Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2010–2011

19 637

Vreemdelingenbeleid

Nr. 1386

BRIEF VAN DE MINISTER VOOR IMMIGRATIE EN ASIEL
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 15 december 2010
Inleiding
Tijdens het begrotingsoverleg Immigratie en Asiel op 1 december jl.,
alsmede tijdens het algemeen overleg met uw Kamer dat plaatsvond op
8 december jl, is van gedachten gewisseld over de vraag hoe moet
worden gehandeld indien beëindiging van voorzieningen uit opvanglocaties van het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) staan gepland,
die geëffectueerd zouden moeten worden tijdens situaties van vrieskou.
In de motie die tijdens het begrotingsoverleg werd ingediend door het lid
Spekman c.s., werd de regering verzocht om geen vreemdelingen op
straat te zetten als in de betreffende regio een «koudweerregeling» van
kracht is.
Deze motie heb ik ontraden, waarbij ik heb aangegeven dat ik er alle
vertrouwen in heb dat de medewerkers in de uitvoering hiermee
verstandig zullen omgaan en dat zij in situaties van vrieskou, zoals die zich
de afgelopen weken hebben voorgedaan, niet feitelijk de opvang van
uitgeprocedeerde vreemdelingen beëindigen, indien niet op andere wijze
in onderdak is voorzien. Voorts heb ik tijdens het algemeen overleg van
8 december jl. toegezegd uw Kamer nog nader te informeren over de
wijze waarop aan de uitgeprocedeerde vreemdeling wordt gecommuniceerd dat de op handen zijnde ontruiming tijdelijk geen doorgang zal
vinden.
Met deze brief voldoe ik aan deze toezegging.
Communicatie aan de vreemdeling
Met COA, IND en DT&V heb ik nadere afspraken gemaakt over de
communicatie aan de uitgeprocedeerde vreemdeling. Uitgangspunt blijft
dat in situaties waarin een asielzoeker niet meewerkt aan terugkeer en
gedwongen terugkeer niet mogelijk is, beëindiging van de opvangvoorzieningen plaatsvindt op basis van artikel 45 van de Vreemdelingenwet.

kst-19637-1386
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2010

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 19 637, nr. 1386

1

Wanneer er sprake is van een situatie van vrieskou en vreemdelingenbewaring of plaatsing in de locatie voor vrijheidsbeperking niet aan de orde
is en evenmin is gebleken dat de vreemdeling zelf voor een alternatief kan
zorgen, zal geen beëindiging van de COA-opvang plaatsvinden. Een
schriftelijk bericht over de geplande beëindiging van de opvangvoorzieningen ontvangt de betreffende asielzoeker in de regel geruime tijd van
tevoren, zodat hij zich daarop kan voorbereiden. Er kan in die brief
derhalve geen rekening worden gehouden met een mogelijke situatie van
vrieskou op het in de brief genoemde moment van beëindiging.
Kort voor de beëindiging van de opvangvoorziening is dit echter
redelijkerwijs voorzienbaar. Met het COA heb ik dan ook afgesproken dat
aan de asielzoeker in ieder geval, en zo mogelijk enkele dagen voor de
beëindiging van de opvangvoorzieningen, wordt medegedeeld dat, indien
zich een situatie van vrieskou daadwerkelijk voordoet, de beëindiging
geen doorgang zal vinden. Het COA zal deze mededeling zoveel mogelijk
mondeling aan de asielzoeker overbrengen.
De DT&V kondigt de beëindiging van het geboden onderdak op de locatie
voor vrijheidsbeperking (VBL) in de regel een tot twee dagen tevoren aan.
Als zich een situatie van vrieskou voordoet, wordt gewacht met deze
aankondiging.
Opheffingen van vreemdelingenbewaring
Voor de categorie vreemdelingen waarvan de bewaring, anders dan
vanwege uitzetting naar het land van herkomst, wordt opgeheven heb ik
niet de wettelijke bevoegdheid om de opheffing van de bewaring uit te
stellen tijdens vorstperiodes. Het betreft hier immers een vrijheidsontnemende maatregel die slechts kan worden toegepast voor zover noodzakelijk voor de uitzetting.
Tweede of volgende aanvragen die in het aanmeldcentrum worden
afgewezen
Asielzoekers die een tweede of volgende asielaanvraag indienen die reeds
in het aanmeldcentrum wordt afgewezen hebben ingevolge het geldende
beleid na de afwijzing van de aanvraag geen recht op opvang. Vanzelfsprekend wordt ook bij deze vervolgaanvragen door de uitvoerende
diensten in redelijkheid gehandeld en wordt, indien dat in bijzondere
gevallen noodzakelijk is, gezocht naar een passende oplossing.
Tot slot
Ik ben van mening dat de bovenomschreven werkwijze tijdens een situatie
van vrieskou de uitvoering in staat stelt om verstandig met een situatie
van vrieskou om te gaan. Uiteraard blijft het aan de medewerkers in de
uitvoering om in redelijkheid en met gezond verstand om te gaan met
besluitvorming omtrent beëindiging van opvangvoorzieningen.
De beschreven werkwijze betekent niet dat zich geen ex-asielzoekers «op
straat» kunnen bevinden. Het kan gaan om vreemdelingen die eerder (nog
voor de ontstane vrieskou) op straat terecht zijn gekomen of om vreemdelingen die ? bijvoorbeeld naar aanleiding van een overplaatsing naar de
locatie voor vrijheidsbeperking dan wel een vermoeden van een
aanstaande inbewaringstelling ? met onbekende bestemming zijn
vertrokken. Het is essentieel om voor ogen te houden dat uitgeproce-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 19 637, nr. 1386

2

deerde asielzoekers zelf verantwoordelijk zijn om te voldoen aan de
vertrekplicht. Als zij actief meewerken aan terugkeer kan dit doorgaans
vanuit een opvangsituatie plaatsvinden.
De minister voor Immigratie en Asiel,
G. B. M. Leers

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 19 637, nr. 1386

3