Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2013–2014

33 941

Verantwoordingsbrief 2013

Nr. 1

BRIEF VAN DE MINISTER PRESIDENT, MINISTER VAN ALGEMENE
ZAKEN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 21 mei 2014
Hierbij bied ik u de Verantwoordingsbrief over het jaar 2013 aan.
De Minister-President,
Minister van Algemene Zaken,
M. Rutte

kst-33941-1
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2014

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 941, nr. 1

1

Verantwoordingsbrief 2013
1. Inleiding
In deze brief leg ik namens het kabinet verantwoording af over de
resultaten van het regeringsbeleid in 2013. De verschillende departementale jaarverslagen bieden inzicht in de specifieke beleidsresultaten per
departement en deze resultaten zijn daar zo goed mogelijk kwantitatief, en
waar dit niet mogelijk is zo goed mogelijk kwalitatief, onderbouwd. Op
alle indicatoren uit de begroting 2013 wordt gerapporteerd in het
jaarverslag.
In het Financieel jaarverslag van het Rijk wordt door de Minister van
Financiën verantwoording afgelegd over de invulling van zijn (systeem)verantwoordelijkheid voor het rijksbrede begrotingsbeheer en de
financiële bedrijfsvoering. De Minister van Wonen en Rijksdienst
rapporteert op Verantwoordingsdag over de uitvoering van het rijksbrede
beleid ten aanzien van de bedrijfsvoeringstaken. Tot slot ontvangt u op
Verantwoordingsdag het wetgevingsoverzicht van de Minister van
Veiligheid en Justitie, waarin een overzicht is opgenomen van de stand
van zaken van de wetsvoorstellen en AMvB’s met een bezuinigingsdoelstelling van € 50 mln of meer.
Dit samenhangende geheel aan verantwoordingsdocumenten biedt uw
Kamer een totaal inzicht in de resultaten van het beleid over 2013 dat
aansluit bij de individuele ministeriële verantwoordelijkheid.
Deze Verantwoordingsbrief begint met een beschouwing over het
politieke jaar 2013. Daarnaast heeft uw Kamer verzocht om in de
verantwoording over 2013 aandacht te geven aan twee zogenoemde
focusonderwerpen1. Het betreft de thema’s fraude en decentralisatie in het
sociale domein (jeugdzorg, maatschappelijke ondersteuning en participatie via werk). In het tweede deel van deze brief wordt specifiek ingegaan
op deze twee thema’s.
2. Terugblik politiek jaar 2013
Op 5 november 2012 is het kabinet Rutte-Asscher benoemd en beëdigd.
Het kabinet heeft zijn Regeerakkoord gebaseerd op drie samenhangende
pijlers: het op orde brengen van de overheidsfinanciën, een evenwichtige
verdeling van lasten en het versterken van het duurzame groeivermogen
van de economie.
Het jaar 2013 heeft in het teken gestaan van het zoeken naar draagvlak
voor de maatregelen die nodig zijn om deze doelen van het kabinet te
realiseren, zowel maatschappelijk als in het parlement.
Het verwachte economische herstel voor 2013 bleef tegelijkertijd uit. Werd
bij de start van deze kabinetsperiode nog uitgegaan van een economische
groei van ¾% voor 2013, in het Centraal Economisch Plan 2014 is voor
2013 inmiddels een economische krimp geraamd van – 0,8% BBP. Met
deze neerwaartse bijstelling verslechterde ook het verwachte EMU-saldo
in 2013 en 2014. Nederland heeft in het voorjaar van 2013 een jaar uitstel
gekregen om te voldoen aan de buitensporigtekortnorm en in het kader
hiervan heeft de Europese Commissie de aanbeveling gegeven om 6
miljard euro aan structurele maatregelen te nemen vanaf 2014.

