Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2015–2016

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

553
Vragen van de leden De Boer en Aukje de Vries (beiden VVD) aan de
Minister van Infrastructuur en Milieu over de berichten «Werkgroep: «Haven
Lauwersoog is gedoemd te verdwijnen» en «Haven Lauwerseach ferdwynt as
polityk neat docht» (ingezonden 21 oktober 2015).
Antwoord van Minister Schultz van Haegen-Maas Geesteranus
(Infrastructuur en Milieu) (ontvangen 11 november 2015).
Vraag 1
Kent u de berichten «Werkgroep: «Haven Lauwersoog is gedoemd te
verdwijnen»»1 en «Haven Lauwerseach ferdwynt as polityk neat docht»2? Wat
vindt u van deze berichten?
Antwoord 1
De berichten zijn mij bekend. De conclusie dat de haven gedoemd is om te
verdwijnen deel ik niet. Ik volg de ontwikkelingen en momenteel vindt
onderzoek plaats naar de mogelijkheden om de bereikbaarheid van Lauwersoog te bevorderen.
Vraag 2
Wat is de exacte situatie met betrekking tot de vaargeul naar Lauwersoog
(het Westgat)? Welke problemen zijn daar op dit moment? Welke afspraken
liggen er met betrekking tot het op peil houden van de vaargeul naar
Lauwersoog?
Antwoord 2
De buitendelta tussen Ameland en Schiermonnikoog is een erg dynamisch
gebied. Het Westgat, de toegangsgeul vanaf de Noordzee naar de vaargeul
naar Lauwersoog verplaatst zich door de jaren heen regelmatig en fluctueert
in diepte. De morfologische ontwikkelingen rondom het Westgat worden om
die reden nauwkeurig gevolgd en de vaarwegmarkering wordt hier met enige
regelmaat op aangepast om op die manier de meest optimale route aan te
geven. De vorming van ondiepere delen (drempels) in dit gebied is dus niet
nieuw. Doorgaans zorgt de natuurlijke dynamiek voor voldoende diepgang in
één van de geulen in de buitendelta. Nu is er echter sinds 2013 sprake van

1
2

ah-tk-20152016-553
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2015

RTV Noord, 10 oktober 2015
Omrop Fryslân, 9 oktober 2015

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

1

een verondieping en laat de vorming van een nieuwe diepe geul langer op
zich wachten. De laatste lodingen van Rijkswaterstaat (september 2015)
wijzen uit dat er sprake is van een «drempel» met een minimale diepte van
4,6 meter onder NAP. Om Lauwersoog te bereiken zijn de grotere viskotters
op dit moment meer afhankelijk van het getij dan voorheen. Daarom is over
dit onderwerp contact tussen regio en Rijkswaterstaat over dit specifieke
onderwerp.
Rijkswaterstaat hanteert voor de vaargeul van Lauwersoog tot aan de
buitendelta een streefdiepte van -5m NAP en voert hiervoor
onderhoudsbagger-werkzaamheden uit. Het Westgat ligt in de buitendelta.
Vanwege de grote dynamiek in dit gebied baggert Rijkswaterstaat hier niet.
Deze afspraken zijn vastgelegd in de door alle bij het Waddengebied
betrokken overheden opgestelde beheerplannen.
Vraag 3
Welke gevolgen heeft de verzanding van het Westgat voor Lauwersoog, met
name voor de economie en economische sectoren zoals visserij en toerisme?
Klopt het dat de omzet van de haven van Lauwersoog, de visafslag en andere
gelieerde bedrijven is gedaald als gevolg van de slechte bereikbaarheid?
Antwoord 3
Door de Provincie Groningen, gemeente De Marne en de Exploitatiemaatschappij Haven Lauwersoog (EHL) wordt gewerkt aan een MKBA waaruit
moet blijken wat de economische effecten zijn voor de haven van Lauwersoog en in hoeverre deze effecten daadwerkelijk zijn toe te schrijven aan de
verondieping van het Westgat.
Vraag 4
Wat zijn mogelijke oplossingen voor de problemen met betrekking tot de
vaargeul en welke overheden of andere partijen zijn hierbij betrokken? Waar
liggen de verschillende verantwoordelijkheden met betrekking tot het
onderhoud en op diepte houden van de vaargeul? Wanneer kan daarover
meer duidelijkheid zijn?
Antwoord 4
Het antwoord op de vraag of er duurzaam en economisch verantwoord in de
natuurlijke dynamiek ingegrepen kan worden, hangt af van de te verwachten
morfologische ontwikkelingen in combinatie met de economische rentabiliteit
van de vaargeulverdieping. Rijkswaterstaat is verantwoordelijk voor het
onderhoud aan de vaargeul van Lauwersoog tot aan de buitendelta. Met de
regio is afgesproken dat Rijkswaterstaat een onderzoek zal laten uitvoeren
naar de morfologische ontwikkelingen in het Westgat en naar de vraag of het
mogelijk/zinvol is in een dergelijk dynamisch gebied in te grijpen. Op basis
van de uitkomsten van het RWS onderzoek en de eerder genoemde MKBA,
kan een eventuele ingreep in het Westgat worden overwogen. De uitkomsten
van voorgenoemde rapporten worden eind november verwacht. Overigens
zal een eventuele ingreep moeten voldoen aan de gestelde afwegingskaders
in de Planologische Kernbeslissing Waddenzee en de Natuurbeschermingswet.
Vraag 5
Klopt het dat er een onderzoek plaatsvindt door de gemeente De Marne, de
Exploitatiemaatschappij Haven Lauwersoog (EHL), de provincie Groningen en
Rijkswaterstaat? Waar richt dat onderzoek zich op? Wanneer is dat onderzoek
klaar? En hoe wordt de Kamer hierover geïnformeerd?
Antwoord 5
Ja, zoals gesteld in het antwoord op vraag 4 wordt er door provincie,
gemeente en EHL een MKBA uitgevoerd en RWS voert een morfologische
studie uit. Beide onderzoeken zullen naar verwachting eind november worden
opgeleverd. Ik zal u daarna over de uitkomsten informeren.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

2