Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2018–2019

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

707
Vragen van het lid Wassenberg (PvdD) aan de Minister van Landbouw, Natuur
en Voedselkwaliteit en de Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties over het levend ontvinnen van een haai in Caribisch gebied
(ingezonden 24 oktober 2018).
Antwoord van Minister Schouten (Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit)
(ontvangen 20 november 2018)
Vraag 1
Kent u het bericht «Shark finning video uit Curaçao duikt op» en heeft u het
bijbehorende filmpje gezien waarin lachende vissers een levende haai
ontvinnen?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Klopt het dat het ontvinnen van een haai verboden is in de Europese Unie
volgens de internationale visserijwetgeving (het International Commission for
the Conservation of Atlantic Tunas (ICCAT)-verdrag) en dat Curaçao zich heeft
aangesloten bij deze wetgeving?
Antwoord 2
Het verbod op ontvinnen van haaien is Europese wetgeving en nog niet
overgenomen door ICCAT. Dit verbod geldt dus niet voor de niet Europese
ICCAT leden en dus ook niet voor Curaçao.
Vraag 3 en 4
Bent u bereid het bevoegd gezag op Curaçao om opheldering te vragen over
het incident en aan te dringen op verscherpte regelgeving en toezicht? Zo ja,
op welke termijn en wijze? Zo nee, waarom niet?
Worden de mannen die in beeld zijn vervolgd voor hun daden? Zo nee,
waarom niet?

1

ah-tk-20182019-707
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2018

http://www.saveoursharks.nl/shark-finning-filmpje-uit-curacao-duikt-op/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

1

Antwoord 3 en 4
Het is niet aan mij om de Curaçaose regering hierop aan te spreken daar het
een landsaangelegenheid betreft. Wel heb ik begrepen dat er op Curaçao
verontwaardiging hierover bestaat. De Curaçaose overheid heeft aangegeven
versneld over te zullen gaan tot uitvoering van hun «Ocean policy plan» met
daarin maatregelen om de onderwaternatuur beter te beschermen.
Vraag 5
Klopt het dat Curaçao tijdens een Caribische haaienbeschermingsbijeenkomst
op Sint Maarten in 2016 heeft toegezegd dat in haar wateren een haaienreservaat zou komen? Zo ja, is er reeds invulling gegeven aan deze toezegging en
hoe is dat gebeurd? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 5
Ja dat klopt, maar voor zover bekend is aan deze toezegging door Curaçao
nog geen invulling gegeven. Het haaienreservaat is nog niet ingesteld.
Vraag 6
Klopt het dat de brede strategie over de Nederlandse inzet op de bescherming van haaien en roggen in Caribisch gebied, die in mei 2016 werd
aangekondigd, nog steeds niet naar de Kamer is gestuurd? Zo ja, op welke
termijn en wijze kan de Kamer deze inzet verwachten?2
Antwoord 6
Het opstellen van de haaienstrategie en de afstemming hieromtrent met de
openbare lichamen loopt nog en vragen meer tijd dan was voorzien. Ik
verwacht de strategie in het eerste kwartaal van 2019 naar de Kamer te
kunnen sturen. In de tussentijd laat ik alvast onderzoek doen naar methoden
om haaienbijvangst op de eilanden te helpen verminderen. Dit onderzoek
loopt op dit moment nog.
Vraag 7
Kunt u toelichten wat er sinds 2016 is bereikt op het gebied van communicatie en educatie, naar aanleiding van de door uw voorganger uiteengezette
maatregelen in het Kaderrichtlijn Mariene Strategie (KRM) haaienactieplan
2015–2021, zowel in Nederland als in Caribisch Nederland? Zo nee, waarom
niet?
Antwoord 7
Met de eilanden in Caribisch Nederland is een intentie verklaring getekend
om een haaienreservaat in te stellen. Dit traject is gepaard gegaan met
educatie en communicatie ten aanzien van de lokale bevolking, de vissers en
andere stakeholders. Tevens heb ik onderzoek gedaan naar de mogelijkheden
om de mortaliteit en bijvangst van haaien te verminderen. Momenteel wordt
gewerkt aan juridische instelling van de haaienreservaat en het aanpassen
van de visserijwetgeving om de handel en het ontvinnen van haaien in
Caribisch Nederland te verbieden. Ik zal uw Kamer, naast het versturen van
de haaienstrategie, op dat moment ook informeren over de stand van zaken
van de uitvoering van het genoemde haaienactieplan in het kader van Kader
Richtlijn Marien.
Vraag 8
Deelt u de visie van de heer Bervoets van de Shark Committee van de Dutch
Caribbean Nature Alliance (DCNA), dat «er nog veel werk moet worden verzet
in wetgeving en controle, maar vooral in het onderwijs»? Zo nee, waarom
niet? Zo ja, hoe legt u uit dat u in uw Mariene Strategie 2018–2024 deel 1,
oordeelt dat «het bestaande beleid voldoet (op onder andere het gebied van
communicatie en educatie zoals vastgelegd in het Actieplan Haaien en
Roggen)»?