1

Kamerstuk 31 865, nr. 53.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 941, nr. 1

2

Het kabinet heeft in de Miljoenennota voor 2014 een aanvullend pakket
van tekort reducerende maatregelen voorgesteld voor een structureel
bedrag van € 6 mld. Het kabinet heeft vervolgens dankzij de constructieve
opstelling van de fracties van D66, ChristenUnie en SGP afspraken kunnen
maken over de begroting 2014. Ditheeft geresulteerd in aanpassingen van
het maatregelenpakket zodat dit op een meerderheid in het parlement kon
rekenen.
Naast afspraken over de begroting 2014 heeft 2013 ook in het teken
gestaan van het zoeken naar steun voor de vele structurele hervormingen
van onder meer de arbeidsmarkt, de pensioenen, de woningmarkt, de
zorg, het onderwijs en het energiebeleid. Het kabinet heeft de belangrijkste wetsvoorstellen op deze terreinen inmiddels ingediend bij het
parlement. Sommige daarvan zijn inmiddels door beide Kamers aanvaard,
zoals de Wet maatregelen woningmarkt 2014 op basis waarvan met
ingang van 2014 de maximale aftrek voor de eigen woning geleidelijk
wordt teruggebracht naar 38 procent en maatregelen zijn geïntroduceerd
om de doorstroming op de markt voor huurwoningen te verbeteren. Een
ander voorbeeld is de Jeugdwet die het mogelijk maakt met ingang van
2015 de jeugdhulp via gemeenten dicht bij het kind te organiseren;
hiermee wordt preventie, inzet van eigen kracht en het sociale netwerk,
maatwerk en integrale hulp aan gezinnen gestimuleerd.
Andere voorstellen zijn recent de Tweede Kamer gepasseerd en wachten
nu op (plenaire) behandeling in de Eerste Kamer. Voorbeelden hiervan zijn
de Participatiewet op grond waarvan gemeenten samen met sociale
partners werkbedrijven oprichten om mensen met een arbeidsbeperking
te helpen bij het vinden van een baan, de Wet werk en zekerheid die de
Werkloosheidswet en het ontslagrecht moderniseert en de Wet
maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo 2015) op grond waarvan
gemeenten verantwoordelijk worden voor het ondersteunen van de
zelfredzaamheid en participatie van mensen met een beperking,
chronische psychische of psychosociale problemen. Het kabinet ziet de
behandeling van deze voorstellen in de Eerste Kamer met vertrouwen
tegemoet.
Hoewel de economische groei over het jaar 2013 achterbleef bij de
verwachtingen aan de start van de kabinetsperiode, lijkt de economie zich
vanaf eind 2013 voorzichtig te herstellen en is er weer zicht op economische groei. De komende jaren moeten de jaren van de daadwerkelijke
implementatie en uitvoering van de hervormingsvoorstellen van het
kabinet worden, zodat het Nederlandse stelsel van publieke voorzieningen
structureel weer voldoet aan de eisen van deze tijd en de economie kan
blijven groeien.
3. Focusonderwerpen
3.1. Decentralisatie in het sociale domein
Algemeen
Per 2015 worden taken op het gebied van jeugdzorg, werk en inkomen en
maatschappelijke ondersteuning gedecentraliseerd naar gemeenten. Het
kabinet ziet de decentralisaties in het sociale domein als de grootste
ontwikkeling in het binnenlands bestuur in de laatste decennia. Er worden
niet alleen taken en middelen overgedragen, er wordt ook van gemeenten
verwacht dat ze integraal gaan werken in het sociale domein met het doel
burgers beter te kunnen ondersteunen en werkprocessen rondom een
hulpvraag van mensen efficiënter te organiseren. De decentralisaties
versterken de rol van gemeenten om burgers te ondersteunen en te laten

