Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2015–2016

34 214

EU-voorstel: verordening herziening
besluitvorming genetisch gemodificeerde
organismen (ggo’s) COM (2015) 177

Nr. 11

BRIEF VAN DE EUROPESE COMMISSIE
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Brussel,17 september 2015
De Commissie dankt de Tweede Kamer voor haar gemotiveerd advies
over het voorstel voor een verordening van het Europees parlement en de
Raad tot wijziging van Verordening (EG) nr. 1829/2003 wat betreft de
mogelijkheid voor de lidstaten het gebruik van genetisch gemodificeerde
levensmiddelen en diervoeders op hun grondgebied te beperken of te
verbieden {COM (2015) 177final}.
De Commissie is van oordeel dat wanneer de lidstaten de mogelijkheid
krijgen om op nationaal niveau zelf een besluit te nemen op basis van
andere dwingende redenen dan redenen die betrekking hebben op de
beoordeling van de risico’s van de ggo’s, de lidstaten beter uiting kunnen
geven aan hun nationale punten van zorg en de spanningen rond het
EU-besluitvormingsproces inzake ggo’s zullen verminderen. Het Verdrag
betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) staat deze
mogelijkheid toe: krachtens artikel 36 VWEU en de desbetreffende
jurisprudentie van het Hof van Justitie van de Europese Unie mag worden
afgeweken van de regelgeving inzake de interne markt indien daartoe
dwingende gronden of dwingende redenen van openbaar belang bestaan.
De Tweede Kamer vindt in dit verband dat het voorstel te restrictief is of
de lidstaten niet de mogelijkheid biedt een beroep te doen op redenen die
betrekking hebben op de beoordeling van de potentiële risico’s voor
gezondheid en milieu. De Commissie wenst te beklemtonen dat de
grenzen van het voorstel worden afgebakend door de Verdragen, met
name de artikelen 34 en 36 VWEU, en de algemene rechtsbeginselen,
waaronder de beginselen van evenredigheid en non-discriminatie.
Evenmin mag uit het oog worden verloren dat het voorstel geen afbreuk
doet aan de bestaande EU-wetgevingsbepalingen op grond waarvan
lidstaten noodmaatregelen kunnen vaststellen op basis van nieuwe
informatie die beschikbaar komt nadat een vergunning voor een ggo is

kst-34214-11
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2015

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 34 214, nr. 11

1

afgegeven, op voorwaarde dat het betrokken product een ernstig risico
voor de gezondheid of het milieu vormt.
De Commissie wil tevens onderstrepen dat het Europees parlement en de
Raad hun goedkeuring hebben gehecht aan de procedure voor het
verlenen van een vergunning voor ggo’s – die de Commissie de
mogelijkheid biedt om een besluit te nemen wanneer geen gekwalificeerde meerderheid voor of tegen het ontwerpbesluit is bereikt1. Deze
procedure wordt in tal van andere domeinen van de EU-wetgeving
toegepast zonder controverse over het democratische gehalte ervan. De
regels inzake de gekwalificeerde meerderheid zijn vastgelegd in de
Verdragen en krachtens de procedure is het de Commissie niet toegestaan
een ontwerpbesluit vast te stellen als een gekwalificeerde meerderheid
van de lidstaten tegen heeft gestemd. Deze situatie heeft zich nog nooit
voorgedaan op het gebied van ggo’s.
Met betrekking tot de inachtneming van het subsidiariteitsbeginsel wijst
de Commissie er ten slotte op dat niet wordt voorgesteld de volledige
verantwoordelijkheid voor besluiten over ggo-vergunningen over te
dragen aan de lidstaten. Het voorstel houdt enkel in dat lidstaten
maatregelen kunnen vaststellen om het gebruik van genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders op hun grondgebied te beperken
of te verbieden nadat de EU-vergunning is afgegeven. Het voorstel raakt
dus niet aan de elementen van de ggo-vergunningsprocedure die het best
op EU-niveau kunnen worden behandeld, zoals de beoordeling door de
Europese Autoriteit voor voedselveiligheid en het beginsel van een besluit
inzake risicobeheer dat op basis van die beoordeling wordt genomen op
EU-niveau. Gezien de uiteenlopende standpunten van de lidstaten op het
gebied van ggo’s blijkt echter duidelijk dat maatregelen op basis van
legitieme overwegingen die geen betrekking hebben op de risicobeoordeling, beter op nationaal niveau in behandeling worden genomen. Een
dergelijke aanpak is in overeenstemming met het subsidiariteitsbeginsel.
Bovenstaande opmerkingen zijn gebaseerd op het oorspronkelijke
voorstel van de Commissie dat momenteel het wetgevingsproces
doorloopt, waarbij zowel het Europees parlement als de Raad, waarin uw
regering is vertegenwoordigd, is betrokken.
De Commissie hoopt dat de vragen en opmerkingen van de Tweede
Kamer hiermee zijn beantwoord en verheugt zich op het vervolg van de
politieke dialoog.
Hoogachtend,
Frans Timmermans
Eerste vicevoorzitter
Vytenis Andriukaitis
Lid van de Commissie

1

Verordening (EG) nr. 182/2011 van het Europees parlement en de Raad van 16 februari 2011 tot
vaststelling van de algemene voorschriften en beginselen die van toepassing zijn op de wijze
waarop de lidstaten de uitoefening van de uitvoeringsbevoegdheden door de Commissie
controleren (PB L 55 van 28.2.2011, blz. 13–18).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 34 214, nr. 11

2