderd te willen worden voor ondersteuning door het
UWV WERKbedrijf bij het zoeken naar een baan. Vervolgens zullen deze
jongeren op zeer korte termijn worden benaderd door een werkcoach
voor hulp bij het maken van een keuze en/of bemiddeling naar werk.
4. Stage-, leerbanen- en matchingsoffensief
Stage- en leerbanenoffensief
Ondanks de economische crisis zien de kenniscentra voor veel
mbo-opleidingen op dit moment nog steeds genoeg perspectief op de
leerplaatsen- en arbeidsmarkt. Als bijlage bij deze brief treft u aan de
meest recente Colo Barometer waaruit blijkt hoe de vraag naar en het
aanbod aan plaatsen voor beroepspraktijkvorming (bpv) zich in het eerste
kwartaal van 2010 landelijk, regionaal en sectoraal aftekenen. Uit de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 29 544, nr. 245

5

barometer blijkt dat het landelijk aanbod aan erkende leerbedrijven die
bpv-plaatsen aan mbo-studenten aanbieden, nog steeds op peil is.
Wel neemt het aanbod aan leerbanen voor studenten in de beroepsbegeleidende leerweg (bbl) in de mobiliteits-, transport en logistiek sector af
terwijl het aantal stageplaatsen voor studenten in de beroepsopleidende
leerweg (bol) in die sectoren stijgt. Desondanks is het landelijke aanbod
aan leerbanen als gevolg van de economische crisis minder sterk
teruggelopen dan de 55 000 die in de Colo Barometer van juni 2009 nog
was geraamd. Het aantal studenten in de bbl dat op het moment van de
meting zocht naar een leerbaan, bedroeg nog maar 12 000. Daarnaast is er
in een aantal sectoren – zoals de weg- en waterbouw, de verssectoren, de
voedingsindustrie en een aantal specialistische/ambachtelijke beroepen
(bijvoorbeeld gezondheidstechniek) – nog meer dan voldoende aanbod
aan bpv-plaatsen.
De kenniscentra zijn vooralsnog succesvol gebleken in het op peil houden
van het aanbod aan bpv-plaatsen. De kenniscentra werken in de dertig
regio’s dan ook intensief samen met het UWV WERkbedrijf, gemeenten en
onderwijsinstellingen om de knelpunten rondom de beschikbaarheid aan
bpv-plaatsen in een zo vroeg mogelijk stadium aan te pakken. Om een
sluitende aanpak van knelpunten rondom bpv-plaatsen te borgen, heeft
Colo sinds 1 december 2009 een landelijk meldpunt stagetekorten
opgericht. Naar aanleiding van ontvangen meldingen door mbo-instellingen omtrent tekorten aan bpv-opleidingen voor specifieke opleidingen
resp. regio’s zal het desbetreffende kenniscentrum gericht actie ondernemen om het knelpunt op te lossen.
In de regio hebben de kenniscentra de belangrijke rol om de sectorale
crisisplannen en de inzet die individuele bedrijven daarnaast willen
leveren aan de bestrijding van de jeugdwerkloosheid te verbinden met de
regionale vraag. Mede door de sectorale crisisplannen – waarvoor de
werkgevers en werknemers in totaal ca. € 110 miljoen uit de
O&O-fondsen beschikbaar hebben gesteld, kunnen in de sterk conjunctuurgevoelige sectoren veel bpv-plaatsen behouden blijven en nieuwe
bpv-plaatsen worden gerealiseerd. Daarnaast hebben de kenniscentra
door extra wervingsactiviteiten in de dertig arbeidsmarktregio’s te
verrichten het landelijke aantal leerbedrijven doen toenemen (van 207.506
in december 2009 naar 209.587 in februari 2010).
Verder verstrekken ze periodiek aan alle dertig convenantregio’s een
verfijndere set basiscijfers omtrent de regionale ontwikkelingen op de
stage- en leerbanenmarkt, waarmee sneller kan worden geanticipeerd op
verwachte knelpunten.

1
Zolang voldaan blijft worden aan de
wettelijke eisen voor de bbl, zoals dat
minimaal zestig procent van de gehele
studieduur dient te worden ingevuld met bpv,
is dit een goede oplossing voor studenten die
anders niet zouden beschikken over en
passende bpv-plaats voor hun specifieke
mbo-opleiding.