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 941, nr. 1

3

participeren in de maatschappij. Vanwege het belang van deze operaties
heeft het kabinet besloten dat er voor de decentralisaties één coördinerend bewindspersoon zou moeten worden aangesteld. Gelet op de
vakinhoudelijke verantwoordelijkheid van de Minister van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) voor een goed functionerend openbaar
bestuur is deze coördinerende rol aan hem toebedeeld.
In 2013 is een aantal stappen gezet om de decentralisaties voor te
bereiden. Zo wordt kabinetsbreed gewerkt aan het uitwerken van
randvoorwaarden die een integrale aanpak door gemeenten mogelijk
maken. Hierbij gaat het onder meer om een bestuurskrachtig binnenlands
bestuur met de juiste schaal, zo veel mogelijk beleidsvrijheid voor
gemeenten en horizontale verantwoording over de besteding van het
budget voor het sociale domein, zo veel mogelijk generiek interbestuurlijk
toezicht, en vermindering van regeldruk en financiën.2 In de ministeriële
commissie inzake decentralisaties worden deze factoren door alle
betrokken bewindspersonen besproken. Hieronder ga ik in op drie
onderwerpen die in 2013 bijzondere aandacht hebben gekregen van het
kabinet, te weten het deelfonds sociaal domein, de uitvoeringsrisico’s en
de ontwikkeling van de monitoring van het sociale domein voor de
transitieperiode en daarna.
Deelfonds sociaal domein
In het regeerakkoord is afgesproken dat er één ontschot budget komt voor
het sociale domein. Het kabinet heeft dit als volgt vormgegeven. Er komt
voor een periode van drie jaar een tijdelijk deelfonds dat wordt vastgelegd
in een aparte tijdelijke wet. Het wetsvoorstel is op 14 mei jl. aan uw Kamer
aangeboden. De middelen in het deelfonds moeten worden besteed aan
de taken die in de Jeugdwet, de Wmo 2015 en de Participatiewet aan
gemeenten zijn toegekend.
Het deelfonds is vanaf de invoering in 2015 onderdeel van het gemeentefonds. Voor de rechtmatige en doelmatige besteding van de middelen uit
het deelfonds gelden de reguliere principes van het gemeentefonds. Dat
wil zeggen dat het college van burgemeester en wethouders aan de
gemeenteraad verantwoording aflegt over de uitkering uit het deelfonds
sociaal domein (horizontale verantwoording). De rechtmatigheidscontrole
op Rijksniveau beperkt zich tot de controle of de middelen uit het
deelfonds aan de gemeenten op rechtmatige wijze zijn toegekend, te
weten op bij of krachtens algemene maatregel van bestuur bepaalde
wijze.
Dat de controle van de rechtmatigheid en doelmatigheid uitsluitend op
lokaal niveau plaatsvindt, wil overigens niet zeggen dat het Rijk geen
informatie ontvangt over de besteding van de middelen. In het kader van
zijn systeemverantwoordelijkheid verzamelt het Rijk informatie over de
besteding van het deelfonds per gemeente via het Informatiestelsel
informatie voor derden. Daarnaast ontvangt het Rijk informatie over de
reguliere accountantsverklaring van gemeenten op de gemeentelijke
jaarstukken. Het Rijk weet zo per gemeente of zij een goedkeurende
verklaring heeft ontvangen op de jaarstukken, waar de uitgaven aan het
sociale domein onderdeel van uitmaken. Het Rijk zal bij het ontbreken van
een goedkeurende verklaring een analyse maken of er sprake is van een
relatie met het deelfonds. Onregelmatigheden op de terreinen jeugd,
maatschappelijke ondersteuning en participatie worden gerapporteerd
aan de desbetreffende vakminister. Na drie jaar vervallen de voorwaarden
die zijn gesteld aan de besteding van middelen voor het sociale domein.
2

Zie de decentralisatiebrief van het kabinet, Kamerstuk 33 400 VII, nr. 59.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 941, nr. 1