2

Kamerstuk 33 450, nr. 48

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

2

Antwoord 8
Er is inderdaad veel te doen op het gebied van communicatie en educatie. Dit
is ook een van de speerpunten van het haaienactieplan en de haaienstrategie.
Het haaienactieplan onder de Mariene Strategie gaat over het Europees deel
van Nederland en niet over Caribisch Nederland. De haaienstrategie die u in
het eerste kwartaal van 2019 van mij ontvangt, beschrijft mijn inzet voor
haaien en roggen op internationaal niveau en in Caribisch Nederland.
Vraag 9
Kunt u toelichten wat de verwachtingen zijn van het uitbreiden van de
werkingssfeer van het ICCAT-verdrag ten behoeve van haaienbescherming?
Antwoord 9
Het ICCAT-verdrag verstrekt momenteel geen mandaat om haaien te beheren.
Het beheren van haaien als bijvangst in de tonijnvisserij maar ook in de
directe haaienvisserij in de ICCAT-wateren is echter nodig. Door het uitbreiden van de werkingssfeer van ICCAT kan de ICCAT-Commissie dan de nodige
maatregelen nemen om kwetsbare haaien te beschermen en de overige
haaienpopulatie op een duurzaam niveau te houden. Wat de EU betreft, is
een verbod op ontvinnen van haaien in de wateren van ICCAT, inclusief
Curaçao, een dergelijke maatregel. Daarom zal de EU tijdens de aanstaande
ICCAT-jaarvergadering van 12 t/m 19 november in Dubrovnik weer het
voorstel voor een verbod op het ontvinnen van haaien agenderen. Tevens
worden naar verwachting de onderhandelingen voor het amenderen van het
ICCAT-verdrag afgerond.
Vraag 10
Kunt u toelichten hoe u zich in het kader van het uitbreiden van de werkingssfeer van het ICCAT-verdrag heeft ingezet voor betere bescherming van de
haai?
Antwoord 10
De Europese Commissie heeft de afgelopen drie jaar op Nederlandse steun
kunnen rekenen tijdens de onderhandelingen voor de uitbreiding van het
ICCAT-verdrag. Tevens heeft de deelname van de Nederlandse wetenschappelijke expertise bij het wetenschappelijke comité van ICCAT bijgedragen aan
het vullen van kennislacunes over haaien, en de mogelijke beheermaatregelen om mortaliteit te verminderen. Daarnaast heb ik door het organiseren van
een aantal roundtables het management van haaien in de visserij in de
Noordzee met de lidstaten van de regionale groepen aan de orde gesteld.
Vraag 11
Hoe gaat u zich tijdens de jaarlijkse bijeenkomst van ICCAT in november
inzetten voor haaienbescherming?
Antwoord 11
Haaienbescherming staat dit jaar niet op de agenda. Echter heb ik de
Europese Commissie gevraagd om ook dit jaar, vooruitlopend op de
uitbereiding van het ICCAT-verdrag, het voorstel voor een verbod op
ontvinnen van haaien in te dienen.
Vraag 12
Deelt u de mening dat er een mondiaal verbod moet komen op het ontvinnen
van haaien en bent u bereid zich hiervoor in te zetten? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 12
Ja, ik zal me blijven inzetten op een mondiaal verbod op het ontvinnen van
haaien.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

3