Ten slotte heeft een aantal activiteiten van de kenniscentra tot doel meer
rendement uit de beschikbare bpv-plaatsen te halen voor studenten en
leerbedrijven. Dit geschiedt onder meer door een betere en snellere
matching tussen studenten en openstaande bpv-plaatsen bij leerbedrijven. Zo heeft inmiddels negentig procent van de leerbedrijven een
bedrijfsprofiel op de matchingswebsite www.stagemarkt.nl op basis
waarvan mbo-studenten bewuster kunnen kiezen voor een leerbedrijf.
Ook worden bpv-plaatsen formatief opgevuld met twee in plaats van één
bbl-student (elk doorgaans 2,5 dag per week), om te voorkomen dat
studenten niet beschikken over een bpv-plaats om de vereiste
hoeveelheid praktijkervaring tijdens hun mbo-opleiding op te kunnen
doen1. Ter compensatie van dit verlies aan bpv-uren, bieden
mbo-instellingen veelal extra onderwijs aan.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 29 544, nr. 245

6

Matchingsoffensief
UWV WERKbedrijf en Colo hebben in het kader van het convenant ColoUWV WERKbedrijf 2009–2013 de afgelopen periode meer verfijnde
samenwerkingsafspraken voor de 30 arbeidsmarktregio’s gemaakt, om
meer rendement te halen uit de onderlinge samenwerking in het kader
van het Matchingsoffensief. Binnen de 30 arbeidsmarktregio’s worden
door beide organisaties momenteel tal van gezamenlijke activiteiten op
touw gezet om vraag naar en aanbod aan vacatures in een bepaalde
sector bij elkaar te brengen.
De huidige groep hbo-trainees, die in oktober 2009 begonnen is, is ter
ondersteuning van het matchingsoffensief ingezet op de Werkpleinen. De
voorbereidingen voor het aannemen van de volgende groep trainees zijn
inmiddels gestart. Voor de werving van deze toekomstige junior
werkcoaches hebben het Landelijk Overleg Minderheden (LOM) en UWV
afgesproken dat het LOM actief zijn netwerk hiervoor zal gaan inzetten. Bij
de werving en de opleiding van de trainees zal het WERKbedrijf in overleg
met het LOM ernaar streven naar de gewenste diversiteit van deze nieuwe
groep trainees.
5. Kansen voor kwetsbare jongeren
Aandacht voor allochtone jongeren
Maatregelen uit het Actieplan Jeugdwerkloosheid dienen ook allochtone
jongeren in voldoende mate te bereiken. Op 3 november 2009 is de
Integratieraad Jeugdwerkloosheid gehouden waarvoor de relevante
uitvoeringspartners van het actieplan waren uitgenodigd. In dit overleg
zijn concrete afspraken gemaakt om de uitvoering van het beleid te
verbeteren. Zo gaat het UWV extra investeren in verdere deskundigheidbevordering van haar klantmanagers, met nadruk op het belang van de
ontwikkeling van sociale en communicatieve vaardigheden, de
zogenaamde soft skills. Het Servicepunt Hoger opgeleide Allochtonen
wordt voortgezet.
UWV WERKbedrijf is per april 2010 technisch in staat om gegevens van
niet werkende werkzoekenden uit de administratie van UWV Werkbedrijf
te koppelen aan GBA-gegevens over herkomst (in casu geboorteplaats
van betrokkene, van diens vader en van diens moeder). Dit betekent dat
de 30 arbeidsmarktregio’s vanaf dit moment inzicht hebben in de
arbeidsmarktpositie van allochtone jongeren in de regio. Als blijkt dat
allochtone jongeren onevenredig lang of vaak werkloos zijn en minder
vaak stages krijgen aangeboden ten opzichte van hun autochtone
leeftijdsgenoten, is het aan de 30 regio’s dit inzicht te betrekken bij de
ontwikkeling en uitvoering van de maatregelen in het kader van het
actieplan Jeugdwerkloosheid. Daarnaast zullen zij de effecten van deze
maatregelen scherp moeten volgen. UWV kan tenslotte de gegevens
gebruiken om gericht jongeren op het spoor te komen en eventueel te
werven voor regionale arbeidsmarktbevorderende initiatieven zoals
banenmarkten en netwerkbijeenkomsten1.