4

Het budget voor het sociale domein zal dan volledig ontschot deel
uitmaken van het gemeentefonds.
De vormgeving van het deelfonds sluit aan bij de motie-Van ‘t Wout en
Bergkamp waarin de regering wordt verzocht de middelen voor
gemeenten ten behoeve van de taken in het sociale domein zonder
interne schotten en, na een overgangstermijn, zonder beperkingen binnen
het gemeentefonds over te hevelen.3
Uitvoeringsrisico’s
In 2013 heeft uw Kamer het verzoek gedaan om onderzoek te doen naar
de eventuele financiële en uitvoeringsrisico’s van de decentralisaties in
het sociale domein en daarbij aandacht te besteden aan de mogelijkheden
deze te ondervangen en bij de uitvoering te adresseren.4 Dit onderzoek is
uitgevoerd door het CPB en heeft in september geleid tot een eerste
rapportage. In deze rapportage, die op 11 september 2013 inclusief
kabinetsreactie naar de Kamer is gestuurd,5 identificeerde het CPB
enerzijds kansen, gelegen in «economies of scope», meer maatwerk en
een meer doelmatige beleidsuitvoering, en anderzijds risico’s gerelateerd
aan schaalnadelen en eventuele verschillen in kwaliteit en niveau van de
voorzieningen die zich zouden kunnen gaan voordoen binnen het sociale
domein. Voor de activiteiten die mede in relatie tot de CPB rapportage zijn
ondernomen, wordt verwezen naar de brieven die de Minister van BZK in
het najaar van 2013 aan uw Kamer heeft gestuurd.6 Voor het vervolgtraject is afgesproken dat in een tweede en laatste rapportage van het CPB
meer gedetailleerd zicht zou moeten worden verkregen op de (beleids)instrumenten waarmee de risico’s van de decentralisaties in de uitvoering
kunnen worden beperkt en de kansen kunnen worden gemaximaliseerd,
dit gegeven de budgettaire kaders en kijkend naar de drie decentralisaties
als geheel. Het CPB heeft aangegeven dat de door het kabinet en de VNG
gevraagde analyse, vanwege de informatie die het daarvoor nodig heeft,
opgeleverd kan worden nadat de informatie inzake de objectieve
verdeelmodellen beschikbaar is. Verwacht wordt dat deze tweede
rapportage in de eerste week van juli aan uw Kamer kan worden
aangeboden.
Monitoring sociaal domein
De monitoring in het sociale domein vindt plaats vanuit de gezamenlijk
door de departementen gedefinieerde systeemverantwoordelijkheid. Deze
verantwoordelijkheid strekt zich uit tot de vraag of de te behalen doelstellingen binnen het systeem worden gerealiseerd en of de gewenste
maatschappelijke effecten worden bereikt.
De bij het sociale domein betrokken bewindspersonen zijn elk verantwoordelijk voor het genereren van een beeld over de ontwikkelingen in het
sociale domein in relatie tot de eigen systeemverantwoordelijkheid en het
sturen op bijstelling waar nodig. Daarbij gaat het zowel om monitoring
van de voortgang van de voorbereidingen in de transitiefase als om
monitoring van de effecten van de decentralisaties in de periode daarna.
Uw Kamer is in de afgelopen periode op verschillende momenten
geïnformeerd over de voortgang van de voorbereiding door gemeenten.
Zo heb ik u op 3 februari geïnformeerd over de resultaten van de
3

Motie-Van ‘t Wout en Bergkamp, Kamerstuk 30 597, nr. 300.
Zie de motie-Schouw, Kamerstuk 33 400 B / 33 400 C, nr. 13.
5
Zie de Kamerstukken 33 400 B nr. 22, 33 750 B nr. 5 en 33 750 VII nr. 8.
6
Kamerstukken 33 750 VII, nr. 12, 33 750 B nr. 5 en 33 750 VII nr. 8.
4

