Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2020–2021

35 420

Noodpakket banen en economie

Nr. 234

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN BINNENLANDSE ZAKEN
EN KONINKRIJKSRELATIES
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 26 februari 2021
De COVID-19 pandemie heeft voor de autonome landen Aruba, Curaçao
en Sint Maarten (hierna: de landen) nog altijd ingrijpende gevolgen en zal
dat nog lange tijd hebben. Om de gevolgen van de crisis voor de
samenleving te beperken, zijn ook in 2021 steunmaatregelen nodig met
extra lasten tot gevolg. Met Aruba, Curaçao en Sint Maarten is inmiddels
een akkoord bereikt omtrent de landspakketten, waarin hervormingen zijn
opgenomen met als doel de financiële, economische, institutionele en
maatschappelijke weerbaarheid van de landen dusdanig te versterken, dat
het land beter in staat zal zijn om externe schokken zelfstandig op te
vangen. Aan het doorvoeren van deze hervormingen wordt de noodzakelijke liquiditeitssteun voor de landen gekoppeld.
Afwijking begrotingsnormen
Op 18 december 2020 heeft de Rijksministerraad (RMR) besloten voor het
begrotingsjaar 2021 in principe in te stemmen met een afwijking van de
norm voor de begrotingssaldi voor de gewone dienst voor Curaçao en
Sint Maarten uit de Rijkswet financieel toezicht Curaçao en Sint Maarten
en voor Aruba met een toegestane afwijking ten opzicht van het financieringssaldo zoals vervat in de Landsverordening Aruba Tijdelijk financieel
toezicht en het protocol van 22 november 2018. De mate waarin wordt
afgeweken van de normen zou mede op basis van een advies van het
College (Aruba) financieel toezicht (C(A)ft) worden voorgelegd en
vastgesteld door de RMR van februari 2021, omdat die een directe invloed
heeft op de omvang van de benodigde liquiditeiten en de houdbaarheid
van de overheidsfinanciën. Ik heb uw Kamer op 18 december jl. hierover
geïnformeerd1.
Vanwege de grote mate van onzekerheid over de ontwikkeling van de
begrotingen van de landen heeft het C(A)ft geen raming kunnen geven
1

kst-35420-234
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2021

Kamerstuk 35 420, nr. 201

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 420, nr. 234

1

van de toegestane mate van afwijking. Het C(A)ft constateert bij elk van de
drie landen een grote mate van onzekerheid over de impact van de
COVID-19 crisis en het herstel van het toerisme dat in belangrijke mate het
economisch herstel in 2021 bepaalt. De mate van economisch herstel
heeft impact op de omvang van de baten en onder meer via de omvang
van de steunmaatregelen op de lasten. Daarnaast heeft het C(A)ft bij de
beoordeling van de vastgestelde begroting 2021 van Curaçao en de
ontwerpbegroting 2021 van Aruba en Sint Maarten diverse aanbevelingen
gedaan en aanvullende toelichtingen opgevraagd, onder meer in relatie
tot de omvang van de sociale steunmaatregelen en tot de budgettaire
verwerking van de activiteiten in het kader van het landspakket. Deze
adviezen zullen eveneens leiden tot een aanpassing van de begroting en
daarmee het te verwachten tekort.
Op basis van bovenstaande heeft de RMR van 26 februari jl. conform het
advies van het C(A)ft besloten vooralsnog vast te houden aan de
systematiek zoals gehanteerd in 2020 voor de bepaling van de toegestane
mate van afwijking voor Aruba van het financieringssaldo, en voor
Curaçao en Sint Maarten van het begrotingssaldo voor de gewone dienst.
Hierbij wordt de mate van afwijking gelijk gesteld aan de voor het
begrotingsjaar 2021 door Nederland toe te kennen liquiditeitssteun en
eventuele binnenlandse of buitenlandse (in overeenstemming met de
RMR) aan te trekken liquiditeiten die ingezet worden ter dekking van het
financieringstekort voor Aruba of het begrotingstekort voor de gewone
dienst voor Curaçao en Sint Maarten. De daadwerkelijke verstrekking van
de liquiditeitssteun geschiedt net als in 2020 op basis van de door het
C(A)ft geraamde netto liquiditeitsbehoefte van het land. Voorafgaand aan
elk kwartaal zal liquiditeitssteun worden toegekend mits de landen in
voldoende mate voldoen aan de voorwaarden verbonden aan eerder
gestelde tranches en instemmen met de voorwaarwaarden die gekoppeld
worden aan de nieuwe tranche. We zullen uw Kamer zo spoedig mogelijk
informeren over de gevolgen hiervan voor de begroting van hoofdstuk IV
«Koninkrijksrelaties en BES fonds» in 2021 (Kamerstuk 35 570 IV).
Op het moment dat de RMR een besluit kan nemen over de mate van
afwijking van de normen voor geheel 2021 wordt u hiervan ook op de
hoogte gesteld. De RMR heeft het C(A)ft verzocht hiertoe de RMR alsnog
te adviseren zodra het C(A)ft wel een voldoende betrouwbaar beeld heeft
omtrent de ontwikkeling van de begrotingen van de landen.
Voorwaarden liquiditeitssteun
Omdat er voor het eerste kwartaal van 2021 geen sprake is van aanvullende liquiditeitsbehoefte wordt er dit kwartaal geen liquiditeitssteun
verstrekt. Aan het verstrekken van de tweede, derde en vierde tranche
liquiditeitssteun zijn voorwaarden verbonden. De landen hebben tot op
heden aan de meeste voorwaarden binnen de gestelde termijn voldaan.
Voor niet nagekomen afspraken geldt dat dit zal worden meegewogen bij
het toekennen van nieuwe liquiditeitssteun.
Zoals ik in mijn brief van 15 december 2020 heb toegezegd wordt uw
Kamer eind maart 2021 geïnformeerd over de uitvoeringsagenda en over
de voortgang van de maatregelen uit de landspakketten2.
De Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
R.W. Knops

2

Kamerstuk 35 420, nr. 196

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 420, nr. 234

2