1

Het College Bescherming Persoonsgegevens (CBP) heeft autorisatie verleend voor
deze koppeling aangezien de gegevens over
herkomst nodig zijn voor beleidsdoeleinden.
Aan goedkeuring is door het CBNP de
voorwaarde verbonden dat registratie slechts
mag plaatsvinden met instemming van de
individuele betrokkenen.

Colo stimuleert, waar mogelijk, allochtone ondernemers om een erkend
leerbedrijf te worden. Aangezien deze leerbedrijven zich vaak bevinden in
wijken waar veel allochtone jongeren wonen, kunnen ze daarnaast ook
een voorbeeldrol vervullen. Het LOM is na de afspraken in de Integratieraad betrokken bij verschillende initiatieven van sociale partners bij de
uitvoering van de maatregelen uit het Actieplan. Tevens heeft het LOM
een vertegenwoordiger afgevaardigd naar het Sponsorteam waardoor
ook daar de aandacht voor de arbeidsmarktpositie van niet-westers

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 29 544, nr. 245

7

allochtone jongeren expliciet is geborgd. Naast deze maatregelen zijn er
bestaande maatregelen gericht op de verbetering van de arbeidstoeleiding van allochtone jongeren:
• het ontwikkelen en verspreiden van instrumenten ter verbetering van
de arbeidsmarktpositie van allochtone jongeren zoals «soft skills»
(sociale en communicatieve vaardigheden);
• de inzet van multiculturele jongerenteams ter verbetering van de
beeldvorming over deze jongeren bij werkgevers en voor de werving
van stageplaatsen, leerwerkplekken en banen (K!X promotieteams,
Forum);
• het interesseren van hoger opgeleide allochtonen voor een baan in de
zorgsector;
• aandacht voor participatie en deelname aan de arbeidsmarkt bij
inburgeringstrajecten;
• en het bestrijden van de jeugdwerkloosheid binnen de aanpak gericht
op Marokkaans-Nederlandse en Antilliaans-Nederlandse risicojongeren in twintig gemeenten.
Plusvoorzieningen
De Regionaal meld- en coördinatiepunt schoolverlaters (RMC)-regio’s zijn
op dit moment bezig met het opzetten en uitbouwen van Plusvoorzieningen. Bij Plusvoorzieningen ontvangen overbelaste jongeren een
combinatie van hulp, begeleiding, onderwijs en arbeidstoeleiding om ze
in staat te stellen hun leven en (school)loopbaan op orde te krijgen. Het
stadium waarin dit ontwikkelproces verkeert, verschilt per regio. Op dit
moment hebben de 38 RMC-regio’s, die aanspraak kunnen maken op
subsidie voor het opzetten van Plusvoorzieningen, een plan van aanpak
ingediend bij de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) van het ministerie
van OCW. De RMC-regio’s hebben in november 2009 al een deel van de
subsidie ontvangen om daar waar er al Plusvoorzieningen aanwezig
waren, deze verder uit te bouwen. In andere regio’s worden de Plusvoorzieningen op dit moment opgezet.
De Plusvoorzieningen zullen aan de hand van monitoronderzoek gevolgd
worden. De mate waarin de Plusvoorzieningen daarbij effectief zijn, zal
daarbij centraal staan. In de volgende voortgangsrapportage jeugdwerkloosheid zult u nader worden bericht over de wijze waarop deze voorzieningen gemonitord gaan worden.
Internaat Veiligheid en Vakmanschap
Minister Rouvoet van Jeugd en Gezin heeft u in de voortgangsbrief van
3 december 2009 laten weten dat de gesprekken over het project Internaat
voor Veiligheid en Vakmanschap met betrokken partijen op dat moment
geen resultaat hadden opgeleverd en dat dit mogelijk zou kunnen leiden
tot een heroverweging van dit project. Na zorgvuldig overleg zijn de
betrokken partijen inmiddels tot de conclusie gekomen dat het Internaat
voor Veiligheid en Vakmanschap geen doorgang kan vinden. De
incidentele middelen die beschikbaar waren gesteld in het kader van
jeugdwerkloosheid bleken niet aan te vullen tot de benodigde structurele
financiering. Daarbij speelde tevens het probleem van beschikbaarheid
van instructeurs bij Defensie een rol.
School2care
Bij de begrotingsbehandeling Jeugd en Gezin is uw Kamer toegezegd te
onderzoeken op welke wijze het project School2Care een startimpuls kan
krijgen. Hiertoe heeft de minister voor Jeugd en Gezin de afgelopen
periode gesprekken gevoerd met de betrokken partijen en de gemeente
Amsterdam. Een van die afspraken is dat de leeftijdsgrens van de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 29 544, nr. 245