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 941, nr. 1

5

ambassadeurs regionale samenwerking en heeft u ook een gesprek gehad
met deze ambassadeurs op 26 maart. De Staatssecretarissen van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport en van Veiligheid en Justitie hebben u
daarnaast de derde rapportage doen toekomen van de transitiecommissie
stelselherziening jeugd en heeft u geïnformeerd over de voortgang van de
transitie rond de Wmo 2015 en de Jeugdwet (rapporten van respectievelijk 17 en 24 januari).
Op basis van deze informatie wordt gerichte ondersteuning aan
gemeenten geboden. Via accountmanagers van het Ministerie van BZK
worden contacten onderhouden met gemeenten en regio’s en wordt op
verschillende manieren ondersteuning geboden bij het transitie- en
transformatieproces binnen het sociale domein. Deze ondersteuning is
heel gevarieerd van aard: van een verkennend gesprek tot een compleet
professionaliseringsaanbod in de vorm van workshops op maat voor
bepaalde thema’s, zoals de (juridische) vormgeving van regionale
samenwerking, risicomanagement, risicoverevening, opdrachtgeverschap, inkoop, burgerschap en de doorontwikkeling van sociale
wijkteams. De accountmanagers werken hierbij samen met de transitiebureaus van de Ministeries van VWS, VenJ en SZW en de VNG.
In de kabinetsreactie op de ledenraadpleging van de VNG over het
overlegresultaat decentralisatie van langdurige zorg en maatschappelijke
ondersteuning is aangekondigd dat het kabinet een periodieke brede
regietafel organiseert over de drie decentralisaties.7 Doel is om periodiek
overleg te voeren tussen kabinet en vertegenwoordigers van gemeenten
over de samenhang in de drie decentralisaties. Het is nadrukkelijk bedoeld
als een open gesprek, waarin uitwisseling plaatsvindt op basis van vragen
en zorgen die er bij gemeenten leven. De agenda wordt gevormd door
dossieroverstijgende thema’s en vragen die de invoering, transitie en
uitvoering betreffen. Dit alles om de randvoorwaarden te scheppen voor
een verantwoorde overdacht. Inmiddels heeft de eerste regietafel op
12 maart jl. plaatsgevonden.
Voor de periode na 1 januari 2015 wordt naast de inhoudsspecifieke
monitoring door de Ministeries van VWS, VenJ en SZW, een integrale
monitor sociaal domein door het Ministerie van BZK ingericht.
Uitgangspunt daarbij is dat de monitoring enerzijds recht doet aan de
veranderende verantwoordingsverhoudingen, waarbij de gemeenten de
eerstverantwoordelijke overheidslaag vormen, en anderzijds op rijksniveau voldoende geaggregeerde informatie beschikbaar komt voor het
invullen van de systeemverantwoordelijkheden van de verschillende
betrokken Minister(s). Vanuit dit kader werken de departementen in
afstemming met de VNG, gemeenten en andere relevante partijen op dit
moment aan een nadere invulling van de inrichting van de monitoring en
vormt monitoring ook onderwerp van bespreking op de regietafel. Naar
verwachting wordt dit proces in de zomer van 2014 afgerond. Het kabinet
zal uw Kamer over de resultaten hiervan na de zomer informeren.
3.2 Aanpak van fraude
Algemeen
Bij de uitvoering van overheidstaken zijn goede dienstverlening en
vertrouwen jegens burgers belangrijke uitgangspunten. Deze uitgangspunten moeten echter niet leiden tot een handhavingsstrategie die
onvoldoende is ingericht om het onrechtmatig verkrijgen en oneigenlijk
gebruik van publieke middelen te voorkomen. Het kabinet vindt fraude
7

Kamerstuk 33 841, nr. 6.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 941, nr. 1

6

onacceptabel en heeft het voorkomen en de bestrijding ervan in 2013 op
vele fronten verstevigd.
Een voorbeeld hiervan is de Wet aanpak fraude toeslagen en fiscaliteit.8
Daarin zijn maatregelen opgenomen om fraude zoveel mogelijk aan de
poort te detecteren en daarmee te voorkomen. Het gaat onder andere om
het niet zonder meer uitbetalen van toeslagen aan aanvragers die niet bij
de Belastingdienst bekend zijn, het opschorten van betaling bij twijfel over
het adres en het verlengen van de beslistermijn ten behoeve van extra
controles op nieuwe aanvragen van een toeslag. Bij de Belastingdienst/
Toeslagen worden in totaal 195 extra formatieplaatsen gerealiseerd om de
verschillende fraudemaatregelen uit te kunnen voeren.
Daarnaast is vanaf 2013 structureel budget beschikbaar gesteld voor de
versterkte inzet van de kwaliteitsagenda Gemeentelijke Basisadministratie
en de aanpak en voorkoming van fraude, het signaleren en waar nodig
afsluiten van DigiD’s in het geval van fraude en is op het terrein van
fraude in de zorg, naast vele andere maatregelen, de Taskforce Integriteit
Zorgsector opgericht. Het doel van dit samenwerkingsverband is het
versterken van de integriteit van de zorgsector door samenwerking tussen
de convenantpartners te stimuleren, te coördineren en te vergroten door
het uitwisselen van informatie en het uitwisselen van kennis, inzicht en
vaardigheden.9 Ook heeft het kabinet diverse maatregelen genomen om
fraude op het terrein van de sociale zekerheid te bestrijden. Zo is per
1 januari 2013 de Fraudewet en per 1 januari 2014 de wet Fraude aanpak
door bestandkoppelingen van kracht en wordt de handhavingscapaciteit
van UWV, SVB en Inspectie SZW uitgebreid met 267 fte.
Rijksbrede aanpak van fraude
In aanvulling op de maatregelen die op deze specifieke beleidsdomeinen
zijn en worden getroffen – waar uw Kamer ook regelmatig specifiek over
wordt geïnformeerd en waar ook aandacht aan is gegeven in de departementale jaarverslagen – is langs vier hoofdlijnen een rijksbreed actieplan
uitgewerkt met daarin een reeks meer overstijgende ingrepen die vanaf
eind 2013 tot uitvoering worden gebracht.10
Het betreft ten eerste het fraudebestendiger maken van wet- en regelgeving. Het gaat dan om blijvende aandacht voor het signaleren en
wegnemen van gelegenheden om fraude te kunnen plegen met
overheidsregelingen. In 2013 zijn bijvoorbeeld fraudetoetsen door VWS
uitgevoerd bij de Wet langdurige zorg (Wlz) en bij de invoering van het
nieuwe bekostigingssysteem in de basis-GGZ. Mede op basis van de
hiermee opgedane ervaringen wordt het IAK aangescherpt zodat het meer
gericht aandacht besteedt aan de fraudebestendigheid van wet- en
regelgeving.
De tweede hoofdlijn is gericht op goed functionerende basisregistraties en
een verbeterde informatiepositie, vanuit de gedachte dat beoordelende
instanties fraude kunnen voorkomen door aanvragen zoveel mogelijk aan
de hand van informatie uit een of meerdere (basis)registraties te verifiëren
en controleren. Daarnaast moeten toezichthouders en opsporingsdiensten
bij vermoedens van misstanden snel toegang hebben tot informatie. Een
belangrijke ontwikkeling in dit verband is het in 2013 nader uitgewerkte
8

