Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2418
Vragen van de leden Yesilgöz-Zegerius en Aartsen (beiden VVD) aan de
Minister van Justitie en Veiligheid en de Staatssecretaris van Economische
Zaken en Klimaat over het bericht «Ondernemers durven politie niet in te
schakelen en zwijgen over afpersing« (ingezonden 19 februari 2020).
Antwoord van Minister Grapperhaus (Justitie en Veiligheid), mede namens
de Staatssecretaris van Economische Zaken en Klimaat (ontvangen 9 april
2020). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2019–2020, nr. 2028.
Vraag 1
Bent u bekend met het bericht «Ondernemers durven politie niet in te
schakelen en zwijgen over afpersing»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Kunt u aangeven hoeveel ondernemers in 2019 te maken hebben gehad met
afpersing? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 2
Uit politieregistraties blijkt dat in 2019 1409 keer aangifte is gedaan van
afpersing en/of chantage. Het is niet mogelijk om op basis van de registratie
onderscheid te maken tussen ondernemers en particulieren.
Vraag 3
Klopt het dat de Vertrouwenslijn Afpersing in 2019 slechts 25 keer advies
heeft verstrekt? Kunt u aangeven hoe vaak de hulplijn is ingeschakeld door
ondernemers in 2019?
Antwoord 3
De Vertrouwenslijn Afpersing is in 2019 124 telefonisch benaderd. In 17 cases
is een dossier opgemaakt en heeft de hulplijn een concreet advies aan
ondernemers gegeven. De overige contacten waren signalen van sextortion,
financiële/zakelijke conflicten zonder dreiging, waarbij de hulplijn heeft

1

ah-tk-20192020-2418
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2020

De Gelderlander, 17 februari 2020, https://www.gelderlander.nl/home/ondernemers-durvenpolitie-niet-in-te-schakelen-en-zwijgen-over-afpersing-br-br~a4a64e00/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

1

verwezen naar andere organisaties en instanties. Het grootste deel van de
meldingen wordt door de front-office telefonisch afgehandeld, van een deel
van de meldingen wordt een dossier voor ondernemers samengesteld. Naast
ondernemers wordt de meldlijn ook veel benaderd door particulieren.
Vraag 4
Kunt u een overzicht geven van het aantal keer dat de Vertrouwenslijn
Afpersing sinds haar oprichting is ingeschakeld door ondernemers, opgesplitst per jaar? En kunt u een overzicht toevoegen van de vervolgacties?
Antwoord 4
2016: 232 keer telefonisch benaderd, 22 dossiers opgemaakt voor ondernemers
2017: 70 keer telefonisch benaderd, 12 dossiers opgemaakt voor ondernemers
2018: 85 keer telefonisch benaderd, 15 dossiers opgemaakt voor ondernemers
2019: 124 keer telefonisch benaderd, 17 dossiers opgemaakt voor ondernemers
Bij al deze dossiers zijn er concrete maatwerk adviezen gegeven aan
ondernemers. Dit zijn adviezen in acties zoals warme overdracht naar
afpersingspecialisten binnen de nationale politie eenheden, het doen van
aangiftes bij politie, adviezen over veiligheid en (rechts)bijstand.
Vraag 5
Herkent u het beeld dat door een woordvoerder van de hulpijn wordt
geschetst dat de hulplijn nog niet bekend genoeg is bij ondernemers? Zo ja,
wat bent u van plan te ondernemen om meer bekendheid te verwerven voor
de hulplijn? Zo nee, kunt u dit toelichten?
Antwoord 5
Afpersing behoort tot het soort misdaad dat wordt bestempeld als «verborgen delicten». Angst werkt voor deze groep ondernemers (slachtoffers)
verlammend en kan pas worden doorbroken als de ondernemers weten waar
zij laagdrempelig hulp/advies kunnen krijgen en het vertrouwen voelen deze
hulplijn veilig te kunnen bellen. Daarom heeft het Nationaal Platform
Criminaliteitsbeheersing in de afgelopen jaren opnieuw aandacht gegeven
aan het vergroten van de bekendheid van de meldlijn. Door extra communicatie vanuit NL Confidential, maar ook via de Ondernemer Alert bijeenkomsten die landelijk worden georganiseerd om ondernemers bewust te maken
van de risico’s voor ondermijnende criminaliteit. Hierbij worden ook
handelingsperspectieven geboden, waarbij de meldlijn wordt genoemd.
Vraag 6
Kunt u aangeven binnen welke sectoren afpersing van ondernemers het
vaakst voorkomt en wat de aard en omvang is?
Antwoord 6
Dit is voor de Vertrouwenslijn niet te concluderen. De hulplijn ontvangt
signalen van afpersing uit een groot scala van sectoren. Vooralsnog is er
geen specifieke sector die in de dossiers bovengemiddeld voorkomt.
Vraag 7
Welke maatregelen bent u bereid te treffen om de aangiftebereidheid en de
pakkans van de daders te verhogen, gezien het feit dat uit onderzoek blijkt dat
ondanks dat één op de tien ondernemers te maken heeft met afpersing,
jaarlijks slechts enkele tientallen aangiften binnen komen bij de politie?
Antwoord 7
De politie is erop gericht dat contact tussen burger/ondernemer en politie zo
laagdrempelig mogelijk verloopt. Hierbij wordt geluisterd naar de behoefte
van de burger. Wanneer de burger een aangifte of melding wil doen moet dit
zo makkelijk mogelijk worden gemaakt. Daarom kan de burger kiezen uit het
medium dat het beste bij hem/haar past: op het bureau, via internet,
telefonisch, bij een agent op straat, bij het slachtoffer thuis, en in verschillende plaatsen in de wijk zoals wijksteunpunten. De politie werkt voortdurend
aan het verbeteren van de kanalen voor burgercontact.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

2

Vraag 8
Bent u bereid om verder, in samenwerking met brancheorganisaties,
maatregelen te treffen om ondernemers die risico lopen, beter te ondersteunen en daar waar nodig te beschermen? Zo ja, zou u hierover de Kamer
willen informeren bij het eerstvolgende algemeen overleg criminaliteitsbestrijding?
Antwoord 8
Binnen het Nationaal Platform Criminaliteitsbeheersing spreek ik regelmatig
met branches, politie en openbaar ministerie over actuele ontwikkelingen en
de (voortgang van de) integrale aanpak van verschillende vormen van
criminaliteit. Bij brief van 23 juli 2019 (Kamerstuk 29 911, nr. 251) heb ik uw
kamer het Actieprogramma Veilig Ondernemen toegestuurd. Onderdeel van
dit actieprogramma is de publiek private aanpak van ondermijnende
criminaliteit, waarbij maatregelen worden getroffen gericht op het vergroten
van de weerbaarheid van ondernemers, specifiek in een aantal kwetsbare
branches. Ik ga met partners in overleg over hoe meldingen van ondernemers op een toegankelijke en veilige manier kunnen worden opgepakt. Verder
onderzoek ik hoe de Platforms Veilig Ondernemen een brugfunctie kunnen
vervullen tussen ondernemer en daartoe aangewezen instanties. Ik zal de
Kamer hierover nader informeren.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

3