8

doelgroep van School2care wordt opgerekt naar 17 jaar zodat een grotere
doelgroep wordt bereikt en het project daarmee tevens bijdraagt aan de
bestrijding van de jeugdwerkloosheid. Daarnaast worden er met
VNO-NCW afspraken gemaakt om nadrukkelijk aandacht te hebben voor
arbeidstoeleiding bijvoorbeeld door middel van stages en bijbanen voor
de jongeren.
De minister voor Jeugd en Gezin wil het project School2Care, binnen de
doelstellingen van het traject jeugdwerkloosheid, de komende 2,5 jaar de
gelegenheid geven zijn aanpak te bewijzen en stelt hiervoor € 2 miljoen
beschikbaar vanuit het Actieplan Jeugdwerkloosheid.
Follow up quickscan kwetsbare jongeren
Ook geeft minister Rouvoet voor Jeugd en Gezin een vervolg op de
quickscan die in het najaar van 2009 en de eerste maanden van 2010 is
uitgevoerd om een beeld te krijgen van alle inspanningen in de regio’s op
het gebied van kwetsbare jongeren. De uitkomsten van de quickscan laten
zien dat in de regio’s veel energie aanwezig is bij alle partijen om zich in te
zetten om kwetsbare jongeren evenredig te laten mee profiteren van de
middelen uit het Actieplan Jeugdwerkloosheid. De partijen willen
verantwoordelijkheid nemen, zijn samenwerkingsbereid en zijn druk bezig
om te komen tot heldere afspraken en een passend aanbod voor de
doelgroep.
De quickscan laat echter eveneens zien dat de regio’s nog onvoldoende er
in slagen in de uitvoering de samenwerking tussen de betrokken partijen
te versterken. Op basis van de quickscan wordt aanbevolen de regio’s
extra te ondersteunen. Hiervoor is € 3,5 mln vanuit het Actieplan
Jeugdwerkloosheid gereserveerd. In de komende periode wordt gekeken
op welke wijze dit vervolg wordt vormgegeven en op welke wijze de
middelen beschikbaar worden gesteld. Uitgangspunt daarbij is dat de
regie in handen is en blijft van de gemeenten om te komen tot een
concreet en passend aanbod voor kwetsbare jongeren. Zij moeten ervoor
zorg dragen dat er een goed samenwerkingsverband ontstaat tussen zorg,
school en arbeid met heldere afspraken over taakverdeling en verantwoordelijkheden. De ondersteuning zal ertoe moeten leiden dat de samenwerking tussen alle partijen (in ieder geval gemeenten, UWV, onderwijs en
jeugdzorg) in de regio wordt bevorderd en het aanbod toeneemt.
6. Voortgang enkele andere onderdelen Actieplan
Communicatiecampagne jeugdwerkloosheid 2010
Doelgroepen voor de communicatiecampagne jeugdwerkloosheid 2010
zijn dit jaar jongeren en werkgevers. Naast de eigen campagne die SZW
landelijk voert worden de dertig convenantregio’s bij hun communicatieuitingen centraal ondersteund. Er zijn communicatietools ontwikkeld en er
wordt, indien gewenst, ondersteuning bij de vormgeving van regionale
campagnes gegeven.
Het is belangrijk dat de regio’s leren van elkaars interessante aanpakken
en projecten. De bijeenkomsten die de eerste helft van 2010 worden
georganiseerd staan dan ook in het teken van kennisdeling en kennisuitwisseling. Daarvoor zijn twee structurele instrumenten ontwikkeld. De
leercirkel, die het ministerie van SZW samen met de VNG organiseert, is
een periodieke bijeenkomst waarin de dertig projectleiders elkaar
ontmoeten. Tijdens die bijeenkomsten wordt ingespeeld op de vragen uit
de regio’s. Daarnaast is op verzoek van de regio de website www.ikkan.nl/
regio ontwikkeld. Op deze site kunnen goede voorbeelden worden
gedeeld, op het forum kan kennis worden uitgewisseld.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 29 544, nr. 245