Wet van 18 december 2013 tot wijziging van enkele wetten met het oog op de bestrijding van
fraude in de toeslagen en fiscaliteit (Wet aanpak fraude toeslagen en fiscaliteit), Staatsblad
2013, 567.
9
Kamerstuk 28 828, nr. 50.
10
Kamerstuk 17 050, nr. 450.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 941, nr. 1

7

kabinetsbesluit om te komen tot een centraal aandeelhoudersregister dat
geautoriseerde publieke diensten de mogelijkheid biedt eenvoudig vast te
stellen wie de aandeelhouders van een BV zijn en welke aandelen
bepaalde personen in welke rechtspersonen hebben.11
Van belang is daarnaast de verstevigde aanpak van mogelijkheden van
fraudeurs om misbruik te maken van overheidsregelingen of fraude te
plegen jegens burgers en ondernemers, zoals gefingeerde dienstbetrekkingen, identiteitsfraude en faillissementsfraude. In 2013 is op het terrein
van de bestrijding van faillissementsfraude bijvoorbeeld een omvangrijk
wetgevingsprogramma opgesteld en is begonnen met de landelijke uitrol
van een aanpak die politie en OM in staat stellen om meer relatief
eenvoudige faillissementsfraudezaken op te pakken.12
Het actieplan bevat tot slot maatregelen die leiden tot een gerichte aanpak
van beroepsfraudeurs, bijvoorbeeld door verder te investeren in de
integrale samenwerking bij het afpakken van criminele winsten. Zo is in
2013 besloten tot de voortzetting van het integrale afpakteam Brabant,
waarin politie, Belastingdienst, FIOD en Openbaar Ministerie samenwerken. In 2013 is daarnaast gestart met het verder versterken en
verbreden van de integrale aanpak van fraude met als doel dit tot een
structureel onderdeel van fraudebestrijding te maken.
Het kabinet zal de Tweede Kamer jaarlijks informeren over de stand van
zaken van de rijksbrede anti-fraudestrategie.
4. Ten slotte
In de departementale jaarverslagen is op geordende wijze opgenomen
welke beleidsdoelen het kabinet zich voor 2013 had gesteld en hoe deze in
dat jaar tot uitvoering zijn gebracht. De Algemene Rekenkamer heeft deze
jaarverslagen gecontroleerd en publiceert de resultaten hiervan in de
rapporten bij de jaarverslagen. De Algemene Rekenkamer heeft in haar
verantwoordingsonderzoek tot slot ook bijzondere aandacht geschonken
aan de focusonderwerpen fraudeaanpak en decentralisaties.

11
12

Kamerstuk 32 608, nr. 4.
Zie onder andere Kamerstuk 29 911, nr. 74.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 941, nr. 1

8