9

Tijdens het algemeen overleg in uw Kamer over jeugdwerkloosheid op
11 februari 2010 is aangekondigd dat een digitaal meldpunt zal worden
ingesteld dat als doel heeft jongeren en ouders een platform te bieden om
de knelpunten die zij ervaren te ventileren. Ook tips zijn welkom. Het
ministerie geeft de knelpunten door aan de betreffende organisatie. Het
Meldpunt Jeugdwerkloosheid is vanaf 14 april 2010 online.
Voortgang landelijke sectorarrangementen jeugdwerkloosheid
De VNG heeft vanaf november 2009 met sectoren en het UWV zeven
landelijke sectorarrangementen afgesloten. In aanvulling op de in de
vorige voortgangsrapportage genoemde sectoren (bouw- en infrasector
en de uitzendsector) betreft dit de metaal- en technieksector, de luchtvaartsector, de schilder- en onderhoudssector, Cumela-sector (onder
anderen agrarische sector) en de groothandelsector. Voorts lopen er nog
gesprekken van de VNG met een aantal andere sectoren. Dit kan leiden tot
nieuwe landelijke arrangementen of een arrangement dat vooral op een
paar regio’s of steden betrekking heeft.
In de arrangementen worden met de betrokken actoren afspraken
gemaakt over het door samenwerking creëren en invullen van extra
plekken voor jongeren op de arbeidsmarkt. In totaal gaat het in de huidige
zeven arrangementen om circa 13.500 plekken van uiteenlopende aard.
Naar behoefte van de sector betreft dit banen en leerwerkbanen
(waaronder ook bbl-banen die anders dreigen te verdwijnen), stageplaatsen, traineeplekken en arbeidsfitstages.
De meeste arrangementen zijn van zeer recente datum.
In de bouwsector en in de uitzendsector is de uitvoering in veel regio’s
inmiddels gestart. Met name in de bouwsector zijn in meerdere regio’s
regiospecifieke afspraken gemaakt. De arrangementen geven ruimte voor
een regionale inkleuring, zodat gemeenten er «op maat» gebruik van
kunnen maken, rekening houdend met de regionale problematiek.
De VNG en het UWV WERKbedrijf hebben aangegeven de komende
periode grote prioriteit te geven aan implementatie van de afgesloten
arrangementen.
Voortgang ESF-Jeugd
Voor de jeugdwerkloosheid is voor de periode van 2009 tot en met 2011
€ 75 miljoen aan ESF-gelden beschikbaar. Coördinerende gemeenten in
de regio kunnen een subsidieverzoek voor deze ESF-gelden aanvragen
voor activiteiten die aansluiten bij de regionale actieplannen. Ook
sectoren die een sectorarrangement hebben afgesloten met de VNG
kunnen een beroep doen op de ESF-gelden. Met deze middelen kan een
groot scala aan activiteiten worden gesubsidieerd, zoals leerwerktrajecten,
scholing, extra inzet jobcoaches, begeleiding kwetsbare jongeren en het
opzetten van jongerenloketten.
Voor het jaar 2009 is een tranche van in totaal € 40 miljoen opengesteld.
In de aanvraagperiode 1 oktober–31 december 2009 konden de dertig
coördinerende gemeenten voor de eerste keer ESF-subsidie aanvragen. In
totaal is voor hen € 25 miljoen beschikbaar gesteld voor deze tranche.
Voor elke gemeente was een apart subsidieplafond vastgesteld. Als
resultaat hebben 26 (van de 30) regiogemeenten een ESF-subsidie
aangevraagd, voor in totaal € 23,7 miljoen.
Daarnaast is voor het tijdvak 1 - 30 november 2009 € 15 miljoen
beschikbaar gesteld om sectorale arrangementen te ondersteunen. Als
aanvragers konden O&O-fondsen optreden namens sectoren. Eind

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 29 544, nr. 245

10

november 2009 hadden in totaal negen O&O-fondsen voor € 23,1 miljoen
aangevraagd. Om deze aanvragen te kunnen honoreren is eind 2009 het
budget opgehoogd tot en met € 24 miljoen.
Dit jaar zal een nieuwe ronde ESF voor gemeenten en sectoren worden
opengesteld.
7. Andere maatregelen aanpak van jeugdwerkloosheid
Tijdelijke subsidieregeling raakvlak onderwijs en arbeidsmarkt (TSROA)
Deze subsidieregeling is op 10 juni 2008 ingesteld na het aannemen van
het amendement Van Hijum1. De subsidieregeling is ingesteld voor
projecten die met een vernieuwende aanpak komen voor de problematiek
rondom de overgang van onderwijs naar de arbeidsmarkt voor jongeren
in een kwetsbare positie zoals laagopgeleide allochtone jongeren,
zwerfjongeren en jongeren met een arbeidsbeperking. De looptijd van de
regeling is vastgesteld op vier jaar van 2008–2011 met een budget van €
700 000 per jaar en een maximale subsidie per project van € 50 000.
In 2009 zijn 15projecten geselecteerd. De projecten richten zich op (onder
andere) het verbeteren van de beeldvorming over jongeren met een
arbeidsbeperking, de inzet van jonge ambassadeurs die, deel op eigen
ervaring in soortgelijke situaties, jongeren coachen die in een problematische situatie zitten (werkloosheid, schulden, lage kwalificatie, drugs),
coachen deels op basis van hun eigen ervaringen met soortgelijke
probleemsituaties. Ook zijn projecten waar sectoren (steiger)bouw en de
horeca) investeren in jonge werklozen zonder startkwalificatie via
voorschakeltrajecten. In het voorjaar van 2010 wordt de regeling opnieuw
opengesteld voor projectaanvragen voor het uitvoeringsjaar 2010–2011.
Regeling kleine banen
Een andere crisismaatregel ter bestrijding van de jeugdwerkloosheid is de
regeling kleine banen. De regeling houdt in dat banen van werknemers
jonger dan 23 jaar met een loon lager dan circa 50% van het wettelijk
minimumloon (wml) worden vrijgesteld van premieheffing en bijdragen
Zorgverzekeringswet (een verlaging van de werkgeverslasten). De
premievrijstelling geldt alleen in 2010, tenzij voor 1 januari 2011 een
wetsvoorstel met een vergelijkbare strekking is ingediend.
De resultaten van het onderzoek naar de (werkgelegenheids)effecten van
de regeling zullen uw Kamer in het najaar van 2010 worden aangeboden,
zoals de staatssecretaris van Financiën heeft toegezegd in de schriftelijke
reactie naar aanleiding van het wetgevingsoverleg Belastingplan 2010.
Uitvoering motie Rutte2

1

TK, 2007–2007, 31 200 XV, nr. 22.
Wetsvoorstel 32058 Tijdelijke verruiming
van de mogelijkheid in artikel 668 van Boek 7
van het Burgerlijk Wetboek om arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd aan te gaan in
verband met het bevorderen van de arbeidsparticipatie van jongeren).
2

Ook heeft de regering - ter bestrijding van de jeugdwerkloosheid in deze
tijden van crisis - een wetsvoorstel ingediend waardoor het tijdelijk
mogelijk zal worden 4 (in plaats van 3) tijdelijke contracten aan te gaan
met jongeren tot 27 jaar gedurende 4 in plaats van 3 jaar zonder dat een
vast contract ontstaat. Dit voorstel berust op de vooronderstelling dat in
deze crisissituatie zich vaak situaties zullen voordoen dat een werkgever in
geen geval een vaste arbeidsovereenkomst zal aanbieden vanwege de
onzekerheid of er voldoende werk zal zijn, maar op zichzelf wel zal
overwegen om een jongere die al enige ervaring heeft gedurende langere
tijd op tijdelijke basis in dienst te houden. Het wetsvoorstel kan hiermee
een bijdrage leveren aan het bestrijden van de jeugdwerkloosheid. Het
wetsvoorstel ligt thans bij de Eerste Kamer. De vaste commissie voor

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 29 544, nr. 245

11

Sociale Zaken en Werkgelegenheid van de Eerste Kamer heeft op 30 maart
2010 het voorlopig verslag vastgesteld.
8. Uitvoering enkele moties en toezeggingen
Aanpak problematische jongeren in de vier grote steden
Niet alleen binnen, maar ook buiten het Actieplan Jeugdwerkloosheid
worden extra inspanningen geleverd om extra aandacht aan kwetsbare
jongeren te kunnen geven. In november 2008 heeft uw Kamer de motie
Spies c.s.1 aangenomen die de regering verzoekt om te komen tot
afspraken die ertoe leiden dat kwetsbare jongeren wel worden bereikt en
via bijvoorbeeld werkmeesters of persoonlijke coaches aan de hand
worden genomen en door de hele keten worden geloodst. In december
2008 heb ik met de wethouders van de vier grote steden afgesproken dat
zij in 2009 via lokale banenplannen methodieken zouden ontwikkelen en
aanpakken zouden opzetten voor de begeleiding van die jongeren. Voor
de uitvoering van die plannen heb ik eenmalig per gemeente het bedrag
van € 1 mln beschikbaar gesteld via een decentralisatie-uitkering. Zoals ik
aangeef in mijn brief van 15 januari 20092 wil ik op basis van de resultaten
van de aanpak van de G-4 vaststellen in hoeverre jongeren met complexe
problemen met deze opzet daadwerkelijk worden bereikt en wat hiervan
geleerd kan worden.
De grootste zorg van de gemeenten lag bij die jongeren voor wie de weg
naar economische zelfstandigheid lang is en voor wie de bemiddeling en
begeleiding veel tijd vergt. In het kader van de banenplannen zijn
methoden ontwikkeld voor het werken met coaches. Deze coaches hebben
verantwoordelijkheden op meerdere terreinen en bieden individuele
coaching en één-op-één begeleiding. Per stad is de coaching-aanpak
verschillend vormgegeven. In Rotterdam is de coach een verlengstuk van
de zorgketen en de zorgstructuur die al binnen de Roc’s is opgezet en
vormt hij een extra verbinding tussen onderwijs en zorg. In Den Haag zijn
speciale coaches aangetrokken voor de jongeren in de wijken. De coach
heeft de taak om jongeren met een grote afstand tot de arbeidsmarkt te
begeleiden naar een baan of deze te ondersteunen bij het behalen van een
startkwalificatie. In Amsterdam wordt gewerkt met een coach die op zoek
gaat naar sleutelfiguren op verschillende domeinen van zorg, school/werk,
vrije tijd en gezin. De coach is met deze sleutelfiguren verantwoordelijk
voor een gezamenlijke actieagenda en verbindt zo de verschillende
partijen. Ook is een begin gemaakt met coaching op de werkplek voor de
langdurig werklozen omdat met name zij, vooral in de eerste maanden,
grotere risico’s lopen op uitval uit een baan. In Utrecht hebben de coaches
aansluiting gevonden bij het wijkgerichte jongerenwerk en maken zij
gebruik van het door het jongerenwerk opgebouwde lokale netwerk.
Hiermee lukt het om jongeren en werkgevers te betrekken bij verschillende trajecten.
In de aanpak van de G-4 zien we waardevolle en leerzame elementen. Ik
zal er dan ook voor zorgen dat de ervaringen uit de G-4 in breder verband
verspreid en gedeeld worden.
Uitvoering motie Karabulut3

1
TK, vergaderjaar 2008–2009, 31 700 XV,
nr. 31.
2
TK, vergaderjaar 2008–2009, 31 700 XV,
nr. 53.
3
TK, vergaderjaar 2009–2010, 24 515, nr. 180.

De motie-Karabulut verzoekt het kabinet om andere gemeenten te
stimuleren het Rotterdamse beleid van de WIJ op het punt van dakloze
jongeren en tienermoeders over te nemen en de Kamer daarover voor de
zomer te informeren. Deze motie zal als volgt worden uitgevoerd. Tijdens
workshops over de WIJ in twee SZW-dagen zijn gemeenten door
Rotterdam geïnformeerd over het Rotterdamse beleid. In de Verzamelbrief

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 29 544, nr. 245

12

van april 2010 worden gemeenten geattendeerd op de aanpak van
Rotterdam als het gaat om het verstrekken van een inkomensvoorziening
aan zeer kwetsbare jongeren in combinatie met een werkleeraanbod.
No-risk polis voor jongeren
Tijdens het AO Jeugdwerkloosheid op 11 februari jl. is aan de heer Van
Hijum toegezegd om het onderzoek inzake pilots no-risk polis voor
jongeren nogmaals te bestuderen en de Kamer hierover te informeren.
Dit leidt mij tot de volgende overwegingen.
1. In het re-integratiebeleid staat een selectieve inzet van instrumenten
voorop. De no-risk polis is een gericht instrument, bedoeld om
werkgevers over de streep te trekken om cliënten in dienst te nemen
met een -gepercipieerd- verhoogd risico op ziekteverzuim. Dit is
bijvoorbeeld het geval bij Wajongers en WIA-gerechtigden omdat bij
hen sprake is van een verhoogd verzuimrisico. Het is gewenst het
gerichte karakter van de no-risk polis te bewaren. De no-risk polis is
daarom niet bedoeld voor personen waarbij geen verhoogd risico op
verzuim aan de orde is. Dat zou het selectieve karakter van het
instrument tekort doen en de prikkel van de loondoorbetalingsplicht
bij ziekte van werkgevers ondergraven.
2. Bij werkloze jongeren is een no-risk polis geen adequaat instrument
dat het aannemen van jongeren door werkgevers bevordert. De
uitkomsten van de pilot naar gebruik en effecten van een no-risk polis
voor werkloze jongeren bevestigen dit. De evaluatie heeft uitgewezen
dat werkgevers in de pilot maar beperkt gebruik maakten van de
no-risk polis omdat het verzuim nauwelijks een rol speelde in de
perceptie van bedrijven om jongeren in dienst te nemen. Belangrijke
belemmeringen om ongekwalificeerde jongeren aan te nemen waren
niet gelegen in het verzuimrisico, maar met name in het opleidingsniveau dat niet aansluit bij het werk en het gebrek aan tijd om de
jongere te begeleiden.
3. Gemeenten hebben met de invoering van de werkleerplicht vanaf
1 oktober 2009 een extra instrument (WIJ) om jongeren uit de
bijstand te houden en perspectief te bieden op scholing of direct op
een (leerwerk) baan. De WIJ biedt een adequaat instrumentarium om
de brug te slaan naar werk.
Om bovengenoemde redenen zie ik geen aanleiding om een no-risk polis
voor jongeren te overwegen.
9. Ten slotte
Deze voortgangsbrief laat zien dat de jeugdwerkloosheid in Nederland
zich relatief iets gunstiger ontwikkelt dan was voorspeld. De groei is
minder groot dan werd gevreesd en ook internationaal gezien steekt
Nederland gunstig af. Maar de ontwikkelingen zijn onzeker. Bepaalde
groepen, met name allochtonen en jongeren zonder een startkwalificatie,
worden relatief vaak werkloos.
Tal van partijen hebben de afgelopen maanden veel werk verzet. Daarmee
zijn bemoedigende resultaten bereikt: meer dan 12 000 leerlingen die op
school zijn gebleven, er zijn ongeveer 29 000 plaatsingen in de regionale
aanpak waarvan 14.600 voor jongeren zonder startkwalificatie en veel
jongeren hebben de weg naar het UWV WERKbedrijf gevonden. Ook de
inspanningen om voortijdig schooluitval te voorkomen zijn in dit verband
belangrijk gebleken.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 29 544, nr. 245

13

Dit alles heeft het probleem van de jeugdwerkloosheid zeker nog niet
opgelost. Dat is ook begrijpelijk: de algemene stijging van de
werkloosheid vlakt af, maar er is nog geen sprake van een daling. Er is
daarom alle aanleiding de aanpak en de activiteiten uit het Actieplan
Jeugdwerkloosheid ook in 2010 onverkort voort te zetten. Zowel de
aanpak via de school als de aanpak via de regio’s zijn daarbij belangrijke
pijlers.
Met elkaar moeten wij in staat zijn om de weg die wij zijn ingeslagen om
de jeugdwerkloosheid aan te pakken en die bemoedigend is, verder af te
lopen.
De minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
J. P. H. Donner

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 29 544, nr. 245

14